ΟΤΑΝ Η ΠΑΡΑΔΟΣΙΣ ΠΕΡΙΦΡΟΝΗΤΑΙ

ΟΤΑΝ Η ΠΑΡΑΔΟΣΙΣ ΠΕΡΙΦΡΟΝΗΤΑΙ

Τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου Διονυσίου Τάτση

[ἐφημ. «Ὀρθόδοξος Τύπος», 30.03.2012]

.        Συχνὰ ἐμφανίζονται στήν Ἐκκλησία μας προοδευτικοί Μητροπολίτες –κάποτε μέ παραδοσιακή ἐμφάνιση καί ἀσκητική ὄψη– οἱ ὁποῖοι ἐνεργοῦν αὐθαίρετα, χωρίς τήν ἔγκριση τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, ἐφαρμόζοντας διάφορες τακτικές ποιμαντικῆς διακονίας, σαφῶς ἀντιπαραδοσιακές καί ἀμφίβολης ἀποτελεσματικότητας. Ἀναφέρω δύο θέματα, τά ὁποῖα ἔχουν ἄμεση καί ἀρνητική ἐπίδραση στό λαό.

α´. Μετάφραση ἱερῶν κειμένων τῆς λατρείας.

.        Προκλητική εἶναι ἡ καθιέρωση τῆς δημοτικῆς γλώσσας στή θεία Λειτουργία καί τά Μυστήρια, γιά νά γίνουν κατανοητά ἀπό τόν ἀπαίδευτο λαό, ὅπως ἐπιπόλαια τονίζουν οἱ νεωτεριστές. Τό ἐπιχείρημα δέν εἶναι σοβαρό, διότι ἡ κατανόηση τῶν νοημάτων δέν εἶναι ἀποτέλεσμα τῆς μετάφρασης τῶν κειμένων…
.        Καί ὅμως αὐτοί ἐπιμένουν, ἀγνοώντας τήν Ἱερά Σύνοδο, ἀφοῦ ὁ Πρόεδρός της δέν ἔχει τό θάρρος νά τούς ἐλέγξει.
.        Εὐτυχῶς πού τό φαινόμενο αὐτό παρατηρεῖται μόνο σέ τρεῖς Μητροπόλεις (Πρεβέζης, Δημητριάδος καί Σιατίστης) καί δέν βρίσκει ἄλλους μιμητές. Ἐλπίζουμε σύντομα νά ἐκλείψει, γιατί σκανδαλίζεται ὁ πιστός λαός.Οἱ νεωτερισμοί καί οἱ αὐθαιρεσίες στήν λατρεία δεν ἔχουν θετικά ἀποτελέσματα, κάτι πού πρέπει νά παραδεχτοῦν οἱ συγκεκριμένοι Μητροπολίτες, ἀλλά καί οἱ συνεργάτες τους, οἱ ὁποῖοι ἐμφανίζονται βασιλικότεροι τοῦ βασιλέως.
.        Σχετικά μέ τήν μετάφραση τοῦ Εὐαγγελίου καί τῆς θείας Λειτουργίας, ὁ ἀείμνηστος Μητροπολίτης Κοζάνης Διονύσιος ἔγραφε τά ἑξῆς: «Ἡ ἀλήθεια εἶναι πώς ὁ κόσμος καταλαβαίνει πολλά στην Ἐκκλησία. Γιατί ὅ,τι γίνεται στήν Ἐκκλησία δέν εἶναι ζήτημα τοῦ μυαλοῦ καί τῆς νοήσεως, ἀλλά τῆς πίστεως καί τῆς καρδίας. Φτάνει ὅσα γίνονται στήν Ἐκκλησία, νά γίνωνται καθώς πρέπει· ὅσο δέ για νά ἐννοῆ ὁ λαός περισσότερα, αὐτό δέν εἶναι ζήτημα μεταφράσεως τῶν Γραφῶν, ἀλλά διδαχῆς.
»Ὁ λαός ὅμως κ᾽ ἐκεῖνα πού δέν καταλαβαίνει μέ τό μυαλό, τά ζῆ καί τά αἰσθάνεται μέσα του. Καί τοῦτο εἶναι τό ζήτημα στήν πίστη και στήν λατρεία. Ὄχι νά νοοῦμε, ἀλλά νά ζοῦμε τήν πίστη -ὁπωσδήποτε ὅλο τό περιεχόμενο τῆς πίστεως δέν μποροῦμε νά τό νοήσουμε. Ὄχι νά κολλᾶμε στό γράμμα, ἀλλά νά αἰσθανώμαστε, νά πνέη μέσα μας ἡ αὔρα τοῦ πνεύματος. Κ᾽ ἡ ἀλήθεια εἶναι πώς πάντα νοοῦμε τόσα, ὅσα φθάνουν, γιά νά αἰσθανώμαστε καί νά ζοῦμε περισσότερα».

β´. Ἡ ἀμφίεση τῶν κληρικῶν.

.        Ὑπάρχουν Μητροπολίτες πού ἀδιαφοροῦν γιά τήν ἐμφάνιση τῶν κληρικῶν τους. Μάλιστα κάποιοι τούς ἀπαγορεύουν νά ἔχουν γενειάδες, νά φοροῦν καλυμμαύχι καί ἐξωτερικό ράσο. Τούς θέλουν ἴδιους μέ τόν ἑαυτόν τους. Καί ἡ εἰκόνα εἶναι ἰδιαιτέρως προκλητική. Γένια μιᾶς ἑβδομάδας, περιποιημένα μαλλιά, κιτρινισμένα μουστάκια ἀπό τό κάπνισμα, κοσμικό φρόνημα καί γενικά συμπεριφορά ἀνάρμοστη. Δυστυχῶς, οἱ Μητροπολίτες αὐτοί ποτέ δέν ἀσχολήθηκαν σοβαρά μέ τά ὑψηλά τους καθήκοντα, γιατί ἁπλά δέν ἔχουν συναισθανθεῖ τό μεγάλο βάρος τῶν εὐθυνῶν τους ἀπέναντι στην Ἐκκλησία, πού τούς ἐμπιστεύθηκε καί στόn λαό, πού πρέπει νά διακονήσουν. Γι᾽ αὐτό καί περιφρονοῦν τό ράσο, πού ἀσκεῖ ἐπίδραση και στόν κληρικό καί στόn λαό. Πρόχειρα σταχυολογῶ δυό τρεῖς φράσεις ἀπό ἕνα ἄρθρο τοῦ ἀειμνήστου Γέροντος Ἐπιφανίου Θεοδωροπούλου, πού ἀναφέρονται στό ράσο τῶν κληρικῶν καί πρέπει ὁπωσδήποτε νά προσέξουν οἱ νεωτεριστές Μητροπολίτες καί κληρικοί.
.        «Καί ἄν τό ράσον δέν ὑπῆρχεν ὡς περιβολή τῶν Κληρικῶν, θα ἔπρεπε νά ἐπινοηθῇ καί νά τεθῇ εἰς χρῆσιν. Τό ράσον ἀσκεῖ ἀφάνταστον ἐπιβολήν. Εὐκταῖον θά ἦτο ὅπως καθιερωθῇ ὡς ὑποχρεωτική περιβολή τῶν ἁπανταχοῦ τοῦ κόσμου Κληρικῶν τῆς Ὀρθοδοξίας. Ἄς μή ὑποτιμῶμεν τήν ἐξωτερικήν ἐμφάνισιν. Ἔχει μεγίστην σημασίαν αὕτη καί πολλάκις ρυθμίζει ἀναλόγως καί τάς ἐσωτερικάς ἡμῶν διαθέσεις».
.        «Ὁ Ἱερεύς εἶνε ἡ ἐνσάρκωσις τοῦ ἀπολύτου, ἡ ἔκφρασις τοῦ μονίμου καί σταθεροῦ καί ἀταλαντεύτου, ἡ σάλπιγξ τοῦ Οὐρανοῦ, ἡ εἰκών τῆς ἀφθαρσίας, ὁ ὁδοδείκτης τῆς Αἰωνιότητος. Ἄς μείνῃ ἀπαράλλακτος διά μέσου τῶν αἰώνων καί ἐν αὐτῇ ἀκόμη τῇ ἐξωτερικῇ ἐμφανίσει, ὡς ὑπόμνησις καί ὡς συμβολισμός τῶν αἰωνίων καί ἀμεταβλήτων Ἀληθειῶν ἅς ἐκπροσωπεῖ, παρ᾽ αἷς “οὐκ ἔνι παραλλαγή ἤ τροπῆς ἀποσκίασμα”».
.        «Ἡ πάροδος τοῦ χρόνου ἐτυποποίησεν εἰδικήν ἀμφίεσιν διά τους Κληρικούς: ΤΟ ΡΑΣΟΝ! (Λέγων ράσον, ἐννοῶ καί τό ἐσώτερον ἔνδυμα, τό καλούμενον ζωστικόν). Ἀναμφιβόλως δέ, ἡ τοιαύτη Κληρική ἐνδυμασία (μή διαφέρουσα, ἄλλωστε, οὐσιωδῶς πρός τήν ἐνδυμασίαν, ἥν διά μέσου τῶν αἰώνων ἔφερον οἱ Κληρικοί), εἶνε ἰδεώδης! Σοβαρά καί ἱεροπρεπής, προσδίδει ἰδιάζουσαν αἴγλην καί μυστικήν τινα μεγαλοπρέπειαν εἰς τόν Ἱερέα τοῦ Θεοῦ≫.
.        Εἶναι καιρός οἱ νεωτεριστές Μητροπολίτες καί οἱ ρέμπελοι και ἄσχετοι κληρικοί νά κατανοήσουν ὅτι ὁ πιστός λαός τούς βάζει στο περιθώριο, χωρίς νά τούς ἐμπιστεύεται στό παραμικρό. Ἐπειδή δεν μπορεῖ νά κάνει κάτι, γιά νά βελτιωθεῖ ἡ κατάσταση, τούς ἀνέχεται, ἀλλά τόν σεβασμό του τόν ἐκδηλώνει στούς παραδοσιακούς και συνεπεῖς στά καθήκοντά τους ἱερεῖς. Καί αὐτό εἶναι ἡ πιό μεγάλη ἱκανοποίηση, γιά ἕνα κληρικό, πού βλέπει τήν ἱερωσύνη ὡς ὕψιστη ἀποστολή.

ΠΗΓΗ ἠλ. κειμ.: thriskeftika.blogspot.com

«ΛΕΚΤΙΚΕΣ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΕΙΣ» ΣΤΗΝ ΑΓ. ΓΡΑΦΗ (γιὰ νὰ μὴν παρεξηγηθοῦν οἱ μουσουλμάνοι) ΚΑΙ ΟΙ ΜΕΤΑΦΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ

Νέα μετάφραση τῆς Βίβλου ἀφαιρεῖ τὸ «Πατέρας» καὶ «Υἱός»,
γιὰ νὰ μὴν παρεξηγηθοῦν οἱ μουσουλμάνοι!
Yahoo News 

ΕΙΣ. ΣΧ. «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.»: Νὰ ἄλλη μιὰ ἀτόφια ἐπιβεβαίωση στὸ ὑπ᾽ ἀριθμ. 15 Ἐρώτημα ἀπὸ τὴν Εἰσήγηση «Ναὶ ἢ ὄχι στὴν “μετάφραση” τῆς λειτουργικῆς γλώσσης» (ὑπὸ π. Ἀθ. Λαγουροῦ) στὸν τόμο τῆς Ἡμερίδος «ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΑΤΡΕΙΑ», ἔκδ. Ἱ. Ν. Ἁγ. Παρασκευῆς Ἀττικῆς, Ἀθῆναι 2010. Ἰδοὺ τὸ ἐρώτημα: «Ἄραγε μήπως ἡ «ὑπόθεση μετάφραση» [τῶν λειτουργικῶν κειμένων] μετεξελιχθεῖ ἐπ᾽ εὐκαιρίᾳ (τῶν “μεταφράσεων”) σὲ κερκόπορτα “ἐκκαθαρίσεων” γιὰ πιθανὰ “ἀκατανόητα” εὐχογραφικὰ ἢ ὑμνογραφικὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα δὲν ταιριάζουν ἢ δὲν συστοιχοῦν στὴν ἐν γένει σημερινὴ “γλῶσσα”;»
.        Ἰδοὺ κατωτέρω καὶ οἱ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΕΙΣ, στὶς ὁποῖες προβαίνουν ἤδη οἱ χριστιανοὶ τῆς Δύσεως. Ἰδοὺ ὁ ἀντικυκλώνας τῶν γλωσσικῶν καὶ λεκτικῶν ἐκκαθαρίσεων. Ὀρθὰ ἐπισημαίνεται στὴν συνέχεια τῆς ἀνωτέρω Εἰσηγήσεως: «Mία παγκόσμια μετάλλαξη εὑρίσκεται σὲ πλήρη ἀνάπτυξη. Ἕνας διαφορετικὸς κόσμος ἀναδύεται μέσα ἀπὸ τὴν πυρακτωμένη λάβα κατευθυνομένων «ἐπαναπροσδιορισμῶν». Ἕνα ἐνδεικτικὸ παράδειγμα ποὺ δείχνει ἀνάγλυφα τὸ μέγεθος τοῦ χαλασμοῦ. Tίτλος του: ἡ ἐκβολὴ  τοῦ Θεοῦ ἀπὸ τὴν κοινὴ «ἀντίληψη» μέσῳ γλωσσικῶν “ἐφαρμογῶν”. Ἕνας λοιπὸν λεπτὸς τρόπος, γιὰ νὰ ἐξοστρακιστεῖ ὁ Θεὸς ἀπὸ τὶς καρδιὲς τῶν παιδιῶν, ἔλαβε χώρα στὴν Μεγ. Βρετανία, μὲ ἐργαλεῖο τὸ νέο Oxford Junior Dictionary. Στὴν τελευταία ἔκδοσή του ἐξαλείφθηκαν λέξεις ὅπως: ἅγιος, ἐπίσκοπος, μοναστήρι, ψαλμός, ἁμαρτία, διάβολος, ἀλλὰ καὶ λέξεις ποὺ ἀποδίδουν τὸν πλοῦτο τοῦ φυσικοῦ κόσμου. Αὐτὸ εἶναι τὸ ὁλοκληρωτικὸ σχέδιο τῆς ἐκ θεμελίων ἀλλαγῆς τοῦ κόσμου μέσῳ τῆς ἀλλοιώσεως τῆς γλώσσης καὶ τῆς σκέψεως. Ἡ γλῶσσα ἐκκαθαρίζεται ἀπὸ λέξεις ποὺ θυμίζουν Θεό, Ἐκκλησία, παράδοση, φυσικὸ περιβάλλον.» (ἔνθ. ἀνωτ. σελ. 62)
.        Καὶ διαπιστῶστε μόνοι σας κατωτέρω τὸ ΑΛΑΛΟΥΜ ποὺ ἐγγυᾶται μιὰ μετάφραση τῶν βιβλικῶν καὶ λειτουργικῶν κειμένων.

.          Διαμάχη ἔχει ξεσπάσει γιὰ τρεῖς καταξιωμένες χριστιανικὲς ὀργανώσεις, ποὺ ἔχουν βάση τὴν Βόρεια Ἀμερική, οἱ ὁποῖες ἔχουν ἐκτοπίσει τὶς λέξεις «Πατέρας» καὶ «Υἱὸς» ἀπὸ τὶς νέες Βίβλους.
.          Οἱ ‘Wycliffe Bible Translators’, ‘Summer Institute of Linguistics’ (SIL) καὶ ‘Frontiers’ εἶναι αὐτὲς ποὺ ἔχουν ξεσηκώσει διαμαρτυρίες γιὰ τὴν ἔκδοση Βίβλων τους ποὺ καταργοῦν τὸ «Πατέρα», «Υἱὸς» καὶ «Υἱὸς τοῦ Θεοῦ», διότι αὐτοὶ οἱ ὄροι εἶναι «προσβλητικοὶ γιὰ τοὺς μουσουλμάνους».
.          Χριστιανοὶ ἱεραπόστολοι, μεταφραστὲς Ἁγίας Γραφῆς, ποιμένες, καὶ ἐθνικοὶ ἐκκλησιαστικοὶ ἡγέτες ἔχουν ἐνωθεῖ πάνω σὲ μία δημόσια ἀναφορὰ προκειμένου νὰ σταματήσουν αὐτὲς τὶς ὀργανώσεις. Ὑποστηρίζουν ὅτι μία δημόσια ἀναφορὰ εἶναι ἡ τελευταία προσφυγὴ τοὺς ἐπειδὴ οἱ συναντήσεις μὲ τοὺς ἡγέτες αὐτῶν τῶν ὀργανώσεων καὶ τὸ προσωπικὸ γιὰ τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ ἡ κριτικὴ καὶ οἱ προσφυγὲς ἀπὸ χριστιανοὺς ποὺ ἀνησυχοῦν γιὰ τὶς μεταφράσεις “ἀπέτυχαν νὰ πείσουν αὐτοὺς τοὺς ὀργανισμοὺς νὰ διατηρήσουν τὸ «Πατέρας» καὶ τὸ «Υἱὸς» στὸ κείμενο ὅλων τῶν μεταφράσεών τους. “
.           Ἡ Βιβλικὴ Ἱεραποστολή, μὲ βάση Κολοράντο εἶναι ὁ χορηγὸς τῆς ἀναφορᾶς. Τὰ κύρια θέματα αὐτῆς τῆς διαμάχης εἶναι γύρω ἀπὸ τὴν νέα ἀραβικὴ καὶ τουρκικὴ μετάφραση. Ἐδῶ εἶναι τρία παραδείγματα:

Κατ᾽ἀρχάς, ἡ Wycliffe καὶ ἡ SIL ἔχουν ἐκδώσει τὶς «Ἱστορίες τῶν Προφητῶν», μία ἀραβικὴ Ἁγία Γραφὴ ποὺ χρησιμοποιεῖ ἕνα ἀραβικὸ ἰσοδύναμο τοῦ “Κυρίου” ἀντὶ τοῦ “Πατέρα” καὶ τὸ “Μεσσίας” ἀντὶ τοῦ “Υἱός”.
Δεύτερον, ἡ Frontiers καὶ ἡ SIL ἔχουν ἐκδώσει τὸ «Ἡ Σημασία τοῦ Εὐαγγελίου τοῦ Χριστοῦ», μία ἀραβικὴ μετάφραση ποὺ ἀφαιρεῖ τὴν λέξη “Πατέρας” σὲ σχέση μὲ τὸν Θεὸ καὶ τὴν ἀντικαθιστᾶ μὲ τὸ “Ἀλλάχ”, καὶ ἀφαιρεῖ ἢ ἐπαναπροσδιορίζει τὸ “Υἱός”.
Γιὰ παράδειγμα, ὁ στίχος ποὺ οἱ Χριστιανοὶ χρησιμοποιοῦν ὡς βάση γιὰ τὸν εὐαγγελισμὸ σὲ ὅλο τὸν κόσμο, ἐκπληρώνοντας τὴ Μεγάλη Ἐντολή, τὸ «Πορευθέντες Μαθητεύσατε» (Ματθ. κη´19) διαβάζουμε, “Καθαρίστε τους μὲ τὸ νερὸ στὸ ὄνομα τοῦ Ἀλλάχ, τοῦ Μεσσία καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος” ἀντὶ τοῦ “Βαπτίζοντες αὐτοὺς εἰς τὸ ὄνομα τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος”.
Ὁ αἰδ. Bassam Madany, ἕνας Ἀραβο-Ἀμερικανός, ποὺ εἶναι ὑπεύθυνος τῆς ‘Middle East Resources’, θεωρεῖ τὶς προσπάθειες τῶν ἐν λόγῳ ὀργανώσεων ὡς «μία δυτικὴ ἰμπεριαλιστικὴ προσπάθεια ποὺ εἶναι ἐμπνευσμένη ἀπὸ τὶς πολιτιστικὴ ἀνθρωπολογία, καὶ ὄχι ἀπὸ τὴν βιβλικὴ θεολογία ».
Τρίτον, ἡ Frontiers καὶ ἡ SIL ἔχουν ἐκδώσει μία νέα τουρκικὴ μετάφραση τοῦ Εὐαγγελίου τοῦ Ματθαίου ποὺ χρησιμοποιεῖ τὸ τουρκικὸ ἰσοδύναμο τοῦ “φύλακα” γιὰ τὸν “Πατέρα” καὶ τὸ “ἀντιπρόσωπος” ἢ “μεσολαβητής” γιὰ τὸ “Υἱός.” Γιὰ τὸν Τοῦρκο πάστορα Fikret Bocek, “Αὐτὴ ἡ μετάφραση εἶναι μία χαρακτηριστικὴ ἀμερικανικὴ ἰδέα χωρὶς κανένα ἀπολύτως σεβασμὸ στὴν «ἱερότητα» τῆς Ἁγίας Γραφῆς, ἢ ἀκόμα καὶ τῆς αὐξανόμενης τουρκικῆς ἐκκλησίας.”

.        Ἡ SIL ἔχει ἐκδώσει μία δημόσια ἀπάντηση δηλώνοντας ὅτι «ὅλο τὸ προσωπικό μας ἔχει ὑπογράψει μία δήλωση πίστης ἡ ὁποία ἐπιβεβαιώνει τὴν Τριάδα, τὴν θεότητα τοῦ Χριστοῦ, καὶ τὴν ἔμπνευση τῆς Ἁγίας Γραφῆς.” Ὡστόσο, στὴν ἴδια δήλωση, ἡ ὁποία εἶναι παρόμοια μὲ αὐτὴ τῆς Wycliffe, ὑποστηρίζει ὅτι ἡ «λέξη πρὸς λέξη μετάφραση αὐτῶν τῶν τίτλων θὰ ἔδινε μία λανθασμένη ἔννοια (δηλαδὴ ὅτι ὁ Θεὸς εἶχε σωματική, σεξουαλικὴ σχέση μὲ τὴ Μαρία) [sic]», πράγμα ποὺ δικαιολογεῖ τὴν ἀντικατάσταση τῶν λέξεων “Πατέρας” καὶ “Υἱὸς” σὲ νέες μεταφράσεις.

 ΠΗΓΗ: Yahoo News / ΚΟΚΚΙΝΟΣ ΟΥΡΑΝΟΣ

ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ «ΝΑΙ Ἢ ΟΧΙ ΣΤΗΝ “ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ” ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΗΣ»

ΙΕΡΕΩΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΛΑΓΟΥΡΟΥ:
«Ναὶ ἢ ὄχι εἰς τὴν “μετάφραση” τῆς λειτουργικῆς γλώσσης;»
- ἕνα ἐρωτηματολόγιο ,
ἐκδ. «Τῆνος», Ἀθῆναι 2010

Γράφει ὁ Π. ΧΡΥΠΟΡΙΤΗΣ

 .         Ἕνα βιβλίο μικρὸ μὲν σὲ σχῆμα (μόλις τεσσάρων τυπογραφικῶν φύλλων), ἀλλὰ γραμμένο μὲ μεγάλη πνοὴ καὶ ζωντανὸ παλμὸ, ἐκυκλοφορήθη πρὸ ἔτους. Τότε εἶχε σχεδιασθῆ καὶ καταγραφῆ ἡ παροῦσα βιβλιοκρισία, ἀλλὰ παρέμεινε ἡμιτελὴς καὶ ἀδημοσίευτη· ἐπειδή, ὅμως, τὸ ἀντικείμενό της παραμένει ἐπίκαιρο, δὲν θὰ ἦταν μάταιο νὰ παρουσιασθῇ σήμερα…
.         Τὸ μικρὸ λοιπὸν αὐτὸ βιβλίο μεταφέρει τοὺς ποικίλους προβληματισμοὺς καὶ τὴν μεγάλη ἀγωνία ἑνὸς ἱερέως ἐπὶ τοῦ φλέγοντος ζητήματος τῆς μεταφράσεως τῶν λειτουργικῶν κειμένων τῆς Ἐκκλησίας. Ἕνα ζήτημα τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ ἰδιαιτέρως σήμερα τὸν ἐκκλησιαστικὸ χῶρο καὶ ἐντάσσεται εἰς τὸ πλαίσιο τῆς τόσον προσδοκουμένης καὶ παντοιοτρόπως προωθουμένης «λειτουργικῆς ἀναγεννήσεως».
.       Ὅλους μας, νεωτεριστὲς καὶ παραδοσιακούς, ἐκσυγχρονιστὲς καὶ συντηρητικούς, πληγώνει τὸ καίριο καὶ ἀκανθῶδες γλωσσικὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖο ἰδιαιτέρως, καὶ ὄχι μόνον αὐτό, σὰν ἕνας κακὸς δαίμων τυραννεῖ τὸ νεοελληνικὸ κράτος ἀπὸ τῆς συστάσεώς του. Πολλὰ ἔχουν κατὰ καιροὺς γραφῆ, καὶ ἐξακολουθοῦν μὲ ἀδιάπτωτο ἐνδιαφέρον καὶ ζῆλο νὰ καταγράφωνται, τόσον περὶ τοῦ νεοελληνικοῦ γλωσσικοῦ ζητήματος γενικῶς, ὅσον καὶ περὶ τῆς ἐκκλησιαστικῆς γλώσσης ἰδιαιτέρως. Ὅμως, ὁ συγγραφεὺς τοῦ ἐν λόγῳ βιβλιαρίου ἔχει ἕνα ἰδικό του χαρισματικὸ τρόπο νὰ παρουσιάζῃ τὸ ὅλον ζήτημα καὶ νὰ τὸ ἀναδεικνύῃ ὡς ἕνα καθολικὸ πρόβλημα τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ μας βίου, ἀναλύοντάς το βάσει δύο μεθοδολογικῶν ἀρχῶν.
.         Κατὰ πρῶτον λοιπόν, ὁ συγγραφεὺς ἐκθέτει τοὺς πλουσίους στοχασμούς του, συσχετίζοντας τὸ γλωσσικὸ-μεταφραστικὸ ζήτημα μὲ πολλὲς ἄγνωστες πτυχὲς τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ μας βίου, μὲ ἀθέατες καὶ ἀσύλληπτες ἴσως γιὰ τὸν κοινὸ νοῦ πλευρὲς τῆς πολιτιστικῆς μας ταυτότητος, προεκτείνοντας «ἐσχατολογικῶς» τὰ θεολογικὰ ὅρια τοῦ ὅλου ζητήματος, διεισδύοντας μὲ ὀξυδέρκεια σὲ ὅμορες περιοχὲς τῆς ἐκκλησιαστικῆς ζωῆς μας, συνδέοντας μὲ δεξιοτεχνία πολλὰ ἐπὶ μέρους θέματα, καὶ μεταφέροντας ἀριστοτεχνικὰ τὸ κέντρο βάρους τοῦ γλωσσικοῦ προσανατολισμοῦ τόσο στὸ ἐσωτερικὸ-προσωπικό, ὅσο καὶ στὸ ἐξωτερικὸ-ἐκκλησιολογικὸ «χαμένο κέντρο» μας…
.         Κατὰ δεύτερον, ὁ συγγραφεὺς ἐρωτᾷ συνεχῶς καὶ ἀδιαλείπτως, σχεδὸν σὲ κάθε κεφάλαιο, σχεδὸν σὲ κάθε στίχο. Ἔτσι, ἀφ’ ἑνὸς μὲν θέτει ἑαυτὸν ὑπὸ τὸν ἔλεγχο καὶ τὴν κρίσι τῶν ἀναγνωστῶν του, ἀφ’ ἑτέρου δὲ μετα-θέτει τὴν ἀπόφασι τῶν ἐρωτημάτων-διλημμάτων εἰς αὐτούς. Βεβαίως, ἡ μέθοδός του εἶναι ἡ γνωστὴ «μαιευτική», διὰ τῆς ὁποίας ὅμως προσφέρει χῶρο καὶ χρόνο εἰς τὸν ἀναγνώστη, προκειμένου αὐτὸς νὰ ἀπαντήσῃ ἐλεύθερα εἰς τὰ γραφόμενα ἐπιχειρήματα, νὰ προκύψουν ἀβίαστα οἱ προσωπικές του θέσεις, δίχως τὴν ἐλαχίστη πίεσι, καὶ νὰ φανερωθοῦν-ἀποκαλυφθοῦν οἱ κρυμμένες ἐντός του θέσεις ἀπαντήσεις. Διότι, δυστυχῶς, ὑπάρχουν σήμερα γραπτὰ ἐκκλησιαστικοῦ περιεχομένου, τὰ ὁποῖα μὲ τὴν «τετράγωνη» λογική τους, μὲ τὰ «ἀδιαμφισβήτητα» ἐπιχειρήματά τους, μὲ τὸν καταιγισμὸ τοῦ «ὀρθοῦ» τρόπου σκέψεώς τους, μὲ τὶς συνεχεῖς καὶ «κοφτὲς» προτάσεις τους, σφυροκοποῦν ἀδιάκοπα τὸν ἀναγνώστη, βομβαρδίζουν κυριολεκτικὰ τὸν νοῦ καὶ τὴν ψυχή του, παραβιάζουν τὸν ζωτικὸ ἐσωτερικὸ χῶρο τῆς περισυλλογῆς του, μέχρις ὅτου τὸν πείσουν νὰ παραδεχθῇ τὴν «ἀλήθειά» τους καὶ νὰ παραιτηθῇ ἀπὸ τὴν εὐθύνη τῆς προσωπικῆς του κρίσεως, (κάτι, ποὺ θυμίζει εὔλογα τὴν γνωστὴ μέθοδο τῶν κατὰ καιροὺς βασανιστῶν, τὴν περίφημη «φάλαγγα»)…
.          Ἀντιθέτως, ὁ συγγραφεὺς τοῦ μικροῦ αὐτοῦ βιβλίου, σὲ κάθε παράγραφό του, ἀφήνει τὸν ἀναγνώστη ἐνεὸν καὶ ἔνθουν, σκεπτικὸ καὶ προβληματισμένο, ἀγωνιῶντα καὶ ἐπαγρυπνοῦντα. Ξυπνᾷ ἐντός του ὅλον τὸν καημὸ γιὰ τὴν πολυβασανισμένη γλῶσσα μας, μία γλῶσσα «ποὺ δὲν μᾶς ἀξίζει πιὰ … ἀφοῦ “τὴν μεταβάλαμε σὲ ἕναν ἀκόμη μικροαστό”». Ὁ ζωντανὸς παλμὸς τῆς συμπυκνωμένης μορφῆς τοῦ μικροῦ αὐτοῦ βιβλίου συναρπάζει τὸν ἀναγνώστη καὶ τοῦ μεταφέρει ὅλον τὸν κρυμμένο δυναμισμὸ τῆς ψυχῆς τοῦ συγγραφέως, ὁ ὁποῖος, ὡς φαίνεται, εὑρῆκε τώρα τὴν εὐκαιρία νὰ ἐκφράσῃ τὸν μεγάλο γλωσσικό του πόνο, τὸν ἀβάστακτο γλωσσικὸ καημό του, ποὺ ὁμοιάζει μὲ τὸν δυνατὸ μοῦστο, ὁ ὁποῖος ἔχει πλέον «πάρει βράση» καὶ δὲν τὸν χωρᾶ τὸ βαρέλι· γιὰ τοῦτο ξεχειλίζει καὶ ξεχύνεται τριγύρω. Ἔτσι λοιπὸν καὶ οἱ γλωσσικοὶ στοχασμοὶ τοῦ συγγραφέως, ἀφοῦ ζυμώθηκαν καλὰ ἐντός του, ὡσὰν ἄλλος «γλωσσικὸς μοῦστος», ἀναβλύζουν καὶ διασπείρονται παντοῦ τριγύρω, μεθῶντας μας μὲ τὸν δυνατὸ πνευματικὸ οἶνο τῶν ἀποκαλυπτικῶν ἐρωτημάτων…
.         Μετ’ ὀλίγον καιρόν, τὸ περιεχόμενο τοῦ ὡς ἄνω βιβλίου ἀπετέλεσε τὸ κείμενο (ἐμπλουτισμένο καὶ ὀλίγον ἐπηυξημένο) τῆς εἰσηγήσεως τοῦ π. Ἀθανασίου Λαγουροῦ εἰς τὸ σπουδαῖο συνέδριο: «Γλῶσσα καὶ Λατρεία, (νοησιαρχία ἢ μέθεξις;)», τὸ ὁποῖο διοργάνωσε ἡ ἐνορία τῆς Ἁγίας Παρασκευῆς Ἀττικῆς, κατὰ τὴν 17 Ἀπριλίου 2010. Τὰ Πρακτικὰ τοῦ ἐν λόγῳ συνεδρίου ἐκυκλοφορήθησαν συντόμως ὑπὸ τοῦ ὁμωνύμου Ἱεροῦ Ναοῦ, καὶ περιέχουν τὶς ἐνδιαφέρουσες εἰσηγήσεις τῶν κάτωθι ὁμιλητῶν: (0) Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν Ἱερωνυμου: «Λόγος ἐναρκτήριος», (1) Μητροπολίτου Ἐδέσσης Ἰωήλ: «Ἡ ὡραιότητα τῆς γλώσσης τῶν ὑμνολογικῶν κειμένων», (2) Φ. Δημητρακοπούλου: «Γλῶσσα, κοινωνία καὶ λατρεία κατὰ τὸν Ἀλ. Παπαδιαμάντη», (3) Μ. Γιατράκου: «Ἡ διαχρονικότητα τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας καὶ ἡ συμβολή της στὴν ἀνθρωπότητα», (4) π. Ἀθανασίου Λαγουροῦ: «Ναὶ ὴ όχι στὴν “μετάφραση” τῆς λειτουργικῆς γλώσσης;», (5) Φ. Σχοινᾶ: «Ἡ σημασία τῶν προθέσεων τῆς ἐκκλησιαστικῆς γλώσσης στὴν θεολογία τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας», (6) π. Γ. Μεταλληνοῦ: «Ὁ ἕλλην λόγος στὴν Ὀρθοδοξία», (7) Μητροπολιτου Πειραιῶς Σεραφείμ: «Οἱ νέοι καὶ ἡ λατρευτικὴ γλῶσσα τῆς Ἐκκλησίας». Τέλος, τὸ βιβλίο τῶν Πρακτικῶν περιλαμβάνει, ὡς παράρτημα, τρία μικρὰ σχετικὰ κείμενα καὶ φωτογραφικὰ στιγμιότυπα ἀπὸ τὸ Συνέδριο.
.         Ἔγραφε πρὸ αἰῶνος, μεταξὺ άλλων, ὁ γλωσσολόγος Γ. Χατζιδάκις: «Εἶναι παράδοξος ἡ ἐπιμονὴ λογίων τινῶν τῆς Δύσεως νὰ διατείνωνται ὅτι ἡμεῖς δὲν νοοῦμεν οὐδὲν τῆς ἀρχαίας γλώσσης, ὅτι ὅπως οἱ ἀλλογλωσσοι ούτω καὶ ἡμεῖς οὐδὲν αὐτῆς αἰσθανόμεθα· πρβλ. ὅσα ὁ κ. Leaf ἰσχυρίζεται λέγων: “Ἡ νέα Ἑλλὰς σκληρῶς ἀφυπνίζεται ὑπὸ τοῦ γεγονότος ὅτι καὶ δι’ αὐτήν, ὅπως καὶ τοὺς λοιποὺς ἀνθρώπους, ἡ ἀρχαία Ἑλληνικὴ εἶναι νεκρὰ γλῶσσα”. Τόσον καλῶς ἠξεύρουσι τὰ καθ’ ἡμᾶς…». Φοβοῦμαι, δυστυχῶς, ὅτι τὴν ἰδίαν ἄποψι ἔχουν, κατὰ βάθος, πολλοὶ σύγχρονοι ἀνανεωτὲς τῆς λειτουργικῆς γλώσσης, ὑποκινούμενοι ἀπὸ μίαν ἀνομολόγητη καὶ ἀντιπαραδοσιακὴ μανία, ἀπὸ μίαν ἀδιάγνωστη καὶ αὐτοκαταστροφικὴ τάσι, ποὺ χαρακτηρίζουν τὴν πλειοψηφία σχεδὸν τοῦ νεοελληνικοῦ λαοῦ. Ἑνὸς λαοῦ, ποὺ διέρχεται τὴν σοβαρότερη μᾶλλον κρίσι μέσα στὴν πορεία τῆς Ἱστορίας του· κρίσι πνευματική, ὑπαρξιακή, θρησκευτική, πολιτιστική…
.         Δὲν θὰ ἦταν λοιπὸν ἄστοχο, ἐὰν θέλαμε νὰ ἀντιπαραβάλωμε κάτι στὴν μεγάλη αὐτὴν κρίσι, τὸ νὰ παρατεθῇ ἐδῶ ένα μικρὸ ἀπόσπασμα μιᾶς σχετικῆς ἐπιφυλλίδος τοῦ (ἀμφιβόλου θεολογικοῦ φιλοσόφου καὶ ἀναμφιβόλου κοινωνιολογικοῦ προφήτου) κ. Χρ. Γιανναρᾶ: «Ναί, μποροῦν νὰ ὀργανώσουν οἱ ἐνορῖτες στὶς ἐκκλησιὲς νυχτερινὰ μαθήματα, ὅπου νὰ διδάσκεται ἡ γλῶσσα τῆς ἐκκλησιαστικῆς λατρείας, ἡ συναρπαστικὴ ποίηση αὐτῆς τῆς γλώσσας μέσα στοὺς αἰῶνες … Μποροῦν καὶ δεύτερη πρωτοβουλία: Νὰ ἀποκαταστήσουν στοὺς ναοὺς τὸν πολιτισμὸ τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ λατρευτικοῦ χώρου, νὰ ἐξοβελίσουν τὸ “κιτσαριὸ” τοῦ βλαχαδεροῦ ἐντυπωσιασμοῦ, τὸν αἰσθητικὸ ἐκβαρβαρισμό, που ἔχει ἐπιβάλει ἡ ἀγραμματοσύνη. Ἐκκλησιαστικὸ μέλος, ἐκκλησιαστικὴ Εἰκόνα, στασίδι, προσκυνητάρι, καντῆλι, πολυκάνδηλα. Νὰ ξαναγυρίσει στὶς ἐκκλησιὲς ἡ ἀρχοντιὰ τῶν κορυφωμάτων τοῦ πολιτισμοῦ, ποὺ παράγονταν ἐκεῖ ἐπὶ αἰῶνες…».
.         Τελειώνοντας λοιπόν, ἂς εὐχηθοῦμε κάτι τὸ οὐτοπικόν· Εἴθε τὸ μικρὸ αὐτὸ βιβλίο τοῦ π. Ἀθανασίου Λαγουροῦ, τὸ ὁποῖο θὰ μποροῦσε νὰ παρομοιασθῇ μὲ μία μεγάλη «ὡρολογιακὴ» γλωσσο-βόμβα, νὰ ἀνατινάξῃ, μὲ τὶς συνεχεῖς ἀκαριαῖες ἐκρηκτικὲς ἀπόψεις του, τὸ πανταχόθεν προπαγανδιζόμενο οἰκοδόμημα τῆς γλωσσο-λειτουργικῆς ἀναγεννήσεως, νὰ ἐλευθερώσῃ τὶς δίψυχες καὶ ἀλύτρωτες ὑπάρξεις μας ἀπὸ τὰ δεσμὰ τῆς ἐκκοσμικεύσεως, τῆς μεγάλης αὐτῆς συγχρόνου ἐκκλησιαστικῆς αἱρέσεως, καὶ νὰ ἐπιτελέσῃ τὸ ἔργο ἑνὸς ταπεινοῦ καὶ εὐλογημένου Δαβὶδ ἔναντι τοῦ ἀλλοτρίου καὶ ἐκσυγχρονιστικοῦ Γολιάθ…

Π. ΧΡΥΠΟΡΙΤΗΣ

ΠΗΓΗ: ἐφημ. «ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ», ἀρ. φ. 1895/30.09.2011-1896/07.10.2011
Στοιχειοθεσία «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»

ΑΝΤΙΦΑΤΙΚΟΤΗΣ, ΕΜΠΑΙΓΜΟΣ ΚΑΙ ΑΚΑΛΑΙΣΘΗΣΙΑ ΣΤΙΣ ΠΡΕΒΕΖΑΝΙΚΕΣ ΙΕΡΟΥΡΓΙΕΣ

ΣΧΟΛΙΟ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.»: Εἶναι πληκτικὸ νὰ ἐπανέρχεται κανένας στὰ ἴδια καὶ στὰ ἴδια. Τὸ γινάτι τῆς Πρέβεζας –μὲ τὴν αὐθαιρεσία καὶ τὴν παραβίαση τῶν ἱεροσυνοδικῶν ἀποφάσεων– «βγάζει μάτι».
.        Δύο πράγματα πάντως ἐπιτυγχάνονται: Πρῶτον ἡ διακωμώδηση τῆς Θ. Λειτουργίας καὶ τῶν λειτουργῶν μὲ τὴν καρακίτς τελετουργία: Μισὰ τὰ λένε “μεταφρασμένα”, μισὰ “ἀμετάφραστα». (Ὤ τί πανδαισία!) Μὰ τέλος πάντων τί εἴδους διάκριση εἶναι αὐτή; Ἂν δὲν κατανοοῦνται τὰ «ἀμετάφραστα» τότε ΓΙΑΤΙ ΤΑ ΛΕΝΕ; Κι ἂν κατανοοῦνται, τότε γιατί μεταφράσανε τὰ ὑπόλοιπα; Τί εἴδους ἐμπαιγμὸς καὶ ἀκραία ἀκαλαισθησία, τί ἀπολιτισιά καὶ τί ἀντιφατικότης, τί «ἀραβουργίες» καὶ τί βάρβαροι αὐτοσχεδιασμοὶ εἶναι αὐτοὶ πάνω στὴν Θ. Λειτουργία;
.        Δεύτερον: Μὲ αὐτὲς τὶς αὐθαιρεσίες παρωθοῦνται καὶ ὑποθάλπονται ἐν τοῖς πράγμασι καὶ ἄλλοι ἐπίδοξοι αὐθαιρεσιοκάπηλοι νὰ ἐφαρμόσουν πάνω στὸ σῶμα τῆς Θ. Λατρείας ὁποιαδήποτε καινοτομία καὶ ὁποιαδήποτε λειτουργικὴ «εὑρεσιτεχνία» κατεβάσει τὸ κεφάλι τους. Ἀμήν!

Μεταφρασμένη Θεία Λειτουργία στὴν Πρέβεζα
τοῦ Ἰωάννη Τάτση, Θεολόγου

.       Τὸ καλοκαίρι βρέθηκα γιὰ τὴν κυριακάτικη Θεία Λειτουργία σὲ ἕνα παραθαλάσσιο χωριὸ τῆς Μητροπόλεως Πρεβέζης. Εἶχα ἀκούσει γιὰ τὴ μεταφρασμένη Θεία Λειτουργία, ποὺ τελεῖται σὲ πολλὲς ἐνορίες τῆς Μητροπόλεως αὐτῆς, ἀλλὰ πίστευα πὼς ἡ συνήθεια δὲν θὰ εἶχε φτάσει στὸ μικρὸ ἐκεῖνο χωριό. Μὲ διέψευσε ὅμως ὁ νεαρὸς ἱερέας τοῦ χωριοῦ, ποὺ λίγο μετὰ τὴν ἔναρξη τῆς Θείας Λειτουργίας ἄρχισε νὰ διαβάζει ἐκφώνως καὶ στὴ νέα ἑλληνικὴ τὶς εὐχές.
.        Ἡ μεταφρασμένη Θεία Λειτουργία ποὺ τελεῖται στὴ Μητρόπολη Πρέβεζας διατηρεῖ στὴν πρωτότυπη γλώσσα τους ὅσα μέρη ψάλλονται καὶ κάποιες ἐκφωνήσεις τοῦ ἱερέα, ὅπως τὰ Εἰρηνικὰ ἀλλὰ ὅλες οἱ εὐχὲς λέγονται ἐκφώνως καὶ μεταφρασμένες στὴ νέα ἑλληνική, καθὼς καὶ τὸ ἀποστολικὸ καὶ εὐαγγελικὸ ἀνάγνωσμα… Ἡ μετάφραση τῶν εὐχῶν ἔχει γίνει σὲ γλώσσα ἁπλοϊκή, μὲ ἐπιλογὴ λέξεων ποὺ ὄχι ἁπλῶς δὲν ἀποδίδουν τὸ περιεχόμενο τῶν λέξεων τοῦ πρωτοτύπου ἀλλὰ πολλὲς φορὲς μετατρέπουν τὸ ἄκουσμα σὲ ἕνα πραγματικὸ λειτουργικὸ ἔκτρωμα.
.         Ἦταν ἡ πρώτη φορὰ ποὺ ἐξαντλήθηκα, μέχρι νὰ τελειώσει ἡ Θεία Λειτουργία. Καὶ τοῦτο γιατί ζοῦσα μὲ τὴν ἀγωνία τῆς ἑπόμενης μεταφραστικῆς πρωτοτυπίας ποὺ θὰ ἄκουγα στὶς εὐχὲς ποὺ διαδέχονταν ἡ μία τὴν ἄλλη.
.        Μεταφρασμένη καὶ ἡ εὐχὴ τῆς Ἀναφορᾶς. Ἀντὶ τοῦ «Καὶ ποίησον τὸν μὲν Ἄρτον τοῦτον τίμιον Σῶμα τοῦ Χριστοῦ Σου» ὁ ἱερέας ἀπήγγειλε εἰς ἐπήκοον πάντων «Καὶ κάνε αὐτὸ τὸ ψωμὶ τίμιο Σῶμα τοῦ Χριστοῦ σου». Σκεφτόμουν πόσο ἀκατανόητες στοὺς πιστοὺς μποροῦν νὰ εἶναι οἱ λέξεις «ποίησον» καὶ «ἄρτος», ὥστε νὰ χρήζουν μεταφράσεως. Μόλις ἐξήλθαμε τοῦ ναοῦ, βρῆκα τὴ λύση στὴν ἀπορία μου. Μία πινακίδα, λίγα μόνο μέτρα μακριὰ ἀπὸ τὸ ναὸ ἔγραφε «Ἀρτοποιεῖον». Γιὰ ὅλους τους πιστοὺς ἦταν πλήρως κατανοητὸ τί πωλοῦσε τὸ κατάστημα αὐτό. Καὶ ὁ «ἄρτος» καὶ τὸ «ποιῶ» ἦταν τελικὰ λέξεις τῆς καθημερινότητάς μας.
.        Θυμήθηκα τότε καὶ ὅσα σοφὰ ἔλεγε ὁ ἅγιος Γέροντας Παΐσιος σχετικὰ μὲ τὴν ἑλληνικὴ γλώσσα: «Βλέπω μία γλώσσα ποὺ γράφουν μερικοί! Διάβαζα σὲ μία μετάφραση τῆς Καινῆς Διαθήκης: “Ἀπὸ τὴν Αἴγυπτο κάλεσα τὸν γιό μου”. Δὲν ταιριάζει, βρὲ παιδί! Δὲν ξεχωρίζει τὸ ἱερὸ ἀπὸ τὸ ἀνίερο! Γράφουν ἔτσι, δῆθεν γιὰ νὰ εἶναι ὅλα ἴδια, νὰ ὑπάρχη ὁμοιομορφία στὴν γλώσσα. Ποιός, ἀκόμη καὶ ἀπὸ τὸ πιὸ τελευταῖο χωριό, δὲν θὰ καταλάβαινε, ἂν ἔγραφε «τὸν υἱόν μου»; Ἄκουσα μία φορὰ στὸ Ἅγιον Ὄρος σὲ μία ἀνάγνωση: «Τὸ ψωμὶ καὶ τὸ κρασὶ ποὺ κάνουν τὴν Μεταλαβιά». Δὲν ταιριάζει· πῶς νὰ τὸ κάνουμε; Ποιός δὲν ξέρει τί θὰ πῆ «ἄρτος» καὶ «οἶνος»;»*. (ΣΧ. «ΧΡ. ΒΙΒΛ.» Στὰ …πρεβεζάνικα ἡ «Ἀρτοκλασία» μεταφράζεται «ψωμοκόψιμο», γιὰ νὰ γίνεται δυναμικὰ κατανοητὴ ἡ λέξη!)
.     Δυστυχῶς οἱ μοναχοί τῆς Μητροπόλεως Πρεβέζης φαίνεται πὼς δὲν ἐμφοροῦνται ἀπὸ τὸ πνεῦμα τοῦ Γέροντος Παϊσίου, ἀφοῦ ὄχι ἁπλῶς ἀνέχονται ἀλλὰ μὲ κάθε τρόπο στηρίζουν τὶς πρωτοβουλίες τοῦ μεταφραστῆ ἀρχιμανδρίτη. Τὴν ἴδια ὑποστήριξη παρέχει σὲ αὐτὸν καὶ ὁ οἰκεῖος ἐπίσκοπος, μὲ τὴ Σύνοδο νὰ ἐπιτρέπει τὴ λειτουργικὴ αὐτὴ πρωτοτυπία ἢ μᾶλλον ἐκτροπή. Ἡ πολυετὴς πλέον ἐφαρμογὴ τῆς παραπάνω τακτικῆς σὲ πολλὲς ἐνορίες τῆς Μητροπόλεως Πρεβέζης διαμορφώνει σταδιακὰ ἕνα νέο λειτουργικὸ ἦθος, ξένο πρὸς τὴν παράδοση τῶν Πατέρων μας. Ποιὸς ἄραγε θὰ δώσει τὴ λύση στὸ πρόβλημα;

________________

*Μὲ πόνο καὶ ἀγάπη γιὰ τὸν σύγχρονο ἄνθρωπο, Γέροντος Παϊσίου Ἁγιορείτου Λόγοι Ἅ΄, ἔκδ. Ἱερ.Ἡσυχαστήριον «Εὐαγγελιστὴς Ἰωάννης ὁ Θεολόγος», Σουρωτὴ Θεσαλονίκης, 1998, σελ. 293.

ΠΗΓΗ: «ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ»

ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Ο ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΣΗΜΕΡΑ» ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΟΧΕΣ ΤΩΝ ΠΙΣΤΩΝ

.        Στὶς 6 Σεπτεμβρίου 2011 ἡ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.» ἔγραφε πολὺ ἐγκαίρως: «Ἡ πρόσκαιρη νηνεμία στὸ θέμα τῶν μεταφράσεων τῶν λειτουργικῶν κειμένων (δηλ. τῆς μόνιμης ἀντικαταστάσεως τῶν κειμένων μὲ μεταφρασμένα) εἶναι μόνον πρόσκαιρη καὶ τακτικιστική, ἀπὸ πλευρᾶς τῶν “μεταφραστῶν”. Λίαν συντόμως θὰ “ἀναζωπυρωθεῖ” ἐξ ἀφορμῆς συνοδικῆς πρωτοβουλίας». Πράγματι λοιπὸν ἡ ἔγκαιρη ἐνημέρωση τῆς «ΧΡ. ΒΙΒΛ.» ἐπιβεβαιώνεται: Ἀπὸ 19-21 Σεπτεμβρίου 2011 θὰ λάβει χώρα Λειτουργικὸ Συμπόσιο μὲ γενικὸ θέμα: «Ο ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΣΗΜΕΡΑ» (ἰδὲ σχετ. κατωτέρω). Μαζὶ δημοσίευσε καὶ τὶς ΟΛΟΚΑΘΑΡΕΣ θέσεις τοῦ π. Ἐπιφανίου Θεοδωροπούλου: «Αὐτὰ δὲν μεταβάλλονται (…) Δὲν θὰ μεταφράσουμε τὰ λόγια τῆς Λατρείας σ᾽ αὐτὸ τὸ γλωσσικὸ ἐξάμβλωμα, τὸ ὁποῖο ἀκοῦμε ἀπὸ τὰ μέσα τῆς λεγομένης μαζικῆς ἐνημερώσεως. Θὰ καταντήσουν νὰ μὴν ἔχουν “εἶδος οὐδὲ κάλλος”. Τὰ κείμενα αὐτὰ εἶναι κλασσικὰ καὶ δὲν μποροῦν νὰ ἀποδοθοῦν, δὲν μποροῦν νὰ μεταφρασθοῦν. Δὲν μποροῦμε νὰ εἰσαγάγουμε στὴν Λατρεία τὴν γλῶσσα τὴν ὁποία ὁμιλοῦμε. (…).  Ὅσοι θέλουν, μποροῦν νὰ μάθουν τὰ τῆς Ἐκκλησίας.» (γιὰ περισσότερα βλ. : http://christianvivliografia.wordpress.com/2011/09/06/αὐτὰ-τὰ-λόγια-δὲν-μεταβάλλονται/

.       Ἂς ἐλπίσουμε καὶ ἂς εὐχηθοῦμε νὰ μὴ ἀποκαλυφθοῦν διαλογισμοὶ κεκρυμμένοι. Καὶ τὰ Συμπεράσματα τοῦ Συνεδρίου νὰ συστοιχοῦν πρὸς τὴν Παράδοση τῆς Ἐκκλησίας.
.       Εἶναι τόσο τεταμένο τὸ κλῖμα ἀπὸ τὴν οἰκονομικὴ κρίση καὶ τὸν κοινωνικὸ ἀναβρασμὸ στὴν Ἑλλάδα, ποὺ θὰ χρειασθεῖ νὰ σκεφθοῦν δυὸ φορὲς τί θὰ εἰσηγηθοῦν οἱ Εἰσηγητές. Ἀλίμονο καὶ τρισαλίμονο, ἂν παρασυρθοῦν ἀπὸ «μεταπατερικὲς» συνθηματολογίες ἢ ληγμένες μεταφραστικὲς ρηχότητες καὶ ξεφουρνίσουν τίποτα ἀψυχολόγητες καὶ ἀθεολόγητες θέσεις. Προσοχή! Οἱ ἀντοχὲς τῶν πιστῶν ἀπὸ παντοειδῆ χτυπήματα ἔχουν ἐγγίσει στὰ ὅριά τους!

 ΙΓ´ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΣΤΕΛΕΧΩΝ Ι. ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΝ

.      Ἡ Ἱερὰ Σύνοδος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος διοργανώνει τὸ ΙΓ’ Πανελλήνιο Λειτουργικὸ Συμπόσιο Στελεχῶν Ἱερῶν Μητροπόλεων, ἀπὸ 19ης ἕως 21ας Σεπτεμβρίου 2011, στὸ Ἵδρυμα Τηνιακοῦ Πολιτισμοῦ τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Σύρου, Τήνου, Ἄνδρου, Κέας καὶ Μήλου στὴν Ἱερὰ Νῆσο Τῆνο. Γενικὸ θέμα τοῦ Συμποσίου, τὸ ὁποῖο ἔχει θέσει ὑπὸ τὴν αἰγίδα του ὁ Μακαριώτατος Ἀρχιεπίσκοπος Ἀθηνῶν καὶ Πάσης Ἑλλάδος κ. Ἱερώνυμος, ποὺ θὰ ἀπευθύνει μήνυμα, εἶναι: «Ο ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΣΗΜΕΡΑ» Τοὺς Συνέδρους θὰ προσφωνήσουν ὁ Σεβ. Μητρ. Σύρου κ. Δωρόθεος καὶ ὁ Πρόεδρος τῆς Ὀργανωτικῆς Ἐπιτροπῆς Σεβ. Μητροπ. Καισαριανῆς, Βύρωνος καὶ Ὑμηττοῦ κ. Δανιήλ. Θὰ πραγματοποιηθοῦν ἕξι Συνεδρίες, σύμφωνα μὲ τὸ πρόγραμμα ποὺ ἔχει καταρτισθεῖ, καὶ εἰσηγήσεις στὸ Συμπόσιο θὰ κάνουν οἱ κάτωθι ἀναφερομένοι εἰσηγητὲς μὲ τὰ ἀντιστοίχως ἀναγραφόμενα θέματα :

 1. Εἰσήγηση: «Γλωσσολογικὴ προσέγγιση τῆς γλώσσας τῆς λατρείας»
Εἰσηγητής: Ἐλλογιμώτατος κ. Γεώργιος Μπαμπινιώτης,
Ὁμότιμος Καθηγητὴς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν.

 2. Εἰσήγηση: «Εἰσαγωγὴ στὴ συνάφεια θεολογίας κσὶ λειτουργικοῦ λόγου (Βίβλος, Δόγμα,Ἦθος)».
Εἰσηγητής: Αἰδεσιμολογιώτατος Πρωτοπρεσβύτερος κ. Κωνσταντῖνος Καραϊσαρίδης,
Ἐπίκουρος Καθηγητὴς τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης

 3. Εἰσήγηση: «Σύγχρονη προβληματικὴ περὶ τοῦ λειτουργικοῦ λόγου».
Εἰσηγητής: Αἰδεσιμολογιώτατος Πρωτοπρεσβύτερος κ. Δημήτριος Τζέρπος
Ἀναπληρωτὴς Καθηγητὴς τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν.

4.Εἰσήγηση: «Ἡ πρόσληψη τοῦ θείου λόγου ἀπὸ τὸν σημερινὸ ἄνθρωπο».
Εἰσηγητής: Ἐλλογιμώτατος κ. Γεώργιος Γαλίτης, Ὁμότιμος Καθηγητὴς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν.

 5. Εἰσήγηση: «Ὁ ρόλος τῆς γλώσσας στὰ πατερικὰ καὶ λειτουργικὰ κείμενα».
Εἰσηγητής: Ἐλλογιμώτατος κ. Στυλιανὸς Παπαδόπουλος, Ὁμότιμος Καθηγητὴς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν.

 6. Εἰσήγηση: «Δεδομένα καὶ προβληματισμοὶ ἀπὸ τὴν ἱστορία τῆς μετάφρασης τῶν λειτουργικῶν κειμένων».
Εἰσηγήτρια: Ἐλλογιμωτάτη κ. Ἄννα Κόλτσιου – Νικήτα,
Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

 7. Εἰσήγηση: «Ἡ συνάφεια πρωτοτύπου, μεταφράσεως καὶ τρόπου ἀναγνώσεως τῶν εὐχῶν στὴ Θ. Λειτουργία».
Εἰσηγητής: Ἐλλογιμώτατος κ. Γεώργιος Ν. Φίλιας, Καθηγητὴς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν.

 8.Εἰσήγηση: «Φιλολογικὰ σχόλια καὶ μεταφραστικὰ προβλήματα στὴ Θεία Λειτουργία»
. Εἰσηγητής: Δρ Φώτιος Σχοινᾶς, Φιλόλογος.

 9. Εἰσήγηση: «Νεώτερα ἑρμηνευτικὰ Ὑπομνήματα καὶ Ἐγκόλπια τῆς Θ. Λειτουργίας».
Εἰσηγητής: Ἐλλογιμώτατος κ. Παναγιώτης Σκαλτσής, Ἀναπληρωτὴς Καθηγητὴς Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

 10. Εἰσήγηση: «Ἡ συμβολικὴ γλῶσσα τῆς Θ. Λατρείας».
Εἰσηγητής: Αἰδεσιμολογιώτατος Πρωτοπρεσβύτερος κ. Βασίλειος Καλλιακμάνης,
Καθηγητὴς τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

 11. Εἰσήγηση: «Γιατί χρειαζόμαστε μεταφράσεις καὶ σήμερα».
Εἰσηγητής: Πανοσιολογιώτατος Ἀρχιμανδρίτης κ. Θεοδόσιος Μαρτζοῦχος,
Πρωτοσύγκελλος Ἱερᾶς Μητροπόλεως Νικοπόλεως καὶ Πρεβέζης.

 12 . Εἰσήγηση: «Ἡ ἐμπειρία ἀπὸ τὴν συμμετοχὴ στὴν μετάφραση τῆς Ἁγίας Γραφῆς ὡς ἐφόδιο γιὰ μία συμβολὴ στὴν προσπάθεια μεταφράσεως τῆς Θείας Λειτουργίας».
Εἰσηγητής: Ἐλλογιμωτάτη κ. Αἰκατερίνη Χιωτέλλη, Θεολόγος.

 13. Εἰσήγηση: «Ἡ ποίησις νέων ἀκολουθιῶν ὡς παραγωγὴ συγχρόνου λειτουργικοῦ λόγου».
Εἰσηγητής: Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ἐδέσσης, Πέλλης καὶ Ἀλμωπίας κ. Ἰωήλ.

 14. Εἰσήγηση: «Θέματα μεταφράσεως, ὑμνολογίας καὶ μουσικῆς».
Εἰσηγητής: Ἐλλογιμώτατος κ. Γρηγόριος Στάθης,
Ὁμότιμος Καθηγητὴς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν.

 15. Εἰσήγηση: «Ἡ συγχρονία καὶ ἡ διαχρονία ὡς μηχανισμοὶ προσλήψεως τῶν λειτουργικῶν κειμένων».
Εἰσηγήτρια: Ἐλλογιμωτάτη κ. Ἑλένη Κασάπη, Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

 .          Κάθε Συνεδρία θὰ κατακλείεται μὲ συζήτηση ἐπὶ τῶν εἰσηγήσεων μεταξὺ τῶν συνέδρων καὶ εἰσηγητῶν καὶ μετὰ τὸ πέρας ὅλων τῶν Συνεδριῶν θὰ διατυπωθοῦν καὶ θὰ ἀνακοινωθοῦν τὰ γενικὰ συμπεράσματα καὶ οἱ σχετικὲς προτάσεις.
.         Στὸ πλαίσιο τοῦ ΙΓ´ Πανελληνίου Λειτουργικοῦ Συμποσίου θὰ τελεσθοῦν Ἱερὲς Ἀκολουθίες καὶ τὴν προτελευταία ἡμέρα, 20.9.2011, πρὸ τῆς δευτέρας Συνεδρίας θὰ τελεσθεῖ Θεία Λειτουργία στὸν Ἱερὸ Ναὸ Παναγίας Εὐαγγελιστρίας Τήνου. Φορεὺς διοργανώσεως τοῦ Συνεδρίου εἶναι ἡ Εἰδικὴ Συνοδικὴ Ἐπιτροπὴ Λειτουργικῆς Ἀναγεννήσεως.

 .        Οἱ ἐργασίες τοῦ Συμποσίου θὰ καλυφθοῦν ζωντανὰ ἀπὸ τὸν διαδικτυακὸ τηλεοπτικὸ σταθμὸ intv.gr.

 Ἐκ τοῦ Γραφείου τῆς Συνοδικῆς Ἐπιτροπῆς Τύπου

 

 

 

«ΑΥΤΑ ΤΑ ΛΟΓΙΑ ΔΕΝ ΜΕΤΑΒΑΛΛΟΝΤΑΙ»(π. Ἐπιφάνιος)

Ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸ βιβλίο


Ἀρχιμ. Ἐπιφανίου Θεοδωροπούλου
«Χριστῷ τῷ Θεῷ παραθώμεθα»

ἔκδ. Ἱ. Ἡσυχ. Κεχαριτωμένης Τροιζῆνος,
 2003,
σελ. 151–155

 Ἐπιμέλεια «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»

ΕΙΣΑΓ. ΣΧΟΛΙΟ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.»: Ἡ πρόσκαιρη νηνεμία στὸ θέμα τῶν μεταφράσεων τῶν λειτουργικῶν κειμένων (δηλ. τῆς μόνιμης ἀντικαταστάσεως τῶν κειμένων μὲ μεταφρασμένα) εἶναι μόνον πρόσκαιρη καὶ τακτικιστική, ἀπὸ πλευρᾶς τῶν «μεταφραστῶν». Λίαν συντόμως θὰ «ἀναζωπυρωθεῖ» ἐξ ἀφορμῆς συνοδικῆς πρωτοβουλίας.
.    Ἄλλωστε τὸ τελευταῖο βιβλίο τοῦ Μητρ. Νικοπόλεως -ἐκεῖνο τὸ ἀκατανόητο περὶ κατανοήσεως καὶ ἄλλων συναφῶν ἐκπλήξεων- δείχνει ὅτι ὁ ζῆλος τῶν μεταφραστῶν παραμένει ἀφ᾽ ἑνὸς μὲν ἀμείωτος, ἀφ᾽ ἑτέρου δὲ ὁλοένα καὶ πιὸ παράλογος.
.     Κατωτέρω παρατίθενται οἱ ΟΛΟΚΑΘΑΡΕΣ καταγεγραμμένες σκέψεις τοῦ π. Ἐπιφανίου Θεοδωροπούλου (σημειωτέον, πνευματικοῦ ἀδελφοῦ τοῦ Σεβ. Νικοπόλεως!), ὄχι φυσικὰ γιὰ νὰ ἀναθεωρήσουν τὶς ἀπόψεις τους οἱ ἐπίδοξοι «μεταφραστές» τῆς «νεοπατερικῆς δεκάρας», ὅσο γιὰ νὰ ἐνημερωθοῦν οἱ καλοπροαίρετοι.

Αὐτὰ δὲν μεταβάλλονται

.    Κάποιοι μετέφρασαν τὴν Καινὴ Διαθήκη σὲ τελείως σύγχρονη γλῶσσα. Χρησιμοποίησαν μάλιστα καὶ μονοτονικό. Ἐκεῖ μέσα μεταφράζουν τὸ «Λάβετε, φάγετε» = «Πάρτε καὶ φᾶτε». Συγχωρήσατέ με, ἀλλὰ ἔτσι ἐκχυδαΐζονται τελείως καὶ χάνουν τὴν ἱερότητά τους τὰ λόγια του Κυρίου. Λὲς καὶ δίνουμε νὰ φᾶνε μπριζόλες ἢ τυρόπιττες! Αὐτὰ τὰ λόγια, θὰ μείνουν ὅπως τὰ ἔγραψαν οἱ Εὐαγγελισταί. «Λάβετε φάγετε. Πίετε ἐξ αὐτοῦ πάντες». Αὐτὰ δὲν μεταβάλλονται.
.    Δὲν θὰ μεταφράσουμε τὰ λόγια τῆς Λατρείας σ᾽ αὐτὸ τὸ γλωσσικὸ ἐξάμβλωμα, τὸ ὁποῖο ἀκοῦμε ἀπὸ τὰ μέσα τῆς λεγομένης μαζικῆς ἐνημερώσεως. Θὰ καταντήσουν νὰ μὴν ἔχουν «εἶδος οὐδὲ κάλλος». Τὰ κείμενα αὐτὰ εἶναι κλασσικὰ καὶ δὲν μποροῦν νὰ ἀποδοθοῦν, δὲν μποροῦν νὰ μεταφρασθοῦν. Καὶ οἱ ἐργασίες οἱ μεταφραστικές, ποὺ γίνονται, ὑστεροῦν ἀπείρως ἀπὸ τὸ κάλλος τοῦ πρωτοτύπου. Ἀλλὰ προκειμένου νὰ μὴ τὸ καταλαβαίνη κανείς, τί νὰ κάνουμε; Δὲν θὰ ἔχη τὸ προνόμιο κάποιος νὰ τὸ χαρῆ στὸ πρωτότυπο, ἐφ᾽ ὅσον δὲν ξέρει τὰ Ἀρχαῖα Ἑλληνικά· τουλάχιστον ἂς τὸ κατανοήση. Ἂς πάρη μία ἰδέα μὲ τὴν βοήθεια τῆς μεταφράσεως. Ἀλλὰ τὰ κείμενα, αὐτὰ καθ᾽ ἑαυτά, ἂς μείνουν, διότι, ἐπαναλαμβάνω, εἶναι κλασσικά. Δὲν μποροῦμε νὰ εἰσαγάγουμε στὴ Λατρεία τὴν γλῶσσα τὴν ὁποία ὁμιλοῦμε.

 Πόσο φτωχά!

.       Κάποιος κυκλοφόρησε βιβλίο μὲ μετάφρασι πολλῶν ὕμνων στὴν δημοτική. Καὶ μάλιστα ποιητικὴ μετάφρασι· στὰ μέτρα τῶν ὕμνων γιὰ νὰ ψάλλεται στὴν Ἐκκλησία. Καὶ νόμισε ὅτι ἔκανε κάποιο σπουδαῖο κατόρθωμα. Διαβάζοντάς το θὰ αἰσθανθῆτε, ὡς ἐὰν ἀπὸ τὸ ἕνα μέρος ἔχετε ἕνα βαρύτιμο κόσμημα, ἀπὸ ἀδάμαντες καὶ πολυτίμους λίθους (τὸ ἀρχαῖο κείμενο), καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος ἕνα «τενεκέ», ἕνα «μπάφιλα». Αὐτὴ εἶναι ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῶν δύο ὑμνογραφικῶν κειμένων.
.    Σκεφθῆτε δέ, ὅτι αὐτὸς ὁ εὐλογημένος δὲν τὰ δημιούργησε μόνος του. Ἁπλῶς μετέφρασε. Δηλαδή, εἶχε ἕτοιμα μπροστά του τὰ ὑψηλὰ νοήματα. Διότι ἐμεῖς μόνοι μας δὲν μποροῦμε νὰ ἀναχθοῦμε στὰ ὕψη, στὰ ὁποῖα ἀνήχθησαν οἱ ὑμνογράφοι. Δὲν ἔχουμε αὐτὴ τὴν δύναμι. Αὐτοὶ ἦσαν μεγαλοφυεῖς καί, τὸ κυριώτερο, ἅγιοι. Δὲν ἔκανε, λοιπόν, κάτι ἐξ ἀρχῆς, κάτι ἰδικό του, γιὰ τὸ ὁποῖο νὰ ποῦμε, «Αἴ, φτωχὸς ἦταν ὁ ἄνθρωπος, φτωχὰ κείμενα μᾶς ἔδωσε». Εἶχε ἐνώπιόν του τὰ μεγαλειώδη ἐκεῖνα κείμενα τῶν παλαιῶν ὑμνογράφων. Καὶ ἂν δῆτε πῶς τὰ ἀποδίδει!… Πόσο φτωχὰ εἶναι !…

 Προφάσεις

 .       - Εἶναι λοιπὸν καλύτερο νὰ πηγαίνουμε στὴν Ἐκκλησία καὶ νὰ μὴ καταλαβαίνουμε τί λέει ὁ ἱερεὺς ἢ ὁ ψάλτης;
.        -Αὐτὰ εἶναι προφάσεις. Ὑπάρχουν ἀρκετὲς ἀξιόλογες ἑρμηνευτικὲς ἐργασίες, τὶς ὁποῖες ὁ ἐνδιαφερόμενος πιστὸς μπορεῖ νὰ ἔχη στὸ σπίτι του καὶ νὰ τὶς διαβάζη. Ὑπάρχουν βιβλία, ποῦ μὲ ὄμορφο καὶ ἁπλὸ τρόπο μιλοῦν γιὰ τὰ μυστήρια: τὴν Θεία Εὐχαριστία, τὸ Βάπτισμα κ.λπ. Τόσες ὧρες χάνουμε χαζεύοντας στὴν τηλεόρασι, ἢ ξεφυλλίζοντας περιοδικὰ καὶ ἐφημερίδες. Ἂς ἀφιερώσουμε, λοιπόν, ὄχι πολύ, ἀλλὰ μία ὥρα κάθε ἑβδομάδα, τὸ βράδυ Π.χ. τοῦ Σαββάτου, νὰ διαβάσουμε τὰ βιβλία, τὰ ὁποῖα ἑρμηνεύουν τὰ δύσκολα τουλάχιστον κείμενα τῆς Ἐκκλησίας μας, ἢ ἀκόμη τὸν Ἀπόστολο καὶ τὸ Εὐαγγέλιο. Τὴν ἄλλη ἡμέρα, ποὺ θὰ πᾶμε στὸ ναό, θὰ κατανοοῦμε πολλὰ ἀπὸ αὐτὰ που θὰ ἀκοῦμε.Ὑπάρχουν ἄλλωστε καὶ ἱερεῖς, ποὺ κάνουν λειτουργικὰ κηρύγματα. Ἐξηγοῦν τὴν θεία Λειτουργία, ἐξηγοῦν τὰ Μυστήρια.
.     Ἑπομένως μποροῦμε νὰ ἀναπληρώσουμε τὶς ἐλλείψεις μας μὲ ἑρμηνευτικὲς ἐργασίες, μὲ ἑρμηνευτικὰ βιβλία. Ὅσοι θέλουν, μποροῦν νὰ μάθουν τὰ τῆς Ἐκκλησίας. Λίγο ἐνδιαφέρον χρειάζεται καὶ κάποια συνέπεια στὴ χριστιανική μας ζωή. Γι᾽ αὐτὸ βλέπει κανεὶς ἀνθρώπους ὀλιγογραμμάτους νὰ καταλαβαίνουν πάρα πολλὰ ἀπ᾽ ὅσα τελοῦνται, νὰ ἀπολαμβάνουν κυριολεκτικὰ τὴν λατρεία. Ἀλλὰ δυστυχῶς ὁ περισσότερος κόσμος δὲν ἐνδιαφέρεται.

Δὲν εἶναι θέατρο ἡ Ἐκκλησία

.     Πολλοὶ κάνουν ἕνα βασικὸ λάθος. Βλέπουν τὴν Ἐκκλησία ὡς ἕνα πολιτισμικὸ στοιχεῖο. Ὅπως εἶναι τὸ θέατρο, ὁ κινηματογράφος, ἢ τυπικὴ ἐπίσκεψις ποὺ θὰ κάνουμε, γιατί γιορτάζει ὁ ἄλλος, αἴ, ἔτσι νομίζουν καὶ τὴν Ἐκκλησία. Θὰ πᾶμε νὰ παρακολουθήσουμε τὸ τάδε θέαμα. Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι, ὅσα καὶ νὰ τοὺς πῆ κανεὶς κι ὅσα βιβλία καὶ νὰ κυκλοφορήσουν, δὲν πρόκειται ν᾽ ἀλλάξουν νοοτροπία.
.    Ἀκοῦς ὡρισμένους, ποὺ λέγουν: «Ἄ, πᾶμε στoὺς Χαιρετισμούς». Στὴ Λειτουργία δὲν πηγαίνουν· στοὺς «Χαιρετισμοὺς» πηγαίνουν. Διότι τοὺς συγκινεῖ τὸ «Τῇ Ὑπερμάχῳ», ἢ τὸ «Ἀνοίξω τὸ στόμα μου» ἢ κάτι ἄλλο. Καλοὶ καὶ ἅγιοι εἶναι οἱ Χαιρετισμοί, ἀλλὰ καμμία ἀκολουθία τῆς Ἐκκλησίας δὲν μπορεῖ νὰ συγκριθῆ μὲ τὸ Μυστήριο τῆς θείας Εὐχαριστίας. Τὴν Κυριακὴ δὲν λειτουργοῦνται, στοὺς Χαιρετισμοὺς πηγαίνουν. Ἢ πηγαίνουν τὴν Μεγάλη Ἑβδομάδα. Ν᾽ ἀκούσουν τὸ τροπάριο τῆς Κασσιανῆς. Μετροῦν καὶ τὸν χρόνο … Καὶ ἀρχίζουν καὶ τὰ συγχαρητήρια. Ἐπὶ τέλους ἂς τὸ καταλάβουμε ὅλοι, Ἐπίσκoπoι καὶ Ἱερεῖς, ψάλτες καὶ λαϊκοί, δὲν εἶναι θέατρο ἡ Ἐκκλησία!

Ο ΤΗΛΕΦΩΝΙΚΟΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙ “ΜΕΤΑΦΡΑΣΕΙΣ” ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ

.     Διαβάζουμε στοὺς καινούργιους τηλεφωνικοὺς λογαριασμούς: «Ὁ τηλεπικοινωνιακός σας λογαριασμός (ΟΤΕ) ἀνανεωμένος! Γίνεται ἀκόμα πιὸ λειτουργικός, ἀναλυτικὸς καὶ φιλικὸς γιὰ ἐσᾶς!»
.      Καὶ στὴν ἄλλη πλευρὰ αὐτοῦ τοῦ «φιλικοῦ, λειτουργικοῦ» καὶ ἀσφαλῶς “κατανοητοῦ” λογαριασμοῦ διαβάζουμε ἐπίσης τὰ ἑξῆς “κατανοητά”: «Ἡ τιμολογηθεῖσα διάρκεια διαφοροποιεῖται ἀπὸ τὴν πραγματικὴ διάρκεια λόγῳ τῆς ἐλαχίστης διαρκείας χρεώσεως ἀνὰ κλήση καὶ τοῦ διαφορετικοῦ βήματος χρεώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν».
.       Αὐτὰ τὰ “κατανοητά” ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ στὸν ΑΝΑΝΕΩΜΕΝΟ καὶ ΦΙΛΙΚΟ λογαριασμό, ποὺ ἀπευθύνεται σὲ ΟΛΟΥΣ τοὺς Ἕλληνες, μορφωμένους πολὺ ἢ λίγο.
.       Ποιός μέσος Ἕλληνας κατανοεῖ αὐτὲς τὶς νεοελληνικὲς φράσεις, χωρὶς ἐξήγηση καὶ ἀποκωδικοποίηση;

 .       Ἰδοὺ πῶς ξεμπροστιάζεται ἀνελέητα ἡ ἐπιφανειακή, ξυλοσχιστικὴ καὶ ὑποκριτικὴ ἀντίληψη τῆς ἀντικαταστάσεως τῶν λειτουργικῶν κειμένων μὲ “μεταφρασμένα”, ἐπειδὴ τάχα δὲν «κατανοεῖται» ἡ γλῶσσα τῆς Λατρείας τῆς Ἐκκλησίας. Ἂς δοκιμάσει κάποιος ἀπὸ τοὺς ξεγελασμένους ὑποστηρικτὲς τῆς θλιβερῆς καὶ εὐτελοῦς αὐτῆς “μεταφραστικῆς” ἀντιλήψεως νὰ ἐξηγήσει στὰ νέα ἑλληνικὰ τί θέλει νὰ πεῖ αὐτὸ τὸ συγκεκριμένο «φιλικὸ καὶ ἀνανεωμένο» μήνυμα τοῦ τηλεφωνικοῦ λογαριασμοῦ καὶ μετὰ ἂς συνεχίσει… μὲ τὰ κοντάκια καὶ τὰ ἐξαποστειλάρια!

.       Ἀσφαλῶς οἱ ἀνωτέρω ἐνδεικτικὲς σκέψεις πάνω σὲ ἕνα μικρὸ (ἀλλὰ πυκνό) παράδειγμα δὲν διεκδικοῦν τὴν ἀλάθητη ἀντίκρουση τῶν “μεταφραστικῶν” ἐπιχειρημάτων. Ἀποδυναμώνουν ὅμως τὴν ὑποκριτικὴ καὶ ὑπερβολικὴ (καταχρηστικὴ) προβολὴ καὶ χρήση τοῦ ἐπιχειρήματος τοῦ δῆθεν ἀκατανοήτου τῆς λειτουργικῆς γλώσσης.

π. Ἀθ. Σ. Λ.

ΤΟ ΣΤΡΑΠΑΤΣΑΡΙΣΜΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΙ «ΝΕΟ-ΠΑΤΡΟΚΤΟΝΟΙ»

(…) Κατεστραμμένοι, ρημαγμένοι, ζώντας μὲ μεγάλες στερήσεις, οἱ (μεταπολεμικοὶ) Ἑλλαδίτες ἐπέμεναν νὰ ἀξιολογοῦν τοὺς ἀνθρώπους ἀπὸ τὴν γλώσσα ποὺ μιλοῦσαν, ὄχι ἀπὸ τὰ λεφτά τους, ὄχι ἀπὸ τὶς χρυσὲς καδένες. Ὁ Μπόστ, ἰδιοφυὴς σκιτσογράφος, κατέκτησε τὴν ἑλλαδικὴ κοινωνία ποντάροντας ἀκριβῶς στὴν γραμματικὴ καὶ συντακτικὴ εὐαισθησία (καὶ κατάρτιση) τῶν Ἑλλήνων – σήμερα κανένας δὲν θὰ γελοῦσε μὲ τὸ καυστικό του χιοῦμορ, ἀφοῦ τὸ στραπατσάρισμα τῆς γλώσσας ποὺ χαρακτήριζε ἄλλοτε τοὺς ἀπαίδευτους καὶ τοὺς ὀλιγόνοες εἶναι σήμερα γνώρισμα ὑπουργῶν καὶ πρωθυπουργῶν.  (Χρ. Γιανναρᾶς)

 

ΣΥΜΠΛ. «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.»: Τὸ στραπατσάρισμα τῆς γλώσσας εἶναι ἐνδεικτικὸ τοῦ στραπατσαρίσματος τῆς νοοτροπίας, ἡ ὁποία ἔχει εἰσβάλει καὶ σὲ «νεο-πατροκτόνους» ἐκκλησιαστικοὺς κύκλους καὶ ἐπιδιώκει νὰ ἀλλοιώσει τὴν παραδοσιακὴ ἐκκλησιαστικὴ γλῶσσα τῆς Λατρείας μὲ μεταφράσεις καὶ ἄλλα τέτοια στραπάτσα! 

ΠΗΓΗ: ἐφημ. «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ», 31.07.11

ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ: «ΝΑ ΜΗΝ ΕΧΟΥΜΕ ΕΘΝΟΣ, ΝΑ ΜΗΝ ΕΧΟΥΜΕ ΙΣΤΟΡΙΑ, ΝΑ ΜΗΝ ΕΧΟΥΜΕ ΓΛΩΣΣΑ» (Συγκλονιστικὴ συνέντευξη Καθηγ. Ἐμμαν. Μικρογιαννάκη)

ΕΙΣΑΓ. ΣΧΟΛΙΟ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓ.»: Μιὰ Συνέντευξη Καταπέλτης. Κατονομάζει τοὺς βρώμικους σχεδιασμούς, οἱ ὁποῖοι ἤδη ἔχουν ὑλοποιηθεῖ, γιὰ τὴν ἀπαξίωση τοῦ Μαθήματος τῆς Ἱστορίας, τῆς Γλώσσης, τῶν Ἀρχαίων Ἑλληνικῶν. Εἰδικότερα στὸ θέμα τῆς γλώσσης τονίζει αὐτονόητες ἀλήθειες, τὶς ὁποῖες δὲν ΕΝΝΟΟΥΝ νὰ τὶς ΚΑΤΑΝΟΗΣΟΥΝ μερικὲς «ΚΑΤΑΝΟΗΤΙΚΟΠΛΗΚΤΕΣ» λευκὲς ἐκκλησιαστικὲς κεφαλές, οἱ ὁποῖες μανιωδῶς ὑποστηρίζουν τὴν ἀντικατάσταση τῶν λειτουργικῶν κειμένων μὲ μεταφρασμένα, λόγῳ τῆς δῆθεν διακοπῆς τῆς συνεχείας τῆς ἑλληνικῆς γλώσσης. Τέλος στὴν συνέντευξη κατονομάζεται ἠ πανεπιστημιακὴ παθολογία τῆς τρομοκρατίας καὶ τὰ μίσθαρνα ὄργανα τῆς ἱστορικῆς παραχαράξεως.

Ἐμμανουὴλ Μικρογιαννάκης:
«Πουθενὰ δὲν γίνεται τέτοια ἀπαξίωση τῆς ἐθνικῆς μας ζωῆς,
ὅσο μέσα στο πανεπιστήμιο!»
Συγκλονιστικὴ συνέντευξη τοῦ κ. Ἐμμανουὴλ Μικρογιαννάκη
στὸ περιοδικὸ Hellenic NEXUS. 

 .    Ἡ Ἀπόλυτη Κατάντια τῶν Ἑλληνικῶν ΑΕΙ. Σημείωση: Φροντίστε νὰ μάθετε ἱστορία μόνοι σας. Τὸ Καθεστωτικὸ “ἐκπαιδευτικὸ” σύστημα φροντίζει ἐπιμελῶς νὰ ξεχάσετε καὶ αὐτὰ ποὺ ἤδη γνωρίζετε γιὰ τὴν Ἱστορία τῆς Ἑλλάδος!

Τὰ τελευταῖα χρόνια ἡ Ἑλλάδα βάλλεται ἀπὸ παντοῦ. Ὡστόσο, ἰδιαίτερα σημαντικὲς εἶναι οἱ βολὲς ἐκ τῶν ἔσω. Ἀρχίζοντας μὲ τὴ μείωση βασικῶν μαθημάτων (ὅπως τὰ Ἀρχαῖα Ἑλληνικά), τὴν ἀπάλειψη τοῦ προσδιορισμοῦ «ἐθνική», περνώντας στὴν ἀλλοίωση κειμένων, κυρίως στὰ βιβλία τῆς Ἱστορίας, καὶ καταλήγοντας στὴν οὐσιαστικὴ κατάργησή της, κάνοντάς την μάθημα ἐπιλογῆς! Πῶς τὰ ἑρμηνεύετε ὅλα αὐτὰ ἐσεῖς, ποῦ ἔχετε διὰ βίου ὑπηρετήσει τὴν Ἑλληνικὴ Παιδεία καί, μάλιστα, ἀπὸ τὴν ἕδρα τῆς Ἱστορίας;

 Ἐμμανουὴλ Μικρογιαννάκης: Σήμερα, πράγματι, μᾶς ἀπασχολεῖ μία κατάστασις, ἡ ὁποία εἶναι ἀνυπόφορη! Πολλαπλὰ πλήγματα καὶ κίνδυνοι ποὺ ὑπάρχουν γιὰ τὸ Ἔθνος μας. Ποιό εἶναι αὐτὸ τὸ Ἔθνος; Μήπως αὐτὴ ἡ ἔννοια ἔχει παραμεληθεῖ καὶ παραγκωνισθεῖ, ὥσπου νὰ τὴν ἐγκαταλείψουμε; Πολλὰ μὲ τὸ ὄνομα «ἐθνικὸν» ἔλειψαν. Μένει ἀκόμη «ἐθνικὸς κῆπος», «ἐθνικὸ θέατρο», «ἐθνικὴ ἄμυνα». Ἐπὶ τοῦ παρόντος μένουν. Μήπως εἶναι ἕνας διωγμὸς τοῦ Ἔθνους;
Γιὰ νὰ ἐπιτευχθεῖ ἡ σημερινὴ ἅλωση τῆς Παιδείας, ἔπρεπε νὰ ὑπάρξει τὸ «ἔμψυχο ὑλικὸ» ποὺ θὰ τὴν πραγματοποιοῦσε: ποὺ θὰ τολμοῦσε νὰ σβήσει τὴ λέξη «Ἐθνικὴ» ποὺ καθόριζε τὴν Ἑλληνικὴ Παιδεία, νὰ ἐξωραΐσει τὰ 400 χρόνια ὑποδούλωσης στὴν Ὀθωμανικὴ Αὐτοκρατορία, νὰ συρρικνώσει σὲ 4 σελίδες τὴν Ἐπανάσταση καὶ σὲ 8 σειρὲς τὴν Ἅλωση, νὰ ἀλλοιώσει νεώτερα ἱστορικὰ γεγονότα, ὅπως ἐκεῖνο τῶν Ἰμίων, καὶ νὰ φτάσει στὸ τελευταῖο βῆμα τοῦ σχεδίου: νὰ κάνει τὴν ἱστορία «μάθημα ἐπιλογῆς»…

 Η.Ν.: Τί ἀκριβῶς συνιστᾶ αὐτὸ ποὺ ἀποκαλοῦμε «Ἔθνος»;

 Ε.Μ.: Ὁ χῶρος καὶ ὁ χρόνος. Πρῶτον εἶναι ὁ χῶρος. Χρόνος εἶναι ὅλη μας ἡ Ἱστορία. Τὸ Ἔθνος γίνεται μέρος τῆς ἐθνικῆς μας ὑποστάσεως. Δηλαδή, τὸ Ἔθνος εἶναι ἡ ἴδια ἡ ψυχή μας. Χρονικότητα καὶ ἐθνικότητα σχεδὸν συμπίπτουν. Τὸ Ἔθνος, δέ, γιὰ νὰ ὑπάρχει μία ἀφετηρία, ἔχει ἕνα παρελθόν.Ἔχει ἕνα πόθεν. Καὶ βέβαια ἔχει τὸ νῦν, ἀλλὰ ὁπωσδήποτε καὶ μία προσδοκία, ἕνα ὅραμα. Ἂν δὲν ἔχει ὅραμα, δὲν ζεσταίνεται ἡ ψυχὴ τοῦ ἀνθρώπου, δὲν τείνει κάπου. Καὶ ὅταν δὲν τείνει κάπου, λέει: «Καλὰ εἶμαι ἐδῶ, ἐπαναπαύομαι καὶ βολεύομαι ἐπὶ τοῦ παρόντος». Ζεῖ μόνο γιὰ τὸ παρόν. Ἀλλὰ τὸ Ἔθνος πρέπει νὰ ἔχει κάποιο ὅραμα, στὸ ὁποῖο νὰ τείνει. Ἔτσι μόνο ζωοποιεῖται ὁ ἄνθρωπος.

 Η.Ν.: Μήπως ὁ στόχος εἶναι νὰ μὴν ἔχουμε μέλλον;

 Ε.Μ.: Νὰ μὴν ἔχουμε Ἔθνος! Ὅσο κάποιος τοξεύει στὸ μέλλον καὶ ἔχει ἕνα ὅραμα, τόσο ζητεῖ βαθύτερες ρίζες στὸ παρελθόν. Ὅλα τὰ Ἔθνη τῆς Γῆς ζητοῦν τὸ «ριζοβολεῖν», δηλαδὴ νὰ βάλουν ρίζα βαθιὰ καί, ἂν δὲν ἔχουν, νὰ βροῦν. Διότι, ὅπως συμβαίνει καὶ μὲ τὸ φυτό, αὐτὸ δὲν μπορεῖ νὰ ἀναπτυχθεῖ, ἂν δὲν ριζώσει καλά. Τὸ ἴδιο κάνουν καὶ τὰ ζῶα, τὸ ἴδιο κάνουν καὶ οἱ ἄνθρωποι. Ἄν, λοιπόν, τὸ Ἔθνος μας δὲν ἔχει ρίζα, δὲν ἔχει καὶ μέλλον. Ἔχει δέ ἀποδειχθεῖ ὅτι ἔθνη ποὺ εἶχαν μικρὴ προοπτική εἶχαν καὶ μικρὸ παρελθόν. Καὶ πολλὲς φορὲς κατασκευάζουν παρελθὸν ἀπὸ τὰ λίγα στοιχεῖα ποὺ ἔχουν, κάνοντας καὶ κάποια μυθοποίηση αὐτοῦ τοῦ παρελθόντος. Αὐτὸ τὸ ἔκαναν οἱ Ρωμαῖοι. Ὅταν ἐξελίχθησαν, ἔσκυψαν βαθιὰ νὰ βροῦν ρίζες καί, μάλιστα, βρῆκαν ἑλληνικές! Ἀναφέρθηκαν στὰ Τρωικὰ γιὰ νὰ κάνουν μεγάλο παρελθόν. Αὐτὸ κάνουν καὶ οἱ Ἀμερικανοί. Ἂν τοὺς πεῖς σήμερα «Οἱ ἐρυθρόδερμοι εἶναι τὸ παρελθόν σας», θὰ ποῦν «Ὄχι, δὲν εἶναι αὐτοὶ τὸ παρελθόν μας. Εἶναι ἡ Εὐρώπη». Ἄρα, ὅταν ἔχουμε τέτοιο παρελθόν, πρέπει νὰ τὸ προσέξουμε. Ὄχι νὰ λατρεύουμε τὸ παρελθὸν καθεαυτό, ἀλλὰ νὰ εἶναι μία γόνιμη ἀφετηρία. Δὲν ὑπάρχει κίνησις πρὸς τὸ μέλλον, ἂν δὲν ὑπάρχει κάποιο θεμέλιο.

 Η.Ν.: Εἶναι ἡ Ἱστορία τὸ «ἐργαλεῖο» γιὰ νὰ κάνουμε αὐτὴ τὴ «διαδρομή»; Ὄχι μόνο ἀπὸ τὸ παρελθὸν στὸ τώρα, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὸ μέλλον…

Ε.Μ.: Τὴν Ἱστορία τὴν ὑφαίνουμε ἐμεῖς οἱ ἴδιοι. Καὶ ὄχι μόνον τὴν ὑφαίνουμε, εἶναι βίωμά μας, μέρος τοῦ ψυχισμοῦ μας. Χωρὶς τὸν ἱστορικὸ βίο, ἐμεῖς εἴμαστε ἕνα σωματίδιον. Ἡ Ἱστορία εἶναι τὸ ἔνδυμά μας, ὁ χιτώνας ποὺ φοροῦμε. Διότι ἐνυφαίνεται μέσα εἰς τὸ ἄτομο αὐτὴ ἡ ἔννοια τῆς Ἀκροπόλεως, τῶν μνημείων τῆς Ἀκροπόλεως. Ὁ χρόνος δὲν εἶναι κάτι ἀνεξάρτητο ἡμῶν. Ἡ χρονικότητα ὡς μορφὴ ἐσωτερικῆς ἐποπτείας, ὅπως θὰ ἔλεγε ὁ Κάντ, εἶναι δικό μας πράγμα. Καὶ ἀναφαίρετο. Θὰ φύγει μόνο ὅταν πεθάνουμε.

 Οἱ ἐπιπτώσεις τῆς μετατροπῆς τῆς Ἱστορίας σὲ μάθημα ἐπιλογῆς

 Η.Ν.: Τί ἐπιδιώκεται, λοιπόν, ἀφαιρώντας οὐσιαστικὰ τὴν Ἱστορία (μὲ τὴν μετατροπή της σὲ μάθημα ἐπιλογῆς) στὴν δευτεροβάθμια ἐκπαίδευση;

E.M.: Ἀπαξιώνεται γενικὰ τὸ παρελθόν, τὸ ὁποῖον εἶναι μία πλούσια Ἱστορία. Μοναδικὴ στὴν παγκόσμια Ἱστορία, ὅσο καὶ ἂν θέλουμε, ἐξετάζοντάς την εἰς βάθος, νὰ βροῦμε καὶ τρωτά της σημεῖα. Αὐτὴ ἡ Ἱστορία δὲν ἦταν μόνο κάτι τὸ θαυμαστό. Εἶχε καὶ τραγωδία. Τὸ κλασικὸ εἶναι μαζὶ γοητεία καὶ φρίκη. Ἡ Ἑλληνικὴ Ἱστορία εἶναι δραματική. Δὲν εἶναι μόνο ἐξάρσεις. Εἶναι καὶ καταπτώσεις, εἶναι καὶ ἁλώσεις…

 Η.Ν.: Γιατί ἐνοχλεῖ τόσο;

 Ε.Μ.: Διότι θέλουν νὰ μᾶς τὰ ἀποστερήσουν ὅλα αὐτὰ καὶ νὰ τὰ πάρουν ἄλλοι λαοί. Γιὰ παράδειγμα, οἱ Τοῦρκοι περιμένουν: ἂν ἐσεῖς ἀπεμπολήσετε τὴν Ἐφεσο, τὴν Μίλητο, τὴν Κωνσταντινούπολη, τὰ κάνουμε δικά μας! Ὁ Νταβούτογλου ἔχει πεῖ πολὺ χαρακτηριστικά: «Ἐμεῖς θὰ ἀξιοποιήσουμε ὅλα τὰ παρελθόντα. Μεταξὺ αὐτῶν [τῶν παρελθόντων] εἶναι καὶ τὸ ἑλληνικό. Καὶ μὲ αὐτὰ θὰ φτιάξουμε τὸ παρελθόν μας, τὸν Τουρκισμό μας, ποὺ οὐδεὶς ἐπιτρέπεται νὰ τὸν θίξει.» Ἔχουμε, λοιπόν, μία ἔξαρση τοῦ ἐθνικισμοῦ τους, σὲ ἀντίθεση μὲ ἐμᾶς. Καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλη πλευρά, ξέρετε τί λέει ὁ Ἐθνικὸς Ὕμνος τῶν Ἰταλῶν, ποὺ εἶναι φιλελεύθερος λαός; Οὐαὶ καὶ ἀλοίμονο, ἂν εἴχαμε ἐμεῖς τέτοιο ἐθνικὸ ὕμνο! «Ἀδελφοὶ Ἰταλοί, ἡ Ἰταλία ξύπνησε, φόρεσε τὴν περικεφαλαία τοῦ Σκιπίωνος, ἡ Νίκη εἶναι δική μας! Δοῦλοι μας, θὰ στρατευτεῖτε σ’ αὐτὸ τὸν μεγάλο ἀγώνα, ἕτοιμοι νὰ φτιάξετε τὴ ζωή σας; – Ναί, φωνάζουν ὅλοι»! Ὅλοι οἱ λαοί, στοὺς ἐθνικούς τους ὕμνους, ἔχουν μία προτροπή: «Μπρός, ξυπνῆστε, κάντε κάτι!»

 Η.Ν.: Ποιοί εἶναι οἱ κίνδυνοι ποὺ διατρέχουμε;

Ε.Μ.: Τὸ γενικὸ σχέδιο ποὺ διαβλέπω εἶναι ἡ μείωσις τῆς ἐννοίας «Ἑλλάς». Ἡ μείωσις γίνεται κατὰ δύο τρόπους: ἢ παίρνουμε μία ψαλίδα καὶ κόβουμε ἐδάφη -δὲν ξέρω ἂν εἶναι στὴν Θράκη, στὸ Αἰγαῖο ἢ κάπου ἄλλου- καὶ τὸ ἄλλο εἶναι ἡ ψαλίδα τῆς χρονικότητος. Κατὰ καιρούς, ἔχουμε δεῖ περιορισμὸ τῆς Ἱστορίας στὸ Γυμνάσιο ἢ πραγματικὴ περικοπή. Θὰ ποῦν ὅτι «αὐτὸ δὲν μᾶς ἀνήκει». Ἄλλοτε εἶπαν: «Ἡ Ἑλληνικὴ Ἱστορία κόβεται περὶ τὸ 476 ἢ κόβεται στὸ 146, διότι τότε γίνεται Ρωμαϊκὴ καί, ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα, δὲν ἔχουμε Ἑλληνικὴ Ἱστορία». Ἐμεῖς λέμε «Ὑπάρχει Ἑλλάδα κάτω ἀπὸ τὴ Ρώμη». Διότι ἡ Ρώμη ἐσεβάσθη τὸν ἑλληνικὸ πολιτισμό, σχεδὸν τὸν προώθησε. Εἶχε μέν ρωμαϊκὸ μανδύα πολιτειακό, ἀλλὰ πολιτιστικὰ ἀνεπτύσσετο πάρα πολὺ καλά. Ἔτσι, ἡ Ρωμαϊκὴ Αὐτοκρατορία, στὴν βυζαντινή της περίοδο, εἶναι καὶ δική μας ἐθνικὴ ἱστορία, τὴν ὁποία δεχθήκαμε καὶ ἀπετέλεσε μέρος τοῦ ἐθνικοῦ μας κορμοῦ. Ἀλλά, ὅταν τὰ περισσότερα μέρη τῆς Μ. Ἀσίας τὰ οἰκειοποιοῦνται καὶ τὰ σφετερίζονται οἱ Τοῦρκοι, καταλαβαίνετε τί κάνουμε ἐμεῖς…

 Η.Ν.: Καὶ τί κάνουμε ἐμεῖς γι’ αὐτό;

 Ε.Μ.: Πολιτική, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἐθνικῶς πρέπουσα!

 Η.Ν.: Ποιοί «ἐμεῖς», κύριε καθηγητά; Νὰ ποῦμε ξεκάθαρα καὶ ποιοί τὸ ἐπιδιώκουν;

 Ε.Μ.: Πολλοὶ κάνουν σχέδια. Ἔγινε ἕνα σχέδιο: νὰ ἀναπλαστεῖ, νὰ ἀναδιαμορφωθεῖ ἡ Νοτιοανατολικὴ Εὐρώπη. Συγγράφτηκε, λοιπόν, μία τετράτομη ἱστορία. Τί πρέπει νὰ διδάσκεται, πῶς πρέπει νὰ εἶναι, ποῦ πρέπει νὰ τείνει αὐτὴ ἡ Νοτιοανατολικὴ Εὐρώπη. Αὐτὴ ἡ ἱστορία μειώνει τὴν Ἑλλάδα, γιατί κανεὶς ἐκ τῶν συγγραφέων της δὲν ἦταν Ἕλλην – ἀπὸ τὴν Κροατία, τὴν Ρουμανία, τὴν Γιουγκοσλαβία κ.λπ. Κανεὶς Ἕλλην.

 Η.Ν.: Νὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ ἐπιμείνω στὸ νὰ εἰπωθοῦν κάποια ὀνόματα.

 Ε.Μ.: Δὲν λέω ὀνόματα, διότι δὲν ἀξίζει τὸν κόπο…..

 Η.Ν.: Αὐτὴ τὴν τετράτομη ἱστορία τὴν ἔχει δεχθεῖ τὸ Ὑπουργεῖο Παιδείας;

 Ε.Μ.: Δὲν μᾶς ἔχει δοθεῖ ἀκόμη. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, σὲ ὅλα ἔχει μειωθεῖ ἡ Ἑλλάδα. Καὶ ὁ ἀγώνας τοῦ 1821 δὲν δικαιώνεται. Διότι λένε: «Κάνατε ἕνα ἀγώνα ἐναντίον τῆς Ὀθωμανικῆς Αὐτοκρατορίας, ἐνῶ περνούσατε καλά». Δικαιώνει οὐσιαστικὰ τοὺς Τούρκους εἰς τὸ ὅτι ἦταν μᾶλλον ἄχρηστος ὁ ἀγώνας. Ἐδῶ ἀμφισβητεῖται ἀκόμη καὶ τὸ φρόνημα τῶν ἡρώων της Ἐπανάστασης! Ἐνῶ αὐτοὶ ποὺ ἔκαναν τὴν Ἐπανάσταση, ἂν καὶ ἤσαν ὀλιγογράμματοι καὶ ἀγράμματοι, εἶχαν ἔντονο ἐθνικὸ φρόνημα. Πίστευαν στὴν ἀρχαιότητα καὶ σὲ ὅλες τὶς φάσεις τοῦ Ἑλληνικοῦ Κόσμου. Ὅλοι αὐτοὶ εἶχαν ἔντονο ἐθνικὸ συναίσθημα. Ζοῦσαν τὸ παρελθὸν πολὺ ἔντονα, τὸ θεωροῦσαν δικό τους καὶ ἔτειναν στὸ μέλλον. Εἶχαν ἕνα ἐθνικὸ ὅραμα!

 Τὸ θέμα τῆς γλώσσας

 Η.Ν.: Ποιά εἶναι ἡ δική μας εὐθύνη, ὄχι ἀπαραίτητα προσωπικῶς, καὶ ἰδιαιτέρως τῶν ἐκπαιδευτικῶν;

 Ε.Μ.: Καὶ προσωπικῶς! Ὅταν διδάσκουμε πᾶν ὅ,τι ἄλλο πλὴν τῆς ἑλληνικῆς μας κληρονομιᾶς, αὐτὸ εἶναι φυσικὰ καθ’ οἱονδήποτε τρόπο περιορισμὸς τοῦ μαθήματος τῆς Ἱστορίας, ἀλλὰ καὶ τῶν πολιτιστικῶν ἀγαθῶν. Γιὰ παράδειγμα, τῶν Ἀρχαίων Ἑλληνικῶν. Διότι, ἐδῶ ποὺ τὰ λέμε, ἡ ἑλληνικὴ γλῶσσα εἶναι ἐκείνη ποὺ μᾶς συνδέει μὲ τὸ παρελθὸν ἀμεσότερα. Ἐδῶ παρατηρεῖται ὅτι κάνουμε πᾶν τὸ δυνατὸν νὰ τονίσουμε ὅτι εἶναι ἄλλη γλῶσσα ἡ Ἀρχαία καὶ ἄλλη ἡ Νέα Ἑλληνική!  [ΣΧΟΛΙΟ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.: Αὐτὶὸ μάλιστα ὑποστηρίζουν λυσσωδῶς καὶ λευκὲς ἐκκλησιαστικὲς κεφαλές. Ὦ τῆς ἀνοησίας καὶ καρδιακῆς βραδύτητος!] Ἡ ἰδέα, ὅτι εἶναι «ἄλλη» γλῶσσα, καλλιεργεῖται μὲ κάθε τρόπο. [ΣΧΟΛΙΟ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.: Ἀκόμη καὶ ἀπὸ ἄμβωνος!] Καί, μάλιστα, γίνεται καὶ προσπάθεια νὰ ἀλλοιώνεται ἡ γλῶσσα, ὥστε νὰ γίνεται ἀπομάκρυνση… [ΣΧΟΛΙΟ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.: Μὲ τὴν «εὐλογία» καὶ ἐργολαβικὴ συνεπικουρία τῶν Πεφωτισμένων Ἐκκλησιαστικῶν]

Η.Ν.: Μὲ ποιόν τρόπο, γίνεται αὐτὴ ἡ «ἀπομάκρυνση»;

 Ε.Μ.: Λέγοντας, γιὰ παράδειγμα, ὄχι στοὺς τόνους: ἁπλοποιεῖς τὴν ὀρθογραφία, βάζεις τὸ λατινικὸ ἀλφάβητο. Αὐτὴ ἡ ἐπιδίωξις εἶναι ἐθνικῶς ἐπιβλαβής. Ἐμεῖς πρέπει νὰ εἴμεθα συνδετικώτατοι στὴν γλῶσσα. Συνδετικώτατοι εἶναι πολλοὶ λαοί: οἱ Γάλλοι, οἱ Ἄγγλοι… Συνδετικώτατοι εἶναι καὶ οἱ Ἰσραηλινοί, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχαν γλῶσσα. Καὶ εἶναι «θαῦμα» αὐτὸ ποὺ ἔγινε στὸ Ἰσραήλ. Ἐνῶ δὲν εἶχαν ὁμιλούμενη γλῶσσα, κάθησαν οἱ λόγιοι καὶ κατασκεύασαν γλῶσσα ὁμιλουμένη ἀπὸ τὴν γλῶσσα τῆς Βίβλου, ποὺ ἦταν ἀπρόσφορη. Διότι δὲν ἦταν εὔκολο νὰ κατασκευάσεις ἀπὸ μία γλῶσσα τῆς Βίβλου -τῆς λεγομένης ἀπὸ ἐμᾶς «Παλαιᾶς Διαθήκης», ποὺ εἶναι σχεδὸν ποιητικὴ καὶ δὲν παρέχει στοιχεῖα ὁμιλουμενης γλώσσας- μία γλῶσσα ὁμιλουμένη. Ἐάν, γιὰ παράδειγμα, ἔσπαγε ἡ γλωσσικὴ παράδοση καὶ στὸ μέλλον θέλαμε νὰ κάνουμε ἀπὸ τὴν ἀρχὴ ἑλληνικὴ γλῶσσα ὁμιλουμένη, γιὰ μᾶς θὰ ἦταν πολὺ εὐκολότερο ἀπ’ ὅ,τι γιὰ τοὺς Ἰσραηλινούς. Διότι ἡ ἑλληνικὴ γλῶσσα, μὲ τὴν τραγωδία της, παρέχει διαλογικὰ στοιχεῖα. Καὶ μὲ τοὺς διαλόγους τοῦ Πλάτωνος ἢ τοῦ Λουκιανοῦ κ.λπ.

 Η.Ν.: Ποὺ σημαίνει ὅτι δὲν ἐλλοχεύει κίνδυνος ἐξαφάνισης τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας;

 Ε.Μ.: Ἐγὼ πιστεύω ὅτι, ἀκόμα κι ἂν πρὸς στιγμὴν παραμερίσουμε τὰ Ἀρχαῖα Ἑλληνικά, θὰ ἐπανέλθουν. Τὸ 2100, τὸ 2200, δὲν ξέρω. Αὐτὴ εἶναι ἡ οὐσία τῆς Παιδείας. Τὰ Ἀρχαῖα Ἐλληνικὰ ἔχουν ἕνα ζωντανό, παιδευτικὸ χαρακτήρα. Ἀνανεώνουν τὸν ἄνθρωπο. Τὸν πτερώνουν. Ὅταν, κατὰ τὴν Ἀρχαιότητα, τὰ Ἑλληνικὰ ἐγκαταλείφθηκαν στὸ δυτικὸ μέρος τῆς αὐτοκρατορίας χάρη τῶν Λατινικῶν, ἔσβησαν σὲ ὅλη τὴ μεσαιωνικὴ περίοδο. Ἐδιδάσκοντο στὴν Κωνσταντινούπολη, ἀλλὰ ὄχι στὸ δυτικὸ κράτος. Ὅποτε, περὶ τὴν Ἀναγέννηση, τοὺς ἦρθε μία ἔντονη λαχτάρα νὰ γυρίσουν στὴν Ἑλλάδα καί, σιγὰ-σιγά, ἄρχισαν νὰ διαβάζουν τὰ Ἀρχαῖα Ἑλληνικά. Ἡ Ἀναγέννηση αὐτὴ τῆς Ἑλλάδος ἐσήμανε τὴν Ἀναγέννηση τῆς Εὐρώπης. Τὸ ξαναγέννημα τοῦ Ἀνθρώπου, ποὺ εἶχε βυθιστεῖ στὸν Μεσαίωνα, ποὺ εἶχε χάσει τὴν ἔννοια τῆς ἀνθρωπιᾶς. Τώρα (μὲ τὴν Ἀναγέννηση) ὁ ἄνθρωπος χαίρεται τὴν Φύση, συνομιλεῖ μαζί της, αἰσθάνεται πτέρωμα ψυχικό, ὥστε αὐτὸς ὁ πολιτισμὸς φέρει τὸν πολιτισμό. Δηλαδή, δημιουργεῖ τὸν ἄνθρωπο στὴν τελειότερή του μορφή.

 Πανεπιστημιακή… τρομοκρατία!

 Η.Ν.: Τότε γιατί χτυπιέται τόσο ἄγρια (ἀπὸ παντοῦ) αὐτὸς ὁ πολιτισμός;

Ε.Μ.: Χτυπιέται κατὰ τοῦτο: θὰ μελετᾶτε, ἀλλὰ μὲ μία προϋπόθεση: θὰ θεωρεῖται (αὐτὸς ὁ πολιτισμὸς) «κοινὴ μεσογειακὴ κληρονομιά», ὄχι ἑλληνική. Δὲν εἶναι προνόμιο τῆς Ἑλλάδος ὅτι αὐτὴ τὸν ἔχει ὡς παρακαταθήκη καὶ κληρονομιά της. Εἶναι κληρονομιὰ «ὅλων μας». Ἡ φράση αὐτὴ προβάλλεται στὸ Τμῆμα Ἱστορίας, τώρα ποὺ δὲν εἶμαι ἐκεῖ πρόεδρος.

 Η.Ν.: Δηλαδὴ ὁ ἑκάστοτε πρόεδρος ἐλέγχει καὶ καθορίζει τὸ τί διδάσκεται στὸ τμῆμα του;

Ε.Μ.: Ἡ κακομοιριὰ τῶν Πανεπιστημίων ἔφερε ὅλα αὐτὰ τὰ πράγματα. Διότι ἀρνηθήκαμε νὰ ὑπηρετοῦμε ἐκεῖνο γιὰ τὸ ὁποῖο ἔχουμε κληθεῖ. Διότι ὑπάρχουν αὐτοὶ ποὺ θέλουν νὰ ἱκανοποιοῦνται τὰ σχέδια ποὺ λένε μείωση τῆς Ἑλλάδος, σὲ κάθε τομέα. Καὶ ἐδαφικῶς καὶ χρονικῶς (ἱστορικῶς). Πρέπει νὰ περιοριστεῖ ἡ Ἑλλάδα. «Πολὺ ψηλὰ» εἶχε πάει τὸ ὄνομα τῆς Ἑλλάδος!

 Η.Ν.: Ἐννοεῖτε Ἕλληνες καθηγητές;

 Ε.Μ.: Ἕλληνες μίσθαρνα ὄργανα στὸ Τμῆμα Ἱστορίας, στὸ τμῆμα ποὺ ὑφαίνει τὴν ἱστορικὴ πραγματικότητα. Σὲ αὐτὸ τὸ Τμῆμα, πιστεύω ὅτι ἔχω παίξει ἕνα ρόλο κατὰ τοῦτο: εἶδα ὅ,τι ἀποκλείνει – δηλαδή, ὅ,τι ὑπηρετεῖ τὸν σκοπὸ ποὺ θέλουν αὐτοί. Καὶ ἐπειδὴ τὸ εἶδα αὐτό, ἔφυγα ἀπὸ τὸ Φιλολογικὸ Τμῆμα, μὲ δική μου αἴτηση, καὶ πῆγα στὸ Ἱστορικό. Τὸ νὰ πάω στὸ Ἱστορικὸ δὲν ἦταν ἁπλῶς ἕνας λόγος.Ἔπρεπε νὰ πάρω καὶ τὴν προεδρία. Διότι, χωρὶς προεδρία, δὲν κατευθύνεις τὸ Τμῆμα. Ἔβαλα ὑποψηφιότητα καὶ βγῆκα πρόεδρος. Ἔπαιρνα πάντοτε 70% τῶν ψήφων. Ἄρα, ἡ ἐτυμηγορία τοῦ τμήματος ἦταν 70 πρὸς 30. Ἐὰν -προσέξτε τὴν δραματικότητα- ζητοῦσα φανερὴ ψηφοφορία, δὲν θὰ ἔπαιρνα καμία ψῆφο! Καταλαβαίνετε πόσο μεγάλη πίεση ἀσκεῖται; Τρομοκρατία. Αὐτὸ δείχνει ὅτι οἱ λίγοι αὐτοὶ (τὸ 30%) ἔχουν τὴν μεγάλη δύναμη…
Ἐδῶ ἀρχίζει τὸ θέμα τῆς τρομοκρατίας στὸ Πανεπιστήμιο. Ἡ ἡγετικὴ μορφὴ ἀπὸ αὐτούς, ποὺ τοὺς κατευθύνει, ἐξέπεσε ἀπὸ τὸ Συμβούλιο τῆς Ἐπικρατείας. Ζήτησα ἀπὸ τὸν Πρύτανη νὰ ἐφαρμόσει τὴν ἀπόφαση τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας, ὅπως κάνουμε πάντοτε. Κατὰ τὸ Σύνταγμα, οἱ ἀποφάσεις τοῦ Σ.τ.Ε. εἶναι ἄμεσα ἐκτελεστές. Κανένας Πρύτανης, οὔτε Γέροντας, οὔτε Δημόπουλος, οὔτε Μπαμπινιώτης ἐφήρμοσε τὴν ἀπόφαση! Τὸν ἄφησαν ἐκεῖ, νὰ διδάσκει καὶ νὰ πιέζει…

Η.Ν.: Καὶ ποιό εἶναι τὸ ὄνομά του, κύριε καθηγητά;

Ε.Μ.: Τὸν ξέρει ὅλος ὁ κόσμος! Λιάκος λέγεται. Ἄρα, αὐτὴ τὴν στιγμή, τὸ Τμῆμα αὐτὸ δεινοπαθεῖ. Δὲν ὑπάρχει μία δύναμη νὰ φέρει μία ἀνάσχεση! Χαρακτηριστικὸ εἶναι ὅτι, ὅταν ἔκανα τὴν πρώτη τετραετία (προεδρίας) καὶ ἐπειδὴ θὰ μεσολαβοῦσαν δύο χρόνια, γιὰ νὰ ξαναθέσω ὑποψηφιότητα, ἔλειψα γιὰ νὰ κάνω ἕνα σημαντικὸ ἔργο (Κέντρο Ἑλληνικοῦ Πολιτισμοῦ) καὶ στὴν Κίνα, καὶ στὴν Ἰνδία. Γυρίζοντας ξαναβγῆκα πρόεδρος, καὶ ἡ πρώτη μου δουλειὰ ἦταν νὰ δῶ τί γίνεται στὸ Τμῆμα Ἱστορίας. Βλέποντας τὸν κατάλογο τῶν διδακτορικῶν τῶν ὑποψηφίων διδακτόρων ποὺ ἔχουμε στὸ Τμῆμα, εἶδα ὅτι, ἐνῶ ὁ νόμος καθόριζε νὰ πάρουμε μόνο δύο στὴν ἀνωτέρα Ἱστορία, ποὺ εἶναι ἡ κρίσιμη Ἱστορία γιὰ τὸ μεταπτυχιακὸ πρόγραμμα, ὑπῆρχαν διακόσιοι! Αὐτοὶ οἱ διακόσιοι ταχέως ἀποκτοῦν τὸ διδακτορικό, χωρὶς ἐμπόδια, καὶ ἔχουν τὴν δυνατότητα νὰ κάνουν 7μελεῖς ἐπιτροπὲς μὲ «δικούς τους» καὶ νὰ τοὺς προωθοῦν «διδακτοροποιοῦντες τους»! Εἶναι μεγάλη ὑπόθεση αὐτό. Νὰ ἔχεις τὸ «ἔμψυχο ὑλικό». Διότι αὐτοὶ ποὺ θέλουν νὰ δράσουν, πρέπει νὰ ἔχουν ἕνα φυτώριο. Νὰ ἔχουμε διακόσιους ἀνθρώπους ποὺ νὰ ἔχουν τοποθετηθεῖ σὲ διακόσιες πανεπιστημιακὲς μονάδες ἢ σὲ ἰνστιτοῦτα πνευματικὰ ἢ νὰ ἔχουν πάρει κάποιες θέσεις μὲ κάποιο τίτλο – δηλαδή, νὰ μὴν εἶναι ἁπλοὶ ἀπόφοιτοι πανεπιστημίων, ἀλλὰ νὰ ἔχουν κάποιο διδακτορικό. Πολὺ σκληροὶ στὰ διδακτορικὰ «τῶν ἄλλων» καὶ πολὺ εὔκολοι στὰ διδακτορικὰ αὐτῶν. Θὰ ἦταν εὐχῆς ἔργον νὰ γραφεῖ μία διατριβὴ «τί ἀπέγιναν οἱ διακόσιοι λαθραίως εἰσελθόντες εἰς τὸ μεταπτυχιακὸν πρόγραμμα»…

 Η.Ν.: Ὅσοι συνάδελφοί σας δὲν λειτουργοῦν ἔτσι (ἀκόμη καὶ ἂν εἶναι λίγοι), γιατί δὲν ἀντιδροῦν;

Ε.Μ.: Εἶναι πολλοί. Ἀλλὰ εἴτε δὲν ἀντιλαμβάνονται τὸ πρόβλημα, εἴτε σκέπτονται «ποῦ νὰ μπλεχτῶ τώρα σὲ φασαρίες. Θέλω νὰ ἐξελιχθῶ σὲ μία ἀνώτερη βαθμίδα». Εἶναι πολὺ φυσικό. Ὁ καθηγητής, ὅταν μπαίνει στὸ Πανεπιστήμιο, ἔχει τέσσερις βαθμίδες: εἶναι λέκτωρ, ἐπίκουρος, ἀναπληρωτὴς καὶ καθηγητής. Ἡ κύρια μέριμνά του εἶναι πῶς νὰ πάει στὴν ἑπόμενη βαθμίδα! Αὐτὸ δὲν τὸ κατακρίνω. Εἶναι θεμιτό. Ἀλλὰ ὑπάρχουν καὶ μερικὰ ὅρια. Διότι ἔχουμε ἕναν σκοπό. Ἔχουμε Τμῆμα Ἱστορίας; Ἔχουμε Ἐθνικὴ Ἱστορία; Ποια εἶναι αὐτή; Ποιό εἶναι τὸ ἐθνικό μας πρόβλημα; Τί θὰ πεῖ «Ἑλλάς»; Τί σῆμα ἐκπέμπει ἡ Ἑλλάς; Ἐκπέμπει ἕνα σῆμα, ποὺ σημαίνει ὁρισμένα πράγματα. Σῆμα = σημαία. Μπορεῖ νὰ εἶναι «πανί», ἀλλὰ εἶναι συμβολο. Καὶ ἐδῶ «συμβάλλει», μαζεύεται ἡ ὅλη ἐθνικὴ ὑπόστασις. Ἡ σημαία εἶναι τὸ ὀπτικὸ σύμβολο τοῦ Ἔθνους, τὸ σύντομο. Ὁ Ἐθνικός μας Ὕμνος λέει τί γυρεύω ὡς Ἔθνος. Ἂν σβήσουμε ὡς Ἔθνος, τότε τί εἴμεθα; Εἴδατε κάποιο κράτος, ὅπως τὴν Γερμανία, τὴν Ἰρλανδία, τὴν Σουηδία ἢ τὴν Γαλλία, νὰ ἐγκαταλείπει τὴν ἐθνικότητά του; Θὰ μᾶς «πετάξουν ἔξω»! Εἶναι σὰν νὰ μᾶς «γδύνουν» ψυχικῶς. Δὲν ζεῖς χωρὶς Ἔθνος!

 Η.Ν.: Τὸ νὰ «μᾶς πετάξουν ἔξω» μπορεῖ νὰ ἐπιτευχθεῖ εὐκολότερα μέσα ἀπὸ τὴν Παιδεία;

Ε.Μ.: Ἐγὼ στὴν Παιδεία βλέπω ὅτι, μὲ τὸν περιορισμὸ τῶν Ἀρχαίων Ἑλληνικῶν καὶ τῆς Ἱστορίας, δὲν ἔχουμε καλὴ προοπτική. Μὲ αὐτὴ τὴν χαλάρωση ποὺ ὑπάρχει, εὐνοεῖται ἡ ἀμεριμνησία, ἡ ὀλιγωρία περὶ τὰ ἐθνικὰ θέματα. Στὸ Πανεπιστήμιο, οἱ περισσότεροι λένε «ἂν μιλήσω καὶ φωνάξω, δὲν θὰ ἐξελιχθῶ».Ἔπειτα, οἱ φοιτητὲς μὲ τοὺς ὁποίους συνεργάζεσαι, ψηφίζουν. Καὶ δὲν σὲ «βγάζουν» Πρύτανη, ἂν δὲν σοῦ βροῦν κάποια «τρωτά». Τὰ «τρωτὰ» ἔγιναν… προτέρημα! Ἔχω πολλὲς περιπτώσεις ποὺ οἱ Πρυτάνεις ἀκολουθοῦν τὴν τακτικὴ ποὺ τοὺς λένε οἱ φοιτητές. Οἱ καταλήψεις διαδέχονται ἡ μία τὴν ἄλλη. Τὸ λεγόμενο «ἄσυλο» ἔχει τόσο παραχαραχθεῖ, ὥστε θὰ εὐχόμουν σήμερα νὰ βροῦμε ἕνα… ἄσυλο νὰ μᾶς γλυτώσει ἀπὸ τὸ ὑπάρχον ἄσυλο! Πουθενὰ δὲν γίνεται τέτοια ἀπαξίωση τῆς ἐθνικῆς μας ζωῆς, ὅσο μέσα στὸ Πανεπιστήμιο! Ἐν ὀνόματι τοῦ ἀσύλου, μπορεῖ νὰ πᾶς στὸ Πανεπιστήμιο καὶ νὰ κάνεις τοῦ κόσμου τὶς ἀθλιότητες, χωρὶς νὰ παρέμβει κανείς. Ἂν ἀποφασίσουν οἱ φοιτητὲς νὰ κλείσουν τὴ Σχολὴ (καὶ εἶναι γνωστὸς ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖο ἀποφασίζουν), οἱ καταλήψεις διαδέχονται ἡ μία τὴν ἄλλη. Αὐτὸ δὲν τὸ μαθαίνει ὁ κόσμος. Αὐτὸ εἶναι κατάχρησις τοῦ ἀσύλου! Διότι, ἐνῶ λένε ὅτι «τὸ ἄσυλο εἶναι γιὰ νὰ μπορεῖ ἐλευθέρως ὁ καθηγητὴς νὰ κυκλοφορεῖ καὶ νὰ λέει ὅ,τι θέλει» (ἐλευθερία καὶ διδασκαλία ἰδεῶν), δὲν τοῦ ἐπιτρέπεται! Ὄχι μόνο νὰ ἔχει ἐλευθερία διακινήσεως ἰδεῶν, ἀλλὰ οὔτε νὰ μπεῖ στὸ Πανεπιστήμιο! Δηλαδὴ τελεία ἀχρήστευσις τῆς ἐννοίας τοῦ ἀσύλου.

(…)

 ΠΗΓΗ: olympia.gr

ΣΥΝΤΡΙΨΤΕ ΤΙΣ ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΣΚΟΤΩΝΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΛΕΞΕΙΣ (π.χ. “ΜΗΤΕΡΑ”)

ΣΥΝΤΡΙΨΤΕ ΤΙΣ ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΣΚΟΤΩΝΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΛΕΞΕΙΣ
(ὅπως π.χ τὴν “σεξιστικὴ’’ λέξη ΜΗΤΕΡΑ)

.     ΣΧΟΛΙΟ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.»: Σκοτῶστε τὰ νοήματα. Ἀλλοτριῶστε τοὺς ἀνθρώπους. ΤΣΑΚΙΣΤΕ, ΣΥΝΤΡΙΨΤΕ ΤΙΣ ΑΛΗΘΕΙΕΣ. Πῶς; ΑΛΛΑΖΟΝΤΑΣ, ΑΝΤΙΚΑΘΙΣΤΩΝΤΑΣ, ΕΚΦΥΛΙΖΟΝΤΑΣ, ΣΚΟΤΩΝΤΑΣ ἐν τέλει ΤΙΣ ΛΕΞΕΙΣ.  ΝΑΙ, ΤΙΣ ΙΔΙΕΣ ΤΙΣ ΛΕΞΕΙΣ.
.     Γι᾽αὐτὸ ἐπιστρατεύονται χίλιες δυό νεοεποχήτικες προφάσεις. Ἔτσι πρέπει νὰ ἐξαφανισθεῖ ἡ λέξη “πατέρας” καὶ “μητέρα”, “ἄνδρας” καὶ “γυναίκα”, “αὐτὸς” καὶ “αὐτή”, ὥστε νὰ προωθηθεῖ ἡ ἐπιβολὴ τῆς ὁμοφυλοφιλίας. (βλ. σχετ.  https://christianvivliografia.wordpress.com/2011/07/02/φτιάχνουν-ἄ-φυλα-παιδιά/)  Κι αὐτὰ μόνον ὡς ἀρχή. Σειρά ἔχουν κι ἄλλες λέξεις. Λέξεις ποὺ σημαίνουν ἀλήθειες  (βλ. σχετ.: http://christianvivliografia.wordpress.com/2011/07/13/ἀπαγορεύονται-λέξεις-θεός/)
.     Νὰ λοιπὸν ΑΛΛΟΣ ΕΝΑΣ ΛΟΓΟΣ ποὺ ἡ ἀντίσταση στὴν ἐργολαβία ἀντικαταστάσεως τῶν λειτουργικῶν κειμένων μὲ μεταφρασμένα εἶναι ἐντελῶς δικαιολογημένη. Νὰ ποὺ οἱ Πρωτομάστορες τῶν Μεταφράσεων ἔχουν μιὰ ρηχὴ ἀντίληψη γιὰ τὸ θέμα, καθὼς δὲν βλέπουν ΟΛΟ τὸ πράγμα, ἀλλὰ μόνον μιὰ πλευρά του, καθὼς δὲν θέλουν νὰ ἀντιληφθοῦν καὶ νὰ ΚΑΤΑΝΟΗΣΟΥΝ πὼς ἀξία δὲν ἔχει μόνον ἡ ἁπλοϊκὴ κατανόηση τῶν λέξεων τῶν λειτουργικῶν κειμένων ἀλλὰ συγχρόνως ἀξία ἔχουν καὶ οἱ ἴδιες οἱ λέξεις μὲ τὸν ΚΟΣΜΟ καὶ τὰ ΝΟΗΜΑΤΑ ποὺ φέρουν, ποὺ ἐμπερικλείουν, ποὺ ἐμπεριέχουν.
.   Πρὶν ἀναδημοσιεύσει κατωτέρω ἡ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.» τὸ ἄρθρο τοῦ Μητροπ. Ναυπάκτου κ. Ἱεροθέου, ποὺ ἔδωσε τὴν ἀφορμὴ γιὰ τὸ παρὸν σχόλιο, παραθέτει ἕνα ἀποκαλυπτικότατο συναφὲς ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸν τόμο «ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΑΤΡΕΙΑ» ποὺ ἐξέδωσε ὁ Ἱ. Ναὸς Ἁγ. Παρασκευῆς (βλ. σχετ.: http://christianvivliografia.wordpress.com/2010/12/09/ἐξεδόθησαν-τὰ-πρακτικὰ-τῆς-ἡμερίδο/) Τὸ συγκεκριμένο ἀπόσπασμα ἐλήφθη ἀπὸ τὴν Εἰσήγηση τοῦ πρωτ. Ἀθαν. Σ. Λαγουροῦ ὑπὸ τὸν τίτλο «Ναὶ ἢ ὄχι στὴν “μετάφραση” τῶν λειτουργικῶν κειμένων».

 .       «Mία παγκόσμια μετάλλαξη εὑρίσκεται σὲ πλήρη ἀνάπτυξη. Ἕνας διαφορετικὸς κόσμος ἀναδύεται μέσα ἀπὸ τὴν πυρακτωμένη λάβα κατευθυνομένων “ἐπαναπροσδιορισμῶν”. Δυὸ μόνον ἐνδεικτικὰ παραδείγματα δείχνουν ἀνάγλυφα τὸ μέγεθος τοῦ χαλασμοῦ.

.      Tὸ πρῶτο ἀφορᾶ ad hoc στὸ θέμα μας. Ἕνας λοιπὸν λεπτὸς τρόπος, γιὰ νὰ ἐξοστρακιστεῖ ὁ Θεὸς ἀπὸ τὶς καρδιὲς τῶν παιδιῶν,  ἔλαβε χώρα στὴν Μεγ. Βρετανία, μὲ ἐργαλεῖο τὸ νέο Oxford dictionnary. Στὴν τελευταία ἔκδοσή του ἐξαλείφθηκαν λέξεις ὅπως: ἅγιος, ἐπίσκοπος, μοναστήρι, ψαλμός, ἁμαρτία, διάβολος, ἀλλὰ καὶ λέξεις ποὺ ἀποδίδουν τὸν πλοῦτο τοῦ φυσικοῦ κόσμου. (βλ. ἱστοσελ. τῆς Daily Telegraph)
.      Αὐτὸ εἶναι τὸ ὁλοκληρωτικὸ σχέδιο τῆς ἐκ θεμελίων ἀλλαγῆς τοῦ κόσμου μέσῳ τῆς ἀλλοιώσεως τῆς γλώσσης καὶ τῆς σκέψεως.  Ἡ γλῶσσα ἐκκαθαρίζεται ἀπὸ λέξεις ποὺ θυμίζουν Θεό, Ἐκκλησία, παράδοση, φυσικὸ περιβάλλον.
.     Ἰδοὺ καὶ τὸ δεύτερο. «Παλαιότερα, ἡ ἰατρικὴ ἠθικὴ ἦταν σαφῶς τοποθετημένη ὑπὲρ τῆς ζωῆς, ἐνῶ σήμερα ἡ ἰατρικὴ πρακτική, μὲ αὐξανόμενο ρυθμό, ἐμπλέκεται στὴν “νόμιμη” ἀφαίρεση τῆς ἀνθρώπινης ζωῆς. Ἡ τάση γιὰ ἐπαναπροσδιορισμὸ τοῦ θανάτου εἶναι ἐπιταχυνομένη. (…) Ἡ γραμμὴ ποὺ χωρίζει τὴν ζωὴ ἀπὸ τὸν θάνατο ἔχει μετατεθεῖ», ὥστε νὰ διευκολυνθοῦν οἱ πωλήσεις ὀργάνων, ἡ εὐθανασία καὶ οἱ ἐκτρώσεις. Mὲ ἔμφαση διαμορφώνεται ἕνα νέο πολιτισμικὸ κλῖμα(…)  (Ἐμμ. Παναγόπουλος, ἐπ. καθ. Xειρουργικῆς, περ. «Ἡ Δρᾶσις μας»,  Ἀπρίλ. 2010).»

«Σεξιστικὴ ἡ λέξη “μητέρα”»!
Τοῦ Μητροπολ. Ναυπάκτου καὶ Ἁγ. Βλασίου Ἱεροθέου

.       Ἡ μεγάλη ροὴ πληροφοριῶν φέρνει κάθε μέρα στὰ αὐτιά μας διάφορες εἰδήσεις, οἱ περισσότερες τῶν ὁποίων εἶναι ἀρνητικὲς καὶ προκλητικές. Μιὰ ἀπὸ αὐτὲς εἶναι καὶ ἡ προσπάθεια νὰ καταργηθοῦν οἱ λέξεις μητέρα, πατέρας, χάρη τῆς λεγομένης ἰσότητας τῶν φύλων. Σὲ σχετικὴ πληροφορία διαβάζουμε: «Τὸ Συμβούλιο τῆς Εὐρώπης, μὲ τὴν ἀπόφαση 12267, συνιστᾶ νὰ καταπολεμηθεῖ ὡς σεξιστικὴ στερεοτυπία (!) ἡ χρήση τοῦ ὅρου “μητέρα”. Συνιστᾶται ἡ παράκαμψη τῆς χρήσης τῆς ἔννοιας αὐτῆς ὡς ἀνασταλτικῆς τῆς “ἰσότητας τῶν δύο φύλων”. Ἔτσι ἀξιολογεῖται ὁ ρόλος τῆς μητέρας ὡς παθητικὴ λειτουργία» (Χριστιανικὴ 26-5-2011).
.       Μιὰ τέτοια πράξη θεωρεῖται ὡς «προοδευτική», ποὺ ταιριάζει στὸν σύγχρονο ἄνθρωπο καὶ τὴν σύγχρονη κοινωνία. Ἡ πληροφορία ἐπιμένει νὰ μᾶς ἐνημερώνη. «Ἰδιαιτέρως “προοδευμένη” ἐπ᾽ αὐτοῦ παρουσιάζεται ἡ Ἑλβετία, ὅπου σύμφωνα μὲ νέα ὁδηγία περὶ τῆς ὑπηρεσιακῶς ἐνδεικνυομένης γλώσσας, ἡ χρήση τῶν ἐννοιῶν “πατέρας” καὶ “μητέρα” ἐμπίπτει στὴν κατηγορία τῶν καλουμένων “ἐννοιῶν διακρίσεων”, συνεπῶς τὰ παιδιὰ δὲν θὰ μποροῦν ἐπισήμως νὰ ἔχουν πατέρα καὶ μητέρα, ἀλλὰ “γονεϊκὰ μέρη” ἢ “Α καὶ Β γονεϊκὸ” ὡς γονεῖς. “Ἡ ὁδηγία εἶναι ὑποχρεωτική, προκειμένου περὶ ὑπηρεσιακῶν δημοσιευμάτων καὶ ἐγγράφων”, ἐξήγησε ἡ Isabel Kamber, ὑποδιευθύντρια τοῦ Γερμανικοῦ τομέα τῆς Κεντρικῆς Γλωσσικῆς Ὑπηρεσίας τῆς Ὁμοσπονδιακῆς Καγκελαρίας τῆς Ἐλβετίας!» (Ἔνθ. ἀνωτ.).
.       Δὲν ξέρει κανεὶς τί νὰ πρωτοσχολιάση ἀπὸ αὐτὲς τὶς ἀπαράδεκτες καὶ προκλητικὲς ἐνέργειες. Ἡ Ἐφημερίδα σχολιάζει τὸ γεγονὸς μὲ δύο λέξεις: «Θοῦ Κύριε»! Παραμένει κανεὶς ἄναυδος καὶ διερωτᾶται ποῦ θὰ πάη αὐτὴ ἡ κοινωνία!
.       Δυστυχῶς, μὲ τέτοιες ἐνέργειες σκοτώνουν τὶς πιὸ γλυκὲς λέξεις καὶ ἔννοιες, ὅπως πατέρας καὶ μητέρα, ποὺ μᾶς ἔδωσαν τὴν ζωὴ –μὲ τὴν δύναμη τοῦ Θεοῦ– ἔγιναν ὄργανα τοῦ ἐκπληκτικοῦ μυστηρίου, μᾶς μεγάλωσαν μὲ πόνο, θυσίες καὶ ἀγάπη, μᾶς ἔδειξαν τὰ πιὸ φιλάνθρωπα πατρικὰ καὶ μητρικὰ συναισθήματα καὶ ἐξακολούθησαν σὲ ὅλη τους τὴν ζωὴ νὰ μᾶς ἀγαποῦν πραγματικά, ἀνυστερόβουλα. Οἱ ἐξαιρέσεις ἐπιβεβαιώνουν τὸν κανόνα.
.       Ἔτσι, ὅσοι σκέπτονται ἄφιλα καὶ ἄφυλα σκοτώνουν τὶς πιὸ γλυκὲς λέξεις πατέρας καὶ μητέρα, ποὺ ὅταν τὶς θυμόμαστε συγκινούμαστε βαθειά. Ἐπὶ πλέον θέλουν νὰ αὐξήσουν στὸν ἄνθρωπο τὴν ὀρφάνια του, τὴν κοινωνική, συναισθηματικὴ καὶ πνευματική. Πρόκειται γιὰ μιὰ κοινωνική, ὑπαρξιακὴ καὶ πνευματικὴ αὐτοκτονία. Τὸ νὰ αἰσθάνεται κανεὶς ὀρφανός, μόνος, ξένος, ἐγκαταλελειμμένος ἀποτελεῖ ἀφετηρία νὰ ἀναζητήση κάπου ἀλλοῦ στήριγμα καὶ προστασία, ἀκόμη καὶ σὲ ὑλικὲς καὶ συναισθηματικὲς ἑξαρτησιογόνες οὐσίες.
.       Ὅποιος σκοτώνει τὴν πατρότητα καὶ τὴν μητρότητα, δὲν μπορεῖ νὰ τὴν προσφέρη καὶ στὰ δικά του παιδιά, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ μεταδίδεται μιὰ μολυσματικὴ ἀσθένεια καὶ νὰ κατασκευάζωνται κοινωνίες ξένες καὶ τραγικές. Ὅποιος δὲν μπορεῖ νὰ αἰσθανθῆ τὴν ἀγάπη καὶ τὴν στοργὴ τῶν πιὸ ἀγαπημένων του προσώπων, δὲν μπορεῖ νὰ τὶς προσφέρη καὶ στοὺς ἄλλους. Οἱ ἀνάπηροι ψυχολογικὰ καὶ πνευματικὰ γίνονται ἑστίες ἀφιλίας.
.     Ἡ ὀρφάνια εἶναι ἕνα μεγάλο πρόβλημα στὴν σύγχρονη κοινωνία. Εἶναι φοβερὸ νὰ σκοτώνωνται «χῶροι» στοργῆς καὶ ἀγάπης, πρόσωπα ἀγαπητά, ὅπως ὁ πατέρας καὶ ἡ μητέρα. Ἀλλὰ ἀπὸ μιὰ κοινωνία ἀνισόρροπη τί νὰ περιμένη κανείς! Καὶ ἀπὸ σκληροὺς ἀνθρώπους ποὺ νομοθετοῦν ἀπερίσκεπτα θὰ βγῆ σκληράδα καὶ ἀπανθρωπιά, ποὺ θὰ σκοτώνουν τὴν πιὸ γλυκειὰ λέξη: «μητέρα»!

ΠΗΓΗ: περιοδ. “Ἐκκλησιαστικὴ Παρέμβαση”, Ἰούνιος 2011
(Διαδίκτυο: alopsis.gr)