Ἄρθρα σημειωμένα ὡς Ἅγιος Ἰωάννης Πρόδρομος

Ο ΤΟΥ ΩΡΑΙΟΤΑΤΟΥ ΝΥΜΦΙΟΥ ΦΙΛΟΣ ΗΓΑΠΗΜΕΝΟΣ (Λόγος ἐγκωμιαστικός εἰς τὸ Γενέσιον τοῦ Προδρόμου)

ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΤΟΥ ΣΤΟΥΔΙΤΟΥ

ΛΟΓΟΣ ΕΓΚΩΜΙΑΣΤΙΚΟΣ
ΕΙΣ ΤΟ ΓΕΝΕΣΙΟΝ ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ

.          Ἀκόμα καὶ ἂν ὡμοίαζε ὁ λόγος μας μὲ ἐαρινὸν τραγούδι καλλικελάδου ἀηδόνος, πολὺ πτωχικὰ θὰ ἠδύνατο νὰ ὑμνήσῃ τὴν μεγάλην φωνὴν τῆς ἀληθείας ποὺ γεννᾶται σήμερον. Τώρα ὅμως ποὺ ἡ λαλιά μας εἶναι ἀσθενικὴ καὶ τὰ μάλα κακόφωνος, πῶς νὰ ὑμνήσῃ τὸν πιὸ δοξασμένον ἀπὸ ὅλους τοὺς προφήτας; Πῶς νὰ ψάλλῃ αὐτὸν ποὺ εἶναι ἡ τιμὴ καὶ ἡ δόξα τῶν Ἀποστόλων; Πῶς νὰ δοξολογήσῃ αὐτὸν ποὺ ἔχει μίαν ξέχωρον τιμὴν ἀνάμεσα εἰς τοὺς μάρτυρας; Ἐκεῖνο δὲ ποὺ μοῦ φαίνεται ἀξιοπρόσεκτον εἶναι τὸ ὅτι ὅσον ἀφορᾶ εἰς τοὺς ἄλλους ἁγίους, πλέκει ὁ εἷς τοῦ ἄλλου τὸ ἐγκώμιον, ὁ πιὸ ἀξιοτίμητος τοῦ πιὸ ἀναγνωρισμένου καὶ ὁ λιγότερο γνωστὸς τοῦ ὀλιγώτερον φημισμένου. Αὐτὸν ὅμως ποὺ τώρα ἐμεῖς ἐξυμνοῦμεν τὸν ἐγκωμίασε, πρὶν ἀπ᾿ ὅλους τοὺς ἄλλους ἐγκωμιαστάς του, ὁ ἴδιος ὁ Χριστὸς καὶ Θεός, ἡ Ἀλήθεια, λέγοντας: «Δὲν ἔχει μέχρι σήμερον γεννηθεῖ μεγαλύτερος προφήτης ἀπὸ τὸν Ἰωάννην τὸν Βαπτιστήν» (Ματθ. ια´ 11). Ἀφοῦ λοιπὸν τόσον πλουσίως καὶ ἀνυπερβλήτως ἔχει ἐπαινεθεῖ καὶ ἔχει ἐγκωμιαστεῖ ὁ μέγας Πρόδρομος ἀπὸ τὸν Ὕψιστον Θεὸν Λόγον, ἔχει τάχα ἀνάγκη ἀπὸ τὰ φτωχικά μας λόγια, ἀγαπητοί μου ἀκροαταί; Ὄχι βεβαίως, δὲν ἔχει ἀνάγκη ἀπὸ τὰ πτωχικά μας λόγια ὁ Τίμιος Πρόδρομος. Ἐμεῖς ὅμως ἀποτολμᾶμε νὰ ποῦμε δύο λόγια γι᾿ αὐτόν, γιατὶ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ τὸ πράξουμε ἀπὸ ὑπακοὴ εἰς τὸν πατέρα καὶ ἡγούμενό μας, ἐκτελώντας ὁπωσδήποτε τὴν ἐντολὴν ποὺ μᾶς ἔδωκε. Συγχρόνως ὅμως θὰ λάβωμεν ἁγιασμὸν καὶ χάριν καὶ μόνον ποὺ ὁ νοῦς μας θὰ ἀσχοληθεῖ μὲ τὸν Τίμιον Πρόδρομον.

Β´

.          Ἐμπρὸς λοιπόν, ἂς ἑορτάσωμεν τὴν ἡμέραν. Ἂς πανηγυρίσωμεν τὸ γεγονός τῆς γεννήσεώς του, ὄχι μόνον ὅσοι κατοικοῦν εἰς τὰ περίχωρα, ἀλλὰ καὶ ὅσοι περιτριγυρίζουν τὸν πνευματικὸν Ἰορδάνην. Ἂς εἰσέλθωμεν βαθιὰ εἰς τὸ νόημα αὐτοῦ τοῦ παραδόξου μυστηρίου. Ἂς γνωρίσωμεν αὐτὸ ποὺ τόσον ὑπερφυσικῶς γίνεται σήμερον. Ἂς ἐμβαθύνωμεν εἰς τὰ ὅσα ἔχουν συμβεῖ γύρω ἀπὸ τὸ πρόσωπον τοῦ Ζαχαρίου. Καὶ ἂς μὴν παραλείψωμεν νὰ ἀναφέρωμεν ὅλα ἐκεῖνα ποὺ διαδραματίστηκαν εἰς τὸ πρόσωπον τῆς Ἐλισάβετ. Πόσον μεγάλος ὑπῆρξε ὁ Πρόδρομος φαίνεται καὶ μόνον ἀπὸ τοὺς γονεῖς ποὺ εἶχε, γιατὶ οἱ γονεῖς του δὲν ὑπῆρξαν ἄσημοι ἀλλὰ πολὺ περιδοξοι καὶ ἐπιφανεῖς. Ὁ μὲν Ζαχαρίας ὡσὰν ἄλλος Ἀαρὼν καὶ εἰς τὴν ἡλικίαν καὶ εἰς τὸ ἀξίωμα, ἐνδεδυμένος τὴν Ἱερατικὴν στολήν -δηλαδὴ τὸ περιστήθιον, τὴν ἐπωμίδα, τὸν χιτώνα ποὺ ἔφτανε μέχρι τους ἀστραγάλους καὶ τὸν χιτώνα τὸν κροσσωτόν, τὸν διακριτικὸν σκοῦφον τῆς ἱερωσύνης καὶ τὴν ζώνην, ποὺ ἦσαν ὅλα καταστόλιστα μὲ χρυσάφι καὶ πολυτίμους λίθους καὶ ὑάκινθον καὶ βύσσον- εἰσῆλθε εἰς τὰ Ἅγια τῶν Ἁγίων νὰ ἱερουργήσῃ ἐπειδὴ ἐφημέρευε. Ἡ δὲ Ἐλισάβετ ὑπῆρξε ἴδια εἰς τὴν δόξαν μὲ τὴν Σάρραν καὶ μᾶλλον πιὸ δοξασμένη ἀπ᾿ αὐτήν, ὡς συγγενὴς τῆς Θεομήτορος. Αὐτὴ λοιπὸν σύμφωνα μὲ τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ χαριτώθηκε, ἂν καὶ ἦταν στείρα, νὰ γεννήσει ὄχι τὸν Ἰσαάκ, ποὺ ὀνομάστηκε δοῦλος τοῦ Θεοῦ (Γεν. ιδ´ 14 καὶ Δαν. γ´ 35), ἀλλὰ τὸν Ἰωάννην ποὺ ἔγινε γνήσιος φίλος του Χριστοῦ. Ὦ ἄγονος μήτρα, ποὺ ἐκράτησες μέσα σου τέτοιον τέκνον! Ὦ ἄκαρπος μήτρα, ὅπου ἐκράτησες μέσα σου τέτοιο καρπερὸν στάχυ! Διὰ τοῦτο δὲν πρέπει νὰ διστάσωμεν νὰ ἀναφωνήσωμεν καὶ πάλιν πρὸς αὐτήν, μὲ καινὸν τώρα νόημα τὰ λόγια του μεγαλοφωνοτάτου Ἡσαΐου. «Γέμισε τὴν καρδίαν σου στείρα, μὲ εὐφροσύνην ἐσὺ ποὺ δὲν ἀπέκτησες παιδιά. Φώναξε μὲ ὅλη σου τὴν δύναμη ἐσὺ ποὺ δὲν δοκίμασες ὠδίνες τοκετοῦ» (Ἡσ. νδ´ 1), διότι ἔκανες νὰ ἀνθίσει ἀπὸ τὴν ἔρημον μήτρα σου ὁ Ἰωάννης, τὸ κρίνον τῆς ἁγνότητος, τὸ ρόδον ποὺ εὐωδιάζει ἀπὸ τὸ ἅγιον πνεῦμα, τὸ λιβάδι τῆς ἐγκρατείας, ποὺ μᾶς γεμίζει μὲ ἀγαθά, ἡ φωτοδότρα πηγὴ ποὺ λάμπει κατὰ τὴν φανέρωσίν του Χριστοῦ ἐπάνω εἰς τὴν γῆν, ὁ Ἰωάννης, ὁ στρατιώτης τοῦ οὐρανίου βασιλέως, ποὺ ὁ ἴδιος τὸν ἐπέλεξε καὶ τὸν ὑπέδειξε εἰς τὸν λαόν του, ὁ ἄριστος νυμφαγωγὸς τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ πρὸς τὸν οὐράνιον Νυμφίον της Χριστό, ὁ ἀκάματος κῆρυξ καὶ μάρτυς τοῦ Χριστοῦ ποὺ εἶναι ἡ μοναδικὴ Ἀλήθεια, ὁ Ἰωάννης, ὁ φλογερὸς κῆρυξ τῆς μετανοίας, ὁ σαρκωθεὶς ἄγγελος τοῦ Κυρίου, αὐτὸς ποὺ φανέρωσε σὲ ὅλους τὸν ἀμνόν, ποὺ θὰ σήκωνε πάνω του ὅλου τοῦ κόσμου τὶς ἁμαρτίες. Καὶ δὲν θὰ μπορέσω μὲ ὅ,τι καὶ νὰ εἴπω νὰ ἀναφέρω ὅλας τὰς ἀρετάς του, ἀκόμα καὶ ἐὰν ἀπαριθμήσω ὅλους τοὺς τίτλους ποὺ τοῦ ἔχουν ἀποδοθεῖ. Γιατὶ τοῦ ταιριάζουν πολλὰ ὀνόματα καὶ εἶναι κεκοσμημένος διὰ  πολλῶν ἀρετῶν, μιὰ καὶ αὐτὸς ἀξιώθηκε νὰ λάβει τὴν πιὸ μεγάλην χάριν ἀπ᾿ ὅλους ἐκείνους ποὺ σφράγισε τὸ Ἅγιον Πνεῦμα.

Γ´

Τιμοῦμε βεβαίως καὶ τὴν γενέθλιον ἡμέραν τοῦ προπάτορος Ἰσαάκ, τὸν ὁποῖον συνέλαβε καὶ γέννησε στὰ γηρατειά της ἡ Σάρρα καὶ γιὰ τὸν ὁποῖον εἶπε: «Ποῖος θὰ φέρει τὸ χαρμόσυνον μήνυμα εἰς τὸν Ἀβραὰμ καὶ θὰ τοῦ μηνύσει ὅτι ἡ Σάρρα θηλάζει βρέφος; (Γεν. κα´ 7), γεγονὸς ποὺ πανηγύρισε ὁ Ἀβραὰμ μὲ μεγάλο συμπόσιον τὴν ἡμέραν της ἀπογαλακτίσεώς του. Ἐπίσης τιμοῦμε καὶ τὴν γενέθλιον ἡμέραν τοῦ Σαμψὼν ποὺ καὶ αὐτὸς χαρίστηκε στὸν Μανωὲ ἀπὸ στείρα μάνα, συμφώνως μὲ τὸ ξεχωριστὸν θέλημα καὶ τὴν ξεχωριστὴν χάριν τοῦ Θεοῦ (Ἰουδ. ιγ´ 14). Αὐτός, καθὼς λέγει ἡ Ἁγία Γραφὴ δὲν θὰ ἔπινε οἶνον καὶ οἰνοπνευματώδη ποτὰ καὶ δὲν θὰ ἔτρωγε τίποτε ἀκάθαρτον. Θὰ ἀναδεικνυόταν ἀκόμα ἀρχηγὸς τοῦ Ἰσραηλιτικοῦ λαοῦ γιὰ νὰ τὸν σώσει ἀπὸ τοὺς ἀλλοφύλους ἐχθρούς του. Τέλος, παραλείποντες καὶ ἄλλων ἁγίων σχετικὰς περιπτώσεις, θὰ ἀναφερθῶ εἰς τὸν προφήτην Σαμουήλ, τὸν ὁποῖον γέννησε ἡ πολυδοξασμένη Ἄννα μὲ τὸν Ἐλκανὰ καὶ τὸν ἀφιέρωσε ἀπὸ βρέφος εἰς τὸν Θεόν.

.          Ἀλλὰ ὅλοι αὐτοὶ δὲν φτάνουν, ἀγαπητοί μοι, τὸ μεγαλεῖον τοῦ Ἰωάννου. Γιατὶ ἄλλοι ἀπ᾿ αὐτοὺς ἔζησαν πρὸ τῆς παραδόσεως τοῦ γραπτοῦ Νόμου καὶ ἄλλοι μετὰ ἀπὸ αὐτήν. Ὁ Ἰωάννης ὅμως, ὁ υἱὸς τοῦ ἱερέως Ζαχαρίου καὶ τῆς ἀξιοθαυμάστου Ἐλισάβετ, ἀνθὸς ποὺ ἐστόλισε τὴν εἴσοδον τοῦ Χριστοῦ εἰς τὸν κόσμον, φύτρωσε καὶ ἄνθισε εἰς τὸ μεσοδιάστημα τοῦ Νόμου καὶ τῆς Χάριτος. Ἀνέτειλε ὁ νοητὸς ἀστήρ, προαναγγέλλων τὴν ἀνατολὴν τοῦ Ἡλίου τῆς δικαιοσύνης. Προέτρεξε ὁ στρατιώτης, κηρύσσων τὴν ἔλευσιν τοῦ βασιλέως ὁλοκλήρου της κτίσεως. Ἦλθε ὁ ὁδηγὸς τῆς Νύμφης τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίας, διαλαλώντας τὴν ἐπικειμένην παρουσίαν τοῦ Νυμφίου Χριστοῦ. Καὶ οἱ μὲν ἄλλοι προφῆται προεφήτευσαν ἢ ἐθαυματούργησαν ἀρκετὰ χρόνια μετὰ τὴν γέννησίν τους, ὁ Τίμιος Πρόδρομος ὅμως πληρώθηκε ἀπὸ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα καὶ ἀνεδείχθη θαυματουργὸς ἐνόσῳ ἀκόμα εὐρίσκετο εἰς τὴν κοιλίαν τῆς μητρός του.

Δ´

.          Θὰ κάνω λοιπὸν μίαν παρομοίωσιν διὰ νὰ δείξω τὴν μεγαλοπρέπειαν τῆς μορφῆς τοῦ Τιμίου Προδρόμου. Ὅπως ἕνας βασιλεύς, ποὺ ἐξέρχεται μετὰ πομπῆς καὶ βασιλικῆς μεγαλοπρεπείας ἀπὸ τὰ ἀνάκτορά του, ἔχει ῥαβδούχους καὶ ἄλλους ποὺ προπορεύονται μὲ σκῆπτρα, κατόπιν ὑπάτους, ὑπάρχους καὶ ταξιάρχους, τελευταίως δὲ ἔρχεται ἕνας ἀξιωματικὸς μὲ πολὺ μεγάλον βαθμὸν καὶ μετὰ ἀπ᾿ αὐτὸν ἀμέσως ἐμφανίζεται ὁ βασιλεύς, ἀστράπτων μέσα εἰς τὸν χρυσὸν καὶ τοὺς πολυτίμους λίθους, τὸ ἴδιον φανταστεῖτε ὅτι συνέβη καὶ μὲ τὸν ἀληθινὸν καὶ μόνον βασιλέα ὁλοκλήρου της κτίσεως, τὸν Χριστὸν καὶ Θεόν μας. Ὅταν ἐπρόκειτο νὰ ἔλθη ὁ Χριστὸς εἰς τὸν κόσμον ὡς ἄνθρωπος, ἐπροπορεύθησαν οἱ πατριάρχες, ὅπως ὁ Ἀβραάμ, ὁ Ἰσαὰκ καὶ ὁ Ἰακώβ. Ἔπειτα ὁ Μωϋσῆς, ποὺ ἠξιώθη νὰ φανερώσει τὸν νόμον τοῦ Θεοῦ εἰς τοὺς ἀνθρώπους, ὁ Ἀαρὼν καὶ ὁ Σαμουὴλ καὶ ὅλος ὁ χορὸς τῶν ἁγίων προφητῶν. Τελευταῖος δὲ ἀπὸ ὅλους ἐμφανίστηκε ὁ Ἰωάννης καὶ ἀμέσως μετὰ ὁ Δεσπότης μας Χριστός, γιὰ τὸν ὁποῖον ὁ Ἰωάννης εἶπε: «Αὐτὸς ποὺ ἔρχεται μετὰ ἀπὸ ἐμένα, εἶναι ἀνώτερός μου, γιατὶ ὑπῆρξε πρὶν ἀπὸ μένα» (Ἰω. α´ 15). Ἔτσι ἀποδείχθηκε ὁ Τίμιος Πρόδρομος ἂν καὶ τελευταῖος εἰς τὴν παράταξιν, πρῶτος εἰς τὴν ἀξίαν καὶ ἀπὸ αὐτοὺς ἀκόμα τοὺς Προφῆτας καὶ τοὺς Ἀποστόλους καὶ ἀπὸ ὅλους τοὺς ἄλλους ἁγίους σπουδαιότερος, σύμφωνα μὲ ὅσα κήρυξε ὁ ἀληθινὸς Λόγος τοῦ Θεοῦ, ὁ Χριστός. Καὶ εἶναι περισσότερον τετιμημένος, γιατὶ ἦταν τελευταῖος ἀπὸ τοὺς προφήτας καὶ πρῶτος ἀπὸ τοὺς ἁγίους τῆς ἐποχῆς τῆς Καινῆς Διαθήκης. Ἀναπτύσσοντας λοιπὸν τὴν ἱστορία, ὅπως ἀναφέρεται εἰς τὸ ἱερὸν Εὐαγγέλιον, ἂς ἀκούσωμεν τί ἦταν ἐκεῖνα ποὺ ὁ Γαβριὴλ εἶπε εἰς τὸν Ζαχαρία.

Ε´

«Φανερώθηκε σ᾿ αὐτόν», λέγει, «ἄγγελος Κυρίου καὶ παραστάθηκε δεξιὰ ἀπὸ τὴν Τράπεζαν ὅπου ἔκαιγαν τὸ θυμίαμα καὶ μόλις τὸν εἶδε ὁ Ζαχαρίας ταράχθηκε καὶ φοβήθηκε πολύ» (Λουκ. α´ 11-12). Γιατὶ ἦταν πολὺ σεβασμία καὶ ἱερὰ ἡ ὀπτασία καὶ φοβερὸς ὁ τόπος ὅπου συνέβη τὸ γεγονός. Γιατὶ λέγει ἡ Ἁγία Γραφή: «Πόσον φοβερὸς εἶναι αὐτὸς ὁ τόπος! Αὐτὸς δὲν εἶναι τίποτε ἄλλον, παρὰ ἡ ἴδια κατοικία τοῦ Θεοῦ» (Γέν. κη´ 17). Καὶ δὲν εἶναι περίεργον τὸ ὅτι ὁ ἱερεύς, ἂν καὶ ἦταν δίκαιος, ἐταράχθη καὶ ἐκυριεύθη ἀπὸ φόβον, ἀφοῦ τὸ ἴδιον συνέβη καὶ μὲ τὸν Δανιὴλ τὸν «ἄνθρωπον τῶν ἐπιθυμιῶν» (Δαν. ι´ 8), ποὺ βλέποντας τὸν ἄγγελον θαμπώθηκε καὶ ἔμεινε ἄφωνος καὶ ἔπεσε μὲ τὸ πρόσωπον εἰς τὴν γῆν, ἀπό τοῦ ἀγγέλου τὴν ὑπέρμετρον καὶ ἀσύγκριτον λαμπρότητα. «Ἐφάνη» λέγει, «σ᾿ αὐτὸν ἄγγελος Κυρίου».

.          Τί ἔχουν νὰ μᾶς εἴπουν γι᾿ αὐτὸ οἱ μισοχριστιανοὶ ποὺ δὲν ἱστοροῦν εἰκόνες τῶν ἁγίων ἀγγέλων; Ἂν ποτὲ ἔχει φανερωθεῖ ἄγγελος σὲ ἄνθρωπο, τότε ἔχει καὶ ζωγραφιστεῖ, ὅπως ἀκριβῶς καὶ ἐφανερώθη καὶ ὄχι μὲ μορφὴ διαφορετική. Καὶ ἐφανερώθη μὲ τὴν ἰδίαν ἀκριβῶς μορφὴν ποὺ παρουσιάστηκαν παλαιὰ εἰς τὸν Μωϋσῆν, εἰς τὸ ὄρος Σινᾶ, τὰ Χερουβεὶμ ποὺ περιστοιχίζουν τὸ ἱλαστήριον τῆς κιβωτοῦ τῆς Διαθήκης. Ἐὰν λοιπὸν αὐτὸ ποὺ οὔτε σῶμα οὔτε ὑλικὴ μορφὴ ἔχει δύναται νὰ περιγραφεῖ – συμφώνως μὲ τὴν μορφὴν ποὺ ἐφανερώθη – πῶς δὲν θὰ ἠδυνάμεθα νὰ ἱστορήσωμεν εἰκόνα γιὰ κάτι ποὺ καὶ σῶμα ἔχει καὶ ὑλικὴν μορφὴν καὶ προσλαμβάνει διάφορα χρώματα καὶ ψηλαφιέται ὡς τρισδιάστατον ἀντικείμενον, ὅπως εἶναι καὶ ἡ μορφὴ τοῦ Σωτῆρος μας, ὥστε μ᾿ αὐτὸν τὸν τρόπον νὰ κάνουμε ὁλοφάνερον τὴν σάρκωσίν του, γεγονὸς ποὺ πρέπει νὰ μένει ἔξω ἀπὸ κάθε φαντασίαν; Ἂς μὴ νομίσουν λοιπὸν οἱ ἄφρονες ὅτι ζωγραφίζοντας τὴν μορφὴν τοῦ Χριστοῦ, ἀπεικονίζουμε ταυτοχρόνως καὶ τὴν θεότητά του, ἡ ὁποία δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐκφραστεῖ, οὔτε νὰ κατανοηθεῖ ἢ νὰ περικλειστεῖ, οὔτε νὰ λάβει σχῆμα, οὔτε θέσιν, οὔτε ἔκτασιν, οὔτε μέγεθος, οὔτε κανένα ἄλλο γνώρισμα, ἀπ᾿ ὅσα εἶναι δυνατὸν νὰ περιγραφοῦν. Γιατὶ ἡ οὐσία τοῦ Θεοῦ εἶναι ἄπειρος καὶ ἀκατάληπτος. Γι᾿ αὐτὸ καὶ ὅταν ἱστοροῦμε τὴν εἰκόνα του Ἰησοῦ Χριστοῦ, μὲ τὸ νὰ περιγράφουμε τὴν μορφή του, δὲν περιγράφουμε συγχρόνως καὶ τὴν ψυχήν του ποὺ εἶναι ἄϋλος καὶ ἄμορφος – αὐτὸ εἶναι ἀδύνατον – ἀλλὰ ἀποδίδουμε χωριστὰ καὶ ξεκάθαρα εἰς τὸ ἄυλον καὶ εἰς τὸ ὑλικὸν αὐτὸ ποὺ τοῦ ἁρμόζει, δηλαδὴ τὴν οὐσία τοῦ Θεοῦ ποὺ δὲν περιγράφεται, δὲν τὴν ἀπεικονίζουμε. Εἰκονίζουμε ὅμως τὸ σῶμα τοῦ Χριστοῦ, ποὺ δύναται νὰ περιγραφεῖ, συμφώνως μὲ ὅσα στοιχεῖα μᾶς δίδει τὸ ἱερὸν Εὐαγγέλιον. Ἀλλὰ ἂς ἐπιστρέψωμεν εἰς τὸ θέμα μας.

ϛ´

«Καὶ τοῦ εἶπε ὁ ἄγγελος: Μὴν φοβᾶσαι Ζαχαρία, γιατί ὁ Θεὸς δέχτηκε τὴν προσευχὴν σου» (Λουκ. α´ 13). Ἀμέσως μὲ τὴν διαβεβαίωσιν αὐτὴ τοῦ ἔδιωξε τὸν φόβον, ὅπως ἀκριβῶς συμβαίνει μὲ κάθε ἀγγελικὴν ὀπτασίαν. Μετὰ δηλαδὴ ἀπὸ τὸν φόβον ποὺ προκαλεῖ ἡ ἐμφάνισις τοῦ ἀγγέλου, ἀφαιρεῖται ἀπὸ τὸν ἄνθρωπον ἡ δειλία. Ἐνῶ γίνεται ἀκριβῶς τὸ ἀντίθετον ὅταν ἐμφανίζεται ὁ διάβολος. Δηλαδὴ εἰς τὴν ἀρχὴν ὁ ἄνθρωπος ποὺ τὸν δέχεται εἶναι χαρούμενος καὶ θαρραλέος, μετὰ ὅμως ἀπὸ λίγο γεμίζει ταραχὴν καὶ φόβον. «Μὴν φοβᾶσαι», εἶπε, «Ζαχαρία, γιατὶ ὁ Θεὸς δέχτηκε τὴν προσευχήν σου καὶ ἡ γυναίκα σου ἡ Ἐλισάβετ θὰ φέρει εἰς τὸν κόσμον ἕναν υἱόν» (Λουκ. α´ 18). Ὢ ἀξιοεπιθύμητον καὶ θεόσδοτον παράγγελμα, σύμφωνον μὲ τὴν ἐπιθυμίαν τους! Ὢ ἀγγελοφερμένη ὑπόσχεσις, ποὺ εἶσαι καρπὸς τόσων ἐπιμόνων προσευχῶν! Κατάφερε ὁ Ζαχαρίας νὰ κερδίσει ἐκεῖνο ποὺ ἡ ψυχή του ἐπιθυμοῦσε! Ἐπέτυχε ἐκεῖνο διὰ τὸ ὁποῖον παρακαλοῦσε μὲ θέρμιν! Εὗρε ἐκεῖνο ποὺ ζητοῦσε. Εὗρε, ὄχι ἀπὸ φυσικὴν συνάφειαν ἀλλὰ ἀπὸ καρποφόρον προσευχὴν τὴν ἀνανέωσιν τῆς ἀγόνου μήτρας καὶ τὴν ἱκανοποίησιν τῆς λαχτάρας της νὰ τεκνοποιήσει. Διότι ἡ στείρωσίς της δὲν ἦταν βεβαίως ἐπιτίμιον καὶ ἄρα τοῦ Θεοῦ – μὴν πάει ἐκεῖ ὁ νοῦς σας – ἀλλὰ ἦταν προφητικὴ ἐξαγγελία μεγάλου μυστηρίου.

.          Ἔχω τὴν ἐντύπωσιν ὅτι, ἂν καὶ ὁ Ζαχαρίας εἶχε παραδοθεῖ εἰς ἔντονον προσευχὴν καὶ παρακαλοῦσε τὸν Θεὸν νὰ λύσει τὴν στείρωσιν τῆς Ἐλισάβετ, δὲν εἰσηκούσθη ἀμέσως ὑπό τοῦ Θεοῦ, διότι δὲν εἶχε ἔλθει ἀκόμα ὁ κατάλληλος καιρός. Δὲν εἶχε φθάσει ἀκόμα ἡ ἐποχὴ ποὺ ὁ Χριστὸς θὰ ἐσαρκοῦτο. Τότε μόνον νὰ ἐλπίζεις ὅτι θὰ ἀποκτήσεις τέκνον, Ζαχαρία, ὅταν ἔλθει εἰς τὴν γῆν Ἐκεῖνος ποὺ χρόνια προσδοκοῦν καὶ περιμένουν τὰ ἔθνη. Τότε νὰ περιμένεις πὼς ἡ Ἐλισάβετ θὰ πάψει νὰ εἶναι στείρα, ὅταν ἔλθει ἐκεῖνος ποὺ εἶναι ἡ ἐλπὶς τῆς οἰκουμένης. Ἐπειδὴ ὅμως ἦλθε πλέον αὐτὴ ἡ ὥρα, δέξου μὲ τὴν προαγγελία τοῦ ἀρχαγγέλου Γαβριὴλ τῆς καρδίας σου τὸ ποθούμενον. Ὡς ἄλλος ἀετὸς ξαναπάρε τὸ νεανικόν σου σφρίγος (Ψαλμ. ρβ´ 5). «Γνώρισε», εἶπε ὁ ἄγγελος, «τὴν σύζυγόν σου. Διότι ἔγινε δεκτὴ ἡ προσευχή σου καὶ ἡ γυνή σου Ἐλισάβετ, θὰ σοῦ γεννήσει ἕναν υἱὸν καὶ θὰ τοῦ δώσεις τὸ ὄνομα Ἰωάννης». Φανέρωσε ἔτσι ὁ ἄγγελος καὶ τὸ ὄνομα ποὺ θὰ ἐλάμβανε τὸ παιδί, ὄνομα ποὺ καὶ ἀπὸ τὴν ἴδια τὴν ἐτυμολογίαν του φανερώνει ὅτι τὸ παιδὶ θὰ ἦταν οὐρανόσταλτο.

Ζ´

.          Εἶπε δὲ ὁ Ζαχαρίας εἰς τὸν ἄγγελον – γιατὶ ὁμιλεῖ μὲ τὸν ἄγγελον μὲ θάρρος ὡς ἴσον πρὸς ἴσο . «Πῶς θὰ βεβαιωθῶ γι᾿ αὐτό, ἀφοῦ ἐγὼ εἶμαι γέρων καὶ ἡ γυνή μου προκεχωρημένη εἰς τὴν ἡλικίαν;». (Λουκ. α´ 18). Η ἀπόδειξις ποὺ χωρὶς ἰδιαιτέραν σκέψιν ζήτησε, γιὰ τὸν τρόπον ποὺ θὰ γινόταν πατέρας, τοῦ προσάπτει ὡς ἱερέα τὸ ἁμάρτημα τῆς ἀπιστίας. Αὐτὴ ἡ ἐρώτησις ὅμως δὲν προέρχεται ἀπὸ τὴν ἀπιστίαν, ἀλλὰ ἀπὸ τὴν ἀνάγκην ἐξακριβώσεως τῆς ἀληθείας. Ἔπαθε ἔτσι καὶ ὁ Ζαχαρίας τὸ ἴδιον μὲ τὸν Ἀπόστολον Θωμᾶν. Γιατὶ δὲν ἦταν δικαιολογημένον, προφήτης αὐτὸς καὶ γνώστης τῶν θείων πραγμάτων, νὰ ἀγνοεῖ ὅτι ὁ Θεὸς μπορεῖ νὰ ἀνακαινίσει τὴν φύσιν, νὰ ξανανιώσει τὰ γηρατειά, νὰ βγάλει ἀπὸ τὸ ἀδιέξοδο τὸν ἄνθρωπον, νὰ εὕρει λύσεις εἰς τὰ προβλήματα, ὅπως ἄλλωστε συνέβη μὲ τὸν Ἀβραὰμ καὶ τὴν Σάρρα, μὲ τὴν Σωμανίτιδα καὶ μὲ τόσες ἄλλες ἀνάλογες περιπτώσεις, ποὺ ἔδειξε τὴν θαυματουργικήν του δύναμιν. Ἀλλὰ ὅμως ἐπειδὴ οἱ χαρούμενες ἀγγελίες, ποὺ μηνύουν τὴν πραγματοποίησιν τῶν μεγάλων καὶ ἀσυνηθίστων προσδοκιῶν τῆς ψυχῆς, ὅταν ἀκουστοῦν ἀπροσδόκητα καὶ ξαφνικὰ φέρνουν συνήθως ταραχήν, γι᾿ αὐτὸ καὶ τώρα ὁ Ζαχαρίας, ἐπειδὴ ἐταράχθη, τηρεῖ ἐπιφυλακτικὴν στάσιν. Καὶ αὐτὸ νομίζω ὅτι τὸ κάνει ἕνεκα ὄχι τῆς ἀπιστίας του, ἀλλὰ γιατὶ βιάζεται νὰ φτάσει εἰς τὴν ἀναμφισβήτητον καὶ ἀδιάσειστον βεβαιότητα. Καὶ ἀμέσως ὡς νὰ ἐκυριεύθη ἀπὸ ἀφόρητον χαράν, φωνάζει πρὸς τὸν ἄγγελον καὶ λέγει: «Πῶς θὰ βεβαιωθῶ γι᾿ αὐτὸ ποὺ μοῦ λέγεις;» Μήπως παραλογίζεσαι; Μὴν καὶ δὲν βγοῦν ἀληθινὰ αὐτὰ ποὺ μοῦ ἀναγγέλεις; Δός μου ἐπίσημον διαβεβαίωσιν, δός μου χειροπιαστὴν ἀπόδειξιν, ὅπως παλαιότερον ἔδωκεν ὁ Θεὸς εἰς τὸν Ἀβραὰμ τὸ σημεῖον της περιτομῆς, παρέχοντας εἰς αὐτὸν τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι θὰ καταστεῖ πατὴρ πολλῶν ἐθνῶν καὶ ὅτι θὰ γεννηθοῦν ἀπὸ τὴν γενεὰν πολλοὶ βασιλεῖς. Καὶ ὅπως διαβεβαίωσε πρὶν ἀπ᾿ αὐτὸν τὸν Νῶε μὲ τὸ σημεῖον τοῦ οὐρανίου τόξου, ὅτι δηλαδὴ δὲν θὰ καταστρέψει μὲ κατακλυσμὸν τὴν γῆν. Ἀκόμα ὅπως ἔκανε τὴν ῥάβδον τοῦ Μωϋσῆ νὰ λάβει μορφὴν ὄφεως καὶ νὰ ξαναγίνει ἀμέσως καὶ πάλιν ράβδος, διὰ νὰ πιστεύσουν μ᾿ αὐτὸν τὸν τρόπον οἱ Αἰγύπτιοι ὅτι τοῦ ἐφανερώθη ὁ Θεός.

Η´

.            Καὶ ἀποκρίθηκε ὁ ἄγγελος καὶ τοῦ εἶπε: «Νὰ τὸ σημεῖον ποὺ ζητᾶς· θὰ χάσεις τὴν λαλιάν σου καὶ δὲν θὰ μπορεῖς πλέον νὰ ἐκφέρεις λόγον , διότι δὲν πίστεψες εἰς τοὺς λόγους μου» – ἐννοεῖται βεβαίως γιατί δὲν πίστεψε ἁπλῶς καὶ ἀνεξετάστως – «ποὺ θὰ ἐκπληρωθοῦν ὅταν φτάσει ὁ κατάλληλος καιρός». Ἔλαβε λοιπὸν τὴν κατάλληλον διὰ τὴν περίστασιν ἀπόδειξιν, ποὺ ζητοῦσε ὁ Ζαχαρίας, δηλαδὴ τὴν σιγὴν τῆς φωνῆς του, μίας φωνῆς ποὺ κάποτε θὰ σταματοῦσε γιὰ πάντα μπροστὰ στὴν ζωντανὴ καὶ σαρκωμένη φωνή, τὸν Πρόδρομον ποὺ θὰ γεννιόταν ἀπ᾿ αὐτόν. Καὶ ἐνῶ ἔμεινε μὲ σφραγισμένο τὸ στόμα συνέχισε νὰ ὑμνεῖ, μὲ μυστικὴν πιὰ φωνὴν τὸν Δωρητὴν τοῦ παιδίου, ποὺ ἔμελλε νὰ γεννηθεῖ.

.          Ὅταν ἐξῆλθε, λέγει ὁ ἱερὸς εὐαγγελιστής, ἐκ τοῦ ἱεροῦ Ναοῦ, «δὲν ἠδύνατο πλέον νὰ ὁμιλήσει. Καὶ ἀπ᾿ αὐτὸ κατάλαβαν οἱ ἄλλοι ὅτι εἶχε δεῖ κάποιο ὅραμα εἰς τὸ ἱερόν, ἐνῶ ὁ ἴδιος προσπαθοῦσε νὰ ἐξηγήσει μὲ νοήματα καὶ παρέμενε βωβός» (Λουκ. α´ 22). Καὶ ἔμεινε κωφὸς καὶ ἄλαλος, τὸ πρῶτον διὰ νὰ μὴν δέχεται ἐρωτήσεις, γιατὶ ἀλλιῶς δὲν θὰ μποροῦσε νὰ μὴν πληροφορήσει τοὺς ἄλλους διὰ τὸ ὅραμα. Ἔπειτα δὲ ἐπειδὴ κατὰ κάποιον τρόπον εἶχε βγεῖ ἀπὸ τὰς αἰσθήσεις του καὶ καθὼς ἔμεινε κατάπληκτος καὶ ἐμβρόντητος ἀπὸ τὸ ὅραμα ποὺ ἐξακολουθοῦσε νὰ τὸ ζεῖ τόσο βαθιὰ μέσα του, δὲν ἠμποροῦσε νὰ δώσει προσοχὴ στὰ κούφια λόγια τῶν ἄλλων. Ἡ σιωπὴ λοιπὸν δὲν εἶχε κανένα ἄλλον νόημα, παρὰ ἦταν μόνον μία προφητεία, ποὺ προεδήλωνε ὅτι θὰ γινόταν πατὴρ προφήτου. Καὶ αὐτὸ ἦταν ἴσως καὶ σημεῖον τοῦ τέλους τῆς λατρείας τοῦ Μωσαϊκοῦ Νόμου, ἀλλὰ καὶ σημεῖον τῆς ἀνατολῆς τῆς ἐποχῆς τῆς Χάριτος, ποὺ θὰ ἄρχιζε μὲ τὸ γεγονὸς τῆς γεννήσεως τοῦ Ἰωάννου.

.          Προσπερνώντας ὅμως τὰ ἄλλα σημεῖα ποὺ σχετίζονται μὲ τὸ θέμα μας – γιατί δὲν εἶναι οὔτε τῆς ἡμέρας, οὔτε τῆς δυνατότητός μας – ἂς ἔλθουμε ἀμέσως σ᾿ αὐτὸ ποὺ μᾶς ἐνδιαφέρει ἄμεσα. Καὶ συνέβη, ὅπως λέγει ὁ ἱερὸς εὐαγγελιστής, τὸ ἑξῆς: «Μόλις ἤκουσε ἡ Ἐλισάβετ τὸν χαιρετισμὸν τῆς Μαρίας, ἐσκίρτησε ἀπὸ χαρὰ μέσα εἰς τὴν κοιλίαν τῆς τὸ βρέφος» (Λουκ. α´ 41). Ὦ Ἰωάννη, μακαριστὸν βρέφος, ἀκοίμητον ἔμβρυον! Ἐνῶ ἀκόμα βρισκόσουν εἰς τὴν κοιλίαν τῆς μητρός σου, πῶς ἔνοιωσες τί γίνεται εἰς τὸν κόσμον; Ἐνῶ ἀκόμα δὲν εἶχες τελειωθεῖ, πῶς παρουσιάζεσαι ὑπερτέλειος; Πῶς ἕξι μόλις μηνῶν ἔμβρυον, ἐξεφράσθης ὡς σοφὸς γέρων; Πῶς χωρὶς ἀκόμα νὰ μπορεῖς νὰ διανοηθεῖς, ἐφάνης τόσον συνετός; Πῶς ὁμίλησες μὲ τόσην εὐφράδειαν, ἐνῶ ἀκόμα δὲν μποροῦσες νὰ ἀρθρώσεις λέξιν; Λέγε μας, λοιπόν, πῶς ἐνῶ βρισκόσουν ἀκόμα εἰς τὴν σκοτεινὴν χώραν τῶν μητρικῶν σπλάγχνων, χωρὶς νὰ βλέπεις, χωρὶς νὰ ἀκοῦς, χωρὶς νὰ ἔχεις ἀρθρώσει ἀκόμα μίαν λέξιν, χωρὶς νὰ ἔχεις κάνει ἀκόμα οὔτε ἕνα βῆμα, χωρὶς νὰ ἔχει ἀκόμα διαφανεῖ τὸ πρῶτον χαριτωμένο παιδικὸν χαμόγελο, πῶς βλέπεις τόσον καθαρὰ ὅσα δὲν ἠμποροῦν νὰ ἴδουν οἱ ἄνθρωποι; Πῶς ἔχεις μίαν τόσο σοφὴν γνῶσιν; Πῶς θεολογεῖς; Πῶς σκιρτᾶς χαρούμενα; Γιατί χαίρεσαι τόσον πολύ; Ἀπάντησέ μας, ἀπάντησέ μας πανθαύμαστε!

.          Μεγάλο, λέγει, τὸ μυστήριον ποὺ συντελεῖται καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ συλλάβει ἀνθρώπινος νοῦς αὐτὸ ποὺ διαδραματίζεται. Ἂν καὶ εἶμαι ἁπλοῦς ἄνθρωπος, ἐπιτελῶ παράδοξα πράγματα, διὰ νὰ φανερώσω Ἐκεῖνον ποὺ πρόκειται ὡς θεάνθρωπος νὰ ὑπερβεῖ τοὺς ὅρους τῆς φύσεως. Βλέπω, παρ᾽ ὅτι εἶμαι ἀκόμα ἔμβρυον, γιατὶ αἰσθάνομαι κοντά μου νὰ κυοφορεῖται ὁ ἥλιος τῆς δικαιοσύνης. Ἔχω τὴν δυνατότητα νὰ ἀκούω, ἐπειδὴ γνωρίζω πολὺ καλὰ τὰ πάντα καὶ ἐπειδὴ γεννῶμαι, γιὰ νὰ εἶμαι ἡ φωνὴ τοῦ Λόγου τοῦ Θεοῦ. Κράζω μὲ ὅλην μου τὴν δύναμιν, γιατὶ νιώθω νὰ σαρκοῦται ὁ Μονογενὴς Υἱὸς τοῦ Πατρός. Σκιρτῶ, γιατὶ αἰσθάνομαι νὰ λαμβάνει ἀνθρωπίνην μορφὴν ὁ Ποιητὴς ἁπάσης τῆς κτίσεως. Χαίρομαι μὲ ὅλην μου τὴν ψυχήν, ἐπειδὴ σκέπτομαι ὅτι σαρκώνεται ὁ Λυτρωτὴς τοῦ κόσμου. Σᾶς ἀναγγέλω τὴν ὥραν ποὺ ὁ Θεὸς ἔρχεται ὡς ἄνθρωπος εἰς τὸν κόσμον. Τρέχω μπροστά, προτοῦ φτάσῃ Ἐκεῖνος ἀνάμεσά σας, ὡς κορυφαῖος τοῦ δοξολογικοῦ χοροῦ σας καὶ σὰν τὸν Δαυὶδ λοιπὸν σοῦ προαναγγέλω προφητικά: Ἀρχίστε τὸ τραγούδι, λάβετε καλόηχον τύμπανον, ψαλτήριον καὶ κιθάρα. Τραγουδήσατε, ψάλλατε γι᾿ Αὐτόν, ὑμνήσατε ὅλον του τὸ μεγαλεῖον ποὺ εὑρίσκεται εἰς ὅσα θαυμάσια ἐπιτελεῖ.

Ἄρα λοιπὸν Ἰωάννη, ἠγέρθης πάνω ἀπὸ τὰ ἐπίγεια καὶ ἠξιώθης νὰ ἀντικρύσεις τὰ οὐράνια; Ξεπέρασες καὶ αὐτὲς τὶς ἀγγελικὲς δυνάμεις ποὺ ὑπῆρχαν πρὶν ἀπὸ τὴν δημιουργίαν τοῦ ὁρατοῦ κόσμου; Πῶς λοιπὸν τιμήθηκες μὲ τὸ ἀξίωμα τῶν ἀγγελικῶν ταγμάτων, ἐνῷ δὲν ἐπλάσθης ἄγγελος; Καὶ πῶς ἀγέννητος ἀκόμα, μᾶς ἐμήνυσες καὶ μᾶς προανήγγειλες μὲ ἄμεσον θεϊκὴν ἔμπνευσιν ἐκεῖνο ποὺ γιὰ τοὺς ἀγγέλους ἀκόμα ἦταν ἄγνωστον καὶ ἀδίδακτον;

.          Δὲν προσπάθησα νὰ ἀνέβω σὲ φανταστικὰ ὕψη. Οὔτε περπάτησα ἐπάνω εἰς τὰ σύννεφα, οὔτε ξεπέρασα τοὺς οὐρανούς, οὔτε ἀνέβηκα ὑψηλότερον ἀπὸ τὰς τάξεις τῶν φλογερῶν καὶ ἀσωμάτων ἀγγέλων. Κανένας ἂς μὴν φανταστεῖ κάτι τέτοιο. Ἀλλὰ μάθετε ὅτι Αὐτὸς ποὺ εὑρίσκεται ἐπανω ἀπ᾿ ὅλα καὶ μένει εἰς τοὺς Πατρικοὺς κόλπους μαζὶ μὲ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα, χωρὶς νὰ χωριστεῖ ἀπὸ τὸν Πατέρα καὶ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα διέφυγε τὴν προσοχὴν – καὶ αὐτῶν ἀκόμα τῶν πυρίνων λειτουργῶν του – καὶ εἰσῆλθε εἰς τὴν μήτραν τῆς «ἀειπαρθένου» Μαρίας, σὰν σὲ ἄλλο οὐρανό. Αὐτὸς λοιπόν, μοῦ ἐφανερώθη καὶ μὲ ἐμύησε σὲ αὐτὰ τὰ θεϊκὰ μυστήρια. Εἶμαι λοιπὸν κῆρυξ τοῦ βρέφους. Διαλαλῶ ὅτι «γεννήθηκε παιδὶ γιὰ χάρη μας καὶ μᾶς ἐδόθη ὡς δῶρον Αὐτὸς ποὺ εἶναι ὁ προαιώνιος Θεός», ὅπως λέγει καὶ ὁ μεγάλος προφήτης Ἡσαΐας (Ἡσ. θ´ 6) . Ἐγεννήθην ἀπὸ μήτρα στείρα, διότι πρόκειται νὰ γεννηθῇ παιδὶ ἀπὸ μάνα παρθένο.

.          Πόσον ὑπερφυσικὰ πράγματα, πόσον παράδοξα θαύματα εἶναι αὐτά, ποὺ χαρούμενα μᾶς μηνύει σήμερον τὸ ἀγέννητον ἀκόμα βρέφος! Πόσον πρωτοφανῆ μηνύματα θεολογώντας μας προανήγγειλε ὁ υἱὸς τῆς Ἐλισάβετ; Σκίρτησε ἀπὸ χαρὰ λοιπὸν ὁλόκληρη ἡ οἰκουμένη, ψάλε καὶ ὕμνησε Ἐκκλησία, τὰ προεόρτια πανηγυρίζοντας, πρὶν ἀπὸ τὴν Γέννησίν του Χριστοῦ, τὰ γενέθλια τοῦ Ἰωάννου. Γέμισε ἀπὸ χαρὰν ὁλόκληρη ἡ κτίσις, καθὼς δέχεσαι τὸν κήρυκα τῆς Σαρκώσεως τοῦ βασιλέως τῶν πάντων. Μακαριστὲ Ἰωάννη, ποὺ εἶσαι μεγαλύτερος ἀκόμα καὶ ἀπὸ τοὺς ἐνδοξοτέρους προφήτας, ὁ ἐπιφανέστερος τῶν ἀποστόλων, ὁ πιὸ ἀξιοτίμητος ἀπ᾿ ὅλους τοὺς μεγαλομάρτυρας, ὁ κεκοσμημένος μὲ θεῖα κάλλη ἀρχηγὸς τῶν ἐρημιτῶν, ὁ ἠγαπημένος φίλος τοῦ παγκάλου Νυμφίου, ὁ ἡτοιμασμένος λύχνος ὅπου λάμπει τὸ φῶς ἐκεῖνο, ποὺ μὲ λόγια δὲν ἠμπορεῖ νὰ περιγραφῇ, ὁ ἔμπιστος κῆρυξ τοῦ ἀμώμου Ἀμνοῦ, ὁ προσεκτικὸς ἀκροατὴς τῆς πατρικῆς φωνῆς, ὁ φημισμένος Βαπτιστὴς τοῦ Χριστοῦ, ὁ ἀτρόμητος ἔλεγχος τῆς ἁμαρτίας τοῦ Ἡρώδου, ὁ προάγγελος τῆς ζωῆς γιὰ ὅσους εὐρίσκοντο εἰς τὸν Ἅδην, ἡ σάλπιγξ ποὺ σημαίνει τὰ θεϊκὰ προστάγματα εἰς τὴν οἰκουμένην, μίλησέ μας καὶ τώρα ἀπὸ τὸν οὐρανό, μὲ τὰς ἱερὰς πρεσβείας σου καὶ τὰς εὐχὰς τοῦ μακαριστοῦ πνευματικοῦ πατρός μου καὶ δεῖξον τὴν εὐμένειάν σου εἰς τὸν λαὸν καὶ εἰς τὸ μικρόν σου ποίμνιον ποὺ σὲ ὑμνεῖ, συγχωρῶν ταυτοχρόνως τὸ τολμηρὸν ἐγχείρημα ἑνὸς πτωχοῦ, ποὺ σοῦ τὸ προσφέρει ὄχι ὡς δῶρον, ἀλλ᾿ ὡς ταπεινὸν χρέος καὶ φόρον ποὺ ὀφείλεται ἀπὸ τιποτένιον δοῦλον, ποὺ προσφέρεται ὅμως μὲ πόθον ψυχῆς. Εἰς τὸν Κύριον Ἰησοῦν Χριστὸν πρέπει ἡ δόξα, ἡ τιμὴ καὶ ἡ προσκύνησις, καθὼς καὶ εἰς τὸν Παντοκράτορα Πατέρα καὶ εἰς τὸ Πανάγιον Πνεῦμα, τώρα καὶ πάντοτε καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.

 

Σχολιάστε

«ΕΤΟΙΜΑΣΑΤΕ ΤΗΝ ΟΔΟΝ ΚΥΡΙΟΥ» (Εὐαγγελ. ἀνάγν. Κυρ. 24.06.2012)

ΕΤΟΙΜΑΣΑΤΕ ΤΗΝ ΟΔΟΝ ΚΥΡΙΟΥ

ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 24.06.2012
(Γενέθλιον Τιμ. Προδρόμου)
[Λουκ. α´ 1-25, 57-68, 76-80]

«Καὶ σύ, παιδίον, προφήτης ὑψίστου κληθήσῃ·
προπορεύσῃ γὰρ πρὸ προσώπου Κυρίου ἑτοιμάσαι ὁδοὺς αὐτοῦ»

τοῦ περιοδ. «ΖΩΗ»
ἀρ. τ. 4258, Ἰούνιος 2012
Στοιχειοθεσία «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ» 

.          Ἡ Ἐκκλησία µας ἑορτάζει τὴν Κυριακὴ αὐτὴ τὸ γενέθλιο τοῦ τιµίου Προφήτου Προδρόµου καὶ Βαπτιστοῦ Ἰωάννου. Σπάνια προφητικὴ µορφὴ ὁ Ἰωάννης. Ἀπαράµιλλη ἡ ἀρετή του. Μοναδικὸ τὸ ψυχικὸ µεγαλεῖο του.
.          Μὲ πόση ἄνεση καὶ ἀνωτερότητα θὰ κινῆται ὁ ἀσκητὴς αὐτὸς τῆς ἐρήµου! Ἀληθινὸ δῶρο τοῦ Θεοῦ στοὺς εὐλαβεῖς γονεῖς του, ἀλλὰ καὶ στοὺς ἀνθρώπους κάθε ἐποχῆς. Ἦλθε γιὰ νὰ ἀνοίξη τὸν δρόµο καὶ νὰ προετοιµάση τὴν ὁδό, ποὺ θὰ φέρη τὸν Λυτρωτὴ τοῦ κόσµου στοὺς ἀνθρώπους. Συγχρόνως ἀνοίγει τὸν δρόµο, ποὺ θὰ φέρη τοὺς ἀνθρώπους κοντὰ στὸν Χριστό. Πραγµατοποίησε τόσο τὴν προφητεία τοῦ πατέρα του ὅσο καὶ τὴν προφητεία τοῦ Ἠσαΐα: «ἐτοιµάσατε τὴν ὁδὸν Κυρίου».
.          Ὑπόδειγµα ὁ Προδροµος καὶ γιὰ µᾶς. Καλεῖ τὸν καθένα µας νὰ γίνη ἕνας ἀκούραστος ὁδοποιός, γιὰ νὰ ὁδηγοῦνται οἱ ἄνθρωποι κοντὰ στὸν Σωτήρα Χριστό.
.          Ἡ ἐποχή µας γιὰ νὰ διευκολύνη τὴν ζωὴ τῶν ἀνθρώπων, γιὰ νὰ τοὺς φέρη κοντά, γιὰ νὰ ἐκµηδενίση τὶς ἀποστάσεις, χαράσσει ὁδούς, ἀνοίγει δρόµους, κατασκευάζει λεωφόρους. Κι ὄχι µονάχα στὴν γῆ, ἀλλὰ καὶ σ᾽ αὐτὸ τὸ διαστηµα τὰ ὁδικὰ δίκτυα ἔχουν γίνει τὸ σύµβολο τοῦ σύγχρονου τεχνοκρατικοῦ πολιτισµοῦ.
.          Χρήσιµοι ἀσφαλῶς οἱ δρόµοι. Μποροῦν νὰ βγάλουν ἀπὸ τὴν κουραστικὴ µόνωση. Νὰ κάνουν τοὺς ἀνθρώπους νὰ νιώσουν πὼς ἔχουν κι ἄλλoυς ἀδελφοὺς πάνω σ᾽ αὐτὸν τὸν πλανήτη. Φέρνουν ἀκόµα κοντά µας τὰ ἀγαθὰ τοῦ πολιτισµοῦ, τὰ τεχνικὰ µέσα, τὶς σύγχρονες εὐκολίες.
.          Ἕνας δρόµος ὄµως δὲν ἀνοίγει χωρὶς νὰ ξεριζωθοῦν δένδρα, νὰ σπάσουν βράχοι, νὰ ἐξοµαλυνθοῦν ἐδάφη, νὰ ἰσοπεδωθοῦν ὑψώµατα.
.          Οἱ δρόµοι γίνονται µἐ σύστηµα, µἐ κόπο, µἐ προσπάθεια. Μονάχα οἱ ἀτραποὶ καὶ τὰ µονοπάτια δὲν χρειάζονται σχεδιασµὸ καὶ µόχθο.
.          Ἕνας δρόµος χρειάζεται καὶ σὲ µᾶς σήµερα. Ὁ µόνος δρόµος, ὁ σωτήριος, ποὺ φέρνει στὴν πηγὴ τῆς σωτηρίας. Ἡ προφητικὴ φωνὴ ἀκούγεται καὶ στὴν σύγχρονη ἔρηµο τῆς κοινωνίας µας : «Ἑτοιµάσατε τὴν ὁδὸν Κυρίου». Καὶ εἶναι ἀπαραίτητος, γιατί ὁ σηµερινὸς ἄνθρωπος ἔχει χαθῆ στὰ ὕποπτα µονοπάτια τῆς ἀµαρτωλῆς ζωῆς.  Ἄνοιξε δρόµους ποὺ τὸν ἀποµακρύνουν ἀπὸ τὴν ὁδὸ τῆς ἀρετῆς, τῆς ἀληθινῆς ζωῆς καὶ τὸν φέρνουν στὸ χρῆµα, στὴν χλιδή, στὶς ἀπολαύσεις. Εἶναι ἡ ὁδὸς ἡ ἀπάγουσα εἰς τὴν ἀπώλεια».
.          Ἐπιτακτική, λοιπόν, ἐπείγουσα ἡ ἀνάγκη νὰ «ἐτοιµάσουµε τὴν ὁδὸν Κυρίου», τὴν «ἀπάγουσαν εἰς τὴν ζωήν». Νὰ χαράξουµε τὴν ὁδὸ τῆς ἀγάπης, τῆς θυσίας, τῆς εἰλικρινείας, τῆς τελειότητος, τῆς ἁγνότητος, τῆς ἁγιότητος, γιὰ νὰ βγοῦµε, ἐπιτέλους, ἀπὸ τὴν ζούγκλα τῆς ἐκµεταλλεύσεως, τῆς σκληρότητος, τῆς ἀπανθρωπίας, τῆς ἀπάτης.
.          Ὁ ἐγωισµὸς καὶ σήµερα κλείνει τὸν δρόµο. Ὁ πειρασµὸς τοῦ χρήµατος ὑψώνει τείχη καὶ φυλακίζει τοὺς ἀνθρώπους. Ὁ αἰσθησιασµὸς γεµίζει τὸ ἔδαφος µὲ τὰ ἀγκάθια τῆς ἡδυπαθείας. Τὰ βράχια τῆς σκληρότητος φράσσουν τὸ πέρασµα τῆς ἀγάπης. Τὰ ἠθικὰ χάσµατα ἐµποδίζουν τὸν Θεὸ τῆς καθαρότητος, τῆς ἀγάπης, τὸν «πράον καὶ ταπεινὸν τῇ καρδίᾳ», νὰ ἔλθη κοντά µας.
.             Ὁ καλὸς Ποιµένας τῶν ψυχῶν πρέπει νὰ ἀνέβη ἀποτοµα φαράγγια καὶ ἀποκρηµνες χαράδρες, νὰ διαβῆ λαγκαδιές, νὰ σκαρφαλώση σὲ ἄγριες βουνοπλαγιές, γιὰ νὰ βρῆ τὸ χαµένο πρόβατο. Πρέπει πολὺ νὰ ταλαιπωρηθῆ ἀπὸ τὴν ἀµέλεια καὶ ἀδιαφορία µας νὰ τοῦ ἀνοίξουµε τὸν δρόµο.
.          Πρόκειται γιὰ µιὰ θλιβερὴ πραγµατικότητα, ἡ ὁποία ὅµως δὲν µπορεῖ νὰ παραταθῆ ἐπὶ πολύ. Οἱ ἄνθρωποι σήµερα ὅσο ποτὲ ἄλλοτε, ὑποφέρουν µέσα στὴν χλιδὴ καὶ τὸν πλοῦτο. Ἔχουν τὰ πάντα καὶ τίποτα δὲν ἔχουν. Ἀκριβῶς γιατί τοὺς λείπει τὸ ἕνα ἢ µᾶλλον ὁ Ἕνας, ὁ  Ἰησοῦς Χριστός. Αὐτὸς ποὺ εἶναι ἡ «ὁδός, ἡ ἀλήθεια καὶ ἡ ζωή».
.        Δὲν µποροῦν νὰ µείνουν ἄλλο µακριὰ ἀπὸ τὸν Σωτήρα καὶ Λυτρωτὴ τῶν ψυχῶν. Κουράστηκαν πιὰ στὶς ἀφιλόξενες ἐρηµίες τῆς ἀποστασίας, στὶς µακρινὲς χῶρες τῆς ἀσωτίας µἐ ἀποκλειστικὴ τροφὴ τὰ ξυλοκέρατα. Ἀρκετὰ περιπλανήθηκαν στὰ ὕποπτα µονοπάτια τῆς ἀµαρτίας. Ποθοῦν νὰ βροῦν τὸν δρόµο ποὺ θὰ τοὺς φέρη κοντὰ στὸν Χριστό, ποὺ θὰ φέρη τὸν Χριστὸ στὴν ψυχή τους, σὲ κάθε ἐκδήλωση τῆς ζωῆς τους.
.          Πρέπει ὄµως νὰ τὸ ὑπογραµµίσουµε: ὁ δρόµος αὐτὸς δὲν ἀνοίγει µόνος του. Θέλει πολλὴ δουλειά. Νὰ ξεριζωθοῦν δένδρα – πάθη τυραννικά. Νὰ ἀνατιναχθοῦν τὰ βράχια τῆς σκληρότητος. Νὰ ἰσοπεδωθῆ µἐ τὴν ταπείνωση τὸ ἔδαφος τῆς ψυχῆς. Νὰ φύγουν οἱ ἀνωµαλίες τῆς ἐπάρσεως, τῆς ἀλαζονείας, τοῦ ἀτοµισµοῦ, τοῦ συµφεροντολογισµοῦ. Χρειάζεται δυναµίτης, ὁ πανσθενουργὸς λόγος τοῦ Θεοῦ, ἡ δραστικὴ καὶ σωτήριος χάρη τοῦ Παναγίου Πνεύµατος, γιὰ νὰ σπάση τοὺς ὀγκόλιθους τῆς κακίας. Τὰ βράχια τῆς ἁµαρτίας, γιὰ νὰ σπάσουν, χρειάζονται οἱ ἐκσκαφεῖς τῆς µετανοίας καὶ συντριβῆς.
.            Ἰωάννης ὁ Προδροµος µὲ περισσὴ φροντίδα, µὲ φλογερὸ φρόνηµα, δὲν ἔπαυσε οὔτε στιγµὴ νὰ ἐργάζεται σὰν ἀκούραστος ὁδοποιὸς τὸ ἔργο τῆς προετοιµασίας γιὰ τὸν ἐρχοµὸ τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ στὶς ψυχές. Εἶναι τὸ κατ᾽  ἐξοχὴν ἔργο ποὺ µπορεῖ νὰ ἐπιθυµήση κανεὶς στὴν ζωὴ αὐτή. Τὸ φωτεινὸ καὶ ἅγιο παραδειγµα τοῦ πιὸ µεγάλου προφήτου, τοῦ προφήτου τοῦ ὁποίου τὸ ἐγκώµιο γιὰ τὴν ἀρετή του ἔπλεξε ὁ ἴδιος ὁ Κύριος, ἂς γίνη καὶ γιὰ µᾶς ὁδηγός. Νὰ ἑτοιµάσουµε µἐ ἐπιµέλεια τὸν ἴσιο δρόµο, ποὺ θὰ φέρη τοὺς ἀνθρώπους κοντὰ στὸν Σωτήρα καὶ Λυτρωτή. Θὰ φέρη τὸν Χριστὸ στοὺς ἀνθρώπους. Θὰ Τὸν φέρη ἔνοικο µόνιµο στὴν ψυχή µας.

,

Σχολιάστε

ΤΟ ΓΕΝΕΣΙΟΝ ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΕΝΔΟΞΟΥ ΠΡΟΦΗΤΟΥ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ ΚΑΙ ΒΑΠΤΙΣΤΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ

 ΤΟ ΓΕΝΕΣΙΟΝ ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΕΝΔΟΞΟΥ ΠΡΟΦΗΤΟΥ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ
ΚΑΙ ΒΑΠΤΙΣΤΟΥ  ΙΩΑΝΝΟΥ

Τοῦ πρωτ. Γ. Δορμπαράκη

.           «Ὁ ἅγιος Ἰωάννης μαρτυρεῖται ἀπὸ τὸν Χριστὸ ὅτι εἶναι ὑπεράνω ὅλων τῶν ἀνθρώπων καὶ περισσότερο ἀπὸ προφήτης. Εἶναι αὐτὸς ποὺ προσκίρτησε ἤδη ἀπὸ τὴν γαστέρα τῆς μητέρας του καὶ κήρυξε στοὺς ἀνθρώπους τὴν παρουσία τοῦ Σωτήρα Χριστοῦ καὶ ἔτρεξε πρῶτος στὸν Ἅδη, γιὰ νὰ εὐαγγελιστεῖ τὴν Ἀνάστασή Του. Αὐτὸς ὑπῆρξε υἱὸς τοῦ ἀρχιερέα Ζαχαρία καὶ τῆς στείρας Ἐλισάβετ ποὺ γεννήθηκε ἀπὸ ὑπόσχεση Θεοῦ. Ὁ Ἰωάννης ἔλυσε τὴν σιωπὴ τοῦ πατέρα του μὲ τὴν γέννησή του καὶ γέμισε ὅλον τὸν κόσμο ἀπὸ χαρά. Γι᾽ αὐτὸ καὶ οἱ ἄγγελοι συναγάλλονται σήμερα μὲ τοὺς ἀνθρώπους καὶ ὅλη ἡ κτίση πληρώθηκε ἀπὸ χαρὰ καὶ εὐφροσύνη. Τελεῖται δὲ ἡ σύναξή του στὸν ἁγιώτατο ναό του, ποὺ βρίσκεται στὸ Φωράκιο».
.         Ἡ ἑορτὴ τῆς γεννήσεως τοῦ ἁγίου Ἰωάννου Προδρόμου συνιστᾶ, κατὰ τὴν ὑμνολογία τῆς Ἐκκλησίας μας,  ἰδιαίτερα χαρμόσυνο γεγονὸς γιὰ ὅλη τὴν Δημιουργία: χαίρουν οἱ ἄγγελοι τοῦ Θεοῦ, ὅλος ὁ πιστὸς στὸν Χριστὸ κόσμος, ἀλλὰ ἀκόμη καὶ ἡ ἴδια ἡ ἄλογη φύση:  Γήθεται ἅπασα κτίσις τῷ σῷ τόκῳ θεϊκῶς (ὠδὴ ε´). Αἰτία γι᾽ αὐτὸ εἶναι ὄχι μόνον ὅτι γεννήθηκε ἕνας ἀκόμη ἄνθρωπος – καὶ αὐτὸ κατὰ τὸν Κύριο εἶναι γεγονὸς χαρᾶς:  διὰ τὴν χαρὰν ὅτι ἐγεννήθη ἄνθρωπος ἐν τῷ κόσμῳ, εἶπε κάπου – ἀλλὰ ὅτι γεννήθηκε ἐκεῖνος ποὺ προετοίμασε τὸ ἔδαφος γιὰ τὸν ἐρχομὸ τοῦ Σωτήρα Χριστοῦ, δηλαδὴ φάνηκε τὸ λυχνάρι πρὶν ἔρθει τὸ φῶς, ἦρθε ἡ αὐγὴ πρὶν ἀνατείλει ὁ Ἥλιος, ἀκούστηκε ἡ φωνὴ ποὺ φανέρωσε τὸν ἴδιο τὸν Λόγο. Οἱ ὕμνοι τῆς Ἐκκλησίας μας δὲν φείδονται ἐπαίνων καὶ ἐγκωμίων γιὰ νὰ δηλώσουν τὴν χαρμόσυνη αὐτὴ πραγματικότητα:  ἐγεννήθη φωνὴ τοῦ Λόγου καὶ φωτὸς Πρόδρομος (στιχηρὸ ἑσπερινοῦ),  ὁ λύχνος τοῦ φωτὸς προέρχεται, ἡ αὐγὴ τοῦ ἡλίου τῆς δικαιοσύνης μηνύει τὴν ἔλευσιν, εἰς ἀνάπλασιν πάντων καὶ σωτηρίαν τῶν ψυχῶν ἡμῶν (στιχηρὸ ἑσπερινοῦ).
.         Ἔτσι ἡ γέννηση τοῦ Ἰωάννου τοῦ Προδρόμου ἀφ᾽ἑνὸς ἀποτελεῖ χαρὰ ποὺ ἀντανακλᾶ τὴν ὑπέρμετρη καὶ ἄφατη χαρὰ γιὰ τὸν ἐρχομὸ στὸν κόσμο τοῦ Χριστοῦ, τοῦ ἐνσαρκωθέντος Θεοῦ μας, ἀφ᾽ ἑτέρου προβάλλει τὸ μέγεθος τῆς προσωπικότητας τοῦ ἁγίου Ἰωάννη, ἀφοῦ εἶναι ὁ μόνος μάλιστα ποὺ δέχτηκε ἀργότερα τόσους ἐπαίνους ἀπὸ τὸν Κύριο καὶ συνεπῶς δηλώθηκε μὲ τὸν πιὸ πανηγυρικὸ τρόπο τὸ ὕψος τῆς ἁγιότητάς του:  Οὐδεὶς ἐν γεννητοῖς γυναικῶν μείζων του Ἰωάννου,  ὁ μείζων πάντων τῶν προφητῶν προφήτης, οὗ ἕτερος οὐκ ἔστιν, οὐδὲ ἐγήγερται (στιχηρὰ ἑσπερινοῦ). Γι᾽ αὐτὸ καὶ ἡ Ἐκκλησία μας, στοιχώντας στὸν ἴδιο τὸν ἀρχηγό της, τὸν τοποθέτησε δεύτερο μετὰ τὴν Παναγία Μητέρα τοῦ Κυρίου, μὲ ἰδιαίτερη καθημερινὴ μνημόνευσή του μετὰ ἀπὸ Αὐτὴν καὶ μὲ τὴν θέση του στὸ τέμπλο κάθε ναοῦ στὰ ἀριστερὰ τοῦ Κυρίου.
.         Τὸ προφητικὸ καὶ προδρομικό του στοιχεῖο δηλώθηκε ἀπὸ τὴν ἀρχὴ τῆς δράσης του στὴν ἔρημο τοῦ Ἰορδάνου, πρῶτον μὲ τὸ κήρυγμα τῆς μετανοίας καὶ τὸ βάπτισμα τῆς μετανοίας καὶ δεύτερον μὲ τὴ διαρκῆ ἀναφορά του στὸν ἐρχόμενο Μεσσία.  Ἰωάννη πανεύφημε, ἐπειδὴ ἤσουν ὡς φωνὴ τοῦ Λόγου, κραύγαζες: Μετανοεῖτε, ἔφτασε τὸ Βασίλειο τοῦ Οὐρανοῦ. Γι᾽ αὐτὸ ἀφοῦ ἑτοίμασες τὴν ὁδὸ τοῦ Κυρίου, ἀναδείχτηκες Πρόδρομος τῆς χάρης γιὰ ὅλον τὸν κόσμο (Ἰωάννη πανεύφημε,…ὡς φωνὴ τοῦ Λόγου ὑπάρχων ἐκραύγαζες: Μετανοεῖτε, ἤγγικεν οὐρανῶν τὸ Βασίλειον. Ὅθεν ἐτοιμάσας τὴν ὁδὸν τοῦ Κυρίου, τῆς χάριτος Πρόδρομος ἀνεδείχθης τοῖς πέρασιν) (κάθισμα ὄρθρου). Κι αὐτὰ τὰ δύο: ἡ μετάνοια καὶ ὁ ἐρχομὸς τοῦ Χριστοῦ,  ἦταν ἄμεσα συνδεδεμένα μεταξύ τους, διότι κανεὶς δὲν μποροῦσε καὶ δὲν μπορεῖ νὰ πιστέψει στὸν Χριστό, ἀποδεχόμενος Αὐτὸν ὡς προσωπικό του λυτρωτῆ, ἂν δὲν μετανοήσει γιὰ τὶς ἁμαρτίες του, μὲ ἀλλαγὴ τοῦ τρόπου τῆς ζωῆς του καὶ μὲ προσανατολισμό του στὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ. Ἡ γνησιότητα τῆς δράσης του ἀπὸ τὴν ἄλλη, δηλαδὴ ὅτι βρίσκεται στὸ ἔργο αὐτὸ σταλμένος ἀπὸ τὸν Θεό, ἐπιβεβαιώθηκε καὶ ἀπὸ τὸ μαρτυρικὸ τέλος τῆς ζωῆς του, ποὺ ἐπιστέγασε οὐσιαστικὰ τὴν ὅλη μαρτυρικὴ πορεία του, καὶ κυρίως ἀπὸ τὰ λόγια, ὅπως εἴπαμε, τοῦ ἴδιου τοῦ Κυρίου, γιὰ τὸν Ὁποῖο πάντοτε τόνιζε ὅτι  ἐκεῖνον δεῖ αὐξάνειν, ἐμὲ δὲ ἐλαττοῦσθαι. Ἡ μεγαλωσύνη του ἀπὸ τὴν ἄποψη αὐτὴ φάνηκε καὶ ἀπὸ τὸ μέγεθος τῆς ταπείνωσής του.
.         Ἡ ὑπέρμετρη ἁγιότητά του καὶ τὸ καταλυτικὸ γιὰ τὴν προετοιμασία τοῦ ἐρχομοῦ τοῦ Χριστοῦ ἔργο του δὲν ὀφείλονται μόνο στὴ χάρη καὶ τὴ δύναμη τοῦ Θεοῦ.  Ὁ Ἰωάννης ἦταν ὁ ἐνεργούμενος ἀπὸ τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ προφήτης, ἀλλὰ ποὺ συνήργησε σ᾽ αὐτὸ καὶ ὁ ἴδιος τὰ μέγιστα, γιὰ νὰ ἀναδειχθεῖ στὸ σημεῖο ποὺ ἔφτασε. Καὶ ἡ συνέργειά του ἔγκειτο στὴν κατάθεση τῆς θέλησής του στὴν ὑπακοὴ τοῦ θελήματος τοῦ Θεοῦ. Ἀδιάκοπα ὁ Ἰωάννης, ἤδη ἐκ κοιλίας μητρός, ἔθετε τὸν ἑαυτό του στὴν ὑπηρεσία τοῦ λόγου τοῦ Θεοῦ, γεγονὸς ποὺ σημαίνει ὅτι αὐτὰ ποὺ τοῦ ἔδωσε ὁ Θεὸς – τὰ χαρίσματα τοῦ κατὰ φύσιν – τὰ ἐργάστηκε μὲ τέτοιον τρόπο διὰ τῆς ἁγνότητάς του καὶ τῆς σωφροσύνης του, ὥστε νὰ ἀποφύγει ὅ,τι ὁδηγοῦσε στὴν ἁμαρτία – τὸ λεγόμενο παρὰ φύσιν – καὶ νὰ φτάσει μὲ τὴ χάρη τοῦ Θεοῦ στὸ μεγαλεῖο τῆς ἐν Θεῷ παραμονῆς του – σ᾽ αὐτὸ ποὺ ὀνομάζεται ὑπὲρ φύσιν.  Κατὰ τὰ λόγια μάλιστα τοῦ δοξαστικοῦ τῶν ἀποστίχων τοῦ ἑσπερινοῦ, ποιήματος τῆς ἁγίας Κασσιανῆς,  ἀποδέχτηκε τὴν ὁλοκληρωτικὴ ἁγνότητα καὶ τὴ σωφροσύνη, γι᾽ αὐτὸ καὶ ἐπειδὴ ἀγωνίστηκε γιὰ τὸ ὑπὲρ φύσιν, εἶχε τὸ κατὰ φύσιν καὶ ἀπέφυγε τὸ παρὰ φύσιν (ἁγνείαν γὰρ παντελῆ καὶ σωφροσύνην ἀσπασάμενος, εἶχε μὲν τὸ κατὰ φύσιν, ἔφυγε δὲ τὸ παρὰ φύσιν, ὑπὲρ φύσιν ἀγωνισάμενος). Αὐτὸν λοιπὸν ὅλοι οἱ πιστοί, μιμούμενοι κατὰ τὶς ἀρετές του, ἂς τὸν παρακαλοῦμε νὰ πρεσβεύει γιὰ ἐμᾶς, γιὰ νὰ σωθοῦν οἱ ψυχές μας.

ΠΗΓΗ: «ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΝ»

,

Σχολιάστε

ΠΡΟΑΓΓΕΛΟΣ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ (Ἀποστολ. ἀνάγν. Κυρ. 24.06.12, Γενέσιον Τ. Προδρόμου)

ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 24.06.2012
(Γενέσιον τοῦ Τ. Προδρόμου)

ΠΡΟΑΓΓΕΛΟΣ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ
«Ἡ ἡµέρα ἤγγικεν» (Ρωμ. ιγ´ 11-ιδ´ 4)

τοῦ περιοδ. «Ο ΣΩΤΗΡ»,
ἀρ. τ. 2047, 15.06.2012

Στοιχειοθεσία «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»

.          Ἑορτάζει σήµερα ἡ ἁγία µας Ἐκκλησία τὸ Γενέθλιον τοῦ ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Προδρόµου καὶ Βαπτιστοῦ. Τὸ Ἀποστολικὸ ἀνάγνωσµα ποὺ ἀναγνώσθηκε πρὸς τιµήν του ἔχει ὡς κεντρικὸ νόηµα αὐτὸ ποὺ ἦταν τὸ βασικὸ κήρυγµα τοῦ Τιµίου Προδρόµου, τὴν πνευµατικὴ ἐγρήγορση, τὴν µετάνοια. «Ἡ ἡµέρα ἤγγικεν» πλησιάζει ἡ ἡµέρα τοῦ Κυρίου, γράφει ὁ ἀπόστολος Παῦλος «ἤγγικεν ἡ βασιλεία τοῦ Θεοῦ», δηλαδὴ πλησίασε ἡ ἡµέρα ἐκείνη, κατὰ τὴν ὁποία θὰ ἔλθει ὁ Μεσσίας καὶ θὰ ἐγκαθιδρύσει τὴν Βασιλεία του, κήρυττε ὁ ἅγιος Ἰωάννης.
.          Ἂς δοῦµε λοιπὸν ποιὸς ἦταν ὁ Τίµιος Προδροµος καὶ ποιὸ εἶναι τὸ μἠνυμά του στὴν ἐποχή μας.

1. Ὁ μεγαλύτερος Προφήτης

.         Ὁ ἴδιος ὁ Κύριος Ἰησοῦς ἀναφερόµενος στὸν Τίµιο Πρόδροµο, τὸν χαρακτήρισε ὄχι µόνον προφήτη ἀλλὰ «καὶ περισσότερον προφήτου». Τόνισε µάλιστα ὅτι «οὐκ ἐγήγερται ἐν γεννητοῖς γυναικῶν µείζων Ἰωάννου τοῦ βαπτιστοῦ»· µέχρι τώρα δὲν ἔχει γεννηθεῖ ἄλλος µεγαλύτερος στὴν ἀξία ἀπὸ τὸν Ἰωάννη τὸν Βαπτιστὴ (Ματθ. ια´ 11). Γιατί ὅµως ὁ ἅγιος Ἰωάννης θεωρεῖται ὁ µεγαλύτερος ἀπ᾽ ὅλους τοὺς προφῆτες;
.         Πρῶτον, διότι ἐνῶ οἱ ἄλλοι προφῆτες ἁπλῶς µίλησαν γιὰ τὸν Μεσσία, αὐτὸς ἀξιώθηκε ὄχι µόνο νὰ προαναγγείλει τὴν ἔλευσή του ἀλλὰ καὶ νὰ Τὸν δεῖ καὶ νὰ Τὸν δείξει στοὺς µαθητές του. Ἔτσι ὁ Τίµιος Πρόδροµος ἔγινε ἡ γέφυρα ποὺ ἑνώνει τὴν Παλαιὰ µὲ τὴν Καινὴ Διαθήκη ἤ, ὅπως ἀναφέρει ὁ ἅγιος Θεόδωρος ὁ Στουδίτης σ᾽ ἕνα θαυµάσιο ἐγκωµιαστικό του λόγο, ὁ ἅγιος Ἰωάννης εἶναι «τὸ ἄνθος ποὺ φύτρωσε κι ἄνθισε στὸ µεσοδιάστηµα τοῦ Νόµου καὶ τῆς Χάριτος τὸ ἀστέρι ποὺ προανήγγειλε τὴν ἀνατoλὴ τοῦ Ἡλίου τῆς Δικαιοσύνης ὁ στρατιώτης ποὺ προέτρεξε γιὰ νὰ κηρύξει τὸν ἐρχοµὸ τοῦ βασιλιᾶ ὅλης τῆς κτίσεως».
.             Ἐπιπλέον ὁ ἅγιος Ἰωάννης εἶναι ὁ µὄνος Προφήτης τοῦ ὁποίου ἡ δράση καὶ ἡ ἀποστολὴ προφητεύθηκε πρὶν γεννηθεῖ. Πράγµατι, αὐτὸς εἶναι ἐκεῖνος γιὰ τὸν ὁποῖο εἶχε γράψει ὁ προφήτης Μαλαχίας: «Ἰδοὺ ἐγὼ ἀποστέλλω τὸν ἄγγελον µου πρὸ προσώπου σου, ὃς κατασκευάσει τὴν ὁδόν σου ἔµπροσθέν σου» (Λουκ. ζ´ 27) δηλαδή, ἰδοὺ ἐγὼ θὰ στείλω πρὶν ἀπὸ Σένα τὸν ἀπεσταλµένο µου, ὁ ὁποῖος θὰ προετοιµάσει τὸν δρόµο µπροστά σου καὶ θὰ προπαρασκευάσει τὶς ψυχὲς νὰ Σὲ δεχθοῦν.
.        Ἄλλωστε, ὅπως διαβάζουµε καὶ στὸ σηµερινὸ Εὐαγγέλιο, τόσο ὁ ἀρχάγγελος Γαβριὴλ µὲ τὴν ἐµφάνισή του στὸν πατέρα τοῦ Προδρόµου τὸν ἱερέα Ζαχαρία, ὅσο καὶ ὁ ἴδιος ὁ Ζαχαρίας προφήτευσαν τὴν εἰδικὴ ἀποστολὴ τοῦ Τιµίου Προδρόµου. «Καὶ σύ, παιδίον, προφήτης ὑψίστου κληθήσῃ … », εἶπε φωτισµένος ὁ Ζαχαρίας ἀπὸ τὸ Ἅγιον Πνεῦµα, ὅταν γεννήθηκε ὁ υἱός του (Λουκ. α´ 76). Ὅλα ἔδειχναν ὅτι τὸ παιδὶ αὐτὸ ἐπρόκειτο νὰ ἀναλάβει µεγάλη ἀποστολή: νὰ προετοιµάσει τὶς ψυχὲς γιὰ τὴν ὑποδοχὴ τοῦ Μεσσία.

2. Ἡ Ἡμέρα πλησιάζει

.         Κι ἦλθε κάποτε ἡ ἡμέρα ποὺ ἀπὸ τὴν ἔρημο τῆς Ἰουδαίας ἄρχισε ν’ ἀκούγεται ὡς ἐγερτήριο σάλπισμα μετανοίας ἡ φωνὴ τοῦ ἁγίου Ἰωάννου: «Μετανοεῖτε· ἤγγικε γὰρ ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν» (Ματθ. γ´ 2). Ἀλλάξτε ἀποφασιστικὰ σκέψεις καὶ φρονήματα καὶ ζωή, διότι πλησιάζει ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν! Αὐτὴ τὴν Βασιλεία τῶν οὐρανῶν ἐγκαθίδρυσε ὁ Χριστὸς στὶς καρδιὲς τῶν ἀνθρώπων μὲ τὸν ἐρχομό του στὴν γῆ, καὶ παράλληλα ἐγγυήθηκε τὴν φανέρωσή της σὲ τέλειο βαθμὸ στὴν αἰωνιότητα.
.          Αὐτήν ἀκριβῶς τὴν μεγάλη ἡμέρα τῆς αἰωνίου ζωῆς προσδοκοῦμε πλέον κι ἐ μεῖς. Κι ἡ ἡμέρα αὐτὴ πλησιάζει! Διότι κι ἂν ἀκόμη δὲν ἔλθει ὁ Κύριος σύντομα μὲ τὴν ἔνδοξη Δευτέρα Παρουσία του, ἔρχεται ὅμως γιὰ τὸν καθένα μας μὲ τὸν θάνατο, τοῦ ὁποίου εἶναι ἄγνωστη ἡ ἀκριβὴς ὥρα. Ὁ λόγος τοῦ ἀποστόλου Παύλου ἀπὸ τὸ σημερινὸ Ἀποστολικὸ ἀνάγνωσμα εἶναι ἀφυπνιστικός: Ἀδελφοί, εἶναι ὥρα νὰ ξυπνήσουμε!, γράφει. «Ἡ νῦξ προέκοψεν, ἡ δὲ ἡμέρα ἤγγικεν»· ἡ ζωὴ αὐτή, ποὺ μοιάζει μὲ νύχτα σκοτεινή, προχώρησε, ἐνῶ ἡ ἡμέρα τῆς ἄλλης ζωῆς, ποὺ λάμπει μέσα στὸ φῶς τῆς αἰωνιότητος, πλησίασε. Ἂς πετάξουμε λοιπὸν ἀπὸ πάνω μας τὰ σκοτεινὰ ἔργα τῆς ἁμαρτίας κι ἂς φορέσουμε τὰ φωτεινὰ ἐνδύματά μας, τὰ ἔργα τῆς ἀρετῆς: τὴν θερμὴ πίστη, τὴν ζωντανὴ προσευχή, τὴν θυσιαστικὴ ἀγάπη, τὴν συνειδητὴ συμμετοχή μας στὰ ἱερὰ Μυστήρια τῆς ἁγίας μας Ἐκκλησίας. Αὐτὸ εἶναι τὸ πλέον ἐπίκαιρο μήνυμα καὶ τοῦ Τιμίου Προδρόμου γιὰ τὴν ἐποχή μας.

* * *

.         Ὁ ἅγιος Ἰωάννης, ὁ Προφήτης καὶ Πρόδρομος καὶ Βαπτιστὴς τοῦ Κυρίου, εἶναι ὁ μοναδικὸς ἅγιος, μετὰ τὴν Ὑπεραγία Θεοτόκο, τοῦ ὁποίου ἡ Ἐκκλησία ἐκτὸς ἀπὸ τὴν Κοίμηση ἑορτάζει καὶ τὰ Γενέθλια. Ἡ εἰδικὴ αὐτὴ ἐξαίρεση φανερώνει τὴν ἰδιαίτερα τιμητικὴ θέση ποὺ καταλαμβάνει μέσα στὴν ἁγία μας Ἐκκλησία. Εἶναι ὁ προάγγελος τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ. Ἂς ἀκούσουμε τὴν προφητικὴ φωνή του κι  ἂς ἑτοιμάζουμε τὶς ψυχές μας, γιὰ νὰ ὑποδεχθοῦμε τὸν Νυμφίο Χριστὸ στὴν ἀνέσπερη ἡμέρα τῆς Βασιλείας του.

, , ,

Σχολιάστε

ΤΟ ΣΥΜΠΛΕΓΜΑ ΤΟΥ ΗΡΩΔΗ

Ἰωάννου Κορναράκη , ὁμ. Καθηγ. Πανεπ. Ἀθηνῶν
ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸ βιβλίο
«ΨΥΧΟΔΥΝΑΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ στήν πορεία τῆς ἁγιότητος»,
ἐκδόσεις «ΤΗΝΟΣ»,
Ἀθῆναι 2010

Ὁ ἀποκεφαλισμὸς τοῦ Τιμίου Προδρόμου ἀπὸ τὸν Ἡρώδη ἰσοδυναμεῖ μὲ τὴν καρατόμηση τῆς ἀληθείας στὸν βωμό μιᾶς κοινωνικῆς ἀρετῆς. Ὁ καθηγητὴς κ. Ἰω. Κορναράκης μᾶς χαρίζει μιὰ διεισδυτικὴ ἀνάλυση τοῦ «συμπλέγματος τοῦ Ἡρώδη» καί τῶν ψυχοδυναμικῶν παραμέτρων τῆς σημερινῆς Ἑορτῆς τῆς ἀποτομῆς τῆς ἀγγέλοις αἰδεσίμου κεφαλῆς τοῦ Ἁγ. Ἰωάννου τοῦ Προδρόμου καί Βαπτιστοῦ.

Γιά νά διαβάσετε ὁλόκληρο τό ἀπόσπασμα πατῆστε ἐδῶΣΥΜΠΛΕΓΜΑ ΗΡΩΔΗ

, ,

Σχολιάστε