Ἄρθρα σημειωμένα ὡς ψυχοθεραπεία

ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΙ ΑΚΡΟΒΑΤΙΣΜΟΙ: ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΩΝ «Ὁ Θεός σταδιακά γίνεται ὁ μεγάλος Ἀπών ἀπό τή σκέψη, τίς ἐπιλογές καί τή ζωή τους» (π. Ἰω. Φωτόπουλος)

Ψυχοθεραπευτικοί ἀκροβατισμοί:
κίνδυνος γιά τήν ψυχική καί πνευματική ἰσορροπία τῶν χριστιανῶν.

Τοῦ πρωτ. Ἰωάννου Φωτοπούλου

Ι. Ἀστραπιαία ἐξάπλωση τῆς ψυχοθεραπείας.

.             Νομίζω, εἶναι ἐντυπωσιακό καί λυπηρό τό γεγονός ὅτι ὅλο καί περισσότεροι χριστιανοί καταφεύγουν γιά προσωπική, συζυγική καί οἰκογενειακή βοήθεια σέ «εἰδικούς» δηλ. σέ ψυχολόγους, ψυχαναλυτές καί ψυχοθεραπευτές.
.           Ἀπό τήν ἴδια νοοτροπία κινούμενοι, πολλοί κληρικοί καλοῦν ψυχολόγους –ψυχοθεραπευτές γιά νά μιλήσουν στούς ἐνορίτες τους. Ἐπίσκοποι καλοῦν ἐπίσης τέτοιους «εἰδικούς» σέ ἱερατικά συνέδρια γιά νά διδάξουν νά νουθετήσουν καί νά…φωτίσουν τούς ἐφημερίους. Ἐκκλησιαστικοί σταθμοί ἔχουν ὡς ἀπαραίτητο «ορ ντέβρ» στήν πνευματική τροφή πού προσφέρουν, τήν ἐκπομπή μέ ψυχολόγο-ψυχοθεραπευτή, ἤ ἀνάγνωση βιβλίων μέ ψυχοθεραπευτικό-κατευναστικό περιεχόμενο.
.           Ἀκόμη καί στήν διημερίδα πού ὀργανώθηκε στό Πολιτιστικό Κέντρο τῆς Ἀρχιεπισκοπῆς μας μέ θέμα «Συμμετοχή καί ἀλληλεγγύη στήν ἐκπαίδευση. Ἡ ἀντιμετώπιση τῶν φαινομένων βίας» σέ συνεργασία μέ τό Ὑπουργεῖο Παιδείας ἀπό τούς 14 εἰσηγητές 6 ἦσαν Ψυχολόγοι-ψυχοθεραπευτές.
.           Μπορεῖ λοιπόν κάποιος νά διερωτηθεῖ: Τί κάνει ἕνα πιστό χριστιανό, λαϊκό ἤ κληρικό νά ἔχει τέτοια ἐμπιστοσύνη στούς ψυχοθεραπευτές καί τούς ποικίλους «εἰδικούς»; Τί τόν κάνει νά βγάζει ἀπό τό πολλές φορές γλίσχρο πουγγί του 50, 70 ἤ 100 εὐρώ γιά κάθε ψυχοθεραπευτική συνεδρία;
.           Πιστεύω, μιά διπλή πεποίθηση καί περιλαμβάνει: α) τήν ἀφελῆ πίστη ὅτι ἡ ἐπιστήμη λύνει ὅλα τά προβλήματα καί β) τήν ἀντίληψη ὅτι ναί, καλή εἶναι ἡ Ἐκκλησία, ἡ προσευχή, ἡ ἐξομολόγηση ἡ Θ. Κοινωνία, ἀλλά ἀνεπαρκής γιά ἄμεση καί οὐσιαστική βοήθεια στόν σύγχρονο ἄνθρωπο!

ΙΙ. Ἡ ἐμπιστοσύνη στόν Χριστό καί τούς πνευματικούς πατέρες.

.           Ἀλήθεια, τί πιστεύουμε γιά τήν Ἐκκλησία, τί πιστεύουμε γιά τόν Χριστό, τί προσδοκοῦμε ἀπό τήν κοινωνία μέ τά Μυστήρια τῆς Ἐκκλησίας;
.           «Ἑαυτούς καί ἀλλήλους καί πᾶσαν τήν ζωήν ἡμῶν Χριστῷ τῷ Θεῷ ἡμῶν παραθώμεθα». Ἡ φράση αὐτή διαρκῶς σέ ὅλες τίς ἀκολουθίες ἐπαναλαμβανόμενη ἀποτελεῖ τήν «ὑψίστη φιλοσοφία», ὅπως ἔλεγε ὁ μακαριστός μας γέροντας π. Ἐπιφάνιος Θεοδωρόπουλος. Αὐτή τή φράση καλλιγραφημένη μέσα σέ κορνίζα τήν ἔδινε ὡς δῶρο στούς μελλοντικούς συζύγους.
.           Ὁλόκληρη τή ζωή μας, τόν ἑαυτό μας, τούς ἄλλους- ὄχι μόνο τή φροντίδα γιά τή σωτηρία μας- πρέπει νά νά τήν ἐμπιστευθοῦμε στόν Χριστό. Αὐτό μᾶς λέει ἡ λειτουργική αὐτή προτροπή.
.           Μέ ἐντυπωσιάζει ἡ ἐπιεικῶς παράδοξη ἀντίληψη καί διακήρυξη πολλῶν χριστιανῶν καί δή κληρικῶν ψυχοθεραπευτῶν ὅτι ὁ πνευματικός πρέπει νά περιορισθεῖ στά …πνευματικά του καθήκοντα. Αὐστηρῶς καί μόνο νά δέχεται τήν ἐξαγόρευση τῶν ἁμαρτιῶν τῶν προσερχομένων πιστῶν καί νά δίνει τήν ἄφεση, ἀφήνοντας τήν ὑπόλοιπη ζωή καί τά προβλήματα τῶν χριστιανῶν στό χειρισμό τῶν «εἰδικῶν» ψυχοεπαγγελματιῶν, ἀσφαλῶς μέ τό …ἀζημίωτο.
.           Μπορεῖ ἄραγε νά διαχωρισθεῖ ἡ σωτηρία μας, ἡ συγχώρηση τῶν ἁμαρτιῶν μου ἡ κάθαρση τῆς ψυχῆς μας ἀπό τήν καθημερινότητα καί τά προβλήματά της, ἀπό τήν ἀληθινή ἀγαπητική σχέση μέ τίς/τούς συζύγους μας, ἀπό τούς πειρασμούς, τούς λογισμούς, τίς λὐπες τίς ἀποτυχίες στή δουλειά μας, ἀπό τήν ἀγωγή πού πρέπει νά δίνουμε στά παιδιά μας; Γιατί ὁ Ἀπ. Παῦλος δίνει ὁδηγίες γιά τήν ἀγωγή τῶν παιδιῶν, γιά τήν ὀφειλόμενη ἀγάπη πρός τούς/τίς συζύγους; Δέν θέλω νά ἐπιμείνω. Μιά περιδιάβαση στούς βίους τῶν ἁγίων, στό Γεροντικό, στό βίο τῶν σημερινῶν Ἁγίων θά μᾶς πείσουν, ὅτι οἱ πιστοί χριστιανοί ὁλόκληρη τήν ἐσωτερική καί ἐξωτερική τους ζωή τήν ἐμπιστεύονται στόν Χριστό διά τῆς προσευχῆς καί τῆς θείας λατρείας διά τῆς ἐξαγορεύσεως καί τῆς ἐκζητήσεως συμβουλῶν ἀπό τούς πνευματικούς τους πατέρες.
.           Ὁ σχιζοφρενικός διαχωρισμός σωτηρίας (πνευματικός)-συμβουλευτικῆς (ψυχοθεραπευτής) ἔχει οὐσιαστικά πίσω του αὐτή τή σκέψη: Γιά τή συγχώρηση, ὡς Χριστιανοί βέβαια, χρειαζόμαστε τόν Θεό. Ἡ «συγχώρηση» βέβαια αὐτή εἶναι κάτι ἀναιμικό κάτι ἀόριστο, ἀλλά τί νά κάνουμε; Εἶναι κάτι τί «ὑποχρεωτικό» καί «ἀπαραίτητο». Ἀλλά γιά τά ποικίλα μου προβλήματα χρειαζόμαστε τήν ἐπιστήμη. Ἐδῶ κρύβεται ἡ ἀνομολόγητη ἀλλά σχηματισμένη στήν ψυχή πεποίθηση: Στήν ζωή μου, στήν καθημερινότητά μου, στά πολλά μου προβλήματα δέν τόν χρειάζομαι τόν Θεό!

 ΙΙΙ. Σεμιναριακός Κύκλος γιά τήν Ψυχοθεραπεία. Ἰδεολογικό ὑπόβαθρο τῶν ψυχοθεραπευτῶν.

.           Πρόσφατα ἀνακοινώθηκε ἡ ὀργάνωση ἑνός ψυχοθεραπευτικοῦ σεμιναρίου ἀπό τίς ἐκδόσεις «Ἐν Πλῷ» μέ τόν τίτλο Σεμιναριακός Κύκλος για την Ψυχοθεραπεία 8 συναντήσεων στό βιβλιοπωλεῖο “Ἐν Πλῷ” στό κέντρο τῆς Ἀθήνας. Τό σεμινάριο θά διεξαγάγει ὁ Dr. Γρηγόρης Βασιλειάδης, M.Sc. Ph. D. – Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπευτής. Τί θά διδάξει ὁ ἐν λόγῳ ψυχοθεραπευτής; Δηλ. ποιό εἶναι τό πνεῦμα καί ἡ νοοτροπία του; Αὐτό πρέπει νά τό γνωρίζουν οἱ συμμετέχοντες γιά νά μή ταυτίζουν τίς θρησκευτικές ἐκδόσεις τῶν ἐκδόσεων «Ἐν Πλῷ» μέ τίς ἀπόψεις καί τό ἰδεολογικό ὑπόβαθρο τῶν συνεργατῶν τους.
.           Τό ὑπόβαθρο τοῦ κ. Γρηγόρη Βασιλειάδη τό βρίσκουμε στά δημοσιευμένα-ἀνηρτημένα στό διαδίκτυο κείμενά του. Βασικό στοιχεῖο τῆς θεωρίας του, ὅπως καί τῶν περισσοτέρων ψυχοθεραπευτῶν εἶναι ἡ ἀπουσία τοῦ Θεοῦ ἀπό τή λεγόμενη ψυχοθεραπευτική διαδικασία. Ἔστω κι ἄν κάποιες φορές στή ρύμη τοῦ λόγου τους οἱ ψυχοθεραπευτές κάνουν κάποια ἀναφορά στό Θεό, αὐτό εἶναι κάτι χωρίς ἰδιαίτερη ἀξία γιά τήν θεραπεία τῶν πονεμένων ἀπό προβλήματα ψυχο-θεραπευομένων.
.           Ὁ κ. Βασιλειάδης στό κείμενό του «Οἱ τροφές τῆς ψυχῆς: Ἁπλότητα, συγχώρεση καί ἀγάπη» δέν θεωρεῖ καθόλου ἀναγκαία τή βοήθεια τοῦ Θεοῦ γιά τήν ἀπόκτηση τῆς ἁπλότητος, τῆς συγχωρητικότητος καί τῆς ἀγάπης. Ὁ ἄνθρωπος, γράφει, δέν πρέπει νά κάνει τίποτα. Πρέπει μόνο «νά ἐπιτρέψει στήν ἀληθινή του φύση νά ἀνέβει μέ ἠρεμία στήν ἐπιφάνεια…..Δέν ὑπάρχει τίποτα πού χρειάζεται νά κάνεις. Μόνο νά εἶσαι. Γιά νά θρέψεις τήν ψυχή σου πρέπει νά ἀφεθεῖς, νά ἐμπιστευθεῖς τήν ὕπαρξή σου». Αύτό εἶναι τό δεύτερο στοιχεῖο: Ἡ ἐμπιστοσύνη στόν ἑαυτό μας. Προχωρεῖ περισσότερο γιά νά ἐξαφανίσει κάθε ἀμφιβολία γιά τό τί ἐννοεῖ. « Ἡ ἀλήθεια εἶναι ὅτι δέν ὑπάρχει καμία διαφορά ἀνάμεσα σέ σένα καί τόν Θεό». Λοιπόν, ἰσόθεος ὁ ἄνθρωπος!
.           Ἐξ ἄλλου ὁ κ. Βασιλειάδης μέ τό κείμενό του «Ὑπαρξιακή ψυχοθεραπεία: Τό σκεπτικό καί ἡ λειτουργία της», βρίσκεται στόν ἀντίποδα τῆς «ὑψίστης φιλοσοφίας» τῆς Ἐκκλησίας. Στήν πρόσκληση τῆς Ἐκκλησίας «ἑαυτούς καί ἀλλήλους καί πᾶσαν τήν ζωήν ἡμῶν Χριστῷ τῷ Θεῷ παραθώμεθα» ὁ κ. Βασιλειάδης ἀντιπαραθέτει: «Μέ δύο λόγια , εἴμαστε οἱ ἀρχιτέκτονες, οἱ ὀργανωτές καί οἱ κατασκευαστές τῆς ζωῆς μας καθ᾽ ὅλην τήν διάρκεια τῆς ζωῆς μας!».

IV. Διαλογισμός.

.           Βέβαια γιά νά θρέψεις τήν ψυχή σου, κάτι χρειάζεσαι, ἔστω κι ἄν δέν διαφέρεις τίποτε ἀπό τόν Θεό! Mᾶς λέει ὁ κ. Βασιλειάδης γιά τήν τροφή αὐτή: «Ὅταν ἀναφέρομαι στήν τροφή τῆς ψυχῆς μέ ρωτοῦν: Πῶς γίνεται αὐτό; Μέ διαλογισμό; Μέ τόν χορό; Μέ τήν προσφορά στούς ἄλλους ἀνθρώπους; Ἡ ἀπάντηση εἶναι ναί, (ἡ ὑπογράμμιση δική μας) ἄν ὅλα αὐτά τρέφουν τό πνεῦμα σας…». Ἔτσι λοιπόν ἀφοῦ ὁ Θεός εἶναι ἀπών, θά θρέψουμε τήν ψυχή μας μέ τό διαλογισμό, τό χορό καί τήν προσφορά στούς ἄλλους. Μέ ὅλα αὐτά τά τεχνάσματα δυτικοῦ καί ἀνατολικοῦ τύπου θά βοηθηθοῦμε. Τό σημαντικώτερο γιά τήν εὐτυχία μας, λέει ὁ ψυχοθεραπευτής, εἶναι «ἡ καρδιά μας νά εἶναι ἀνοιχτή… Ἡ πιό πραγματική αἴσθηση εἰρήνης πηγάζει μόνο μέσα ἀπό τήν ὕπαρξή μας». Τό ἀρχαῖο ψέμμα τοῦ Ὄφεως: Θά γίνετε θεοί χωρίς τόν Θεό! Στήν πραγματικότητα μέ τήν πλήρη ἐμπιστοσύνη στόν ἑαυτό του ὁ ἄνθρωπος κατατρώει τίς σάρκες του. Πόση δύναμη νά ἀντλήσει, νά ἀπομυζήσει ἀπό τόν ψυχικό του κόσμο; Πόσο νά σπρώχνει τήν καθημερινότητά του, τά προβλήματα τίς ἀποτυχίες ἤ καί τίς καλές του στιγμές μέ τή διαρκῆ ἀναφορά στόν ἑαυτό του; Πόση δύναμη νά πάρει ἀπό τό, ὑπερυψωμένο στή φαντασία του, εἴδωλό του; Ἡ μεγάλη λύπη πού τόν κυριεύει πολλές φορές, τά πάθη τῆς μνησικακίας, τοῦ μίσους καί τοῦ φθόνου, πού ἐμφωλεύουν στά βάθη τῆς ὑπάρξεως καί κάνουν τόν ἄνθρωπο δυστυχισμένο, πῶς θά ἐξορκιστοῦν; Μέ τήν ἐμπιστοσύνη στόν ἑαυτό του; Ἀστεῖα πράγματα.
.           Ἀλλά ὑπάρχει, θά σοῦ πεῖ ὁ κ. Βασιλειάδης, καί ὁ διαλογισμός. Βέβαια! Ξέχνα τά πάντα, χαλάρωσε, πάρε ἀναπνοές καί φαντάσου μιά ἥσυχη λίμνη κλπ. κλπ. Θά πῶ ἁπλά τί εἶναι στ᾽ ἀλήθεια ὁ διαλογισμός: Πρόκειται, στήν καλλίτερη περίπτωση γιά ἕνα ναρκωτικό, γιά τήν ἀκρίβεια γιά ἕνα ψυχοναρκωτικό, ὅπως χαρακτήριζε ὁ μακαριστός γέροντας π. Ἀντώνιος Ἀλεβιζόπουλος αὐτές τίς τεχνικές καί τίς ἀποκρυφιστικές ὁμάδες, οἱ ὁποῖες τίς χρησιμοποιοῦσαν. Ὅπως μέ τό ποτό καί τά ναρκωτικά ξεχνιέται γιά λίγο ὁ χρήστης καί ἐπανέρχεται σέ βαθύτερη δυστυχία, ὅταν περάσει ἡ ἐπίδρασή τους, ἔτσι συμβαίνει καί μέ τό διαλογισμό. Ἀφοῦ ἐπανέλθει ὁ διαλογιζόμενος στήν καθημερινότητά του, ἐπανέρχεται στά προβλήματα καί στή θλίψη του. Ὁ πότης καί ὁ ναρκομανής ἐπανέρχεται στή χρήση τοῦ ποτοῦ καί τῆς ναρκωτικῆς οὐσίας καί σέ μεγαλύτερη δόση γιά νά ξεχασθεῖ, μέ ἀποτέλεσμα τή δουλική τους ἐξάρτηση. Ὁ διαλογιζόμενος πάλι ζητεῖ μεγαλύτερη ἀνακούφιση αὐξάνοντας τή διάρκεια τοῦ διαλογισμοῦ, καταφεύγοντας σέ καλλίτερους «δασκάλους»-γκουρού καί μεγεθύνοντας ἔτσι τήν πλήρη, ψυχολογική, σωματική καί οἰκονομική του ἐξάρτηση ἀπό τούς ἀγύρτες- ἐμπόρους τῶν «πνευματικῶν ἀναζητήσεων».

  1. Ψυχοθεραπεία

.           Ὁ κ. Βασιλειάδης γιά τήν ἐπίτευξη ψυχικῆς ἰσορροπίας καί τήν ἀντιμετώπιση ἄγχους καί τοῦ στρές συνιστᾶ ἐκτός ἀπό τό διαλογισμό, τήν «ψυχοθεραπεία». Στό κείμενό του «Πῶς σχετίζεται τό στρές μέ τήν ἐμφάνιση σοβαρῶν παθήσεων» γράφει γιά τήν ἀντιμετώπιση τοῦ στρές: «Σ’αὐτό μπορεῖ νά μᾶς βοηθήσει σημαντικά ἡ τακτική σωματική ἄσκηση, ὁ διαλογισμός καί ἡ ψυχοθεραπεία».
.           Στ᾽ ἀλήθεια πῶς μπορεῖ νά βοηθήσει ἐν προκειμένῳ ἡ ψυχοθεραπεία; Θά κλείσεις ραντεβού μέ τόν ψυχοθεραπευτή γιά μιά ψυχοθεραπευτική συνεδρία. Ἐκεῖ ἐρωτώμενος καί ἀπαντώντας ἀρχίζει, εἶναι ἀλήθεια, μιά άποφόρτιση τῆς ἐσωτερικῆς ἀγωνίας καί ἐντάσεως. Νιώθει ὁ ψυχοθεραπευόμενος μιά ἀνακούφιση, ἀφοῦ ἔβγαλε ἀπό μέσα του ὅ,τι ἀποτελεῖ πηγή ἄγχους, ἀφοῦ ἐξέθεσε τίς στρεσογόνες αἰτίες. Ἡ ὑπομονή καί ἡ συμπάθεια τοῦ ψυχοθεραπευτῆ, πού τόν ἀκούει, τόν ξεκουράζει. Φεύγει πιό ἄνετος, ἀλλά τό στρές ἐπανέρχεται. Συνεχίζει ἔτσι τίς ψ/θ συνεδρίες μέ ὅλο καί λιγότερα ἀποτελέσματα. Τό λάθος τῆς φιλοσοφίας τῶν ψυχο- επαγγελματιῶν βρίσκεται στήν πεποίθηση, ὅτι ὅταν μέ τή βοήθεια τῆς ψυχοθεραπείας καταλάβει, συνειδητοποιήσει ὁ πελάτης τό πρόβλημά του, μπορεῖ μέ τήν ἐμπιστοσύνη στόν ἑαυτό του, μέ λογικά ἐπιχειρήματα, μέ γιόγκα καί διαλογισμό καί ἀσκήσεις σωματικές νά τό ἀντιμετωπίσει. Πρόκειται γιά ἀπάτη ἐκ μέρους τῶν ψυχοθεραπευτῶν καί αὐταπάτη ἐκ μέρους τῶν ψυχοθεραπευομένων.
.            Τά αἴτια τοῦ ἄγχους εἶναι βαθύτερα. Ἡ ἀπουσία τοῦ Παναγάθου Θεοῦ ἀπό τόν ὁρίζοντα τῆς σκέψης καί τό βάθος τῆς καρδιᾶς τῶν μετεχόντων στή διαδικασία τῆς ψυχοθεραπείας, ὁ ἀποκλεισμός τῆς θείας Χάριτος ἀπό τήν ψυχή γεμίζει λογισμούς μικροψυχίας, φόβου καί ἀβεβαιότητας γιά τήν ἀντιμετώπιση τῶν ἄλλων καί τῆς καθημερινότητος, γιά τήν ὑγεία καί τό μέλλον. Ὑπάρχει καί τό οἰκογενειακό ἤ ἐπαγγελματικό περιβάλλον πού ἐπιτείνει τό ἄγχος καί τήν ἀθυμία. Καί βέβαια ὁ προαιώνιος ἐχθρός τοῦ ἀνθρώπου, ὁ Σατανᾶς ὑποδαυλίζει μέσῳ τῆς φαντασίας καί μεγεθύνει ἤ καί δημιουργεῖ ἐκ τοῦ μηδενός στήν ἀφύλακτη ψυχή τά προβλήματα αὐτά.
.           Θέλω νά ἐπισημάνω σ᾽ ὅσους καταφεύγουν στούς ψυχοθεραπευτές: Καί χίλιες συνεδρίες νά κάνεις, κανένα ἀποτέλεσμα δέν θά ἔχεις. Μᾶλλον ….ὑπάρχουν «ἀποτελέσματα». Μπορεῖς νά ἀλλάξεις τρόπο πού σκέφτεσαι. Νά κοιτάζεις μόνο τόν ἑαυτό σου, νά τόν προσέχεις, νά μήν τόν στενοχωρεῖς, νά ἀποφεύγεις κάθε λυπηρό γεγονός καί νά φροντίζεις νά περνᾶς καλά. Κι ἄν ὁ ψυχοθεραπευτής εἶναι καί ψυχίατρος, θά σέ…βοηθήσει μέ φάρμακα. Ἀλλά, αὐτό εἶναι τό ζητούμενο; Ἕνας κατευνασμός τῆς ψυχῆς μέ κάθε θυσία; Τό κρύψιμο τῶν προβλημάτων κάτω ἀπό τό χαλί τῆς ψυχοθεραπείας;

VΙ. Κίνδυνος ἀποστασίας ἀπό τόν Χριστό.

.           Εἶναι δικαίωμα τοῦ κ. Βασιλειάδη καί τῶν ἄλλων ψυχοθεραπευτῶν νά ἔχουν τίς ἰδέες καί τίς μεθόδους τους. Ἀλλά πρέπει νά γνωρίζουν ὅσοι θέλουν νά λέγονται χριστιανοί, ὅτι ἀκολουθώντας τους γιά νά θεραπεύσουν, νά βοηθήσουν τόν ἑαυτό τους, ἀδιόρατα, σιγά-σιγά ἀπομακρύνονται ἀπό τόν Χριστό. Ὁ Θεός σταδιακά γίνεται ὁ μεγάλος Ἀπών ἀπό τή σκέψη, τίς ἐπιλογές καί τή ζωή τους. Μέ τήν ὑπερβολική αὐτοπεποίθηση καί ἐμπιστοσύνη στόν ἑαυτό τους παίρνουν τή θέση τοῦ Θεοῦ(«δέν ὑπάρχει καμμία διαφορά ἀνάμεσα σέ σένα καί τόν Θεό», λέει ὁ κ. Βασιλειάδης). Τέλος ἡ καταφυγή στό διαλογισμό, ἀνοίγει τήν πόρτα στά ἀκάθαρτα πνεύματα, στήν ἐπίκληση ἰνδουϊστικῶν θεοτήτων, στή σταδιακή ἄρνηση τῆς πίστεως στόν Χριστό καί στήν ἀνάσταση τῶν νεκρῶν.
.           Σ᾽ αὐτούς τούς δύσκολους καιρούς τῆς συγχύσεως καί τῆς ἀποστασίας χρειάζεται ἀπόλυτα ἡ ἐν Χριστῷ πνευματική ζωή καί ἐγρήγορση πνευματική.

ΠΗΓΗ: orthros.eu

 

,

Σχολιάστε

Η ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΣ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΥ ΕΝΑΝΤΙ ΤΩΝ «ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΥΤΩΝ»

Ἡ ἀναγκαιότης τοῦ Πνευματικοῦ ἔναντι τῶν «ψυχοθεραπευτῶν»

Πρωτ. Π. Εὐθυμίου Μουζακίτη
[Ὁμιλία στὸ ἀρχονταρίκι τοῦ Ἱ. Ν. Ἁγ. Γεωργίου, Διονύσου Ἀττικῆς (27/11/2014)]

.             Σύμφωνα μὲ τὴν διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας μας ὁ ἄνθρωπος ἀσθενεῖ. Δὲν εἶναι ἔτσι ὅπως τὸν ἔπλασε ὁ Θεός. Οἱ Πατέρες λένε ὅτι ἡ αἰτία τῆς ἀσθένειας τοῦ ἀνθρώπου εἶναι ἡ ἀποστασία του ἀπὸ τὸν Δημιουργό του καὶ ἐν συνεχείᾳ ἡ παρουσία καὶ οἰκοδόμηση τῆς ὑπερηφάνειας.
.             Ἔτσι λοιπόν, γιὰ τὴν θεραπεία τῆς “ἀμαυρωθείσης” φύσης μας, ἀναγκαία εἶναι μόνον ἡ Χάρις τοῦ Θεοῦ καὶ ὁ πνευματικὸς ποὺ μπορεῖ νὰ τὴν μεταδώσει διά τῶν Μυστηρίων τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας μας.
.             Ὁ Πνευματικὸς εἶναι ἕνα ἄλλο πρόσωπο. Δὲν ἔχει καμμία σχέση μὲ τὶς ἐπιστημονικὲς ἐπιδόσεις στὴ ζωή αὐτή. Δὲν χρειάζεται νὰ ἔχει καμμία πληροφορία ἀπὸ τὶς θεωρίες τοῦ κόσμου. Ἴσως πολλὲς φορὲς νὰ τὶς ξέρει, ἀλλὰ δὲν μπορεῖ νὰ τὶς ἐμπιστευτεῖ, γιατί οἱ θεωρίες τοῦ κόσμου ἔχουν καὶ τὶς μεταλλαγές τους, τὶς ἐπιπτώσεις τους, ἀλλὰ καὶ τὴν ἐξέλιξή τους. Τὸ ἔργο τοῦ Πνευματικοῦ πατρὸς εἶναι ἕνα χάρισμα. Δὲν εἶναι ἐκ τοῦ κόσμου τούτου. Ὅπως αὐτὸς ποὺ δωρίζει ἕνα χάρισμα «οὐκ ἔστιν ἐκ τοῦ κόσμου τούτου» ὁ Χριστὸς δηλαδή, ποὺ μὲ τὸ Ἅγιό του Πνεῦμα Χριστοποιεῖ τοὺς ἀνθρώπους, ἔτσι καὶ τὸ χάρισμα ποὺ λαβαίνει ὁ Πνευματικὸς δὲν εἶναι ἐκ τοῦ κόσμου τούτου, δὲν εἶναι ἔργο τῆς ἐπιστήμης καὶ γνώσεως ἐπιστημονικῆς. Γι᾽ αὐτὸ καὶ ἀκολουθεῖ καὶ ἄλλες διαδικασίες.
.             Ἡ Πνευματικὴ πατρότης εἶναι γέννημα τῆς ἐκκλησιαστικῆς ζωῆς. Ἕνας Πνευματικὸς Πατὴρ δὲν μπορεῖ νὰ γεννηθεῖ ἔξω ἀπὸ τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία. Πολλοὶ “Πνευματικοὶ” ἔπεσαν σ’ αὐτὴν τὴν πλάνη καὶ νόμισαν ὅτι, μέσα στὴ διαδικασία τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς θεραπείας τῶν ἀνθρώπων, θὰ προσφέρουν ἔργο πνευματικὸ μὲ τὸ νὰ ἀκολουθήσουν γνωστικὲς μεθόδους τοῦ κόσμου, σπουδάζοντας ψυχολογία, καὶ κοσμικὲς ἐπιστῆμες καὶ ἐφαρμόζοντας μεθόδους ὄχι παραδοσιακὲς-ἐκκλησιαστικές, ὅπως τὶς παραλάβαμε ἀπὸ τὴν δισχιλιετῆ πεῖρα τῆς Ὀρθοδοξίας, ἀλλὰ μεθόδους ἐπιστημονικές, καὶ στὸ τέλος ἀπέτυχαν.
.             Ὁ Γέροντας Παΐσιος, ἐνῷ συνιστοῦσε στοὺς ἀσθενεῖς νὰ συμβουλεύονται χριστιανοὺς ἰατροὺς –«διότι τοὺς φωτίζει ὁ Θεός», ὅπως ἔλεγε- εἶχε ἐκφράσει ἐπανειλημμένως τὴν ἀπαρέσκειά του πρὸς τὰ «ψυχολογικὰ» βιβλία, ἀλλὰ καὶ πρὸς αὐτὴν τὴν ἴδια τὴν «ψυχολογία» καὶ τὴν «ψυχιατρική», ἡ ὁποία ἀσκεῖται ἀπὸ ἐπιστήμονες καὶ ἰατρούς, οἱ ὁποῖοι δὲν πιστεύουν στὸ Θεὸ καὶ στὴν ὕπαρξη τῆς ἀνθρώπινης ψυχῆς, ὅπως τὴν δέχεται ἡ θεολογία τῆς Ὀρθόδοξης Ἀνατολικῆς Ἐκκλησίας. Δεδομένου δὲ ὅτι οἱ πλεῖστοι ἀκαδημαϊκοὶ δάσκαλοι τῆς ψυχιατρικῆς θεωροῦν ὅτι τὰ «ψυχικὰ φαινόμενα» ἔχουν μόνον βιολογικὸ ὑπόβαθρο –θεώρηση, ἡ ὁποία συνιστᾷ ἄρνηση τῆς ὕπαρξης ἄϋλης, νοερῆς καὶ λογικῆς ψυχῆς στὸν ἄνθρωπο– ἦταν πολὺ ἐπιφυλακτικὸς ἢ ἀρνητικὸς γιὰ πολλὲς «θεραπεῖες», ποὺ ἐφάρμοζαν οἱ προαναφερθέντες ψυχίατροι.
.             Ὅπως γνωρίζουμε ἡ ψυχιατρικὴ ὡς ἰατρικὸς κλάδος ἀσχολεῖται μὲ τὶς διεργασίες τοῦ ἐγκεφάλου τοῦ νευρικοῦ συστήματος καὶ τῶν νευροδιαβιβαστῶν. Εἶναι μία προσέγγιση σωματική. Στὴν θεραπεία ὅμως τῆς ψυχῆς δὲν μπορεῖ νὰ ὑπάρξει ἐπιστημονικὴ μεθοδολογία. Διότι ὅπως λέει καὶ ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνὸς «πᾶν κτιστὸν μὴ ἐρευνόμενον». Ἡ ψυχὴ δὲν ἐρευνᾶται. Μόνο ὁ Θεὸς γνωρίζει τὰ βάθη τῆς ψυχῆς.
.             Ὁ Γέροντας Παΐσιος, συμφωνώντας μὲ τὸν Ἅγιο Πορφύριο θεωροῦσε ὅτι τὰ αἴτια τῶν περισσοτέρων ψυχικῶν ἀσθενειῶν εἶναι πνευματικὰ καὶ ὅτι ἡ συμβολὴ τοῦ μυστηρίου τῆς γενικῆς ἐξομολόγησης εἶναι καθοριστικὴ γιὰ τὴν ὁριστικὴ καὶ ὁλοκληρωτικὴ ψυχικὴ-πνευματικὴ θεραπεία μὲ τὴν Θεία Χάρη. Ἡ διαδικασία τῆς καθάρσεως ἀρχὴ ἔχει τὴν μετάνοια. Ἡ μετάνοια εἶναι ἕνα ἔργο, ποὺ ξεκινάει ἀπὸ τὴν αἴσθηση τῆς ἀνθρώπινης ἀδυναμίας. Γιὰ νὰ θεραπευθοῦν τὰ διάφορα ψυχικὰ-ψυχολογικὰ νοσήματα, θὰ πρέπει νὰ ἀπομακρυνθοῦν τὰ πνευματικά τους αἴτια, ποὺ εἶναι τὰ πάθη (μὲ κυρίαρχο τὸν ἐγωισμὸ) καθὼς καὶ οἱ δαίμονες μὲ τὶς ἐνέργειές τους. Ὅταν ὁ ἄνθρωπος βοηθηθεῖ νὰ πιστέψει στὸ Θεὸ καὶ στὴ μέλλουσα ζωή, τὴν αἰώνιο, συλλάβει δηλαδὴ τὸ βαθύτερο νόημα τῆς ζωῆς, μετανοήσει καὶ μὲ συντριβὴ τῆς καρδίας ἀλλάξει ζωή, ἔρχεται ἀμέσως ἡ θεία παρηγοριὰ μὲ τὴ Χάρη τοῦ Θεοῦ, ἡ ὁποία ἀλλοιώνει τὸν ἄνθρωπο, διώχνοντας καὶ ὅλα τὰ κληρονομικά του.
.             «Τί θὰ πεῖ ἄγχος, νεῦρα, ψυχασθένειες; ἐρωτοῦσε ὁ Ἅγιος Πορφύριος καὶ ἀπαντοῦσε: Ἐγὼ πιστεύω ὅτι ὑπάρχει ὁ διάβολος σ᾽ ὅλα αὐτά. Δὲν ὑποτασσόμεθα στὸ Χριστὸ μὲ ἀγάπη, μπαίνει ὁ διάβολος καὶ μᾶς ἀνακατεύει.»
.             Λέει ὁ Ἅγιος Μακάριος ὅτι ἔργο δικό μας εἶναι νὰ πολεμοῦμε τὸν διάβολο καὶ νὰ τὸν ἀντιμαχόμαστε καὶ νὰ ἀντιπαλεύουμε καὶ νὰ ἀντιπολεμούμεθα ἀπ᾽ αὐτόν. Ἔργο τοῦ Θεοῦ εἶναι τὸ «ἐκριζῶσαι» τὸ κακό. Ἂν δὲν ἔχει κανεὶς αἴσθηση αὐτῆς τῆς ἀδυναμίας του, δὲν μπορεῖ νὰ πιστέψει στὸν Θεὸ ὅτι θὰ τὸν κάνει καλά. Αὐτὸ τονίζει ὁ Ἅγιος Γρηγόριος σ᾽ ἕνα σημεῖο, ὅτι δὲν ὑπάρχει τίποτε ποὺ νὰ μένει ἀθεράπευτο, ἐὰν μπεῖ μέσα στὸν ἄνθρωπο ὅλος ὁ Χριστός. «Ἐὰν ὅλος εἰσδέξῃς τὸν Χριστὸν πάσας τὰς Χριστοῦ θεραπείας ἐπὶ τὰς σεαυτὸν συνάξεις τῆς ψυχῆς, ἅς κατὰ μέρος ἕκαστος τεθησαύρισται». Δὲν θὰ μπορεῖς νὰ βρεῖς ἀλλιῶς θεραπεία, τὴν πᾶσαν θεραπεία, ἐὰν δὲν δεχθεῖς μέσα σου ὅλον τὸν Χριστόν. Αὐτὴ εἶναι ἡ διδασκαλία τῶν Πατέρων.
.             Γι᾽ αὐτὸ τὸ λόγο ἀποτελεῖ πνευματικὴ ἀνωριμότητα ἢ καὶ ἀπιστία ὁ ὀρθόδοξος Χριστιανὸς νὰ δέχεται ἐναλλακτικὰ κάθε μορφὴ ψυχανάλυσης ἢ ψυχοθεραπείας.
.             Τὸ συμπέρασμα δίνεται ἀπὸ τὸν γέροντα Παΐσιο, σὲ ἐπιστολή του, ὅπου γράφει τὰ ἑξῆς: «Ἑπομένως, τὸ πᾶν εἶναι ἡ Χάρις τοῦ Θεοῦ, καὶ τὴν ψυχὴ μπορεῖ νὰ τὴν βοηθήσει μόνο χαριτωμένος Πνευματικός, μὲ πίστη, ποὺ ἀγαπάει τὴν ψυχὴ καὶ τὴν πονάει, γιατί γνωρίζει τὴ μεγάλη της ἀξία, τὴν βοηθάει στὴ μετάνοια, τὴν ξαλαφρώνει μὲ τὴν ἐξομολόγηση, τὴν ἐλευθερώνει ἀπὸ τὸ ἄγχος καὶ τὴν ὁδηγεῖ στὸν Παράδεισο ἢ πετάει τὸ λογισμό, μὲ τὸν ὁποῖο βασανίζει τὴν εὐαίσθητη ψυχὴ ὁ πονηρός, καὶ θεραπεύεται. Δὲν ὑπάρχει μεγαλύτερη ἀρρώστια στὸν κόσμο ἀπὸ τὸ λογισμό, ὅταν δηλαδὴ πείσει ὁ διάβολος τὸν ἄνθρωπο μὲ λογισμοὺς ὅτι δὲν εἶναι καλά. Ὅπως δὲν ὑπάρχει καὶ ἀνώτερος γιατρὸς σ’ αὐτὲς τὶς περιπτώσεις ἀπὸ τὸν ἔμπειρο Πνευματικό, ποὺ ἐμπνέει ἐμπιστοσύνη μὲ τὴν ἁγιότητά του καὶ πετάει αὐτοὺς τοὺς λογισμοὺς ἀπὸ τὰ εὐαίσθητα πλάσματα τοῦ Θεοῦ καὶ θεραπεύει ψυχὲς καὶ σώματα δίχως φάρμακα, μὲ τὴ Χάρη τοῦ Θεοῦ, καὶ τὶς ἐξασφαλίζει στὸν Παράδεισο».
.             Ὁ Ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλὸς μᾶς λέει: Ψυχὴ καὶ Χριστὸς μᾶς χρειάζεται. Ὅλος ὁ κόσμος νὰ πέσει πάνω μας δὲν ἠμπορεῖ νὰ μᾶς τὰ πάρει, ἐκτὸς κι ἂν τὰ δώσετε μὲ τὴν θέλησή σας.
.             Εἴθε νὰ παύσει ὁ ἀποπροσανατολισμὸς τοῦ σύγχρονου ἀνθρώπου, ποὺ τείνει νὰ ὑποκαταστήσει τὸν Πνευματικὸ μὲ τὸν ψυχοθεραπευτή, μάταια ἀναζητώντας τὴν ψυχική του θεραπεία ἐκεῖ ποὺ δὲν ὑπάρχει. Μὴ ἀφήνουμε τὴν ψυχή μας – τὴν ὕπαρξή μας – τὴν ἐλευθερία μας σὲ χέρια ἀνθρώπων καὶ σὲ ποικίλες φιλοσοφικὲς σχολές. Ἡ θεραπεία ὑπάρχει μόνο στὸ ἀληθινὸ Ψυχιατρεῖο, τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία, καὶ παρέχεται δωρεὰν ἀπὸ τὸν Ἰατρὸ τῶν ψυχῶν καὶ τῶν σωμάτων μας, τὸν Κύριον Ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστό.

ΠΗΓΗ: orthros.eu

 

, , , ,

Σχολιάστε

ΤΟ “ΟΡΘΟΔΟΞΟ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ”: «ΟΧΙ ΜΟΝΟΝ ΝΑ ΠΕΘΑΝΟΥΜΕ ΗΡΕΜΑ ΑΛΛΑ ΝΑ ΖΗΣΟΥΜΕ ΑΙΩΝΙΑ».

Μπορεῖ ἡ ὀρθόδοξη νηπτική παράδοσις νά ἀποτελέσει «ψυχοθεραπευτικό μοντέλο;»

 τοῦ Πρωτ. π. Ἰωάννου Κ. Φωτοπούλου

Μή δότε τά για τος κυσί
μηδέ βάλετε τούς μαργαρίτας
μν μπροσθεν τ
ν χοίρων
(Ματθ. ε´ 6).

ΕΙΣ. ΣΧ. «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.»: Θεμιτὸς προβληματισμὸς (ἢ ἀκόμα καὶ δημόσια «ἐξαγόρευση λογισμῶν») τὸ παρὸν ἄρθρο, σχετικὸ μὲ τὴν ὁμιλία τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου κ. Ἱεροθέου στό 2ο Συμπόσιο Νοσηλευτικῆς Ὀγκολογίας στό ΓΝΑ τό φθινόπωρο τοῦ 2013 μέ θέμα «Θεραπευτικές δυνατότητες τῆς ὀρθόδοξης πνευματικότητας», ἡ ὁποία ὁμιλία ἀφήνει μερικὰ κενά.
.              Ἤδη ἡ «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.» παρουσιάζοντας ἀποσπάσματα τῆς σχετικῆς ὁμιλίας στὶς 15.01.2014
(βλ. σχετ.: ΕΝΑ ΗΡΩΑΣ 13 ΕΤΩΝ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΟΥ ΝΙΚΗΣΕ ΟΡΘΟΔΟΞΩΣ ΤΟΝ ΦΟΒΟ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ «Μόνο ὁ ἀβάσταχτος, ὁ βαθύς πόνος φέρνει τήν ἀναγέννηση, τό νέο ἄνθρωπο». καθὼς καὶ παλαιότερη ἀνάρτηση ἀπὸ 26.08.13: ΜΙΑ ΛΥΤΡΩΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ (καὶ συγκλονιστικὴ μαρτυρία) ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ «Ὁ πόνος ὁ βαθὺς εἶναι λυτρωτικός. Σὰν καυτὸ σίδερο στὰ σωθικά σου, λιώνει τὸν ἐγωϊσμό σου. Ἀποτεφρώνει ἐπιθυμίες καὶ κοσμικὰ θέλω».) προβληματισμένη ΚΑΛΟΠΡΟΑΙΡΕΤΑ παρατηροῦσε τὰ ἑξῆς: «Ἔκπληξη προκαλεῖται καὶ ἐρώτημα ἐγείρεται στὴν κατωτέρω περίπτωση γιὰ τὸ ὅτι δὲν ὑπάρχει ΚΑΜΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕΤΑΛΗΨΗ ΤΩΝ ΑΧΡΑΝΤΩΝ ΜΥΣΤΗΡΙΩΝ! Ἐνδεχομένως νὰ ἀναφέρεται στὸ ἐν λόγῳ βιβλίο (ὑπὸ τόν τίτλο «Ὑπόσχεση»), ἀλλὰ ἡ ΚΥΡΙΩΣ “θεραπευτικὴ δυνατότητα” τῆς Ἐκκλησίας δὲν εἶναι ἆραγε ὁ Χριστός;! Αὐτὸς δὲν εἶναι τὸ “περιεχόμενο” καὶ ὁ “σκοπὸς” τῆς “νηπτικῆς ἐργασίας”;».
.             Ὁ συντάκτης λοιπὸν τοῦ κατωτέρω ἄρθρου νομίμως διερωτᾶται, πῶς συμβαίνει «ἀπό τά γραφόμενα τῆς πονεμένης αὐτῆς μητέρας – καί εἶναι πόνος ἀβάσταχτος νά χάνεις τό παιδί σου– νὰ ἀπουσιάζει ὁ Χριστός, ἡ Παναγία καί οἱ Ἅγιοι, ἡ ἐπίσκεψις ἑνός ἱερέως καί ἡ μετοχή τοῦ παιδιοῦ στή Θεία Εὐχαριστία, κάποια ἀναφορά στήν αἰώνια ζωή…» καὶ συγχρόνως νὰ «πλεονάζει ὁ “ἑαυτός”, ἡ “ἀληθινή γνώση”, “ἡ προσωπική ἐνδοσκόπηση” καί τά “πνευματικά μονοπάτια”. Ὅλα αὐτά δυστυχῶς, τοὐλάχιστον ὅπως γράφονται, παραπέμπουν στήν ὁρολογία, στίς ἰδέες καί τά πιστεύματα τῆς Ν. Ἐποχῆς».
.                Ὄντως εἶναι ἠχηρὴ ἡ ἀπουσία οἱασδήποτε ἀναφορᾶς στὴν Θ. Μετάληψη. Πιθανὸν νὰ ἐξυπονοεῖται.…! Πάντως μιὰ διευκρίνηση ἐπ᾽ αὐτοῦ θὰ κρινόταν ἀναγκαία, γιὰ τὴν …«ἀνάπαυση» τῶν λογισμῶν.
.               Τὸ «ὀρθόδοξο ψυχοθεραπευτικὸ μοντέλο» θὰ μποροῦσε νὰ συνοψισθεῖ στὸ ἑξῆς, ποὺ τονίζεται στὸ κατωτέρω ἄρθρο:
«χουμε νάγκη χι νά πεθάνουμε ρεμα λλά νά ζήσουμε α
ώνια».  Πράγματι οἰ Ὀρθόδοξοι Χριστιανοὶ ζητᾶμε ἀπὸ τὸν Θεὸ «ἀνώδυνα, ἀνεπαίσχυντα καὶ εἰρηνικὰ τέλη», ἀλλὰ μαζὶ δὲν παραλείπουμε νὰ ζητήσουμε καὶ «καλὴν ἀπολογίαν τὴν ἐπὶ τοῦ φοβεροῦ βήματος τοῦ Χριστοῦ»!

.             Στή σχετικῶς προσφάτως δημοσιευθεῖσα ὁμιλία τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ναυπάκτου κ. Ἱεροθέου στό 2ο Συμπόσιο Νοσηλευτικῆς Ὀγκολογίας στό ΓΝΑ τό φθινόπωρο τοῦ 2013 μέ θέμα «Θεραπευτικές δυνατότητες τῆς ὀρθόδοξης πνευματικότητας» διαβάσαμε τά ἐξῆς σχετικά μέ τό «θεραπευτικό μοντέλο τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας»: “τή φιλοκαλική ζωή πού εἶναι συνδεδεμένη μέ τή λειτουργική καί μυστηριακή ζωή τῆς Ἐκκλησίας, τήν… χαρακτήρισα ὡς ὀρθόδοξη ψυχοθεραπεία”. Κατόπιν ἐξηγεῖ μέ σαφήνεια ὅτι «ἡ νηπτική παράδοση τῆς Ἐκκλησίας δέν εἶναι μιά ξεχωριστή θεωρία, ἀλλά συνδέεται ἀπόλυτα μέ τήν ὅλη ἐκκλησιαστική ζωή.  Δηλαδή δέν μπορεῖ κανείς νά ἀναζητήση αὐτήν τή θεραπευτική θεωρία γιά νά τήν ἐφαρμόση, χωρίς νά συμμετέχει στήν ζωή τῆς Ἐκκλησίας».

.             I. Μετά πάντως ἀπό αὐτή τήν ὀρθή ἐπισήμανση  προξενεῖ ἐντύπωση ἡ θετική ἀναφορά τοῦ Σεβασμιωτάτου σέ ἄρθρο κάποιου Tony Young, πού περιλαμβάνεται στό Ἐγχειρίδιο ψυχοθεραπείας τῆς Ἀμερικανικῆς ψυχολογικῆς Ἑταιρείας. Ἐκεῖ ὁ ἐν λόγῳ ψυχοθεραπευτής γράφει ὅτι «πολλές ἀπό τίς πνευματικές πρακτικές καί πεποιθήσεις τῆς Ἀνατολικῆς Ὀρθοδοξίας μποροῦν νά ἔχουν θετικό συναισθηματικό ψυχολογικό ποτέλεσμα….»ὅτι «ἡ εὐχή τοῦ Ἰησοῦ ἐκτός ἀπό τό ὅτι ἐπικεντρώνει τό μυαλό καί τήν καρδιά στό Θεό καί ὠθεῖ τόν ἄνθρωπο νά ζῇ λεπτό πρός λεπτό στή συνειδητοποίηση τῆς παρουσίας του ἔχει καί ἕνα ρεμιστικό ποτέλεσμα. δηγε τόν νθρωπο σέ καλλίτερη πίγνωση τοῦ αυτο του καί τν παθν του καί σέ ατογνωσία».    Εἶναι ὀρθά τά ἀνωτέρω; Εἶναι περίπου ὀρθά ἄν ἀντιληφθοῦμε ὅτι ὁ Τ. Young σάν πρακτικός ἀμερικάνος θεωρεῖ τήν ἀσκητική παράδοση τῆς Ἐκκλησίας περισσότερο σάν ἕνα σύστημα πεποιθήσεων καί πρακτικῶν πού ἔχουν συναισθηματικό ἤ ψυχολογικό καί ἠρεμιστικό ἀποτέλεσμα.
.             Ὅτι ἔτσι ἔχουν τά πράγματα μᾶς πείθει ὁ πίνακας περιεχομένων τοῦ προαναφερθέντος «Ἐγχειριδίου ψυχοθεραπείας καί θρησκευτικῆς ποικιλομορφίας» (Handbook of Psychotherapy and Religious Diversity), ὁ ὁποῖος εἶναι ἀνηρτημένος στό διαδίκτυο (psycnet.apa.org). Ἐκεῖ  περιλαμβάνονται τά ψυχοθεραπευτικά μοντέλα καί ὀφέλη ἀπό κάθε θρησκεία καί θρησκευτική ὁμάδα.  Ἔτσι ὁ ἀναγνώστης θά βρεῖ ἄρθρα γιά τά «ψυχοθεραπευτικά μοντέλα» τῶν παπικῶν, τῶν προτεσταντῶν, τῶν ἀντβεντιστῶν, τῶν Μορμόνων τῶν πεντηκοστιανῶν, τῶν Ἑβραίων, τῶν μουσουλμάνων, τῶν Ἰνδουϊστῶν, τῶν Βουδιστῶν κλπ.  Ἑπομένως ἡ ἀναφορά τῆς ὀρθόδοξης ψυχοθεραπείας μέσα σ’ αὐτό τό συνονθύλευμα τῶν θρησκευτικῶν πρακτικῶν δέν πρέπει  νά μᾶς ἐνθουσιάζει οὔτε νά μᾶς δημιουργεῖ τήν ἐσφαλμένη ἐντύπωση ὅτι οἱἀμερικανοί ψυχο-επαγγελματίες ἐνδιαφέρονται γιά τήν Ὀρθοδοξία. Ἀντιθέτως πρέπει νά μᾶς ἀποτρέπει ἀπό μιά τέτοια ἀνθρωποκεντρική θεώρηση τῆς παραδόσεώς μας καί τήν ὑπαγωγή της σέ ἕνα εὐρύτερο σύνολο ἀποτελεσματικῶν πρακτικῶν καί τεχνικῶν πού στοχεύουν στήν ἐπίτευξη ἠρεμιστικῶν ἀποτελεσμάτων.

.             II.  Ὁ Σεβασμιώτατος ἀναφέρει στήν ὁμιλία του ὅτι «σέ ἕνα συνέδριο στό Βανκοῦβερ τοῦ Καναδᾶ ἦρθαν ψυχοθεραπευτές καί ψυχολόγοι ἀπό μακρυά γιά νά ἀκούσουν γιά τό “θεραπευτικό μοντέλο” τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας». Γράφει ἐπίσης ὅτι «στό Βουκουρέστι, μέ πρωτοβουλία τοῦ καθηγητοῦ Pavel Chirila, οἰκοδομήθηκε μέ ἐπενδυτικό πρόγραμμα πού ἐγκρίθηκε ἀπό τήν Εὐρωπαϊκή Ἕνωση, ἕνα μεγάλο κτιριακό συγκρότημα γιά καρκινοπαθεῖς μέ σκοπό τήν “προσφορά ὀρθόδοξης ψυχοθεραπείας”». Πρέπει ἐδῶ νά εἰπωθεῖ ἐν παρενθέσει ὅτι, ὅπως πληροφορούμεθα ἀπό τό διαδίκτυο, ὁ καθηγητής Chirila ἀσκεῖ τήν ἀσυμβίβαστη πρός τήν Ὀρθόδοξη πίστη Ὁμοιοπαθητική[1]. Ἐξ αὐτοῦ μπορεῖ κάποιος νά συμπεράνει ὅτι στούς ἀσθενεῖς του δέν χορηγεῖ τήν ἀπαραίτητη ἰατρικά χημειοθεραπεία.
.             Σκοπός τοῦ κέντρου αὐτοῦ εἶναι νά μπορέσουν οἱ ἀσθενεῖς «νά ἀντιμετωπίσουν σωστά τήν προθανάτεια διαδικασία καί νά ζήσουν τά τελευταῖα χρόνια …εἰρηνικά μέ ποιότητα ζωῆς καί νά πεθάνουν ἤρεμα» ἤ νά «μάθουν πῶς ἀντιμετωπίζονται οἱ λογισμοί, πῶς ἀποκτᾶ ὁ ἄνθρωπος νόημα ζωῆς, πῶς ἀντιμετωπίζονται οἱ κρίσιμες πνευματικές  καί ψυχολογικές καταστάσεις».  Στό σημεῖο αὐτό μέ ὅλο τόν ἀμείωτο σεβασμό πρός τό πρόσωπο τοῦ Μητροπολίτου Ἱεροθέου, τοῦ ὁποίου πραγματικά ἔχω θαυμάσει τίς θεολογικές ἀναλύσεις πάνω στή νηπτική παράδοση καί τίς θέσεις του ἔναντι τῆς μεταπατερικῆς πλάνης, νομίζω ὅτι ὁ ἴδιος ἐπικροτεῖ αὐτήν τήν ψυχολογική μεταχείριση τῆς νηπτικῆς παραδόσεως.
.             Μήπως ὅμως σκοπός τῆς ὀρθοδόξου παραδόσεως τῆς νήψεως εἶναι νά ζήσουμε τά τελευταῖα χρόνια μας εἰρηνικά μέ ποιότητα ζωῆς καί νά πεθάνουμε ἤρεμα; ὄχι βέβαια! οὔτε εἶναι πάλι νά ἀποκτήσουμε κάποιο «νόημα ζωῆς» καί νά μάθουμε νά ἀντιμετωπίζουμε κρίσιμες πνευματικές καί ψυχολογικές καταστάσεις.   Ἄς κάνουμε σαφέστερα τά πράγματα ὡς πρός τόν προσδιορισμό τοῦ σκοποῦ τῆς ὀρθοδόξου νηπτικῆς παραδόσεως.

.             ΙΙΙ. Ὀρθόδοξη φιλοκαλική παράδοση δέν εἶναι τίποτε ἄλλο ἀπό τήν ὀρθόδοξη πατερική, ἐμπειρική διδασκαλία περί τῆς ἐν Χριστῷ ζωῆς σέ ὅλες τίς ἐκφάνσεις της.  Τί ζητεῖ ἀπό μᾶς ὁ Χριστός; Νά τόν ἀγαπήσουμε «ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς καί ἐξ ὅλης τῆς καρδίας, ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος, ἐξ ὅλης τῆς διανοίας» καί  ἐπίσης τόν πλησίον μας  «ὡς σεαυτόν».  Γιατί; Γιά νά μᾶς χαρίσει τήν αἰώνια ζωή, τήν κοινωνία μετ΄Αὐτοῦ.  Πῶς ἀγαπᾶμε τόν Κύριο; Μᾶς τό λέει ὁ Ἴδιος: «ὁ τηρῶν τάς ἐντολάς αὐτός ἐστίν ὁ ἀγαπῶν με». Ἔχοντας δεχθεῖ τή Χάρη τοῦ ἁγίου Βαπτίσματος, μελετώντας τά εὐαγγέλιο, προσευχόμενοι, ταπεινούμενοι, νηστεύοντες, ἐξαγορευόμενοι τίς ἁμαρτίες καί τούς λογισμούς μας, προσέχουμε νά τηροῦμε τίς ἐντολές τοῦ Χριστοῦ, ἐπικουρούμενοι άπό τή θεοφώτιστη διδασκαλία τῶν ἁγίων ἀποστόλων καί τῶν θεοφόρων Πατέρων. Ἀνάλογα μέ τήν προαίρεσή μας, τό ὀρθόδοξο καί ἀσκητικό φρόνημά μας, τήν ἀγωνιστικότητά μας καί τή θεία πρόνοια λαμβάνουμε τήν Χάρη τοῦ ἁγίου Πνεύματος καί προκόπτουμε στήν ἐν Χριστῷ ζωή.  Αὐτό δέν σημαίνει καί  σίγουρη ἀπαλλαγή ἀπό τά ποικίλα ψυχολογικά προβλήματα, ἀπό τά ὁποῖα ἀπαλλάσσεται ὁ ἄνθρωπος ἄν καί ὅποτε ὁ Κύριος εὐδοκήσει. Εἶναι ἡ ἐν Χριστῷ ζωή ἕνας ἐπίμοχθος δρόμος καί δύσβατος γεμᾶτος πειρασμούς.  Αὐτή ἡ ὁδός, ὅπως γράφει ὁ ἅγιος Ἰσαάκ ὁ Σῦρος, εἶναι ἡ «εὐθεῖα τρίβος ἡ πατουμένη ὑπό  τῶν μοχθηρῶν (=πολυμόχθων) ποδῶν τῶν ἁγίων» (ΜϚ´ 191).  Γράφει πάλι ὁ πρύτανις τῶν ἡσυχαστῶν Ἀββᾶς Ἰσαάκ ὅτι καί «οἱ τῇ ὁράσει ὑγιαίνοντες καί πεπληρωμένοι φωτός…καί αὐτοί ἐν κινδύνῳ εἰσί νυκτός καί ἡμέρας» (Λ´ 130).

.             IV.  Πῶς μποροῦμε λοιπόν νά μιλᾶμε γιά «ἀποτελέσματα», οἱαδήποτε κι ἄν εἶναι αὐτά, ὅταν ἀκόμη καί οἱ πεπληρωμένοι φωτός ἅγιοι βρίσκονται σέ κίνδυνο πνευματικό;  Εἶναι μυστήριο μέγα ἡ ἐν Χριστῷ ζωή γιά νά μπορέσει νά ὑπαχθεῖ σέ  λογικές πρακτικῶν, τεχνικῶν καί μοντέλων.
.             Πολύ περισσότερο κανείς δέν μπορεῖ νά χρησιμοποιήσει τήν εὐχή τοῦ Ἰησοῦ, τό, «Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ ἐλέησόν με» καί τήν ἐξομολόγηση σάν πρακτική γιά νά ἠρεμήσει καί νά ἀνακουφιστεῖ.  Ἄν ὑπάρχει πίστη καί μετάνοια ἤ ἔστω λίγη ταπείνωση ὄντως εἰρηνεύει ὁ ἄνθρωπος μετά τήν προσευχή καί τήν ἐξαγόρευση.  Ἀλλά πολλές φορές καί αὐτό δέν συμβαίνει κατά θεία παραχώρηση εἴτε γιατί δέν ὑπάρχει εἰλικρίνεια εἴτε ταπείνωση εἴτε γιά τούς λόγους πού γνωρίζει ὁ «ἐτάζων καρδίας καί νεφρούς».
.             Ὑπάρχει καί κάτι καίριο ἐδῶ.  Ἡ εἰρήνη, ἡ χαρά, τά ὁποῖα προσφέρονται στούς Χριστιανούς ἔχουν νόημα ἐσχατολογικό δηλ. ἀνήκουν στά δῶρα τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καί ἀπέχουν ἀπό τά ἀντίστοιχα κτιστά, ἀνθρώπινα αἰσθήματα ὅσο ὁ οὐρανός ἀπό τή γῆ. Γι’ αὐτό προσφέρονται μόνο στούς βαπτισμένους καί ἀγωνιζομένους ὀρθοδόξους Χριστιανούς, ἐνῷ εἶναι ἀδιανόητη ὁποιαδήποτε ἐνέργεια τῆς θείας Χάριτος στήν καρδιά τοῦ βαπτίστου ἀνθρώπου καί τό λιγότερο μάταιη προσφορά  στόν κάθε τυχόντα το «ψυχοθεραπευτικοῦ λικο πού διαθέτει ἡ ρθόδοξη κκλησία».

.             V.  Στή συνέχεια τῆς ὁμιλίας του ὁ Σεβασμιώτατος ἀναφέρεται στήν περίπτωση ἑνός καρκινοπαθοῦς παιδιοῦ πού ἐκοιμήθη μετά ἀπό 5 χρόνια ἀσθενείας. Διαβάζει ἀποσπάσματα ἀπό ἕνα βιβλίο πού ἔγραψε ἡ πολύπαθη μητέρα του μετά τήν κοίμηση τοῦ παιδιοῦ της.  Ὅσα ἀκολουθοῦν ἀμέσως δέν εἶναι σέ εἰσαγωγικά δηλ. εἶναι λόγια τοῦ Σεβασμιωτάτου: «Ὅταν τό παιδί ἀρρώστησε στήν ἡλικία τῶν 13 ἐτῶν ἄρχισε μιά συναρπαστική περιπέτεια.  Ἀπό τή μιά μεριά ἔπρεπε νά ἀντιμετωπισθῆἡ ασθένεια, χρησιμοποιώντας ὅλες τίς μεθόδους, ἰατρικές θεραπεῖες, ναλλακτικές θεραπεες, ψυχολογικές, διαλογισμός, ἀπό τήν ἄλλη μεριά ἔπρεπε νά ἀντιμετωπισθεῖὁ ψυχικός πόνος καί τῶν δύο [σημ. δική μου: «τῶν δύο» δηλ. τῆς μητέρας καί τοῦ παιδιοῦ], άλλά κυρίως τό πρόβλημα τοῦ θανάτου πού ἐμφανίστηκε μπροστά τους». Πιθανότατα ὅσοι πληκτρολόγησαν τό κείμενο τῆς ὁμιλίας τοῦ Μητροπολίτου Ναυπάκτου νά παρέλειψαν νά βάλουν εἰσαγωγικά στά λόγια αὐτά, ὥστε νά φανεῖ ὅτι ἀνήκουν στή μητέρα-συγγραφέα τοῦ βιβλίου.  Πάντως αὐτά εἰπώθηκαν ἀπό τόν Σεβασμιώτατο, ὁ ὁποῖος τά ἄφησε ἀσχολίαστα. Ὑπάρχει καί πιό κάτω στό κείμενο τῆς ὁμιλίας καί ἄλλη παράγραφος ἐκτός εἰσαγωγικῶν: «Ἡ οἰκογένεια χρησιμοποιώντας τή δυνατότητα πού δίνει ἡ ἰατρική ἐπιστήμη καί οἱ ναλλακτικές θεραπεες ἔδωσε τή δυνατότητα νά γίνουν διάφορες ἐσωτερικές διεργασίες».  Ἐδῶ πλέον ἔχουμε ἕνα σοβαρό πρόβλημα.
.             Ἡ νάμιξη τν ναλλακτικν θεραπειν καί το διαλογισμο στή θεραπευτική διαδικασία μς μεταφέρει σέ λλότριο τς Όρθοδοξίας χρο, σ΄ατόν τς λεγομένης Νέας ποχς. Ἐδῶ δέν χωρεῖ ἡ ἐπιστήμη τῆς ἰατρικῆς, οὔτε ἡ θεία παρέμβαση στή ζωή τοῦ ἀσθενοῦς.  Ἐδῶ τόν ἀσθενῆ τόν «θεραπεύουν» ἡ ροή συμπαντικῆς ἐνέργειας, ἡ ὁποία μέσῳ τοῦ «ἐνδιάμεσου» ὁμοιοπαθητικοῦ ἤ τοῦ βελονιστῆ ἤ τοῦ ἐνεργειακοῦ θεραπευτῆ ρέϊκι δρᾶ στόν ἀσθενῆ, στά «τσάκρας» τά ἐνεργειακά κέντρα του, φέρνει ἰσορροπία καί τόν…κάνει καλά!  Μέ τό διαλογισμό πού περιλαμβάνει τή λειτουργία τῆς φαντασίας καί τήν ἐπίκληση «μάντρα», καί τίς τεχνικές χαλάρωσης, πού συνοδεύεται πάντοτε ἀπό τή γιόγκα, ὑποτίθεται ὅτι γαληνεύει ὁ ἄνθρωπος, φεύγει τό ἄγχος καί αὐτοβελτιώνεται! Στήν πραγματικότητα ὁ ἀσκῶν αὐτές τίς τεχνικές, σταδιακά ἀπομακρύνεται ἀπό τήν πίστη τῆς Ἐκκλησίας καί δέχεται ὅλες τίς κακοδοξίες τῆς Νέας ἐποχῆς. Δαιμονικός ἀποκρυφισμός καί καταστροφική ἀγυρτεία εἶναι τό περιεχόμενο αὐτῶν τῶν μεθόδων.

.             VI. Εἶναι καλό ἐδῶ νά θυμηθοῦμε τό σοφό καί χρήσιμο γιά ὅλους μας λόγιο τοῦ φιλοσόφου Ἀντισθένους «Ἀρχή σοφίας ἡ τῶν ὀνομάτων ἐπίσκεψις». Εἶναι σοφό καί ἀπολύτως ἀναγκαῖο νά γνωρίζουμε ἐπακριβῶς τί σημαίνουν οἱ λέξεις, οἱ χρησιμοποιούμενοι ὅροι πού συναντοῦμε στά διαβάσματά μας, ὥστε νά ἀποφεύγεται ἡ σύγχυση πού περισσεύει στίς μέρες μας. Πρός τήν κατεύθυνση αὐτή ἦταν ἀποκαλυπτική ἡ ὁμιλία τοῦ ὁσιολογιωτάτου μοναχοῦ π. Ἀρσενίου Βλιαγκόφτη μέ θέμα «ἡ ὁρολογία τῆς Νέας Ἐποχῆς» πού ἔκαμε στίς 13 Ἰανουαρίου 2014 στόν Ἱ. Ναό ἁγίας Τριάδος Κηφισιᾶς στά πλαίσια τοῦ Σεμιναρίου Ἀπολογητικῆς πού ὀργανώνει κάθε χρόνο ἡ Ἱ. Μητρόπολις Κηφισίας, Ἀμαρουσίου καί Ὠρωποῦ. Ἀποκάλυψε τήν παραπλανητική ὁρολογία τῶν νεοεποχητῶν δηλ. τῶν ἀποκρυφιστῶν, διά τῆς ὁποίας δημιουργοῦν σύγχυση καί μπερδεύουν τούς Χριστιανούς, οἱ ὁποῖοι, ὅταν διαβάζουν κείμενά τους, νομίζουν ὅτι μιλοῦν τά κείμενα αὐτά γιά ὀρθόδοξα πράγματα.
.             Ἔτσι συναντοῦμε τίς λέξεις «προσευχή», «στροφή πρός τά μέσα», «πνευματικότητα» καί τά παράγωγά της, «ἀληθινή γνώση» «αὐτογνωσία», ἀκόμη καί «Χριστός» κλπ. καί φρονοῦμε ὅτι οἱ συγγραφεῖς μιλοῦν γιά τήν προσευχή τῶν ὀρθοδόξων, γιά τήν ἐν Χριστῷ ζωή, γιά τήν ταπεινή αὐτοεξέταση καί αὐτομεμψία… Καί ὅμως… ὅλοι αὐτοί οἱ ὅροι ἔχουν ἀντίστροφο περιεχόμενο, πού ἀποβλέπει στό νά ὁδηγήσει τόν ἄνθρωπο στήν ὑπερφίαλη ἐμπιστοσύνη στόν ἑαυτό του καί τήν αὐτοθέωση. Ἀλλά μιά τέτοια ἀνάλυση ἐκφεύγει ἀπό τά πλαίσια  τῆς παρούσης συγγραφῆς.
.             Ἀπό τά ἀπ᾽ εὐθείας ἀποσπάσματα τοῦ βιβλίου τῆς μητέρας- συγγραφέως τά ὁποῖα ἀνέγνωσε στήν ὁμιλία του ὁ σεβ. Μητροπολίτης Ναυπάκτου παραθέτουμε μερικά: Γράφει ἡ μητέρα γιά τό παιδί της : «ἀνακάλυπτε τόν ἑαυτό του. Προχωροῦσε στήν ατογνωσία. Καθόριζε τήν ψυχή του σέ σχέσι μέ τούς ἄλλους ἀνθρώπους… Προσπαθοῦσε νά ντέξει τόν αυτό του, νά τόν κυριαρχήσει…»   «Ἡ ὑπομονή του… ἦταν σκληρή ἀποδοχή τῆς πραγματικότητας… τοῦ ἔδωσε χρόνο καί γαλήνη νά στραφῆ στό πνεῦμα του.  Ἀνακάλυψε τήν προσευχή  σιωπηλά.  Αὐτή τόν ἀπογείωσε. Τόν ἔκανε νά ξεπεράσει τόν ἑαυτό του… Τόν ὁδήγησε ν΄ ἀγαπήσει δυνατά. Ἔφυγε σάν ἀετός, ἐλεύθερος!» «Ἤξερε [ἡ μητέρα] νά τόν ἀφήσει μόνο στήν ἐντελῶς  προσωπική <κοινωνία> του μέ τό Θεό…. Ὁ νοῦς ὁλοφάνερα εἶχε συναντήσει κάτι ἀνώτερο, εἶχε συνδεθεῖ μέ τήν ἀληθινή γνώση…. Συγκεντρωνότανε σίγουρα σέ μιά προσωπική νδοσκόπηση… ἀκολουθοῦσε μέ καθαρή καρδιά πνευματικά μονοπάτια ἀναζητώντας τήν πηγή πού θά τοῦ προσέφερε τήν ληθινή γνώση».

.             Εἶναι ἐντυπωσιακό ὅτι ἀπό τά γραφόμενα τῆς πονεμένης αὐτῆς μητέρας – καί εἶναι πόνος ἀβάσταχτος νά χάνεις τό παιδί σου- ἀπουσιάζει ὁ Χριστός, ἡ Παναγία καί οἱ Ἅγιοι, ἡ ἐπίσκεψις ἑνός ἱερέως καί ἡ μετοχή τοῦ παιδιοῦ στή Θεία Εὐχαριστία, κάποια ἀναφορά στήν αἰώνια ζωή… Πλεονάζει ὅμως ὁ «ἑαυτός», ἡ «ἀληθινή γνώση», «ἡ προσωπική ἐνδοσκόπηση» καί τά «πνευματικά μονοπάτια».  Ὅλα αὐτά δυστυχῶς, τοὐλάχιστον ὅπως γράφονται, παραπέμπουν στήν ὁρολογία, στίς ἰδέες καί τά πιστεύματα τῆς Ν. Ἐποχῆς.
.             Τά περί «νοερᾶς προσευχῆς» καί «ἀδιάλειπτης μνήμης τοῦ Θεοῦ» πού ἀναφέρει ἠχοῦν περισσότερο σάν τεχνική, ἡ ὁποία διαδέχθηκε τίς ἐναλλακτικές θεραπεῖες καί τό διαλογισμό, τά ὁποῖα, ὅπως γράφεται, ἔδωσαν «τή δυνατότητα νά γίνουν διάφορες ἐσωτερικές διεργασίες». Γιά τό λόγο αὐτό ὅσα γράφει ἡ μητέρα σέ ἐπιστολή της πρός τόν Σεβασμιώτατο («ἡ διδασκαλία καί ὁ λόγος τῆς χριστιανικῆς πίστης σάν θεραπευτικῆς ἀγωγῆς, πού διατυπώνετε μέσα στό ἔργο σας, μέ ἔσωσαν πνευματικά καί ψυχικά, τά μετέδωσα καρδιακά στό παιδί μου» κλπ), μᾶς πείθουν ὅτι τά ὅσα διάβασε στό συγγραφικό ἔργο τοῦ Σεβασμιωτάτου τά ἐξέλαβε μόνο σάν μιά χρήσιμη ψυχοθεραπευτική μέθοδο πού διαδέχτηκε ἄλλες πρακτικές καί μεθόδους.

.             VII. Τά ὅσα γράφονται στό τέλος τῶν παραθεμάτων τοῦ βιβλίου  τῆς μητέρας μᾶς βεβαιώνουν ὅτι κινδυνεύουμε σέ κάθε περίπτωση νά βρεθοῦμε μακράν τῆς εὐαγγελικῆς ὁδοῦ : «Τό σημαντικό εἶναι ὅτι τό παιδί εἶχε ἕναν ἤρεμο θάνατο, ἀλλά τό σημαντικότερο εἶναι ὅτι ἡ ἴδια ἡ μάνα μετέτρεψε τόν πόνο της σέ ἐλευθερία, ἀγάπη καί δημιουργικότητα…». Ἐν τέλει τί εἶναι  καί τό «σημαντικό»  καί τό «σημαντικώτερο»;
.             Ὅλοι μας, καί οἱ καρκινοπαθεῖς ἀδελφοί μας καί οἱ προβληματικοί καί οἱ ψυχασθενεῖς καί οἱ ἀβάπτιστοι χουμε νάγκη  χι νά πεθάνουμε ρεμα λλά νά ζήσουμε αώνια.  Ἔχουμε ἀνάγκη τόν Χριστό, τίς πρεσβεῖες τῆς Θεοτόκου καί τῶν Ἁγίων, ἔχουμε ἀνάγκη τά ἄχραντα μυστήρια.  Τί νά τήν κάνουμε τήν «ποιότητα ζωῆς» καί μάλιστα ὅταν κοντεύει νά βγεῖ ἡ ψυχή μας;  Διψμε γιά τήν δια τή Ζωή τήν ν Χριστῷ ησο.  Τί νά κάνουμε τήν πατηλή δθεν ντιμετώπιση ψυχολογικν καταστάσεων, ταν χουμε -πέραν πάσης μφιβολίας- νά ντιμετωπίσουμε τά τελώνια καί τό φοβερό Κριτήριο;  Ἐνθυμοῦμαι τούς Δανιηλαίους πατέρες, ὅταν ἔψαλλαν κάποτε μέ τή γνωστή ἁγιορείτικη κατάνυξη σέ ἦχο βαρύ καί ρυθμό τρίσημο τό ἀκόλουθο τροπάριο: «Παναγία Δέσποινα πό τήν σκέπην Σου πάντες
 ο δολοι Σου τρέχομεν καί παρακαλομεν σε οἱ νάξιοι˙ 
πρόφθασε καί λύτρωσε μς πό πάσης περιστάσεως
καί πό θάνατον τόν ξαφνικόν καί πανώλεθρον.
 Οδαμεν τι δύνασαι πάντα σα θέλεις καί βούλεσαι.
 Δέσποινα το κόσμου λπίς καί προστασία τν πιστν
 Χαριτωμένη πάκουσον τν παρακαλούντων σε».

 […] Tαπεινῶς φρονῶ ὅτι :

α) ἡ νηπτική –φιλοκαλική παράδοση εἶναι  μέθοδος καθάρσεως καί ἁγιασμοῦ τοῦ ἀνθρώπου καί δέν μπορεῖ νά χρησιμοποιηθεῖ ὡς «μοντέλο ψυχοθεραπείας» μετά ἀπό, ἤ δίπλα σέ ἄλλα θρησκευτικά, ἐκκοσμικευμένα ἤ ἀποκρυφιστικά μοντέλα ἀνακουφίσεως καί ψυχικῆς ἠρεμίας τοῦ ταλαιπωρημένου ἀνθρώπου καί

β) ἐπ΄οὐδενί ὀφείλουμε νά ἀναμιγνύουμε μέ τή δυσωδία τῶν θεωριῶν τῆς ἀντιχρίστου καί ἀφωτίστου ψυχοθεραπείας, τήν  εὐωδιάζουσα διά τοῦ ἁγίου Πνεύματος φιλοκαλική μας παράδοση. Ἐπίσης δέν μποροῦμε νά συγχέουμε τήν καταστροφική σέ ὅλα τά ἐπίπεδα, – προσωπικό, οἰκογενειακό, ἐργασιακό κλπ –  δράση τῆς ψυχοθεραπείας μέ τίς ἐνέργειες τῆς ἀκτίστου  Χάριτος στήν καρδιά καί κατ᾽ ἐπέκτασιν σέ ὅλες τίς πτυχές τῆς ζωῆς τοῦ ἀνθρώπου.

.           Ὅθεν… αὐτούς τούς πλήρους συγχύσεως καιρούς χρειάζεται ἀπό μᾶς τούς κληρικούς νῆψις, εὐλάβεια καί μεγάλη προσοχή γιά νά μή ρίξουμε τούς μαργαρίτες ἔμπροσθεν τῶν χοίρων, ὅπως μᾶς ἐπιτάσσει ὁ Κύριός μας Ἰησοῦς Χριστός.

 

[1] Ἰδέ τίς ἀποφάσεις τῶν Θ´, ΚΒ´ καί ΚΕ´ Πανορθοδόξων συνδιασκέψεων γιά θέματα Αἱρέσεων καί Παραθρησκείας.

ΠΗΓΗ: orthros.eu

, , , ,

Σχολιάστε

ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ Η ΗΜΕΡΙΔΑ «ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΨΥΧΗΣ»

Σημαντικὴ ἡ ἡμερίδα «ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΨΥΧΗΣ» ποὺ ἔλαβε χώρα στὴν Ἁγ. Παρασκευή Ἀττικῆς καὶ μεταδόθηκε ραδιοφωνικῶς ἀπὸ τὴν «Πειραϊκὴ Ἐκκλησία». Οἱ Εἰσηγήσεις πραγματεύθηκαν μὲ ἐπιτυχῆ τρόπο τὸ θέμα καὶ χάρισαν μιὰ ὀρθόδοξη προσέγγιση σὲ αὐτὸ τὸ ἐπίκαιρο καὶ εὐαίσθητο θέμα.

βλ. σχετ.:  ΗΜΕΡΙΔΑ «ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΨΥΧΗΣ» (16.02.2014)

 imerida2https://i1.wp.com/www.agiaparaskevi-guide.gr/wp-content/uploads/2014/02/imerida1.jpg

,

Σχολιάστε

ΜΙΑ ΛΥΤΡΩΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ (καὶ συγκλονιστικὴ μαρτυρία) ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ «Ὁ πόνος ὁ βαθὺς εἶναι λυτρωτικός. Σὰν καυτὸ σίδερο στὰ σωθικά σου, λιώνει τὸν ἐγωϊσμό σου. Ἀποτεφρώνει ἐπιθυμίες καὶ κοσμικὰ θέλω».

Μιὰ λυτρωτικὴ ἐμπειρία ἀπὸ τὴν ἀσθένεια τοῦ καρκίνου
Τοῦ Μητροπολίτου Ναυπάκτου καὶ Ἁγίου Βλασίου Ἱεροθέου

.                    Πρόσφατα διάβασα ἕνα συγκλονιστικὸ βιβλίο μὲ τίτλο «Ὑπόσχεση». Εἶναι γραμμένο ἀπὸ μιὰ μάνα (Μαρίνα Λασηθιωτάκη) ποὺ ἔζησε τὴν πενταετῆ περιπέτεια, σωματική, ψυχοθεραπευτική, λυτρωτική του γιοῦ της ποὺ ἔφυγε ἀπὸ τὸν κόσμο αὐτὸ ἀπὸ καρκίνο περίπου σὲ ἡλικία δεκαoκτῶ ἐτῶν. Εἶχε ὡριμάσει μαζὶ ὅλη ἡ οἰκογένεια στὸν πόνο καὶ ἀπὸ τὸν πόνο ἔζησαν τὴν πίστη, τὴν προσευχή, τὴν ἡσυχία, τὴν ἀγάπη, τὴν πραγματικὴ ἐλευθερία.
.                    Διάβασα τὸ βιβλίο αὐτὸ ἀπνευστὶ καὶ ἔμεινα ἄφωνος. Μοῦ τὸ ἔδωσε ἡ ἴδια ἡ μάνα-συγγραφεὺς μὲ ἀγάπη, γιατί, ὅπως μοῦ εἶπε καὶ ὅπως φαίνεται στὸ βιβλίο, βοηθήθηκε ἀπὸ τὰ βιβλία μου –καὶ κυρίως ἐκεῖνα ποὺ κάνουν λόγο γιὰ τὴν ὀρθόδοξη ψυχοθεραπεία– γιὰ νὰ ἀντιμετωπίση τὶς δυσκολίες. Ἦταν μιὰ ἄγνωστη σὲ μένα μέχρι τώρα ἀναγνώστρια τῶν βιβλίων μου, ποὺ ὠφελήθηκε ἀπὸ τὴν νηπτικὴ παράδοση τῆς Ἐκκλησίας γιὰ νὰ ἀπαντήση στὰ ἐρωτήματα, ὅπως γράφει: «Γιατί ὑπάρχουμε; Γιατί ζοῦμε, ἀφοῦ θὰ πεθάνουμε; Ποιό εἶναι τὸ νόημα τῆς ὕπαρξής μας; Ὑπάρχει Θεός; Εἶναι δεδομένη ἡ ὕπαρξή μας; Ἂν εἶναι δεδομένη, ἔχουμε ἐλευθερία βουλήσεως ἢ εἴμαστε περιορισμένοι; Πῶς συνδυάζεται ἡ ἐλευθερία μὲ τὴν ἀγάπη; Πῶς συνδέεται ἡ ἀτομικότητά μου μὲ τοὺς ἄλλους ἀνθρώπους;».
.                    Ἡ μάνα-συγγραφεύς, ὅπως γράφεται στὸ σύντομο βιογραφικό της, «σπούδασε Ἀγγλικὴ καὶ Ἑλληνικὴ φιλολογία στὸ Πανεπιστήμιο Ἀθηνῶν, πῆρε μέρος στὸν ἀντιδικτατορικὸ ἀγώνα τῆς ἐποχῆς, ἐνῶ μετὰ τὴν μεταπολίτευση ἐντάχθηκε σὲ κόμμα τῆς ἀριστερᾶς». Κυρίως ἐκεῖνο ποὺ μᾶς ἐνδιαφέρει ἐδῶ εἶναι ὅτι πέρασε μὲ τὸν γιό της Βανῆ-Μίνω μέσα ἀπὸ ὅλους τοὺς σταθμοὺς ὡρίμανσης ψυχολογικῆς καὶ πνευματικῆς.
.                    Στὴν εἰσαγωγὴ τοῦ βιβλίου παρουσιάζεται μιὰ συνοπτικὴ περιγραφὴ τῆς πνευματικῆς ὡρίμανσης τοῦ γιοῦ καὶ τῆς μάνας καὶ ἡ ἀνακάλυψη τῆς ἐσωτερικῆς προσευχῆς καὶ τοῦ ἔσω ἀνθρώπου. Στὰ δὲ κεφάλαια ποὺ ἀκολουθοῦν τὴν κοίμηση τοῦ Βανῆ, γίνεται ἀνάλυση τῶν ἐπὶ μέρους καταστάσεων ποὺ βίωσαν μάνα καὶ γιός, ὅπως «ἡσυχία», «ἀγάπη, ἐλευθερία», «ὁ πόνος», «γιατί νὰ ὑπάρχουμε», «ἡ ταπείνωση». Μὲ πολὺ ὡραῖο τρόπο, κυρίως ἐμπειρικό, θίγονται θέματα κοινωνικά, ὑπαρξιακά, πνευματικά, θεολογικά. Ὅλα αὐτὰ γράφονται μὲ ἕναν φιλοσοφικὸ καὶ θεολογικὸ λόγο. Ἡ στενότητα τοῦ ἐρωτήματος ποὺ βασάνιζε τὴν μάνα μετὰ τὴν κοίμηση τοῦ παιδιοῦ της «ἀνυπαρξία ἢ ὕπαρξη;», «νὰ ζῆ κανεὶς ἢ νὰ μὴ ζῆ;», τελικὰ ἀνοίχτηκε στὴν θεολογία τῆς ἀγάπης καὶ τῆς ἐλευθερίας.

.                    Πάντως μάνα καὶ γιὸς πέρασαν μέσα ἀπὸ τὸν σωματικό, ψυχολογικὸ καὶ ὑπαρξιακὸ πόνο, μέσα ἀπὸ τὴν διαδικασία τοῦ φθαρτοῦ σώματος στὸ νοσοκομεῖο, ἀπὸ τὴν ποτυχία τς ψυχολογίας κα τς ομανιστικς ψυχοθεραπείας ν ντιμετωπίσουν ναν τοιμοθάνατο, φο «δν μπορον ν καταλάβουν τί χει νάγκη τοιμοθάνατος», μέσα ἀπὸ τὴν φιλοστοργία, ἀλλὰ πέρασαν καὶ μέσα ἀπὸ τὴν νοερὰ προσευχή, τὴν ἐνεργοποίηση τῆς νοερᾶς ἐνεργείας, τὴν νηπτικὴ ὀρθόδοξη ἡσυχία, τὴν ἀνάγνωση ἡσυχαστῶν Πατέρων, τὴν παράδοση τοῦ ἑαυτοῦ τους στὸν Θεό, τὴν μετάνοια, τὴν μεταποίηση τοῦ πόνου σὲ ἀγάπη, ταπείνωση, ἐλευθερία καὶ πολλὰ ἄλλα.
.                    Τὸ ἐκπληκτικὸ αὐτὸ δίδυμο μάνας – παιδιοῦ μὲ τὴν εὐγενική, εὐαίσθητη καὶ νηφάλια παρουσία τοῦ πατέρα, ἔζησε σημαντικὲς ἐσωτερικὲς καταστάσεις, ὅπως περιγράφονται στὸ βιβλίο.
.                    Τὸ παιδὶ εἶχε ἔντονα ὑπαρξιακὰ ἐρωτήματα, ὅταν ἦταν ἀκόμη 10 χρονῶν –πρὶν ἀρρωστήσει. Καθὼς ἦταν ἀνάσκελα ξαπλωμένο στὸ γρασίδι, μεσάνυκτα μὲ ἀστροφεγγιὰ εἶπε: «Ἐγὼ ἐκεῖ ψηλὰ θὰ πάω νὰ ζήσω». Σὲ διάλογο μὲ τὴν μάνα του εἶπε: «Ὄχι, ρὲ μαμά, ἐκεῖ εἶναι τὸ σπίτι μου». Σὲ ἡλικία 14 ἐτῶν, μόλις ἔμαθε ὅτι ἔχει καρκίνο, ρώτησε: «Τί γίνεται μετὰ τὸν θάνατο; ἡ ζωὴ σταματᾶ ἐδῶ;». Ἄλλοτε: «Μαμά, παρακάλα τὴν Παναγία». Σὲ δύσκολη στιγμὴ τῆς ἀρρώστιας ἔγινε ὁ διάλογος: «–Τί κάνουμε τώρα; –Προσευχή, γιέ μου, προσευχή». Καὶ σημειώνει ἡ μάνα: «Ὁ Μίνως ἀκολούθησε τὶς ὁδηγίες τῆς μάνας του, ἀλλὰ πῆγε πιὸ μακριά. Ἀνακάλυψε τὸν ἐσωτερικὸ ὑπερβατικὸ ἄνθρωπο μέσα του».

 .                    Εἶναι καὶ μιὰ μαρτυρία γιὰ τὸ πῶς ἐφαρμόζεται στὴν πράξη ἡ νηπτικὴ παράδοση τῆς Ἐκκλησίας, ἡ ὑπομονή, ἡ ἡσυχία καὶ ἡ νοερὰ προσευχή, ἡ λεγομένη «Ὀρθόδοξη Ψυχοθεραπεία» σὲ δύσκολες καταστάσεις, ὅπως εἶναι ἡ ἀσθένεια τοῦ καρκίνου, ἡ προθανάτια αὐτὴ ἐμπειρία.
.                    Σὲ ἕναν ἄλλο συγκλονιστικὸ διάλογο ὁ Βανῆς-Μίνως εἶπε, ὅπως τὸ κατάλαβε ἡ μητρικὴ καρδιά: «Ἐγὼ σὲ αὐτὸν τὸν πλανήτη… δὲν ἔχω θέση πιά. Πάω γιὰ ἄλλο». Καὶ ὅταν στὴν τελευταία τάξη τοῦ Λυκείου μιὰ καθηγήτρια ρωτοῦσε τὰ παιδιά: «Τί ἐπιθυμεῖτε τώρα μὲ τὴν ἀποφοίτησή σας; Ποιὰ τὰ σχέδιά σας;», καὶ τὰ παιδιὰ ἔδιναν τὶς ἀπαντήσεις τους, ὁ Μίνως ἀπάντησε λιτά: «Ἕναν ἀνώδυνο θάνατο», καὶ «ἡ τάξη ἔμεινε ἄναυδη». Τότε βρισκόταν στὸ τελευταῖο στάδιο τῆς ἀσθενείας του καὶ προετοιμαζόταν γιὰ τὴν ἀναχώρησή του ἀπὸ τὸν κόσμο αὐτόν.
.                    Τὸ πέρασμα μέσα ἀπὸ τὴν δοκιμασία τοῦ καρκίνου δὲν ἦταν εὔκολο. Ἀλλὰ ἐκεῖνος εἶχε ἕνα ἠρωϊκὸ πνεῦμα. Ἀντιμετώπιζε τὶς δυσκολίες μὲ χιοῦμορ, συμμετεῖχε στὶς ἐξετάσεις τοῦ Σχολείου καὶ μετὰ ἀπὸ ἀκτινοθεραπεῖες, ἔγραφε στὸ laptop, ἄκουγε μουσική, ἔστησε μὲ φίλο του ἐρασιτεχνικὸ radio καὶ ἔκαναν ἐκπομπές, ἔγραψε σενάρια καὶ γύριζε ἐρασιτεχνικὰ φιλμάκια, συμμετεῖχε στὴν ἐκδρομὴ τῆς Γ´ Λυκείου στὴν Σαντορίνη ἕνα μήνα πρὶν φύγει ἀπ’ τὸν κόσμο αὐτόν, ἔψαχνε περιβαλλοντικὰ θέματα, ἔπαιζε bowling στὴν Γλυφάδα. Γενικά, ἦταν δημιουργικὸς ἄνθρωπος, δὲν διακρινόταν ἀπὸ ἀδράνεια. Ὑπῆρχε περίπτωση ποὺ λύγιζε, «πάλευε μὲ τὸν πόνο του καὶ ἦταν οἱ ὧρες ποὺ δὲν ἤθελε οὔτε τὴν μάνα του νὰ βλέπει καὶ αὐτὴ τρελαινόταν. Ἀνησυχοῦσε, δὲν καταλάβαινε, δὲν ἤξερε τί νὰ κάνει. Μόνο προσευχή». Περισσότερο ζοῦσε μὲ ἡσυχία καὶ προσευχή.

.                    Ἡ προτελευταία καὶ τελευταία ἡμέρα τῆς ζωῆς του διακρινόταν ἀπὸ τὴν λιτότητα, τὴν ἁπλότητα, τὴν πίστη καὶ τὸν συγκλονισμό. Τὸ παιδὶ ἐξέφρασε τὴν ἐπιθυμία: «Γίνεται νὰ μᾶς φέρουνε ἀπὸ τὸ Ἅγιον Ὄρος λίγο κρασὶ καὶ λίγο ψωμί;». Ὅταν τὸ διαβεβαίωσαν ὅτι θὰ πραγματοποιηθῆ ἡ ἐπιθυμία του, εἶπε: «Νὰ δεῖς ποὺ ὅλα θὰ τελειώσουν ὄμορφα, μαμά». Ἔπειτα, ὁ πατέρας του διάβαζε τὸν βίο τοῦ ἁγίου Σεραφεὶμ τοῦ Σαρώφ, ὅπως ἐκεῖνος τὸ εἶχε ζητήσει.

.           Μέσα στοὺς πόνους τοῦ Μίνου ἔγινε ὁ ἑξῆς διάλογος:

«–Μαμά τί ἄλλο κάνουμε;
–Προσευχή, καμάρι μου, προσευχή.
–Ποιά ἀπ’ ὅλες;
–Ὅποια θές. Πὲς τὸ Πάτερ ἡμῶν ἢ ἁπλῶς τὸ Κύριε ἐλέησόν με.
Κείτονταν ἡμέρες χωρὶς μορφασμοὺς ἀπὸ τοὺς πόνους μὲ κλειστὰ μάτια. Ἡ μάνα τοῦ κράτησε τὸ χέρι του καὶ προσευχόταν κι αὐτή».
.                    Μέσα σὲ μιὰ τέτοια συγκινητική, ἤρεμη καὶ βαθειὰ χριστιανικὴ οἰκογενειακὴ ἀτμόσφαιρα, σὲ νοσοκομεῖο τῆς Γερμανίας ὁ Βανῆς-Μίνως ἔφυγε ἀπὸ τὸν κόσμο αὐτὸν καὶ πορεύθηκε σὲ ἐκεῖνον ποὺ ποθοῦσε ἀπὸ τὴν μικρή του ἡλικία.
.                    Ἔμεινα ἄφωνος διαβάζοντας αὐτὸ τὸ συγκλονιστικὸ βιβλίο, συγκινήθηκα βαθειά. Μόλις τελείωσα τὴν ἀνάγνωση, τηλεφώνησα σὲ αὐτὴν τὴν μάνα καὶ τῆς εἶπα: «Εἶσαι ἠρωΐδα μάνα. Ἦταν τυχερὸς ὁ Βανῆς ποὺ εἶχε μιὰ τέτοια μάνα». Καὶ ἐκείνη μὲ ταπείνωση ἀπάντησε ἀφοπλιστικά: «Ἐγὼ εἶμαι τυχερὴ ποὺ εἶχα τέτοιο γιό».
.                    Ἡ ἴδια γράφει στὸν πρόλογο τοῦ βιβλίου: «Ἄθελά μου, ἐντελῶς μηχανιστικὰ ἀπὸ τὴν δική μου πλευρά, τοῦ ἔστρεψα τὴν προσοχὴ στὴν προσευχή. Ἔτσι, ὅπως θὰ ἔκανε ἡ μάνα μου. Προσευχὴ γιὰ νὰ τιθασσεύσει θεραπευτικὰ τὸν ἀβάσταχτο πόνο. Καὶ τότε ὁ πόνος ἄρχισε νὰ δουλεύει θεραπευτικὰ γιὰ τὴν ψυχὴ τοῦ Βανῆ, ἐνῶ ἐμένα ἀπειλοῦσε νὰ μὲ συνθλίψει. Ὁ πόνος, ἂν δὲν σὲ καταστρέψει, θὰ σὲ ἀναστήσει». Ἀλλὰ ἐπειδὴ ἦταν ἡρωΐδα μάνα, ὁ πόνος θεράπευσε τὸν γιό της, ἀνέστησε καὶ τὴν ἴδια. Ἐκείνη ἔχει τὸ θάρρος νὰ γράψη στὸν πρόλογο τοῦ βιβλίου: «Γιέ μου, σ᾽ εὐχαριστῶ». Καὶ ἐκεῖνος θὰ προσεύχεται γιὰ τὴν μάνα του ποὺ τὸν εὐεργέτησε.
.                    Ἐνῶ τὸ παρελθὸν τῆς μάνας αὐτῆς ἦταν ἀριστερό, τὴν διακατεῖχε ἡ ἀναζήτηση τῆς Ἀλήθειας. Αὐτὸ φαίνεται ἀπὸ ὅσα γράφει συνοπτικὰ γιὰ τὸν Camus μὲ τὸν φιλελεύθερο οὐμανισμό του: «Ἐξεγείρομαι, ἄρα ὑπάρχω», γιὰ τὸν Sartre ποὺ εἶναι διχασμένος «πάντα ἀνάμεσα στὸν ὑπαρξισμὸ καὶ τὸν Μαρξισμό, καταλήγει σὲ μιὰ παραδοχὴ τῆς ἐλευθερίας, ὅπως τὴν ἐννοοῦσε ὁ ἴδιος» γιὰ τοὺς ὑπαρξιστές, Μαρξιστὲς φιλοσόφους, ἀγνωστικιστὲς ἢ ἀθέους ποὺ «ξέκοψαν τὸν νοῦ ἀπὸ τὴν καρδιὰ» γιὰ τὸν Hussel, Hegel, Marx κλπ.
.                    Μὲ τὴν ἀσθένεια τοῦ γιοῦ τῆς γνώρισε τοὺς ψυχολόγους καὶ ψυχαναλυτές, τὰ ψυχοφάρμακα καὶ τὴν ψυχανάλυση ποὺ προτείνουν: «Γίνε φυτό. Νὰ μὴν αἰσθάνεσαι. Νὰ μὴ αὐτοκτονήσεις. Ἢ σὲ καλοῦν σὲ ἀτέρμονες συζητήσεις ψυχοθεραπείας. πως δυνατον ν διαχειριστον τν θάνατο, δυνατον ν διαχειριστον κα τ παρξιακ κενὸ τῆς μάνας ποὺ πενθεῖ τὸ παιδί της. στιάζουν σ προβλήματα τομικ-ψυχολογικ κα χαπακώνουν τν σθεν. Κύριο μέλημά τους εναι ν ξαφανίσουν τ συμπτώματα τς λεγόμενης κατάθλιψης».
.                    Ἔμεινα ἄφωνος διαβάζοντας αὐτὸ τὸ συγκλονιστικὸ βιβλίο, συγκινήθηκα βαθειά. Καὶ μέσα σὲ ὅλη αὐτὴν τὴν περιπέτεια ἡ ἠρωΐδα μάνα βρῆκε τὴν «Ὀρθόδοξη Ψυχοθεραπεία» καὶ τὴν νηπτικὴ παράδοση τῆς Ἐκκλησίας καὶ ἐπιβεβαιώνει ὅτι «ἡ λογικὴ καὶ ὁ νοῦς εἶναι δύο παράλληλες ἐνέργειες τῆς ψυχῆς», ὅτι ἔχουμε μάθει νὰ χρησιμοποιοῦμε μόνο τὴν λογικὴ ἐνέργεια καὶ «ἔχουμε παραμελήσει τὴν ἄλλη ἐνέργεια τῆς ψυχῆς, τὸ νοῦ, ποὺ εἶναι τὸ κέντρο ὕπαρξης τοῦ ἀνθρώπου». Ἀλλὰ θὰ πρέπει ν συνδέσουμε «τν νο μ τν Θεό, μέσῳ τς νοερς προσευχς».
.                    Μέσα ἀπὸ τὴν διαδικασία τῆς θεραπευτικῆς ἀγωγῆς τῆς Ἐκκλησίας ὁ Βανῆς ὑπῆρξε γενναῖος. «Ἡ στάση του ἀπέναντι στὸν καρκίνο ἦταν ἡρωϊκή. Πάλη ἄνιση, ἀγώνας μέχρι τὸ τέλος, ἀγόγγυστος καὶ ΥΠΟΜΟΝΗ-ΥΠΟΜΟΝΗ-ΥΠΟΜΟΝΗ. Ἡ ὑπομονή του δὲν εἶχε κανένα στοιχεῖο ἡττοπάθειας ἢ παραίτησης. Ἦταν σκληρὴ ἀποδοχὴ τῆς πραγματικότητας. Ἡ ὑπομονή του τοῦ ἔδωσε χρόνο καὶ γαλήνη νὰ στραφῆ στὸ πνεῦμα του. Ἀνακάλυψε τὴν προσευχὴ σιωπηλά. Αὐτὴ τὸν ἀπογείωσε, τὸν ἔκανε νὰ ξεπεράση τὸν ἑαυτό του, νὰ βγεῖ ἔξω ἀπὸ τὸν ἑαυτό του. Μεταμόρφωσε τὸν χαρακτήρα του, τὴν ἐγωπάθειά του. Τὸν ὁδήγησε ν’ ἀγαπήσει δυνατά. Ἔφυγε σὰν ἀετός, ἐλεύθερος».

.                    Ἡ νηπτικὴ παράδοση τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας βοήθησε καὶ τὴν μάνα νὰ ἐλευθερωθῆ μέσα ἀπὸ τὸν «ἅγιο πόνο», γι᾽ αὐτὸ γράφει: « πόνος βαθς εναι λυτρωτικός. Σν καυτ σίδερο στ σωθικά σου, λιώνει τν γωϊσμό σου. ποτεφρώνει πιθυμίες κα κοσμικ θέλω». «Ὁ ἀνείπωτος πόνος σὰν ὀξὺ μυτερὸ λεπίδι, ξύνει τὴν ψυχή της (τῆς μάνας) καὶ βγαίνουν ἀλήθειες. Γονατίζει ἀπὸ τὶς ἀποκαλύψεις… Τώρα καλαβαίνω ὅτι αὐτὴ εἶναι πραγματικὴ μετάνοια».

.                    Τὸ βιβλίο αὐτὸ μὲ τίτλο «ὑπόσχεση» ποὺ κυκλοφορεῖ ἀπὸ τὶς ἐκδόσεις Γρηγόρη, εἶναι μιὰ «μαρτυρία καὶ ὀφείλεται στὴν ὑπόσχεση ποὺ δόθηκε ἀνάμεσα σ᾽ ἐμένα (τὴν μάνα) καὶ τὸν γιό μου Βανῆ», ὁ ὁποῖος εἶχε σκοπό, ἂν ζοῦσε «νὰ γράψη γιὰ τὴν ἐμπειρία ποὺ ἔζησε μὲ τὸν καρκίνο». Ἀλλὰ εἶναι καὶ μιὰ μαρτυρία γιὰ τὸ πῶς ἐφαρμόζεται στὴν πράξη ἡ νηπτικὴ παράδοση τῆς Ἐκκλησίας, ἡ ὑπομονή, ἡ ἡσυχία καὶ ἡ νοερὰ προσευχή, ἡ λεγομένη «Ὀρθόδοξη Ψυχοθεραπεία» σὲ δύσκολες καταστάσεις, ὅπως εἶναι ἡ ἀσθένεια τοῦ καρκίνου, ἡ προθανάτια αὐτὴ ἐμπειρία.

.                    Εὐλογημένο παιδί, ἡρωΐδα μάνα, εὐαίσθητος καὶ νηφάλιος πατέρας. Δόξα τῷ Θεῶ.–

ΠΗΓΗ: «ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΙΣ»

, , , , , , ,

Σχολιάστε

ΜΗΠΩΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕΤΑΜΦΙΕΣΜΕΝΗ “ΟΡΘΟΔΟΞΗ” ΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ;

Συνέδριο «ρθοδόξων Ψυχοθεραπευτν»
– Ψυχοθεραπεία σ
ὲ μεταμφίεση γιὰ κκλησιαστικὴ χρήση

Τοῦ Ἱστολογίου «Η ΑΛΛΗ ΟΨΙΣ»

.           Τὴν Πέμπτη 27 Σεπτεμβρίου ξεκινᾶ τὸ «5ο Διεθνὲς Συνέδριο Ὀρθόδοξων Ψυχοθεραπευτῶν» στὸ Βόλο. Τὸ συνέδριο, ποὺ φέρει τὸν τίτλο «Ψυχοθεραπεία καὶ Ποιμαντική: Ἀποκαλύψεις τῆς Ὕπαρξης», γεννᾶ πολλὰ ἐρωτηματικά. Κατ᾽ ἀρχὰς ὁ τίτλος γεννᾶ τὸ ἐρώτημα: ποῦ ἀποκαλύπτεται πραγματικὰ ἡ ὕπαρξη; Δὲν ἀποκαλύπτεται μὲ μοναδικὸ τρόπο στὸν χῶρο τῆς Ἐκκλησίας καὶ τῶν Μυστηρίων της; Ἡ ἐν τῷ βάθει ἀποκάλυψη τοῦ προσώπου καὶ ἡ θεραπεία του δὲν εἶναι ἀπὸ αἰώνων ἔργο τῆς Ἐκκλησίας ἄνωθεν ἐνεργούμενο; Χρειάζεται ἡ Ψυχοθεραπεία γιὰ νὰ συμπληρώσει, ἐναλλακτικῷ τῷ τρόπῳ, τὴν θεία χάρη, τὴν «τὰ ἀσθενῆ θεραπεύουσα καὶ τὰ ἐλλείποντα ἀναπληροῦσα»; Εἶναι ἡ Ἐκκλησία χῶρος ὅπου κεφαλὴ εἶναι ὁ Χριστὸς καὶ καθοδηγητὴς τὸ Ἅγιο Πνεῦμα; Ἂν εἶναι, ποιὰ ἡ ἀναγκαιότητα ἑνὸς τέτοιου συνεδρίου;
.           Ἡ ἀναγκαιότητα ἑνὸς τέτοιου συνεδρίου εἶναι ἀνύπαρκτη καὶ τολμοῦμε μὲ εἰλικρίνεια νὰ ποῦμε ὅτι ἕνα τέτοιο συνέδριο μπορεῖ νὰ σταθεῖ ἐπιζήμιο, παρὰ τὶς καλὲς προθέσεις, τὶς ὁποῖες εἴμαστε βέβαιοι ὅτι ἔχουν οἱ διοργανωτές. Ἐννοεῖται ὅτι δὲν εἴμαστε ἐναντίον ὁποιουδήποτε ἐπιστημονικοῦ συνεδρίου, ἀρκεῖ νὰ εἶναι ἐπιστημονικὸ καὶ νὰ κινεῖται στὰ ὅρια τῆς ἐπιστήμης, γιὰ παράδειγμα τῆς ἰατρικῆς ἢ τῆς ψυχιατρικῆς. Ὁ χῶρος ὅμως τῆς ψυχοθεραπείας εἶναι ἕνας ἀχανὴς χῶρος, ὁ ὁποῖος ἀμφισβητεῖται ἀπὸ ἐπιστήμονες καὶ ἐπιστημονικοὺς φορεῖς διεθνῶς. Ἡ δὲ ἐπικινδυνότητα τοῦ ὅλου ἐγχειρήματος ἔγκειται στὸ ὅτι ἕνα τέτοιο συνέδριο προσπαθεῖ νὰ περάσει τὸ μήνυμα ὅτι ὑπάρχει διαφορὰ μεταξὺ ψυχοθεραπείας καὶ ὀρθόδοξης ψυχοθεραπείας. Ἔτσι δημιουργεται σύγχυση καὶ μφιλεγόμενες πιστημονικ κα θεολογικ μέθοδοι, ἢ μέθοδοι μὲ ἐπικινδυνότητα, παρεισφρύουν στὴν Ἐκκλησία. Ψυχοθεραπεία καὶ ψυχοθεραπεία ἀπὸ ὀρθόδοξους ψυχοθεραπευτὲς εἶναι ἕνα καὶ τὸ αὐτό. Λένε οἱ ἐκπρόσωποι τοῦ «Χριστιανικοῦ Συνδέσμου Ψυχολογικῶν Σπουδῶν» στὴν Ἀμερική: «Μᾶς ρωτοῦν συχνὰ ἂν εἴμαστε “Χριστιανοὶ ψυχολόγοι” καὶ τὸ βρίσκουμε δύσκολο νὰ ἀπαντήσουμε… Εἴμαστε Χριστιανοὶ ποὺ εἴμαστε ψυχολόγοι, ἀλλὰ πρὸς τὸ παρὸν δὲν ὑπάρχει καμία ἀποδεκτὴ Χριστιανικὴ ψυχολογία ποὺ νὰ εἶναι σαφῶς διαφορετικὴ ἀπὸ τὴ μὴ-Χριστιανικὴ ψυχολογία. Εἶναι δύσκολο νὰ ὑποδηλώνουμε ὅτι λειτουργοῦμε μὲ ἕναν τρόπο ποὺ εἶναι οὐσιαστικὰ διαφορετικὸς ἀπὸ ὅ,τι οἱ μὴ-Χριστιανοὶ συνάδελφοί μας. Μέχρι σήμερα δὲν ὑπάρχει καμιὰ ἀποδεκτὴ θεωρία, κανένας τρόπος ἔρευνας ἢ μεθοδολογία θεραπείας ποὺ νὰ εἶναι εὐδιάκριτα Χριστιανική». Πρὸς ἀποφυγὴν πιθανῆς σύγχυσης, ἐμεῖς θὰ προτιμούσαμε ἕνα συνέδριο ψυχοθεραπευτῶν καὶ ὄχι ὀρθόδοξων ψυχοθεραπευτῶν. Ο ψυχοθεραπευτς παραμένουν ψυχοθεραπευτές, ποια καν εναι πίστη τους καὶ ν κάποιοι ρθόδοξοι θέλουν ν λειτουργον κκλησιαστικὰ φείλουν νὰ πεμπολήσουν τν διότητα το ψυχοθεραπευτ. Ἄλλωστε στὴν Ἑλλάδα ὑπάρχουν τέτοιες περιπτώσεις.
.         Ἐνημερώθηκαν, ἄραγε, ὁ Ἀρχιεπίσκοπός μας καὶ ὁ Οἰκουμενικὸς Πατριάρχης, ποὺ ἀναμένεται νὰ ἀποστείλουν χαιρετισμό, γιὰ τὰ τεκταινόμενα; Γνωρίζουν τὶς 400 ψυχοθεραπευτικὲς προσεγγίσεις ποὺ κυριαρχοῦν καὶ ἐφαρμόζονται στὸν χῶρο τῆς ψυχοθεραπείας σήμερα, οἱ ὁποῖες δημιουργήθηκαν ἀπὸ ψυχοθεραπευτὲς ποὺ δὲν ἦταν πιστοί; Γνωρίζουν ὅτι οἱ ψυχοθεραπευτὲς ὀφείλουν νὰ ἀφήσουν στὴν ἄκρη τὰ προσωπικά τους πιστεύω γιὰ νὰ ἐργαστοῦν ψυχοθεραπευτικά; Γνωρίζουν ὅτι «στὸ τελευταῖο συνέδριο Ὀρθοδόξων Ψυχοθεραπευτῶν ποὺ ἔγινε στὸ Σικάγο, ὑπῆρξε εἰσήγηση ποὺ προσπαθοῦσε νὰ ἀποδείξει τὸ κοινὸ γνωστῆς ἀποκρυφιστικῆς μεθόδου μὲ τὴν Ὀρθοδοξία»; Γνωρίζουν ὅτι ὁμιλητὲς τοῦ ἐν λόγῳ συνεδρίου ἔχουν ἐλεγχθεῖ γιὰ διατυπωμένες θέσεις τους ποὺ θὰ μποροῦσαν νὰ χαρακτηριστοῦν κακόδοξες; Γνωρίζουν ὅτι μεταξὺ τῶν ὁμιλητῶν τοῦ συνεδρίου πάρχουν κα «ρθόδοξοι μιλητς» πο προωθον τς νατολικς θρησκεες κα μεθόδους, τς ναλλακτικς ψευδοθεραπεες, κα κάποιος πο κινεται σ χρο ποκρυφιστικό; Τὰ στοιχεῖα ὑπάρχουν σὲ κείμενα καὶ σὲ ἰστοσελίδες τους. Ἡ ἀλήθεια μπορεῖ νὰ χαρακτηριστεῖ φονταμενταλισμός; Ὅλοι δηλώνουν «ὀρθόδοξοι ψυχοθεραπευτές», ὁρισμένοι φέρουν καὶ τὴν ἰδιότητα τοῦ θεολόγου. Κάποιος μάλιστα ἐξ αὐτῶν συμβουλεύει ψυχοθεραπευόμενό του νὰ ἐπιλέξει μεταξὺ τοῦ ἰδίου (τοῦ ψυχοθεραπευτῆ) καὶ τοῦ ἐξομολόγου του: «Ὁ πνευματικός του τοῦ αὔξανε τὶς ἐνοχές του, ἐνῶ ἐγὼ προσπαθοῦσα νὰ τὶς μειώσω καὶ ὁ μόνος τρόπος γιὰ νὰ βγοῦμε ἀπὸ τὸ ἀδιέξοδο ἦταν νὰ τοῦ προτείνω νὰ διαλέξει ἀνάμεσα στοὺς δύο χώρους». Αὐτὰ διαβάζουμε σὲ κείμενό του ποὺ ἐξεδόθη τὸ 2005  καὶ θεωροῦμε ὅτι εἶναι ἀποκαλυπτικά.
.          Φρονοῦμε ὅτι ἀναγκαιότητα ὑπάρχει ὄχι γιὰ ἕνα συνέδριο, ἀλλὰ γιὰ μία ἐπιλογή. Τί ἐπιλέγουμε: ποιμαντικὴ ἢ ψυχοθεραπεία; Ἡ σύζευξη φαίνεται ἀδύνατη καὶ ἡ Ἐκκλησία στὴν καθολικότητά της θὰ ἀπορρίψει ὅ,τι εἶναι ἀσυμβίβαστο μὲ τὴν ζωὴ καὶ τὴν διδασκαλία της. Ἡ εὐθύνη ὅμως τῶν ἐμπλεκομένων παραμένει, ὅπως παραμένουν ἀναπάντητα καὶ τὰ δικά μας ἐρωτήματα.

ΠΗΓΗ: Η ΑΛΛΗ ΟΨΙΣ

Σχολιάστε