Ἄρθρα σημειωμένα ὡς Τριώδιον

ΕΞΩ Η ΘΥΕΛΛΑ ΜΑΙΝΕΤΑΙ…

ΕΞΩ Η ΘΥΕΛΛΑ ΜΑΙΝΕΤΑΙ…

Τοῦ περιοδ. «Ο ΣΩΤΗΡ»,
ἀρ. τ. 2193, 15.02.2019
ἠλ. στοιχ. «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.»

.           Ὁ κόσμος ἀνήσυχος. Ἀρκετοὶ λιποψυχοῦν. Ἐρωτήματα πνίγουν τὶς ψυχὲς ὅλων μας. Ποῦ πλέει τὸ πλοῖο τῆς Πατρίδας μας; Πόσο ἀκόμη θὰ τὸ μαστιγώνει ἀλύπητα ἡ θύελλα;
.           Τί θύελλα! Σαρωτική. Ὅσο περνοῦν οἱ μέρες ἀντὶ νὰ ἠρεμήσει, δυναμώνει. Μετατρέπεται σὲ κυκλώνα καταστρoφικό. Ἕνα-ἕνα διαλύει τὰ στηρίγματα τοῦ κόσμου. Ἡ διαφθορὰ διδάσκεται στὰ ἴδια τὰ Σχολεῖα. Ἡ Βουλὴ καταλύει νόμους αἰώνιους καὶ νομοθετεῖ ὡς νόμιμη τὴν ἀνομία καὶ τὴν ἀσέλγεια. Τὸ χειρότερο, ἡ σκέψη πολλῶν, ἀκόμη καὶ μέσα στὸν ἐκκλησιαστικὸ χῶρο, ὑφίσταται κακοήθη μετάλλαξη, συμβιβαζόμενη μὲ τὸ πνεῦμα τοῦ ἀποστατημένου κόσμου.
.           Μέσα σ᾽ αὐτη τὴ μαινόμενη πνευματικὴ κακοκαιρία ἡ Ἐκκλησία ἀνοίγει γιὰ μιὰ ἀκόμη χρονιὰ τὸν Παράδεισό της. Μᾶς εἰσάγει στὸν ἅγιο κόσμο τοῦ ΤΡΙΩΔΙΟΥ καὶ τῆς ΜΕΓΑΛΗΣ ΤΕΣΣΑΡΑΚΟΣΤΗΣ.
.           Μᾶς λέει: Ἀρκετά, παιδιά μου, χτυπηθήκατε ἀπὸ τὴν κοσμικὴ θύελλα. Ἀρκετὰ περιπλανηθήκατε στοὺς δρόμους τοῦ κόσμου. Ἐλᾶτε… γυρίστε στὸ σπίτι σας. Ἐλᾶτε… βαδίστε τὸν δρόμο τῆς ζωῆς. Φωνὴ στοργικὴ τῆς ἀληθινῆς μας μητέρας. Νὰ βαδίσουμε τὸν δρόμο τῆς ζωῆς καὶ νὰ γυρίσουμε στὸ σπίτι μας.
.            Τί σημαίνει ὅμως ἐπιστροφὴ στὸ σπίτι; Τί ἄλλο ἀπὸ αὐτὸ ποὺ τόσο δυνατά μᾶς ἔδειξε ὁ Κύριος μὲ τὴ μορφὴ τοῦ Ἀσώτου. Νὰ ἔρθουμε στὸ σπίτι μας, σημαίνει νὰ μετανοήσουμε, νὰ συμμαζευθοῦμε στὸν ἑαυτό μας, γιὰ νὰ συναντήσουμε τὸν Πατέρα μας. Ἀκριβῶς ὅπως ὁ Ἄσωτος ἔπραξε, ὁ ὁποῖος μόλις ἦρθε στὸν ἑαυτό του, «εἰς ἑαυτὸν ἐλθών», τότε εἶπε: «Πορεύσομαι πρὸς τὸν Πατέρα μου». Ὁ ἄνθρωπος βρίσκει τὸν Πατέρα του, συναντάει τὸν Θεό του, ὅταν μετανοεῖ καὶ ἔρχεται στὸν ἑαυτό του. Ὅσο παραμένει ἐκτὸς ἑαυτοῦ, εἴτε ζώντας ζωὴ ἀσωτίας εἴτε αἰχμαλωτιζόμενος ἀπὸ τοὺς ἀναρίθμητους περισπασμούς, βασανίζεται ἀπὸ τὶς θύελλες τοῦ κόσμου καὶ βρίσκεται μακριὰ ἀπὸ τὸν Πατέρα, χωρὶς Θεό, χωρὶς χαρὰ καὶ νόημα ζωῆς.
.           Ὁ μεγάλος Πατέρας τῆς Ἐκκλησίας μας ἅγιος Μάξιμος ὁ Ὁμολογητὴς τὴν Παραβολὴ τοῦ κρυμμένου θησαυροῦ τοῦ Χριστοῦ μας τὴν ἐφαρμόζει ἀκριβῶς σ᾽ αὐτὴ τὴ στροφὴ στὸν ἑαυτό μας. «Οὗτός ἐστιν ὁ θησαυρὸς ὁ ἐν τῷ ἀγρῷ κεκρυμμένος τῆς καρδίας σου, ὃν οὔπω εὗρες διὰ τὴν ἀργίαν· εἰ γὰρ εὗρες, ἄρα ἂν πέπρακας πάντα καὶ ἐκτήσω τὸν ἀγρὸν τοῦτον. Νῦν δὲ τὸν ἀγρὸν ἀφεὶς τὰ περὶ τὸν ἀγρὸν περιέπεις, ἐν οἷς οὐδὲν ἄλλο εὑρίσκεται πλὴν ἀκανθῶν καὶ τριβόλων» (Κεφάλαια Περὶ Ἀγάπης, Δ´ Ἑκατοντάς, ΞΘ´- ΟΒ´, PG 90,1064, 5). Ὁ Χριστὸς εἶναι ὁ θησαυρός, λέει ὁ Ἅγιος. Κι αὐτὸς ὁ θησαυρὸς βρίσκεται κρυμμένος μέσα σου, στὸ χωράφι τῆς καρδιᾶς σου. Πρέπει νὰ τὰ πουλήσεις ὅλα, νὰ ἀφήσεις δηλαδὴ τὶς ἀτέλειωτες ἐξωτερικὲς δραστηριότητές σου καὶ νὰ σκάψεις στὸ χωράφι τῆς καρδιᾶς σου γιὰ νὰ βρεῖς τὸν θησαυρό, τὸν Χριστό. Ἂν ὅμως ἀμελεῖς καὶ ἀσχολεῖσαι συνέχεια μὲ τὰ ἐξωτερικά, τὰ «περὶ τὸν ἀγρόν», τότε θὰ ταλαιπωρεῖσαι ἀνώφελα, διότι ἐκεῖ δὲν βρίσκεται τίποτε ἄλλο παρὰ μόνο ἀγκάθια καὶ τριβόλια.
.           Νὰ γυρίσουμε λοιπὸν στὸ σπίτι μας. Ἕνα σημαντικὸ βῆμα ἐπιστροφῆς εἶναι νὰ μποῦμε πρόθυμα στὴν ἀτμόσφαιρα τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς. Νὰ μετέχουμε στὶς θαυμαστὲς ἱερὲς Ἀκολουθίες της, τὰ Μεγάλα Ἀπόδειπνα, τοὺς Κατανυκτικοὺς Ἑσπερινούς, τοὺς Χαιρετισμούς, τὶς Προηγιασμένες θεῖες Λειτουργίες. Νὰ ἀποδυθοῦμε, κατὰ δύναμιν, καὶ στὸ ἄθλημα τῆς ἁγίας Νηστείας, ἡ ὁποία «ἐκτέμνει ἀπὸ καρδίας πᾶσαν κακίαν».
.           Καὶ ὅλα αὐτὰ καὶ καθετὶ ἄλλο μὲ ἀποφασιστικὴ στροφὴ στὸν ἑαυτό μας καὶ μὲ καλλιέργεια βαθύτερου πνεύματος μετανοίας.
.           Διότι ἡ βαθιὰ μετάνοια εἶναι τὸ ζητούμενο. Καὶ ἡ μόνη ὁδὸς σωτηρίας.
.           Ἔξω μαίνεται ἡ θύελλα.
.           Μέσα στὴν Ἐκκλησία ἡ χαρὰ τοῦ Θεοῦ.
.           Μακάριοι «οἱ εὑρίσκοντες αὐτήν»

 

,

Σχολιάστε

Ο ΘΗΣΑΥΡΟΣ ΤΟΥ ΤΡΙΩΔΙΟΥ

Ὁ θησαυρὸς τοῦ Τριωδίου

τοῦ περιοδ. «Ο ΣΩΤΗΡ»

.         «Ὁ Θεός, ἱλάσθητί μοι», φωνάζει ἱκετευτικὰ μέσα στὰ βάθη τῆς καρδιᾶς του ὁ ἁμαρτωλὸς Τελώνης. «Ἥμαρτον, πάτερ!», ψελλίζει κι ὁ ἄσωτος υἱός, ὅταν ἐπιτέλους ἐπιστρέφει στὸ σπίτι τοῦ πατέρα. «Τῆς μετανοίας ἄνοιξόν μοι πύλας, Ζωοδότα…», παρακαλεῖ κι ὁ κάθε πιστὸς ποὺ βιώνει τὸ ἀδιέξοδο τῆς ἁμαρτίας καὶ ἀναζητᾶ τὴ σωτήρια πύλη τῆς μετανοίας. Ποιά ψυχὴ μπορεῖ νὰ μείνει ἀσυγκίνητη σ’ αὐτὲς τὶς ἔντονες προτροπὲς μετανοίας;…
.         Μὲ αὐτὲς τὶς συγκλονιστικὲς παραινέσεις ξεκινᾶ τὸ Τριώδιο, ἡ πλέον κατανυκτικὴ περίοδος τοῦ ἔτους, κατὰ τὴν ὁποία ἡ Ἐκκλησία διαρκῶς μᾶς καλεῖ σὲ βαθύτερη μετάνοια, περισσότερη προσευχὴ καὶ ἐντονότερο πνευματικὸ ἀγώνα.
.         Τί εἶναι ὅμως τὸ Τριώδιο;… Εἶναι ἡ περίοδος ποὺ ἀρχίζει ἀπὸ τὴν Κυριακὴ τοῦ Τελώνου καὶ Φαρισαίου, συνεχίζεται μὲ τὴ Μεγάλη Τεσσαρακοστὴ καὶ καταλήγει στὴ Μεγάλη Ἑβδομάδα φτάνον­τας μέχρι καὶ τὸ Μέγα Σάββατο. «Τριώδιο» ὀνομάζεται καὶ τὸ ἐκκλησιαστικὸ βιβλίο ποὺ περιλαμβάνει τοὺς ὕμνους καὶ τὰ ἀναγνώσματα ὅλης αὐτῆς τῆς περιόδου. Ἡ ὀνομασία του ὀφείλεται στὸ γεγονὸς ὅτι χρησιμοποιεῖ κατὰ κύριο λόγο συλλογὲς ὕμνων («Κανόνες») ποὺ ἀποτελοῦνται ἀπὸ τρεῖς ὠδές. Βέβαια δὲν περιέχει μόνο τριωδίους ἀλλὰ καὶ ὁλόκληρους Κανόνες (οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦνται ἀπὸ ἐννέα ὠδές)· ὡστόσο φαίνεται ὅτι πῆρε τὸ ὄνομα ἀπὸ τὴν πλειονότητα τῶν Κανόνων.
.         Οἱ ὕμνοι τοῦ Τριωδίου δὲν γράφτηκαν ἀπὸ ἕναν ποιητὴ καὶ σὲ συγκεκριμένη ἐποχή. Ἀπὸ τὸν 5ο ὥς τὸν 15ο αἰώνα πολλοὶ συνέθεσαν ὕμνους ποὺ περιέχονται στὸ Τριώδιο. Οἱ πιὸ γνωστοὶ εἶναι: ὁ ἅγιος Ἀνδρέας Κρήτης, ὁ συγγραφέας τοῦ Μεγάλου Κανόνος, ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός, ὁ ἅγιος Κοσμᾶς, Ἐπίσκοπος Μαϊουμᾶ, καὶ οἱ Στουδίτες μοναχοὶ Θεόδωρος καὶ Ἰωσήφ. Τὸ ἐκπληκτικὸ εἶναι ὅτι παρὰ τὴν ποικιλία τῶν ἐποχῶν, τῶν ποιητῶν καί τῶν ἐπὶ μέρους θεμάτων του, τὸ Τριώδιο παρουσιάζει ἐντυπωσιακὴ ἁρμονία καὶ συνέχεται ἀπὸ μία κεντρικὴ ἔννοια, τὴ μετάνοια, ὡς προετοιμασία γιὰ τὴ συμμετοχὴ στὸ Πάθος καὶ τὴν Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ.
.         Ὅταν μελετᾶ κανεὶς τὸ Τριώδιο, μένει ἔκπληκτος ἀπὸ τὸ βάθος τῶν νοημάτων καὶ τὸ ὕψος τῶν θείων ἀληθειῶν ποὺ περιέχει. Στὴν οὐσία τὸ λειτουργικὸ αὐτὸ βιβλίο περιλαμβάνει συνοπτικὰ τὴ δογματικὴ καὶ ἠθικὴ διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας μας.
.               Ἀξιοθαύμαστη εἶναι καὶ ἡ ποιητικὴ ἔκφραση τῶν ὕμνων του. Στὸ Τριώδιο συναντᾶ κανείς:
– Ζωηρὲς περιγραφές, ὅπως ὁ θρῆνος τοῦ Ἀδὰμ ὅταν ἐξορίστηκε ἀπὸ τὸν Παράδεισο: «Ἐκάθισεν Ἀδάμ, ἀπέναντι τοῦ Παραδείσου, καὶ τὴν ἰδίαν γύμνωσιν θρηνῶν ὠδύρετο» (Δοξαστικὸ Ἑσπερινοῦ Κυριακῆς τῆς Τυρινῆς),
– ὡραῖες παρομοιώσεις, ὅπως αὐτὴν ποὺ ψάλλεται στὴν ἀρχὴ τῆς Σαρακο­στῆς: «Τὸ στάδιον τῶν ἀρετῶν ἠνέῳ­κται, οἱ βουλόμενοι ἀθλῆσαι εἰσέλθετε»,
– ἐπιτυχεῖς ἐπαναλήψεις ποὺ παρακινοῦν ἔντονα τὴν ψυχὴ σὲ μετάνοια, ὅπως τὸ γνωστὸ Κοντάκιο τοῦ Μ. Κανόνος: «Ψυχή μου ψυχή μου, ἀνάστα τί καθεύδεις; τὸ τέλος ἐγγίζει…»,
– θαυμάσιες ἐναλλαγὲς ἤχων καὶ εἱρ­μῶν ἀνάλογα μὲ τὴν ἡμέρα. Οἱ ὕμνοι του εἶναι ἄλλοτε κατανυκτικοί (π.χ. «Κύριε τῶν δυνάμεων, μεθ’ ἡμῶν γενοῦ…», «Μὴ ἀποστρέψῃς τὸ πρόσωπόν σου…») κι ἄλλοτε πανηγυρικοί, ὅπως π.χ. τὴν Κυριακή τῆς Ὀρθοδοξίας: «Σκιρτήσατε, κροτήσατε, μετ᾿ εὐφροσύνης ᾄσατε…».
.         Ἐντυπωσιακὴ εἶναι καὶ ἡ ἐπιλογὴ τῆς μουσικῆς ἐπενδύσεως τῶν τροπαρίων, ὥστε νὰ προετοιμάζουν ἀνάλογα τὸν πιστό, ὅπως π.χ. συμβαίνει στὸν Κανόνα τῆς Σταυροπροσκυνήσεως, ποὺ ψάλλεται στὸ ἴδιο μέλος μὲ τὸν Ἀναστάσιμο Κανόνα («Ἀναστάσεως ἡμέρα»: «Πανηγύρεως ἡμέρα, τῇ Ἐγέρσει Χριστοῦ, θάνατος φροῦδος ὤφθη, ζωῆς ἀνέτειλεν αὐγή· ὁ Ἀδὰμ ἐξαναστάς, χορεύει χαρᾷ…»). Μὲ τὸν τρόπο αὐτὸ ὁ πιστὸς ποὺ βρίσκεται στὸ μέσο τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς, συνεχίζει τὸν ἀγώνα μὲ ἔντονη τὴν προσδοκία καὶ τὴν ἐλπίδα τῆς Ἀναστάσεως.
.         Στὸ Τριώδιο περιλαμβάνονται ἐπίσης καὶ τὰ πλέον γνωστὰ ἀριστουργήματα, ὅπως ὁ Ἀκάθιστος Ὕμνος καὶ ἡ ὑμνολογία τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ ἀπαράμιλλη ποιητικὴ δημιουργία καὶ κορυφαία ἔκφραση τοῦ Πάθους τοῦ Κυρίου.
.         Βέβαια, οἱ ὕμνοι τοῦ Τριωδίου δὲν εἶναι ἁπλῶς ὡραῖα ποιήματα, ἀλλὰ βιωματικὰ ἔργα ποὺ μεταγγίζουν τὴν ἁγιοπνευματικὴ Χάρι καὶ τὸν ἱερὸ ἐνθουσιασμὸ τῶν ἱερῶν Ὑμνογράφων, καὶ γι’ αὐτὸ μιλοῦν στὶς καρδιὲς τῶν πιστῶν. Ἄλλωστε τὸ κυριότερο δὲν εἶναι τὰ ποιητικὰ σχήματα ἀλλὰ τὸ περιεχόμενο τῶν ὕμνων, τὸ ὁποῖο προσφέρει ὑψηλὴ διδασκαλία τῶν δογμάτων καὶ τοῦ ἤθους τῆς Ἐκκλησίας. Μελετώντας τοὺς ὕμνους τοῦ Τριωδίου μᾶς δίνεται ἡ εὐκαιρία νὰ ἐμβαθύνουμε στὸ μυστήριο τῆς θείας Οἰκονομίας μέσα ἀπὸ ὅλα τὰ στάδια τῆς ἀνθρώπινης ἱστορίας: τὴν παραδεισιακὴ ζωή, τὴν πτώση τοῦ ἀνθρώπου καὶ τὴν ἐν Χριστῷ ἀπολύτρωση. Ἔτσι τὸ Τριώδιο μᾶς μεταδίδει τὴν ὀρθὴ φιλοσοφία τῆς ζωῆς, μᾶς παρακινεῖ στὸν πνευματικὸ ἀγώνα, προβάλλει πρότυπα μετανοίας καὶ ἀρετῆς καὶ μᾶς προετοιμάζει στὴν πορεία πρὸς τὸ Πάσχα.
.         Εἶναι θησαυρὸς τὸ Τριώδιο. Θησαυ­ρὸς ποὺ ἀνήκει στὴν Ἐκκλησία, δηλαδὴ σὲ κάθε πιστὸ Χριστιανό! Καὶ τί κρίμα, νὰ ἔχουμε μερίδιο σ’ αὐτὸ τὸν πλοῦτο καὶ νὰ μὴν τὸ ἀξιοποιοῦμε!… Ἂς ἀνοίξουμε λοιπὸν αὐτὸ τὸν μοναδικὸ θησαυρὸ γιὰ νὰ ἀνακαλύψουμε τὸν πλοῦτο του. Ἂς συμμετέχουμε πιὸ τακτικὰ στὶς ἱερὲς Ἀκολουθίες τῆς Ἐκκλησίας μας, καὶ μάλιστα σ᾿ αὐτὲς ποὺ μόνο αὐτὴ τὴν περίοδο τελοῦνται, ὅπως: Κατανυκτικοὶ Ἑσπερινοί, Μέγα Ἀπόδειπνο, Χαιρετισμοί, Μέγας Κανών. Ἂς προσευχόμαστε μὲ τοὺς ὕμνους τοῦ Τριωδίου, γιὰ νὰ ἐμπνευσθοῦμε ἀπὸ τὸ πνεῦμα του. Πνεῦμα συντριβῆς καὶ μετανοίας, ποὺ μᾶς κατευθύνει στήν ὁδό τῆς σωτηρίας, ὅπως ψάλλουμε στὸ γνωστὸ τροπάριο τοῦ Ὄρθρου: «Τῆς σωτηρίας εὔθυνόν μοι τρίβους, Θεοτόκε…».

 

Σχολιάστε

ΜΠΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΤΡΙΩΔΙΟ-1 (Ἀρχιμ. Εὐσεβίου Βίττη)

Ἀρχιμ. Εὐσεβίου Βίττη (†)
ΜΠΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΤΡΙΩΔΙΟ

Ἀπὸ τὸ βιβλίο: «Κοινωνικὲς διαστάσεις τῆς Ὀρθόδοξης Πνευματικότητας»,
ἔκδ. Ἱ. Μητρ. Σιδηροκάστρου, Σιδηρόκαστρον 1983, σελ. 23 ἑπ.

Ἠλ. στοιχειοθ. «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ»

.           Σκοπὸς τοῦ Τριωδίου εἶναι κατὰ τοὺς ἁγίους Πατέρας νὰ μᾶς θυμίσει μὲ συντομία ὅλες τὶς εὐεργεσίες τοῦ Θεοῦ, τὶς ὁποῖες μᾶς ἔκανε ἀπὸ τότε ποὺ μᾶς δημιούργησε καὶ θέλει ἀκόμη νὰ μᾶς βοηθήσει νὰ μὴν ξεχάσουμε πὼς εἴμαστε πλάσματα τοῦ Θεοῦ μὲ τελικό μας προορισμὸ τὴν ἕνωσή μας μὲ τὸν Θεό. Ἐξ αἰτίας ὅμως τῆς ἁμαρτωλότητός μας εἴμαστε ὑποχείριοι τῆς ἁμαρτωλῆς λήθης, ὅπως λένε οἱ ὅσιοι νηπτικοὶ Πατέρες καὶ εὔκολα λησμονοῦμε τὸν ἀγώνα ποὺ πρέπει νὰ διεξαγάγουμε στὸν πνευματικὸ χῶρο, γιὰ νὰ μορφώσουμε τὸν ἑαυτό μας σύμφωνα μὲ τὸ θέλημα τοῦ θεοῦ, ἐὰν θέλουμε τελικὰ νὰ ἑνωθοῦμε μαζί του.
.           Ἐπειδὴ δὲν ὑποταχθήκαμε στὸ θέλημα τοῦ θεοῦ, ὁδηγηθήκαμε ἔξω ἀπὸ τὸν παράδεισο τῆς τρυφῆς. Βέβαια ἀφορμὴ γιὰ τὸ κατάντημά μας στάθηκε ἀρχικὰ ὁ φθόνος τοῦ διαβόλου, ποὺ ὄντας αὐτὸς ὁ ἀρχέκακος ὄφις δηλητηρίασε τὴν ὕπαρξή μας μὲ τὸ ψέμα καὶ τὴν ἀπάτη καὶ μᾶς γύμνωσε ἀπὸ τὴν θεία χάρη. Παρόλη ὅμως τὴν ζηλόφθονη παρέμβαση τοῦ διαβόλου στὴν σχέση μας μὲ τὸν Θεὸ δὲν εἶναι μικρὴ ἡ εὐθύνη ποὺ βαραίνει ἐμᾶς τοὺς ἴδιους. Στὸ δράμα, ποὺ παίχτηκε στὸν Παράδεισο, ἔφταιξε καὶ ἡ δική μας ἔπαρση καὶ ὑψηλοφροσύνη, ποὺ ρίζα της εἶχε τὴν δική μας ἐγωκεντρικότητα. Ζητώντας νὰ κάνουμε τὸν ἑαυτό μας αὐτόνομο καὶ αὐτὸν κέντρο τῆς ὕπαρξής μας καταντήσαμε μακριὰ ἀπὸ τὸν Θεὸ σὲ σὲ μιὰ θλιβερὴ καὶ κακοδαίμονα ἀπομόνωση, ὑποχείριοι τοῦ παγκάκιστου ἐχθροῦ μας, τοῦ διαβόλου, καὶ τῶν ἀναρίθμητων παθῶν μας.
.           Ὁ Υἱὸς ὅμως καὶ Λόγος τοῦ Θεοῦ ἀπὸ δική του αὐτοπροαίρετη ἀγάπη κλίνας οὐρανοὺς κατέβηκε ὣς τὴν δική μας ἐσχατιὰν καί, ἀφοῦ κατοίκησε στὴν Παναγία Παρθένον -Μητέρα του- ἔγινε ἄνθρωπος σὰν κι ἐμᾶς καὶ γιὰ μᾶς. Μὲ τὴν ἁγία ζωή Του καὶ τὴν διδασκαλία Του μᾶς ἔδειξε τὸν τρόπο τῆς ἀνόδου μας στὸν οὐρανό. Μᾶς δίδαξε πρὸ πάντων τὴν ἀπέραντη ταπείνωση.[…]
.           Τὸ Τριώδιο μᾶς μιλάει ἀκόμα καὶ γιὰ τὰ ἅγια Πάθη τοῦ Κυρίου μας, γιὰ τὴν ἀνάστασή Του καὶ τὴν ἄνοδό Του στοὺς οὐρανούς. Καὶ πῶς μὲ τὸ κήρυγμα τῶν μαθητῶν τοῦ Χριστοῦ ἁπλώθηκε παντοῦ τὸ σωτήριο μήνυμα τοῦ Κυρίου. […]
.           Τὸν τόνο καὶ τὸ χρῶμα στὸ Τριώδιο τὸν δίνουν οἱ τρεῖς Κυριακὲς ποὺ προηγοῦνται σὰν προανάκρουσμα ὅλης τῆς ἁρμονίας του. Οἱ Κυριακὲς αὐτὲς εἶναι ἡ Κυριακὴ τοῦ Τελώνου καὶ Φαρισαίου, ἡ Κυριακή του Ἀσώτου καὶ ἡ Κυριακή τῆς Δευτέρας Παρουσίας τοῦ Χριστοῦ.[…]

.           Πρώτη πρώτη τοποθετεῖται ἡ Κυριακὴ τοῦ Τελώνου καὶ Φαρισαίου μὲ ἀνάγνωση τῆς σχετικῆς εὐαγγελικῆς παραβολῆς τοῦ Κυρίου. Ὅλη ἡ ἑβδομάδα ποὺ ἀκολουθεῖ τὴν Κυριακὴ αὐτὴ ἀποτελεῖ προεισαγωγὴ καὶ προετοιμασία γιὰ τὴν πνευματικὴ περίοδο τοῦ Τριωδίου καὶ εἰδικὰ τῆς μεγάλης Τεσσαρακοστῆς ποὺ πρόκειται νὰ ἀρχίσει[…]

Χαρακτηριστικὰ τῆς φαρισαϊκῆς ψυχῆς

Α´ Ἡ ἀπόνοια

.           Ὁ ἱερὸς ὑμνωδὸς κάνει μίαν ἀνάλυση τῆς πνευματικῆς καταστάσεως τοῦ Φαρισαίου καὶ παρουσιάζει διάφορα χαρακτηριστικά της γνωρίσματα, τὰ ὁποῖα μᾶς καλεῖ νὰ προσέξουμε. Ἡ κατάσταση τοῦ Φαρισαίου χαρακτηρίζεται πρῶτα πρῶτα ὡς ἀπόνοια. Τί εἶναι ἡ ἀπόνοια; Εἶναι ἡ παρέκκλιση ἀπὸ τὴ λογικὴ καὶ τὸ σωστό. Εἶναι κατάσταση τρέλας καὶ παραφροσύνης, εἶναι κατάσταση ἀνόητης ὑπερηφανείας καὶ αὐταρεσκείας. Ἀλλὰ ἡ μὲν παραφροσύνη ἑνὸς ἀνθρώπου, ποὺ χωρὶς νὰ τὸ θέλει στερήθηκε ἀπὸ τὸ λογικό του, ἀποτελεῖ μία ἀξία λύπης καὶ συμπόνοιας γιὰ τὸ συνάνθρωπό μας παθολογικὴ κατάσταση. Ἡ πνευματικὴ ὅμως ἀπονοια, γιὰ τὴν ὁποία κάνει ἐδῶ ὁ ἱερὸς ὑμνωδὸς λόγο χαρακτηρίζοντας τὴν ἐσωτερικὴ κατάσταση τοῦ Φαρισαίου, εἶναι ἀρρώστια ἀξιοκατάκριτη καὶ ἄξια ἀποστροφῆς. Ἕνα πρῶτο ἐκδήλωμα αὐτῆς τῆς ἀπονοίας εἶναι ἡ ἀλαζονικὴ αὐτοδικαίωση, ἡ ἀνακήρυξη τοῦ Φαρισαίου ἀπὸ τὸν ἴδιο του τὸν ἑαυτὸ ὡς δικαίου. […] Κάθε καλὸ ποὺ τυχὸν κάνει ὁ ἄνθρωπος, κάθε καλὴ πράξη του, κάθε τυχὸν ἀρετή του, ἂν δὲν προσέξει καὶ ξεπέσει στὴν πνευματικὴ ἀπόνοια, ποὺ χαρακτήριζε τὸν Φαρισαῖο, ἀδειάζει αὐτόματα, κενώνει, ἐξαφανίζει τὸ περιεχόμενό τους καὶ μένει τελικὰ ἕνα ἄδειο ἀπὸ οὐσία καὶ περιεχόμενο τσόφλι. Ἀπομένει δηλαδὴ μία φενάκη, ἕνα ἐξωτερικὸ φαινόμενο χωρὶς οὐσιαστικὴ ἀξία καὶ σημασία. Καὶ εἶναι κενὸ καὶ κούφιο κάθε ἀγαθὸ ποὺ γίνεται ἐν ἀπονοίᾳ, γιατί δὲν τὸ ἀναγνωρίζει ὁ Θεός. Καὶ ὅ,τι δὲν ἀναγνωρίζει ὁ Θεὸς δὲν ὑπάρχει.

Β´ Ἡ οἴησις

.           Τὸν φαρισαῖο τὸν χαρακτηρίζει ἀκόμη κατὰ τὸν ἱερὸν ὑμνωδὸν ἡ οἴησις, δηλαδὴ ἡ μεγάλη ἰδέα ποὺ εἶχε γιὰ τὸν ἑαυτό του. Τὴν οἴησι ποὺ ὁ ἱερὸς ὑμνωδὸς τὴν θεωρεῖ ὡς κάτι τὸ συγγενικὸ μὲ τὴν ἀπόνοια -καὶ εἶναι πραγματικὰ- τὴν ὀνομάζει ὄγκον φρενοβλαβῆ καὶ φύσημα βδελυκτόν. Γι᾽ αὐτὸ καὶ τὸ φρόνημα αὐτὸ ἀποτέλεσε τελικὰ τὸν ἐξευτελισμὸ τοῦ Φαρισαίου μπροστὰ στὰ μάτια τοῦ Θεοῦ. Ἡ οἴηση τυφλώνει τὸν ἄνθρωπο καὶ δὲν τὸν ἀφήνει νὰ πραγματοποιήσει αὐτὸ ποὺ νομίζει πὼς ἔχει, νὰ γίνει αὐτὸ ποὺ νομίζει πὼς εἶναι.
.            Ἀλλὰ ἡ λύση δὲν εἶναι χαρακτηριστικὸ μόνο τῆς φαρισαϊκῆς ψυχῆς, τοῦ συγκεκριμένου ἐκείνου προσώπου τῆς παραβολῆς. Ἡ οἴηση εἶναι ἕνα συνηθισμένο δυστυχῶς παθολογικὸ φαινόμενο τῆς πνευματικῆς ζωῆς.

ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ

, , , , , ,

Σχολιάστε

ΤΟ ΝΕΟ ΚΑΙ ΕΝ ΠΟΛΛῌ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑΠΛῌ ΔΙΑΚΙΝΔΥΝΕΥΣΕΙ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΟ ΠΕΛΑΓΟΣ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΤΕΣΣΑΡΑΚΟΣΤΗΣ

«Τριώδιον παρ’ ἀνθρώπων δέχου, Κύριε…»

Γράφει ὁ π. Κων. Ν. Καλλιανὸς
Ἐφημέριος Ι. Ν. Ἁγ. Κωνσταντίνου Σκοπέλου

 Περιοδ.  «ΕΝΟΡΙΑΚΗ ΕΥΛΟΓΙΑ»,
ἔκδ. Ἱ. Ν. Ἁγ. Νικολάου Πευκακίων,
ἀρ. τ. 139, Μάρτιος 2014

.               Προετοιμάζοντας τὶς ἀποσκευές της ἡ Ἐκκλησία γιὰ τὸ νέο καὶ ἐν πολλῇ, ἀλλὰ καὶ πολλαπλῇ διακινδυνεύσει ἐπιχειρούμενο ταξίδι στὸ πέλαγος τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς, προσκομίζει στὴν πνευματική Της τράπεζα τὸ Τριώδιον, καὶ μὲ ἱεροκατάνυξη τὸ ἀνοίγει. Τὸ ἀνοίγει καὶ μᾶς θυμίζει ὅτι τὸ ταξίδι εἶναι μακρὺ καὶ πολυήμερο, σκιασμένο κάποτε ἀπὸ τὸν χειμώνα ποὺ δὲν ἔχει παρέλθει, μὲ τοὺς νοητοὺς «Λαιστρυγόνας καὶ Κύκλωπας» ὑπούλως νὰ καιροφυλαχτοῦν. Ὡστόσο, εἶναι ψυχωφέλιμο ταξίδι καὶ ἀποκαλυπτικό. Γι᾽ αὐτὸ κι ἀπαιτεῖ κατάλληλη προετοιμασία. Γιατί ἕνα ταξίδι δὲ σχεδιάζεται μονάχα, ἀλλὰ πρωτίστως ἀξιολογεῖται: πόσο χρήσιμο εἶναι στ᾽ ἀλήθεια;
.               Τριώδιο λοιπόν. Μιὰ κρίσιμη γιὰ τὴν ἀκεραιότητα τῆς πνευματικῆς ζωῆς μας χρονικὴ περίοδος, ποὺ ἀποσυμπιέζει σιγὰ σιγὰ τὴν ψυχὴ καὶ τῆς χαρίζει τὴν εἰρήνη, τὴ σιωπὴ καὶ τὴν κατάνυξη. Τὰ ἀγαθὰ ἐκεῖνα δηλαδή, ποὺ τὴν ἀναζωογονοῦν καὶ συγυρίζουν, τακτοποιώντας τὶς ὅποιες σκόρπιες σκέψεις, ἐπιθυμίες, λογισμούς. Μὲ ἄξονα καὶ μὲ τὴ συνδρομὴ τοῦ πολύτιμου ἐργαλείου τῆς μετάνοιας. Γι᾽ αὐτὸ καὶ ἱκετεύουμε, «Τῆς μετανοίας ἄνοιξόν μοι πύλας, Ζωοδότα..». Αὐτὲς τὶς πύλες ἀνοίγει ἡ Ἐκκλησία, λοιπόν, καὶ μᾶς ὑπενθυμίζει: «Μὴ προσευξώμεθα φαρισαϊκῶς, ἀδελφοί».
.               Θεμέλιος λίθος ἡ προτροπὴ αὐτή, στηρίζει τὴν πνευματική μας οἰκοδομὴ καὶ γίνεται κερὶ ἀναμμένο, ποὺ φωτίζει τὸν βηματισμό μας μέσα στὸ ἱερὸ στάδιο ὅπου πρόκειται νὰ εἰσοδεύσουμε, «οἱ βουλόμενοι ἀθλῆσαι».
.              Αὐτές, λοιπόν, οἱ πρῶτες λέξεις τοῦ Τριωδίου γίνονται ἀναμφίβολα τὸ κλειδὶ ποὺ ἀνοίγει τοῦτες τὶς πύλες τῆς μετανοίας, ἀπομακρύνοντας τὴν κάθε ἀλαζονικὴ συμπεριφορά μας, ἡ ὁποία καὶ ἀποτελεῖ πρόσκομμα γιὰ τὴν ἀποποίηση τῆς κάθε ὑποκριτικῆς μας ἐνέργειας. Γιατί ἴδιον τοῦ φαρισαϊσμοῦ εἶναι ἡ δαιμονικὴ ὑπεροψία, ποὺ ἀναχαιτίζει τὴ Θεία Χάρη, σύμφωνα μὲ τὴν πατερικὴ ἐντολή: «Ἡ μὲν ταπείνωσις συνάπτεται τῷ Χριστῷ, ἡ δὲ ἀλαζονεία τῷ πεφρονηματισμένῳ καὶ πλήρους ὄγκου δαίμονι» ( Ἅγιος Ἀνδρέας ὁ Κρήτης).
.               Ὡστόσο, τὸ μέγα ζητούμενο, τὸ ὁποῖο ὀφείλει νὰ διακριβώσει κάθε θεοκατάνυκτος ψυχή, εἶναι ἡ ἀποβολὴ τοῦ φαρισαϊκοῦ στοιχείου ἀπὸ τὴν μετὰ τοῦ Θεοῦ σχέση καὶ κοινωνία. Καὶ εἶναι γνωστὸ ὅτι ἡ ἐπικοινωνία μετὰ τοῦ Θεοῦ ἐπιτυγχάνεται διὰ τῆς εἰλικρινοῦς καὶ ἀσχηματίστου προσευχῆς: ἐκείνης δηλαδὴ ποὺ ἀνοίγει δρόμους συνάντησης μεταξὺ Θεοῦ κι ἀνθρώπου. Μόνο ποὺ ἀπαιτεῖται εἰλικρίνεια καὶ συντριβή, ἀποβολὴ τοῦ προσωπείου καὶ δυνατότητα τοῦ προσευχομένου «τοῦ ὁρᾶν τὰ πταίσματά» του. Καὶ ἡ δυνατότητα αὐτὴ ἐπιτυγχάνεται, ὅταν ὑπάρξει συντριβὴ καὶ ταπείνωση. Διότι ἡ θεόδωρος αὐτὴ χάρη, «ἡ ταπείνωσις, τροφὴ ὑπάρχει τῶν ἀρετῶν…τῶν παθῶν ἀναίρεσις, συντήρησις ὑγρότητος ἐν τῇ ρίζῃ τῆς πίστεως» (Ἅγ. Ἀνδρέας ὁ Κρήτης).
.               Ἀνοίγει, λοιπόν, τὸ Τριώδιο ὑπενθυμίζοντάς μας νὰ προσέξουμε, μήπως ὑποπέσουμε στὴν παγίδα τῆς αὐτοδικαίωσης, ποὺ ἀσφαλῶς γεννᾶ κατάκριση, ὑποτίμηση καὶ περιφρόνηση τοῦ ἄλλου, ἀφοῦ ὁ «φαρισαϊκῶς προσευχόμενος» καὶ κατ᾽ ἀκολουθίαν, ζῶν, κινούμενος καὶ ὑπάρχων, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διαπιστώνει στὸν ἄλλο, τὸν συνάνθρωπό του, ἔστω καὶ ψῆγμα καλωσύνης, τρυφερότητος καὶ μετανοίας. Διότι, «ἂν καὶ ἀπομονώνεται γιὰ νὰ προβάλλη τὴν θρησκευτική του ὑπεροχή, συγχρόνως ἐπικαλεῖται τὶς ἀδυναμίες καὶ τὶς ἐλλείψεις τῶν ἄλλων ἀνθρώπων γιὰ νὰ βιώση τὴν ἱκανοποίηση τῆς θρησκευτικῆς του αὐταρκείας». (Ι. Κ. Κορναράκης) Καὶ μ᾽ αὐτὴν ζεῖ. Γιὰ νὰ αἰσθάνεται ὅτι εἶναι τὸ κέντρο τοῦ κόσμου κι ὄχι «ὥσπερ οἱ λοιποὶ τῶν ἀνθρώπων» (Λκ. ιη´11), μεταξὺ αὐτῶν κι ὁ Τελώνης ποὺ συμπροσεύχεται μαζί του λίγο παραπέρα καὶ στὸν ὁποῖο προβάλλει, μεταθέτει ὅλο τὸ φάσμα τῶν ἐνοχῶν. Ἀντίθετα ἀπὸ τὸν Τελώνη, ποὺ συνοψίζει ὅλη του τὴ βιοτὴ καὶ τὴν ἐνσυνείδητη μετάνοιά του σὲ τρεῖς λέξεις « Ὁ Θεός, ἱλάσθητί μοι τῷ ἁμαρτωλῷ» (Λκ. ιη´13 ). Καὶ τὸ κυριώτερο: «βιώνει τὴν ἐνοχή του «κατὰ μόνας»… καὶ δὲν τὴν μεταφέρει ἐπὶ ἄλλων ἀνθρώπων. Αἰσθάνεται ὅτι εἶναι ἔνοχος καὶ ἡ εὐθύνη τῆς ἐνοχῆς αὐτῆς βαρύνει ἀποκλειστικῶς αὐτὸν μόνο» (Ι. Κ. Κορναράκης).
.               Τὸ βασικὸ διερώτημα ποὺ ἀναδύεται ἀπὸ τὰ βάθη τῆς ψυχῆς τοῦ καθενός, καθὼς προσεγγίσαμε αὐτὴ τὴν ἱεροπρεπέστατη χρονικὴ περίοδο τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ἔτους, εἶναι τὸ ἑξῆς: Τελικὰ σὲ ποιὰ μερίδα ἀνήκουμε: ἐκείνων ποὺ μὲ φαρισαϊκὴ ὑψηγορία ἐπιμένουν νὰ βηματίζουν ἀκόμα πρὸς τὸ ἱερὸ προσεύξασθαι, ἢ ἐκείνων ποὺ μὲ βεβαρυμένους τοὺς ὀφθαλμοὺς προσέρχονται καὶ ψελλίζουν: «Ἵλαθι μόνε ἡμῖν εὐδιάλλακτε»;

, , ,

Σχολιάστε

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΤΕΛΩΝΟΥ καὶ ΤΟΥ ΦΑΡΙΣΑΙΟΥ

Κυριακή τοῦ Τελώνου καὶ τοῦ Φαρισαίου.

.        Ἡ πρώτη Κυριακὴ τοῦ Τριωδίου εἶναι ἀφιερωμένη στὴν πολὺ διδακτικὴ παραβολὴ τοῦ Τελώνου καὶ τοῦ Φαρισαίου, τὴν ὁποία ὁ Κύριος διηγήθηκε, προκειμένου νὰ διδάξει τὴν θεοφιλῆ ἀρετὴ τῆς ταπεινώσεως καὶ νὰ στηλιτεύσει τὴν ἑωσφορικὴ ἔπαρση. Δίδαξε τὴν παραβολὴ αὐτὴ «πρός τινας τοὺς πεποιθότας ἐφ᾽ ἑαυτοῖς ὅτι εἰσὶ δίκαιοι, καὶ ἐξουθενοῦντας τοὺς λοιποὺς» (Λουκ.ιη´ 9).
.        Ὁ εὐαγγελιστὴς Λουκᾶς, μὲ τρόπο λιτό, ἀλλὰ σαφέστατο, διέσωσε τὴν παραβολὴ αὐτὴ ὡς ἑξῆς: «Ἄνθρωποι δύο ἀνέβησαν εἰς τὸ ἱερὸν προσεύξασθαι , ὁ εἷς Φαρισαῖος καὶ ὁ ἕτερος τελώνης. ὁ Φαρισαῖος σταθεὶς πρὸς ἑαυτὸν ταῦτα προσηύχετο· ὁ Θεός, εὐχαριστῶ σοι ὅτι οὐκ εἰμὶ ὥσπερ οἱ λοιποὶ τῶν ἀνθρώπων, ἅρπαγες, ἄδικοι, μοιχοί, ἢ καὶ ὡς οὗτος ὁ τελώνης· νηστεύω δὶς τοῦ σαββάτου, ἀποδεκατῶ πάντα ὅσα κτῶμαι. καὶ ὁ τελώνης μακρόθεν ἑστὼς οὐκ ἤθελεν οὐδὲ τοὺς ὀφθαλμοὺς εἰς τὸν οὐρανὸν ἐπᾶραι, ἀλλ᾿ ἔτυπτεν εἰς τὸ στῆθος αὐτοῦ λέγων· ὁ Θεός, ἱλάσθητί μοι τῷ ἁμαρτωλῷ. λέγω ὑμῖν, κατέβη οὗτος δεδικαιωμένος εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ ἢ γὰρ ἐκεῖνος· ὅτι πᾶς ὁ ὑψῶν ἑαυτὸν ταπεινωθήσεται, ὁ δὲ ταπεινῶν ἑαυτὸν ὑψωθήσεται.» (Λουκ. ιη´ 10-14).
.        Ἡ τάξη τῶν Φαρισαίων ἐκπροσωποῦσε τὴν ὑποκρισία καὶ τὴν ἐγωιστικὴ αὐτάρκεια καὶ ἔπαρση. Τὰ μέλη της ἀπόλυτα ἀποκομμένα ἀπὸ τὴν ὑπόλοιπη ἰουδαϊκὴ κοινωνία ἀποτελοῦσαν, λαθεμένα, τὸ μέτρο συγκρίσεως τῆς εὐσεβείας καὶ τῆς ἠθικῆς γιὰ τοὺς Ἰουδαίους. Ἀντίθετα οἱ τελῶνες ἦταν ἡ προσωποποίηση τῆς ἀδικίας καὶ τῆς ἁμαρτωλότητας. Ὡς φοροεισπράκτορες τῶν κατακτητῶν Ρωμαίων διέπρατταν ἀδικίες, κλοπές, ἐκβιασμούς, τοκογλυφίες καὶ ἄλλες εἰδεχθεῖς ἀνομίες καὶ γι᾽ αὐτὸ τοὺς μισοῦσε δικαιολογημένα ὁ λαός. Δύο ἀντίθετοι τύποι τῆς κοινωνίας, οἱ ὁποῖοι ἐκπροσωποῦσαν τὶς δύο αὐτὲς τάξεις, ἀνέβηκαν στὸ ναὸ νὰ προσευχηθοῦν. Ὁ πρῶτος, ὁ νομιζόμενος εὐσεβής, ἔχοντας τὴν αὐτάρκεια τῆς δῆθεν εὐσέβειάς του ὡς δεδομένη, στάθηκε μὲ ἔπαρση μπροστὰ στὸν Θεὸ καὶ ἄρχισε νὰ ἀπαριθμεῖ τὶς ἀρετές του, οἱ ὁποῖες ἦταν πραγματικές. Τὶς ἐξέθετε προκλητικότατα εἰς τρόπον ὥστε ἀπαιτοῦσε ἀπὸ τὸν Θεὸ νὰ τὸν ἐπιβραβεύσει γι᾽ αὐτές. Γιὰ νὰ ἐξαναγκάσει τὸν Θεὸ ἔκανε καὶ ἀήθη σύγκρισή του μὲ ἄλλους ἀνθρώπους καὶ ἰδιαίτερα μὲ τὸν συμπροσευχόμενό του τελώνη.
.        Ἀντίθετα ὁ ὄντως ἁμαρτωλὸς τελώνης συναισθάνεται τὴν δεινή του κατάσταση καὶ μὲ συντριβὴ καὶ ταπείνωση ζητεῖ τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ. Αὐτὴ ἡ μετάνοιά του τὸν δικαιώνει μπροστὰ στὸν Θεό. Γίνεται δεκτὴ ἡ προσευχή του, σὲ ἀντίθεση μὲ τὸν ὑποκριτὴ Φαρισαῖο, ὁ ὁποῖος ὄχι μόνο δὲν ἔγινε δεκτὴ ἡ προσευχή του, ἀλλὰ σώρευσε στὸν ἑαυτό του περισσότερο κρίμα, ἐξ αἰτίας τῆς ἐγωπαθείας του.
.        Οἱ Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας μας ὅρισαν νὰ εἶναι ἀφιερωμένη ἡ πρώτη Κυριακὴ τοῦ Τριωδίου στὴν διδακτικὴ αὐτὴ παραβολὴ τοῦ Κυρίου, γιὰ νὰ συνειδητοποιήσουν οἱ πιστοὶ πὼς περηφάνεια εναι γιάτρευτη ρίζα το κακο στν νθρωπο, ποία τν κρατ μακρι π τν γιαστικ χάρη το Θεο κα πς ταπείνωση εναι τ σωτήριο ντίδοτο τς καταστροφικς πορείας, πο δηγε τν νθρωπο γωπάθεια. Εἶναι τὸ χειρότερο ἐμπόδιο γιὰ τὴν σωτηρία τοῦ ἀνθρώπου. Αὐτὴ ἡ ἐγωιστικὴ αὐτάρκεια, ὡς μία λίαν νοσηρὴ κατάσταση ἐμποδίζει τὴν συναίσθηση τῆς ἁμαρτωλότητας καὶ τὴν διάθεση γιὰ μετάνοια. Ἐγωισμὸς καὶ μετάνοια εἶναι δύο ἔννοιες ἐντελῶς ἀντίθετες καὶ ἀσυμβίβαστες μεταξύ τους. Ἡ μία ἀναιρεῖ τὴν ἄλλη. Οἱ πύλες τῆς ψυχῆς τοῦ ἐγωπαθοῦς ἀνθρώπου εἶναι ἑρμητικὰ κλειστὲς γιὰ τὴν θεία Χάρη καὶ κατὰ συνέπειαν εἶναι ἀδύνατη ἡ σωτηρία του, ὅσο ἐμμένει στὴν ἐγωιστική του περιχάραξη.
.        Ἡ ὑπερηφάνεια καὶ ὁ ἐγωισμὸς εἶναι καταστάσεις ἑωσφορικές. Πρῶτος διδάξας ὁ Ἑωσφόρος, ὁ ὁποῖος δὲν μποροῦσε νὰ θεωρεῖ τὸν ἑαυτό του κατώτερο ἀπὸ τὸν Θεὸ καὶ δημιουργό του καὶ γι᾽ αὐτὸ διανοήθηκε νὰ στήσει τὸν θρόνο του πάνω ἀπὸ τὸν θρόνο τῆς μεγαλωσύνης τοῦ Θεοῦ. Αὐτὸ εἶχε ὡς ἀποτέλεσμα ὄχι μόνο νὰ μὴν πραγματοποιήσει τὸν σκοπό του, ἀλλὰ νὰ χάσει τὴν δόξα καὶ τὴν τιμὴ ποὺ τοῦ εἶχε χαριστεῖ ἀπὸ τὸν Θεὸ καὶ νὰ καταπέσει στὴν ἔσχατη ἀπαξία. Ἀπὸ ἀνείπωτο μίσος καὶ φθόνο θέλησε νὰ μεταδώσει καὶ στὸν ἄνθρωπο, τὸ κορυφαῖο δημιούργημα τοῦ Θεοῦ, τὴν φθοροποιὸ καὶ καταστροφικὴ ἕξη τοῦ ἐγωισμοῦ. Ἔπεισε τοὺς πρωτοπλάστους ὅτι δῆθεν ἦταν ἱκανοὶ ἀπὸ μόνοι τους νὰ γίνουν θεοὶ (Γεν. Γ´ κεφ.), συμπαρασύροντάς τους στὴ δική του δίνη καὶ καταστροφή.

.          Αὐτὴ ἀκριβῶς τὴν κατάσταση ἔχει ὑπ᾽ ὄψιν της ἡ Ἐκκλησία μας καὶ θέσπισε τὴν κατανυκτικὴ περίοδο τοῦ Τριωδίου, ἡ ὁποία σημαίνει γι᾽ Αὐτὴν τὴν μεταπτωτικὴ κατάσταση τοῦ ἀνθρωπίνου γένους, ἀρχίζοντας ἀπὸ τὴ στηλίτευση τοῦ ἐγωισμοῦ, ὡς τὴν πρωταρχικὴ αἰτία τῆς πτώσεως.
.        Στὴν ὑπέροχη καὶ διδακτικὴ ὑμνωδία τῆς ἡμέρας αὐτῆς ψάλλουμε: «Ὑψηγορίαν φύγωμεν Φαρισαίου κακίστην, ταπείνωσιν δὲ μάθωμεν τοῦ Τελώνου ἀρίστην, ἵν᾽ ὑψωθῶμεν βοῶντες τῷ Θεῷ σὺν ἐκείνῳ· ἱλάσθητι τοῖς δούλοις Σου, ὁ τεχθεὶς ἐκ Παρθένου, Χριστὲ Σωτήρ, ἑκουσίως» καὶ «Μὴ προσευξώμεθα φαρισαϊκῶς, ἀδελφοί· ὁ γὰρ ὑψῶν ἑαυτὸν ταπεινωθήσεται· ταπεινωθῶμεν ἐναντίον τοῦ Θεοῦ τελωνικῶς διὰ νηστείας κράζοντες· ἱλάσθητι ἡμῖν, ὁ Θεὸς τοῖς ἁμαρτωλοῖς». Ἡ περίοδος τοῦ Τριωδίου εἶναι κατ᾽ ἐξοχὴν περίοδος ἀγώνα κατὰ τῆς ἐγωπάθειας καὶ ἄσκηση τῆς ἀρετῆς τῆς ταπεινώσεως, ὡς μονοδρόμου γιὰ τὴ σωτηρία μας.

ΠΗΓΗ: apostoliki-diakonia.gr

, ,

Σχολιάστε

ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΣΑΝ ΤΟΥΣ ΑΛΛΟΥΣ! (Kυρ. Τελώνου καὶ Φαρισαίου)

, , , ,

Σχολιάστε

Ο ΤΕΛΩΝΗΣ ΚΑΙ Ο ΦΑΡΙΣΑΙΟΣ

Ο ΤΕΛΩΝΗΣ ΚΑΙ Ο ΦΑΡΙΣΑΙΟΣ

Το περιοδ. «Ο ΣΩΤΗΡ»,
ἀρ. τ. 1972

Στοιχειοθεσία «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»

.            Ἡ ἁγία μας Ἐκκλησία μᾶς εἰσάγει σὲ περίοδο μετανοίας, τὴν περίοδο τοῦ Τριωδίου. Τὸ Εὐαγγελικὸ ἀνάγνωσμα τῆς ἡμέρας μᾶς παρουσιάζει τὸ μεγαλύτερο πάθος ποὺ μᾶς καθιστᾶ ἐχθροὺς τοῦ Θεοῦ, τὴν ὑπερηφάνεια. Καὶ τὴν μεγαλύτερη ἀρετή, τὴν ταπείνωση, ποὺ μᾶς ὁδηγεῖ στὴν μετάνοια καὶ σωτηρία.

 1. Η AΛAZONΕΙA ΤΥΦΛΩNΕΙ

.            Δυὸ ἄνθρωποι ἀνέβηκαν στὸν Ναὸ τοῦ Σολομωντος γιὰ νὰ προσευχηθοῦν. Δυὸ ἄνθρωποι τόσο διαφορετικοὶ μεταξύ τους. Ὁ ἕνας Φαρισαῖος κι ὁ ἄλλος Τελώνης. Ὁ Φαρισαῖος στάθηκε ὄρθιος σὲ περίοπτη θέση γιὰ νὰ φαίνεται καλὰ ἀπὸ τοὺς γύρω ἀνθρώπους καὶ ξεκίνησε τὴν προσευχή του λέγοντας: «Θεέ μου, Σὲ εὐχαριστῶ! διότι δὲν εἶμαι ἐγὼ σὰν τοὺς ἄλλους ἀνθρώπους, ποὺ εἶναι ἅρπαγες, ἄδικοι, ἀνήθικοι, ἢ καὶ σὰν αὐτὸν ἐκεῖ τὸν τελώνη. Ἐγὼ εἶμαι τόσο καλός. Ἔχω πολλὲς ἀρετές, πολλὰ καλὰ ἔργα, πολὺ περισσότερα ἀπὸ ὅσα ζητάει ὁ Νόμος τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης. Νηστεύω δυὸ φορὲς τὴν ἑβδομάδα. Καὶ δίνω τὸ ἕνα δέκατο ἀπὸ ὅλα τὰ ἀγαθὰ ποὺ ἀποκτῶ, ἀκόμη καὶ ἀπὸ τὰ πλέον ἀσήμαντα, ποὺ δὲν τὰ προέβλεψε ὁ Νόμος.
.            Ἔτσι τελείωσε τὴν προσευχή του ὁ Φαρισαῖος. Μιὰ προσευχὴ γεμάτη ὑπερηφάνεια καὶ ἀλαζονεία. Ἡ ἀλαζονεία του αὐτὴ τὸν εἶχε τυφλώσει τόσο πολύ, ὥστε δὲν τὸν ἄφηνε νὰ δεῖ καθαρὰ οὔτε τοὺς ἄλλους οὔτε τὸν ἑαυτό του. Δὲν μποροῦσε νὰ κατανοήσει τὴν πνευματική του πτωχεία. Βέβαια τὰ καλὰ ἔργα ποὺ ἀπαρίθμησε, τὰ εἶχε πραγματικά. Δὲν ἔλεγε ὡς πρὸς αὐτὸ ψέματα. Αὐτὸς πράγματι ὄχι μόνο ἀπέφευγε τὰ μεγάλα ὁρατὰ καὶ βαριὰ ἁμαρτήματα, ἀλλὰ ἀντιθέτως εἶχε καὶ πολλὰ καλὰ ἔργα. Ἦταν λοιπὸν γιὰ ὅλα αὐτὰ τέλειος; Δὲν τοῦ ἔλειπε τίποτε; ὁ ταλαίπωρος! Δὲν ζήτησε τίποτε ἀπὸ τὸν Θεό, διότι ἦταν πλήρως ἱκανοποιημένος ἀπὸ τὰ κατορθώματά του. Δὲν μποροῦσε νὰ κατανοήσει τὸ πιὸ ἁπλό, πὼς ὅ,τι καλὸ εἶχε, ὁ Θεὸς τοῦ τὸ ἔδωσε καὶ δὲν ἦταν δικό του.
.            Ἡ ἀλαζονεία του τὸν ἔκανε νὰ βλέπει ἀκόμη καὶ ὅλους τοὺς ἄλλους ὡς ἁμαρτωλούς. Ἀλλὰ εἶναι δυνατόν; Μόνο αὐτὸς ἦταν ἄνθρωπος ἀρετῆς; Ὅλοι οἱ ἄλλοι ἄνθρωποι γύρω του ἦταν ἅρπαγες, ἄδικοι καὶ ἀνήθικοι; Δὲν ὑπῆρχε κανεὶς δίκαιος ἐκτὸς ἀπὸ αὐτόν; Καὶ ἐπιπλέον πῶς ἤξερε τὴν ψυχὴ τοῦ τελώνη; Καὶ πῶς μποροῦσε νὰ τὸν χαρακτηρίζει δημοσίως καὶ νὰ τὸν ἐξευτελίζει καὶ νὰ τὸν παρουσιάζει ὡς χαρακτηριστικὸ παράδειγμα τῶν ἁμαρτωλῶν; Ἀκόμη κι ἂν πράγματι ὁ τελώνης ἦταν τόσο ἁμαρτωλός, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ δείξει εὐσπλαχνία καὶ νὰ προσευχηθεῖ γιὰ τὴν μετάνοιά του; Ὁ Φαρισαῖος λοιπὸν ὄχι μόνο δίκαιος δὲν ἦταν, ἀλλὰ ἦταν τυφλὸς καὶ κυριευμένος ἀπὸ πολλὰ καὶ βαριὰ ἐσωτερικὰ ἑωσφορικὰ πάθη, τὸ πάθος τῆς κατακρίσεως, τῆς ἀσπλαχνίας, τῆς ὑπερηφανείας. Καὶ τὸ σπουδαιότερο ἀπ᾽ ὅλα ὁ Φαρισαῖος δὲν εἶχε ἀγάπη.
.            Πόσο λοιπὸν μᾶς τυφλώνει ἡ ἀλαζονεία! Μᾶς κάνει ψεῦτες καὶ ἄδικους, σκληροὺς καὶ ἄσπλαχνους. Δὲν μᾶς ἀφήνει νὰ δοῦμε τὴν πνευματική μας πτωχεία καὶ νὰ ζητήσουμε τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ. Καὶ τὸ φοβερότερο, μᾶς ρίχνει τελικὰ στὴν αἰώνια κόλαση.

2. Η ΤΑΠΕΙΝΩΣΗ ΕΛΕYΘΕΡΩNΕΙ

.            Ὁ τελώνης ἀντιθέτως στεκόταν μακριὰ ἀπὸ τὸ θυσιαστήριο. Δὲν εἶχε τὴν τόλμη ὄχι μόνο τὰ χέρια του ἀλλὰ οὔτε τὰ μάτια του νὰ σηκώσει πρὸς τὸν οὐρανό. Χτυποῦσε διαρκῶς τὸ στῆθος του, ποὺ περιέκλειε τὴν ἁμαρτωλὴ καρδιά του. Μιὰ κραυγὴ μόνο μετανοίας ἔβγαινε διαρκῶς μὲ συντριβὴ ἀπὸ τὰ χείλη του. Θεέ μου, σπλαχνίσου με, συγχώρησέ με τὸν ἁμαρτωλό.

.            Καὶ ὁ Κύριος δικαίωσε τὸν τελώνη διακηρύττοντας ὅτι καθένας ποὺ ὑψώνει τὸν ἑαυτό του θὰ ταπεινωθεῖ ἀπὸ τὸν Θεό. Ἐνῶ ἐκεῖνος ποὺ ταπεινώνει τὸν ἑαυτό του, θὰ ὑψωθεῖ ἀπὸ τὸν Θεό. Αὐτὸ ἔγινε μὲ τὸν τελώνη. Διότι ὁ τελώνης ἔβλεπε καθαρὰ τὸν ἑαυτό του. Κατανοοῦσε τὴν ἁμαρτωλότητά του καὶ γι᾽ αὐτὸ στεκόταν μακριὰ ἀπὸ τὸ θυσιαστήριο. Καὶ μὲ τὴν στάση τοῦ σώματός του καὶ μὲ τὶς κινήσεις τῶν χεριῶν του καὶ μὲ τὰ λόγια του ἐξέφραζε τὴν συναίσθηση τῶν ἁμαρτιῶν του, τὴν βαθιά του ταπείνωση καὶ τὴν κατάνυξη τῆς καρδίας του. Γι᾽ αὐτὸ καὶ δὲν ἀσχολεῖτο μὲ τοὺς ἄλλους παρὰ μόνο μὲ τὸν ἑαυτό του. Ἔβλεπε μόνο τὴν δική του μικρότητα καὶ αἰσθανόταν τὴν θεία μεγαλειότητα. Γι᾽ αὐτὸ καὶ δὲν τολμοῦσε νὰ ὑψώσει στὸν οὐρανὸ οὔτε τὰ μάτια του οὔτε τὰ χέρια του οὔτε τὸ πρόσωπό του. Θεωροῦσε τὸν ἑαυτό του ἀνάξιο τῆς θέας τοῦ Θεοῦ. Ἡ συναίσθηση τῆς ἁμαρτωλότητάς του δὲν τοῦ ἔδινε τὸ δικαίωμα νὰ λέει πολλὰ καὶ κομπαστικὰ λόγια. Κι ὅσο περισσότερο ἐπανελάμβανε τὴν σύντομη προσευχή του, τόσο περισσότερο στενάζοντας χτυποῦσε τὸ ἁμαρτωλὸ στῆθος του. Καὶ ὁμολογοῦσε ἔτσι τὴν ἁμαρτωλότητά του. Ἐξαρτοῦσε τὴν ζωή του ἀπὸ τὸ θεῖο ἔλεος. Τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ μόνο ζητοῦσε σὰν πεινασμένος ζητιάνος ποὺ κινδυνεύει νὰ πεθάνει ἀπὸ τὴν ἁμαρτία. Γι᾽αὐτὸ καὶ τὰ λόγια του ἀνέβαιναν ἀπ᾽ εὐθείας στὸν οὐρανό. Διότι ἔβγαιναν μέσα ἀπὸ μία συντετριμμένη καὶ τεταπεινωμένη καρδιά.

.            Μιὰ τέτοια ταπείνωση καλούμαστε κι ἐμεῖς νὰ ἀποκτήσουμε. Διότι ἡ ταπείνωση μᾶς ὁδηγεῖ στὴν μετάνοια καὶ τὴν σωτηρία. Αὐτὴ καθαρίζει τὸ νοῦ μας, γιὰ νὰ δοῦμε κατάματα τὴ, μικρότητά μας, τὴν ἁμαρτωλότητά μας, τὰ ἀμέτρητα πάθη μας καὶ νὰ ζητήσουμε τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ. Ἂς ἀγωνιστοῦμε λοιπὸν ἐντονότερα ἀπὸ σήμερα, πρώτη ἡμέρα τοῦ Τριωδίου, νὰ ζοῦμε μὲ ταπείνωση καὶ συντριβὴ καὶ κατάνυξη. Κι ἂς προσευχόμαστε καθημερινὰ στὸν Θεὸ νὰ μᾶς χαρίσει τὴν πολύτιμη αὐτὴ ἀρετή. Γιὰ νὰ μὴ μᾶς καταδικάσει ὁ Θεὸς ἐνώπιον τοῦ φοβεροῦ βήματός του, ἀλλὰ νὰ μᾶς δικαιώσει μαζὶ μὲ τὸν τελώνη καὶ νὰ μᾶς ὁδηγήσει στὴν Βασιλεία του.

Στοιχειοθεσία «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»

 

, , , ,

Σχολιάστε

ΜΗΤΡΟΠ. ΝΑΥΠΑΚΤΟΥ ΙΕΡΟΘΕΟΣ: «ΟΣΟΙ ΑΝΑΖΗΤΟΥΝ ΤΟΝ ΘΕΟ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΑΓΙΟΥΣ, ΘΑ ΤΟΥΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΟΥΝ, ΜΑΛΛΟΝ ΑΥΤΟΙ ΟΙ ΙΔΙΟΙ ΘΑ ΠΑΝΕ ΝΑ ΤΟΥΣ ΒΡΟΥΝ ΚΑΙ ΝΑ ΤΟΥΣ ΓΕΜΙΣΟΥΝ ΔΩΡΑ»

Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΝΑΥΠΑΚΤΟΥ ΙΕΡΟΘΕΟΣ ΣΤΟ AGIORITIKOVIMA.GR
(Κυριακή, 20 Φεβρουαρίου 2011)
Τοῦ Γιώργου Θεοχάρη

.       “Δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ Κράτος νὰ ἀπεκδύεται τῶν εὐθυνῶν του καὶ νὰ τὰ φορτώνει στὴν Ἐκκλησία”, τονίζει σὲ ἐφ᾽ ὅλης τῆς ὕλης συνέντευξη στὸ agioritikovima.gr ὁ μητροπολίτης Ναυπάκτου καὶ Ἁγ. Βλασίου Ἱερόθεος ἐρωτηθεὶς γιὰ τὸ φιλανθρωπικὸ ἔργο τῆς Ἐκκλησίας.
.       Ὁ Ἱεράρχης μιλᾶ ἀκόμα γιὰ τὴν κρίση τῶν ἠθικῶν ἀξιῶν ὑπογραμμίζοντας ὅτι χωρὶς αὐτὲς ἐπικρατεῖ “ὁ θάνατός σου ἡ ζωή μου”. Ἐνῶ ἀναφερόμενος στὸ Ἅγιον Ὄρος ἐπισημαίνει “Τὸ Ἅγιον Ὄρος ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι ἕνα μεγάλο φῶς, ποὺ ὅταν τὸ βλέπουν, ὅσοι δὲν διαθέτουν κατάλληλη ὅραση, τυφλώνονται καὶ νομίζουν ὅτι φταῖνε οἱ μοναχοὶ ποὺ μένουν ἐκεῖ.”

Ἐρώτηση: Σεβασμιώτατε, ἡ τρέχουσα περίοδος χαρακτηρίζεται ὡς μία ἀπὸ τὶς χειρότερες τῶν τελευταίων ἐτῶν τόσο ἀπὸ πλευρᾶς διαβίωσης ὅσο καὶ ἠθικῶν ἀξιῶν. Οἰκονομικὴ κρίση, φτώχεια, περικοπές… μὲ ἀποτέλεσμα χιλιάδες οἰκογένειες νὰ βρίσκωνται σὲ ἀπόγνωση. Πολλοὶ λένε ὅτι τὸ Ἑλληνικὸ κράτος καταρρέει. Τί θὰ μᾶς σώση ἄραγε;

.       Ἀπάντηση: Δὲν εἶμαι βέβαιος ὅτι εἶναι ἡ χειρότερη περίοδος τῶν τελευταίων ἐτῶν, γιατί ἐμεῖς οἱ μεγαλύτεροι περάσαμε καὶ ἄλλες δύσκολες περιόδους. Ὅταν ἤμουν στὸ Δημοτικὸ καὶ τὸ Γυμνάσιο ἡ οἰκογένειά μου βρισκόταν σὲ δεινὴ οἰκονομικὴ κατάσταση. Σπούδασα στὴν Θεολογικὴ Σχολὴ ἐργαζόμενος, γιατί δὲν εἶχα καμμία οἰκονομικὴ βοήθεια ἀπὸ τὸ σπίτι μου. Οἱ γονεῖς μου ἦταν πολὺ καλοὶ Χριστιανοί, μᾶς ἀγαποῦσαν, ἀλλὰ δὲν εἶχαν τὶς οἰκονομικὲς δυνατότητες νὰ μὲ σπουδάσουν. Ὅμως περάσαμε ὅλες αὐτὲς τὶς δυσκολίες καὶ δοξάζω τὸν Θεό. Ἐπίσης, παλιότεροι καὶ νεώτεροι περάσαμε ἀπὸ πολέμους, κακουχίες, πείνα ἐμφυλίους σπαραγμούς, δικτατορίες κλπ.
.        Πάντως, ὁ λαός μας ἔχει πολλὲς πνευματικὲς ἀντιστάσεις, ἔχει πίστη στὸν Θεό, ὑπομονή, ξέρει νὰ προσεύχεται, νὰ ἐμπιστεύεται τὴν Ἐκκλησία, νὰ ἐκκλησιάζεται καὶ νὰ ἐλπίζη στὴν ἀγάπη τοῦ Θεοῦ. Τελικά, αὐτὸ ποὺ συνέβη τὰ τελευταῖα χρόνια εἶναι μία ἀποστασία ἀπὸ τὸν Θεό, τὴν Ἐκκλησία, τὶς παραδόσεις, μία ἐκκοσμικευμένη ζωὴ ποὺ συνδέεται μὲ τὴν εὐδαιμονία, τὴν αἰσθησιοκρατία. Μάθαμε νὰ ζοῦμε μὲ εὐμάρεια, γι’ αὐτὸ μᾶς κακοφαίνεται τώρα ποὺ χάσαμε μερικὲς ὑλικὲς ἀπολαύσεις. Ἀλλὰ τελικὰ φαίνεται ὅτι λη ατ οκονομικ εμάρεια ταν πλασματική, ταν μία «φούσκα» πο σπασε, ταν μία πλούσια ζω μ δανεικά. Ατ ταν λάθος.
.         Βεβαίως, σήμερα πολλοὶ ὑποφέρουν, γιατὶ ζοῦν στὰ ὅρια τῆς φτώχειας. Τὸ περιγράψατε ὡραία στὴν τοποθέτησή σας. Ἡ μείωση τῶν μισθῶν εἶναι ἕνα μεγάλο πρόβλημα, ἀφοῦ οἱ οἰκογενειάρχες δὲν μποροῦν νὰ βοηθήσουν τὰ παιδιά τους στὸ νὰ ζήσουν καὶ νὰ σπουδάσουν. Ὅμως, τὸ μεγαλύτερο πρόβλημα εἶναι ἡ ἀνεργία τῶν νέων ἀνθρώπων. Εἶναι τρομερὸ νὰ εἶσαι νέος, νὰ ἔχης ὄρεξη γιὰ ἐργασία, νὰ ἔχης πτυχία, νὰ εἶσαι ταλαντοῦχος, καὶ νὰ μὴ μπορῆς νὰ ἐργασθῆς!
.          Αὐτὴν τὴν δύσκολη περίοδο θὰ μᾶς βοηθήση ἡ πίστη στὸν Θεό, ἡ ὑπομονή, ἡ ψυχραιμία καὶ βεβαίως μπορεῖ νὰ μᾶς βοηθήση ἡ Ἐκκλησία, μὲ τὴν ὅλη ζωὴ ποὺ διαθέτει.

“Πρέπει νὰ μάθουμε νὰ ζητᾶμε ἀπὸ τὸ Κράτος αὐτὸ ποὺ μπορεῖ νὰ μᾶς δώσει,
καὶ ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία αὐτὸ ποὺ μπορεῖ νὰ μᾶς προσφέρει, καὶ ὄχι νὰ συγχέουμε τὶς ἁρμοδιότητες”

Ἐρώτηση: Ἀκούγεται κατὰ καιροὺς ὅτι ἡ Ἐκκλησία δὲν στάθηκε στὸ ὕψος τῶν περιστάσεων προκειμένου νὰ δώση ἕνα χέρι βοηθείας στοὺς ἀναξιοπαθοῦντες ποὺ σήμερα αὐξάνονται ραγδαία λόγῳ κρίσης. Δεδομένου, ὅτι ὁ φτωχὸς δὲν ἔχει ἀνάγκη μόνο τὸ φαγητό. Τί λέτε;

.       Ἀπάντηση: Αὐτὸ δὲν εἶναι σωστό, ἔστω καὶ ἂν λέγεται ἀπὸ μερικούς. Ἡ Ἐκκλησία μὲ τὴν ὅλη ὀργανωτικὴ διάρθρωσή της, λειτουργεῖ ὡς θεραπευτικὴ Κοινότητα ποὺ ἐνδιαφέρεται γιὰ τὴν πνευματικὴ καὶ ψυχικὴ ὑγεία τῶν ἀνθρώπων, ἀλλὰ καὶ γιὰ τὶς οἰκονομικὲς ἀνάγκες τους. Εἶναι ὁ μεγαλύτερος φιλανθρωπικὸς-προνοιακὸς φορέας τῆς Χώρας μας. Ἀπὸ διάφορα βιβλία ποὺ ἐκδόθηκαν, ἀλλὰ καὶ στοιχεῖα ποὺ ἔχει ἡ Ἱερὰ Σύνοδος στὴν διάθεσή της, φαίνεται ὅτι ἡ Ἐκκλησία διαθέτει περίπου ἑπτακόσια πενήντα (750) Ἱδρύματα ποὺ προσφέρουν βοήθεια στὸν λαὸ καὶ πέρυσι ξοδεύθηκε τὸ φανερὸ καὶ καταγεγραμμένο ποσὸ τῶν ἑκατὸ ἑκατομμυρίων εὐρὼ γιὰ ἔργα πρόνοιας καὶ φιλανθρωπίας. Καὶ αὐτὸ πρέπει νὰ αὐξηθῆ στὶς ἡμέρες μας γιὰ νὰ βοηθήσουμε ἀκόμη περισσότερο τοὺς ἀνθρώπους.
.          Αὐτὸ βέβαια τὸ φιλανθρωπικὸ ἔργο πρέπει νὰ τὸ δοῦμε μέσα ἀπὸ δύο προϋπο­θέσεις. Ἡ μία ὅτι κκλησία δν εναι «πουργεο Κοινωνικς Προνοίας», δν εναι ατς πρτος κα ποκλειστικς σκοπός της. Τὸ Κράτος, κατὰ λόγο δικαιοσύνης, εἶναι ἁρμόδιο νὰ ἐνδιαφέρεται γιὰ τὶς οἰκονομικὲς ἀνάγκες τῶν ἀνθρώπων καὶ κακῶς ποὺ δὲν τὸ κάνει ὅπως πρέπει. Οἱ ἄνθρωποι δὲν θέλουν ἐλεημοσύνη, ἀλλὰ δικαιοσύνη, θέλουν δουλειὰ γιὰ νὰ βγάζουν τὸν ἐπιούσιο ἄρτο μὲ τὸν ἱδρώτα τους. Δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ Κράτος νὰ ἀπεκδύεται τῶν εὐθυνῶν του καὶ νὰ τὰ φορτώνη σὲ ἄλλους Ὀργανισμοὺς καὶ τὴν Ἐκκλησία.
.           Ἡ ἄλλη προϋπόθεση εἶναι ὅτι βαθύτερος σκοπς τς κκλησίας εναι πνευματικ βοήθεια στν λαό. Τὸ εἴπατε πολὺ καλὰ στὴν τοποθέτησή σας. «Ὁ φτωχὸς δὲν ἔχει ἀνάγκη μόνο ἀπὸ φαγητό». Ὁ Χριστὸς εἶπε: «οὐκ ἐπ᾽ ἄρτῳ μόνῳ ζήσεται ἄνθρωπος, ἀλλ᾽ ἐπὶ παντὶ ρήματι ἐκπορευομένῳ διὰ στόματος Θεοῦ» (Ματθ. δ´, 4). Ἔτσι, ἡ Ἐκκλησία πρέπει νὰ προσφέρη πνευματικὴ τροφὴ στοὺς ἀνθρώπους ποὺ πεινοῦν καὶ διψοῦν γιὰ τὴν δικαιοσύνη τοῦ Θεοῦ, τὴν ἐσωτερικὴ εἰρήνη, τὴν πνευματικὴ ἐλευθερία, τὴν ἀπόκτηση νοήματος γιὰ τὴν ζωὴ καὶ τὴν ἀντιμετώπιση τοῦ θανάτου. Εἶναι αὐτὰ τὰ λεγόμενα ὑπαρξιακὰ ἐρωτήματα ποὺ ἀπασχολοῦν τοὺς νέους, τοὺς μεσήλικας καὶ τοὺς ἡλικιωμένους, δηλαδὴ τί εἶναι ἡ ζωή, τί εἶναι ὁ θάνατος, γιατί καὶ πῶς θὰ ζοῦν, πῶς θὰ πεθάνουν. Σήμερα ἀναπτύσσεται ἡ ὑπαρξιακὴ φιλοσοφία καὶ ἡ ὑπαρξιακὴ ψυχολογία, γιὰ νὰ ἀντιμετωπισθοῦν αὐτὰ τὰ ἐρωτήματα. Ἔτσι, κκλησία μ τν θεολογία της, τν λατρεία της κα τν ποιμαντική της διακονία μπορε ν βοηθήση ποτελεσματικ στ θέμα ατό, πλούσιους κα πτωχούς, ργαζομένους κα νέργους, χοντες κα μ χοντες. κατάθλιψη κα πελπισία κτυπάει παντο κα λες τς κατηγορίες τν νθρώπων. Ὁ Χριστὸς ἦλθε στὸν κόσμο γιὰ νὰ νικήση τὸν θάνατο, τὸν διάβολο, τὴν ἁμαρτία καὶ αὐτὸ τὸ μήνυμα διακηρύσσει ἡ Ἐκκλησία καὶ αὐτὴ τὴν ζωὴ προσφέρει στοὺς ἀνθρώπους. Ἐπειδή, ὅμως, ὁ ἄνθρωπος ἀποτελεῖται ἀπὸ ψυχὴ καὶ σῶμα γι’ αὐτὸ ἡ Ἐκκλησία ἐνδιαφέρεται καὶ γιὰ τὰ δύο, κατὰ κύριο λόγο γιὰ τὰ πνευματικὰ ζητήματα.
.        Ἐμεῖς, πάντως, πρέπει ν μάθουμε ν ζητμε π τ Κράτος ατ πο μπορε ν μς δώση, κα π τν κκλησία ατ πο μπορε ν μς προσφέρη, κα χι ν συγχέουμε τς ρμοδιότητες, δηλαδ ν ζητμε π τ Κράτος ατ πο δίνει κκλησία, κα π τν κκλησία ατ πο πρέπει ν λάβουμε π τ Κράτος.

“Δίχως Θεό ὅλα ἐπιτρέπονται”

Ἐρώτηση: Ἡ «κρίση» τῶν ἠθικῶν ἀξιῶν πιστεύετε ὅτι συνέβαλε καθοριστικὰ στὰ πάσης φύσεως προβλήματα ποὺ καλεῖται νὰ ἀντιμετωπίση ὁ Ἕλληνας;

.         Ἀπάντηση: Φυσικὰ οἱ λεγόμενες «ἠθικὲς ἀξίες» προκάλεσαν τὴν κρίση, γιατί μία ζωὴ χωρὶς «ἠθικὲς ἀξίες» καὶ ἀρχές, καταλήγει στὴν ἀρχὴ «ὁ θάνατός σου ἡ ζωή μου», «δίχως Θεὸ ὅλα ἐπιτρέπονται». Τότε δημιουργεῖται ἕνας ἀμοραλισμός, ἕνας ὀπορτουνισμός, μία ἀπαξίωση τῶν ἄλλων καὶ τελικὰ μία ἀλλοτρίωση δική μας. Ὅταν ὁ ἄνθρωπος γίνεται αἰχμάλωτος μιᾶς ἰδέας, καὶ μάλιστα φανταστικῆς ἢ ἀπάνθρωπης, τότε θέτει μέσα στὴν ζωή του τὸ σπέρμα τῆς καταστροφῆς. Αὐτὸ ἔδειξε ὁ Ντοστογιέφσκι σὲ ὅλα τὰ ἔργα του. Ὁ ὑπεράνθρωπος τοῦ Νίτσε, ποὺ μεταξὺ τῶν ἄλλων διακατεχόταν ἀπὸ τὴν ἀρχὴ ὅτι «ὁ Θεὸς ἀπέθανε» καὶ τὶς ἀρχὲς τοῦ ἀνελέητου πόθου τῆς ἐξουσίας, τῆς ζωῆς χωρὶς ἠθική, τῆς ἀναλγησίας στὸν πόνο τῶν ἄλλων, ὁδήγησε στὸν τρομερὸ δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο καὶ τὸ τρελλὸ λουτρὸ αἵματος ποὺ χύθηκε σὲ ὅλη τὴν ἀνθρωπότητα. Κάτω π κάθε τραγωδία κρύβεται μία πάνθρωπη δεολογία, μία κτηνώδης «θική».
.          Ὅμως πιστεύω ὅτι γι μς τος Χριστιανος τ σύγχρονα προβλήματα δν εναι θέμα θικν ξιν, λλ ρνήσεως ν τηρήσουμε τς ντολς το Χριστο, πο ναφέρονται στν λιγάρκεια, τν κατ Θεν πτωχεία, τν γάπη πρς τν Θε κα τν πλησίον, τν ποδέσμευση π τν μαμμωνά. Τελικά, τ πρόβλημα πο προέκυψε, κα θ προκύπτη πάντα, εναι λλειψη σκητικς. Στὴν Ἐκκλησία δὲν μιλᾶμε ἁπλῶς γιὰ ἠθική, βάσει μιᾶς φιλοσοφικῆς δεοντολογίας, ἀλλὰ γιὰ ἀσκητική. Ἂν ὅλοι μάθουμε νὰ ἀρκούμαστε στὰ ἀναγκαῖα γιὰ τὴν ζωή μας, ἂν μάθουμε νὰ ἐξαρτοῦμε τὴν ζωή μας ὄχι ἀπὸ τὸ ἔχειν, ἀλλὰ ἀπὸ τὸ εἶναι, ἂν δώσουμε βαρύτητα στὸν ἐσωτερικὸ ἑαυτό μας καὶ λύσουμε τὸ ὑπαρξιακὸ κενό, ποὺ ὑπάρχει μέσα μας, τότε θὰ λύσουμε καὶ πολλὰ ἄλλα ἐξωτερικὰ προβλήματα ποὺ μᾶς ἀπασχολοῦν.
.       Ἔτσι, ἡ ἀπομάκρυνση ἀπὸ αὐτὲς τὶς βασικὲς ἀρχὲς τῆς Παράδοσής μας μᾶς ὁδήγησαν ἕως ἐδῶ. Τουλάχιστον ἂς ἀνακάμψουμε, ἂς μετανοήσουμε, ἂς ἀλλάξουμε νοῦ, δηλαδὴ ἂς στρέψουμε τὸν νοῦ μας στὸν Θεὸ καὶ ἂς ἐπαναλάβουμε τὴν προσευχὴ τοῦ ἁγίου Γρηγορίου τοῦ Παλαμᾶ: «φώτισόν μου τὸ σκότος».

“Οἱ ἄνθρωποι σήμερα βασανίζονται…ἀπὸ τὴν ἀδιαφορία τῶν ἄλλων,
τῶν ἐχόντων καὶ κατεχόντων”

Ἐρώτηση: Οἱ ἄνθρωποι ποὺ σᾶς ἐπισκέπτονται τί εἶδος προβλήματα σᾶς θέτουν; Τί τοὺς «βασανίζει» περισσότερο καὶ τί τοὺς νουθετεῖτε νὰ κάνουν;

.         Ἀπάντηση: Ἡ Ἐκκλησία ὅπως πάντα, εἶναι τὸ μόνο καταφύγιο-«ἀποκούμπι» στὶς εὐχάριστες καὶ δυσάρεστες στιγμὲς τῆς ζωῆς μας. Ἔχουμε ἀπὸ τὰ μικρά μας χρόνια προσωπικὴ σχέση μὲ τὴν Ἐκκλησία. Μοιάζουμε, ὅπως ἔλεγε ἕνας Ἁγιορείτης, σὰν τὰ μικρὰ παιδιὰ ποὺ παίζουν ὅλη τὴν ἡμέρα ἔξω ἀπὸ τὸ σπίτι μὲ τὰ χώματα, λερώνονται, ἀλλὰ ὅταν βραδυάζη καὶ τὰ φωνάζει ἡ μητέρα τους, μπαίνουν στὸ σπίτι γιὰ νὰ ἀναπαυθοῦν, νὰ πλυθοῦν, νὰ φάγουν καὶ νὰ ξεκουρασθοῦν. Αὐτὴ εἶναι ἡ Ἐκκλησία μας, εἶναι ἡ μητρικὴ ἀγκαλιὰ ἀκόμη καὶ γιὰ τὰ πιὸ ἀτίθασα παιδιά της, εἶναι ἡ πατρική μας οἰκογένεια, τὸ πατρικό μας σπίτι. Εἶναι ἡ πνευματική μας μήτρα ποὺ μᾶς ζωογονεῖ, ἀρκεῖ νὰ μὴ σπάσουμε τὸν ὀμφάλιο λῶρο ποὺ μᾶς συνδέει μαζί της. Ὅταν ὅλοι μᾶς ἀπογοητεύουν, μᾶς πληγώνουν, μᾶς στενοχωροῦν, ἡ Ἐκκλησία μᾶς ζεσταίνει καὶ μᾶς παρηγορεῖ.
.        Καὶ σὲ αὐτὲς τὶς δύσκολες ὧρες πολλοὶ ἄνθρωποι ἔρχονται στὰ Γραφεῖα, στοὺς Ναούς. Ἀνοίγουν τὴν καρδιά τους καὶ λένε τὸν πόνο τους. Μερικὲς φορὲς κλαῖνε καὶ διαμαρτύρονται, ὅπως τὰ παιδιὰ ποὺ εἶναι πληγωμένα καὶ ὅταν συναντοῦν τὴν μάνα τους πέφτουν στὴν ἀγκαλιά της καὶ κλαῖνε ἢ ἀκόμη καὶ ξεσποῦν ἐναντίον της, ὡσὰν αὐτὴ νὰ εὐθύνεται γιὰ ὅσα περνοῦν. Καὶ ἐμεῖς, ὅπως ἡ ὑπομονητικὴ μάνα, ἀπευθύνουμε παρακλητικοὺς λόγους, ἀφοῦ τότε ὁ πονεμένος ἄνθρωπος θέλει ἕνα χάδι, ἕναν τρυφερὸ λόγο, μία παρήγορη φωνή, καὶ στὴν συνέχεια τοὺς βοηθᾶμε ὅσο μποροῦμε καὶ στὰ κοινωνικά τους προβλήματα.
.        Βεβαίως, τοὺς συγχρόνους ἀνθρώπους βασανίζει ἡ ἀνεργία καὶ ἡ ἔλλειψη τῶν ἀναγκαίων γιὰ νὰ συντηρήσουν τὴν οἰκογένειά τους. Ἀλλὰ κυρίως τοὺς βασανίζει ἡ ἀδιαφορία τῶν ἄλλων, τῶν ἐχόντων καὶ κατεχόντων, ἡ μὴ χρηστὴ διαχείρηση τῶν κοινῶν γιὰ τὰ ὁποία εὐθύνονται, ἡ ἀδράνεια νὰ ἐλέγχουν τὰ οἰκονομικὰ τῆς Χώρας. Γιατί αὐτοὶ ποὺ μᾶς διοικοῦσαν νὰ μὴ φροντίζουν γιὰ τὴν οἰκονομία τῆς Χώρας, γιατί νὰ μὴ εἶναι εἰλικρινεῖς μὲ τὸν λαό, γιατί νὰ ἀφήσουν νὰ ἀδειάσουν τὰ ταμεῖα τοῦ Κράτους; Πς εναι δυνατν τ Κράτος ν εσπράττη φόρους π τν λα 54 δισ. ερώ, πο οσιαστικ εναι νταποδοτικοί, κα π ατ ν δίνη τ 47 δισ. ερ γι τος τόκους πο φείλει, πότε ν ζομε μόνο μ 7 δισ. ερώ; Ποιός εθύνεται γι’ ατν τν συμφορά; Γιατί δειασαν τ σφαλιστικ ταμεα; Ποιός εθύνεται γι’ ατό;
.        Αὐτὸ καὶ ἄλλα πολλὰ λένε. Ἐμεῖς, πάντως, προσπαθοῦμε νὰ ἀνορθώσουμε τοὺς ἀνθρώπους ψυχολογικὰ καὶ πνευματικά, προσπαθοῦμε νὰ νοηματοδοτήσουμε τὸν βίο τους, νὰ τοὺς κάνουμε νὰ συνειδητοποιήσουν ὅτι οἱ βασικές τους ἀνάγκες εἶναι κυρίως οἱ πνευματικές, αὐτὲς στὴν πραγματικότητα ἀναζητοῦν, ἔστω κι ἂν δὲν τὸ καταλαβαίνουν. Φυσικά, κάνουμε ,τι μπορομε γι ν τος παλύνουμε τν πόνο π τν οκονομικ νέχεια. Προσπαθοῦμε νὰ διοργανώσουμε τὶς Ἐνορίες καὶ τοὺς «Συνδέσμους Ἀγάπης» γιὰ νὰ βοηθήσουν. Συμβουλεύω τοὺς οἰκογενειάρχες τουλάχιστον νὰ μαγειρεύουν μερικὲς μερίδες φαγητοῦ περισσότερο ἀπὸ ὅ,τι ἔκαναν προηγουμένως, γιὰ νὰ τὶς δίνουν σὲ ὅσους ἔχουν ἀνάγκη στὴν γειτονία τους. Κάτι εἶναι καὶ αὐτό.

Ἐρώτηση: Τὸ Τριώδιο εἶναι μία εὐκαιρία.. γιὰ τὸν Χριστιανὸ νὰ κάνει ἕνα νέο ξεκίνημα στὴν ζωή του;

.     Ἀπάντηση: Ἔχετε δίκαιο, ὅταν ἀναφέρεσθε στὴν περίοδο τοῦ Τριωδίου, μία κατ’ ἐξοχὴν πνευματικὴ περίοδο, περίοδο μετανοίας, προσευχῆς καὶ ἀναθεώρησης πολλῶν πραγμάτων.
.        Μὲ τὴν ἔναρξη τοῦ Τριωδίου ἀρχίζει μία περίοδος ποὺ φθάνει μέχρι τὸ Πάσχα καὶ ἀπὸ ἐκεῖ μέχρι τὴν ἑορτὴ τῶν Ἁγίων Πάντων. Μᾶς δίνεται ἡ δυνατότητα νὰ δοῦμε ὅλη τὴν παγκόσμια ἱστορία, ποὺ ἄρχισε μὲ τὴν δημιουργία τοῦ ἀνθρώπου, τὴν πτώση του, τὴν ἐνανθρώπηση τοῦ Χριστοῦ, τὴν Σταύρωση καὶ Ἀνάστασή Του, τὴν Πεντηκοστὴ καὶ τὸν ἁγιασμὸ-θέωση τοῦ ἀνθρώπου. Αὐτὴ εἶναι στὴν πραγματικότητα ἡ ἐκκλησιαστικὴ ἱστορία, ἡ ὁποία μᾶς δείχνει πῶς μποροῦμε νὰ εἰσέλθουμε στὸ Ἁγιολόγιο τῆς Ἐκκλησίας καὶ νὰ ἑορτάζουμε καὶ ἐμεῖς προσωπικὰ τὴν ἑορτὴ τῶν Ἁγίων Πάντων.
.          Ατ παγκόσμια κα κκλησιαστικ στορία πρέπει ν γίνη κα προσωπική μας στορία πο κτυλίσσεται στν χρο τς καρδις, μ τς πτώσεις κα τς ναστάσεις, μ τς σταυρώσεις κα τς παρνήσεις, μ τ πάθη κα τν θεραπεία τους, μ τν προδοσία κα τν γάπη το Νυμφίου, μ τν κάθοδο στν δη κα τν γερση π τ μνμα τς πελπισίας, μ τν πόγνωση κα τν χαρ τς μφανίσεως το ναστάντος Χριστο, μ τν ναμον κα τν λευση το γίου Πνεύματος καὶ πολλὰ ἄλλα.
.         Αὐτὰ εἶναι τὰ δικά μας πανηγύρια, δηλαδὴ εἶναι ἡ προσπάθεια νὰ βγάζουμε τὶς μάσκες τῆς ὑποκρισίας καὶ νὰ ἀποκτήσουμε τὴν κατὰ Θεὸν ἁπλότητα, τὸ νὰ μεθέξουμε τοῦ μυστηρίου τοῦ Σταυροῦ καὶ τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ.

Ἐρώτηση: Πῶς σχολιάζετε τὰ ὅσα εἶπε πρόσφατα ὁ Μητροπολίτης Πειραιῶς Σεραφεὶμ περὶ μασωνίας καὶ Ἑβραίων;

.         Ἀπάντηση: Ποτὲ δὲν σχολιάζω ἀπόψεις ἄλλων Ἀρχιερέων, πολὺ δὲ περισσότερο τὶς ἀπόψεις τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Πειραιῶς Σεραφείμ, ὁ ὁποῖος γενικὰ διακρίνεται γιὰ τὸ ὁμολογιακὸ πνεῦμα, τὴν εἰλικρίνεια καὶ τὸν αὐθορμητισμό του.
.        Πάντως, μοῦ δίνετε τὴν ἀφορμὴ νὰ πῶ τὴν ἄποψή μου γιὰ τὸ γεγονὸς ὅτι πολλοί, μεταξὺ αὐτῶν καὶ ὁ ὁμιλῶν, κάνουν τὴν διάκριση μεταξὺ θρησκείας καὶ Ἐκκλησίας.
.       θρησκεία στηρίζεται στν μαγεία, τν δεισιδαιμονία κα τν μυστικισμό. Συνήθως οἱ ἄνθρωποι ποὺ ἀνήκουν σὲ μία θρησκεία πιστεύουν σὲ ἕναν ἰδεατό, ἀνύπαρκτο, φανταστικὸ Θεὸ καὶ οὐσιαστικὰ αὐτὸ εἶναι ἀθεΐα, γιατί ἡ πίστη σὲ ἕναν Θεὸ ποὺ δὲν ὑπάρχει εἶναι ἀθεϊστική. Μι τέτοια πίστη διαστρέφει τν διανοητικ κα νοερ κόσμο τς ψυχς, δημιουργε μίση, χθρότητες, ντιπαλότητες κα ξάπτει τν φονταμενταλισμό, τν φανατισμό. Πρόκειται γι μία ψυχική, σωματικ κα κοινωνικ διαστροφή.
.        Ἀντίθετα, κκλησία εναι μία Κοινότητα πο πιστεύει κα λατρεύει ναν ζωντανό, παρκτ Θε κα ο νθρωποι μέσα σ ατν ποκτον ασθηση τς πάρξεώς Του, μ τν κάθαρση τς καρδις, τν φωτισμ το νο κα τν θέωση. κκλησία εναι τ Σμα το Χριστο. Ατ ν Χριστ κοινότητα εναι οκογένεια πο διατηρε πραγματικς σχέσεις μ τν Θε κα τν νθρωπο, εναι πνευματικ θεραπευτήριο πο θεραπεύει τν πνευματικ σθεν τν νθρωπο.
.          Στὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία διδάσκεται καὶ βιώνεται ἡ ἐμπειρία τῶν Προφητῶν, Ἀποστόλων καὶ Πατέρων καὶ ἡ ἀγωνιστικότητα τῶν μαρτύρων καὶ τῶν ἀσκητῶν. Μάλιστα, οἱ Ἀποστολικοὶ Πατέρες καὶ οἱ Πατέρες τοῦ 4ου αἰῶνος διατύπωσαν τὴν Ἀποκάλυψη τοῦ Χριστοῦ μὲ τὴν ἑβραϊκὴ καὶ ἑλληνικὴ σκέψη, διέσωσαν τὸ καλύτερο ποὺ συνάντησαν σὲ αὐτοὺς τοὺς πολιτισμούς. Ἔτσι, Χριστιανισμς παρουσιάσθηκε στν στορία ς τ «τρίτο γένος», δηλαδ δν χει οτε βραϊκ οτε λληνικ σκέψη, λλ κάτι νέο. τσι, ρθόδοξη κκλησία εναι περεθνικ κα ναντίον κάθε θνοφυλετισμοῦ, ποος χει καταδικασθ π τν Σύνοδο το 1872 στν Κωνσταντινούπολη ς αρεση.
.         Ὅσοι ἔχουν περάσει μέσα ἀπὸ τὴν λαίλαπα τῶν καταστροφικῶν θρησκειῶν καὶ σεκτῶν καὶ σοι ζον πραγματικ μέσα στν κκλησία ς κοινότητα, οκογένεια κα θεραπευτήριο καταλαβαίνουν τν διαφορ μεταξ θρησκείας κα κκλησίας. Δν μπορε κανες ν τ ξηγήση ατ μ λογικ πιχειρήματα. σχύει ρχή: «ρχου κα δε», «γεύσασθε κα δετε τι χρηστς Κύριος», «σχολάσατε κα γντε».
.        Πρέπει δὲ νὰ τονίσω ὅτι ὅταν διάφορες πολιτικές, οἰκονομικὲς ἢ ἐθνικιστικὲς δυνάμεις ἐκμεταλλεύονται τὶς θρησκεῖες, τότε ἀναφύονται χειρότερα προβλήματα, βασανίζονται πιὸ πολὺ οἱ ἄνθρωποι καὶ οἱ κοινωνίες. Εἶναι τὸ ἴδιο ὅταν οἱ λεγόμενες «Χριστιανοδημοκρατικὲς ἢ σοσιαλιστικὲς κομματικὲς παρατάξεις» ἐκμεταλλεύονται τὰ ὄντως ἐπαναστατικὰ λόγια τοῦ Χριστοῦ καὶ κάνουν τὸν Χριστιανισμὸ ἰδεολογία μὲ πολιτικοὺς σκοπούς, ὁπότε ἀφυδατώνεται ἡ ἀλήθεια τοῦ Χριστοῦ.
.        Ἔτσι, σεβόμαστε τὶς θρησκεῖες καὶ τὶς λατρεῖες τους, ἔστω κι ἂν δὲν συμφωνοῦμε μὲ αὐτές, ἀλλὰ ἀρνούμαστε τοὺς ποικιλόμορφους καὶ ἐπικίνδυνους «-ισμοὺς» ποὺ ἐκμεταλλεύονται πολιτικά, κοινωνικὰ καὶ οἰκονομικὰ τὰ θρησκευτικὰ συναισθήματα τῶν ἀνθρώπων καὶ ἐπιβάλλουν ποικιλώνυμες καὶ ποικιλότροπες δικτατορίες.

“Ὅταν θὰ παύσουν νὰ ὑπάρξουν νὰ ὑπάρχουν Ἅγιοι,
τότε θὰ γίνει ἡ Δευτέρα παρουσία τοῦ Χριστοῦ”

Ἐρώτηση: Ὁ κόσμος μᾶς ρωτάει συχνά, μορφὲς ὅπως οἱ γέροντες Παΐσιος καὶ Πορφύριος ὑπάρχουν σήμερα;

.        Ἀπάντηση: Ετυχς πο γνωρίσαμε τος φωτισμένους ντως Γέροντες, τος πατέρες Παΐσιο κα Πορφύριο κα λλες σύγχρονες πατερικς μορφές, πο μς δειξαν τί εναι κκλησία κα πς ναδεικνύει Θεός, δι τς κκλησίας, τος φίλους Του. Πολλοὶ ἀπὸ μᾶς αἰσθάνθηκαν κοντὰ τοὺς τὴν ἀγάπη τοῦ Θεοῦ. Αὐτοὶ οἱ Γέροντες παρηγόρησαν χιλιάδες ἀνθρώπους καὶ μάλιστα σὲ πολλὲς περιπτώσεις ἀνέπαυσαν τὰ πιὸ ἀτίθασα παιδιὰ τοῦ Θεοῦ. Πρέπει ὅμως νὰ φανοῦμε ἀντάξιοι αὐτῆς τῆς δωρεᾶς.
.        Πάντως, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ὁ Θεὸς καὶ ἡ Ἐκκλησία, ὑπάρχουν πάντα τέτοιες ἅγιες μορφές. Ὅπως εἶπα προηγουμένως, οἱ ἅγιοι εἶναι γεννήματα τῆς Ἐκκλησίας, πέρασαν μέσα ἀπὸ τὸν Σταυρὸ καὶ τὴν Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ, τὴν Πεντηκοστὴ καὶ δίνουν τὴν μαρτυρία τῆς νέας ζωῆς ποὺ ἔφερε στὸν κόσμο ὁ Θεός.
.        Ἀλίμονον ἂν δὲν ὑπάρχουν καὶ σήμερα τέτοιες μορφές. Εἶναι σὰν νὰ θεωροῦμε ὅτι ἔπαυσε νὰ ὑπάρχη ἡ Ἐκκλησία ἢ εἶναι στείρα καὶ δὲν γεννᾶ. Ἡ ἀλήθεια εἶναι ὅτι ταν θ παύσουν ν πάρχουν γιοι, τότε θ γίνη Δευτέρα Παρουσία το Χριστο.
.         Στὸ Ἅγιον Ὄρος ὑπάρχουν καὶ σήμερα πολλοὶ εὐλογημένοι μοναχοὶ ποὺ δοξάζουν τὸν Θεὸ καὶ δοξάζονται ἀπὸ Αὐτόν. Τὸ Ἅγιον Ὄρος ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι ἕνα μεγάλο φῶς, ποὺ ὅταν τὸ βλέπουν, ὅσοι δὲν διαθέτουν κατάλληλη ὅραση, τυφλώνονται καὶ νομίζουν ὅτι φταῖνε οἱ μοναχοὶ ποὺ μένουν ἐκεῖ. Ἀλλὰ καὶ ἐκτὸς τοῦ Ἁγίου Ὄρους, στὰ Μοναστήρια καὶ τὶς κοινωνίες ὑπάρχουν εὐλογημένα παιδιὰ τοῦ Θεοῦ καὶ τῆς Ἐκκλησίας, ποὺ φωτίζουν ὅσους καταλαβαίνουν καὶ ἔχουν ἀνάγκη.
.       Τὸ πρόβλημα εἶναι ὅτι δὲν βλέπουμε ἐμεῖς τοὺς ἁγίους, δὲν τοὺς αἰσθανόμαστε, δὲν ὀσφραινόμαστε τὴν παρουσία τους. Ατ γίνεται γιατί δν χουμε ναζητήσεις ψηλές, δν διαθέτουμε πνευματικς ασθήσεις γι ν τος ναγνωρίσουμε κα ν τος ψηλαφήσουμε. Ἐφαρμόζεται καὶ σὲ αὐτὴ τὴν περίπτωση ὁ λόγος τοῦ Χριστοῦ: «Πᾶς γὰρ ὁ αἰτῶν λαμβάνει καὶ ὁ ζητῶν εὑρίσκει καὶ τῷ κρούοντι ἀνοιγήσεται» (Ματθ. ζ´, 8). σοι ναζητον πραγματικ τν Θε κα τος γίους, θ τος συναντήσουν πωσδήποτε, μλλον ατο ο διοι ο σύγχρονοι πιζντες γιοι θ πνε γι ν τος βρον κα ν τος γεμίσουν μ τ δρα το Θεο. Τέτοιος εἶναι ὁ δικός μας Θεός. Ἔρχεται μυστικά, τοῦ ἀρέσει νὰ ἀνατρέπη ὅλα τὰ λογικὰ προγράμματα, φανερώνει τὴν ἀγάπη Του, δυνατά, ξαφνικὰ καὶ ἐκπληκτικὰ σὲ ὅσους πονοῦν καὶ Τὸν ἀναζητοῦν. Μεθάει νηφάλια αὐτοὺς ποὺ ἀναζητοῦν «τὸν καλὸν οἶνον», τὸ δυνατὸ κρασί.

ΠΗΓΗ: http://www.agioritikovima.gr/

 

, , , , , , , , ,

Σχολιάστε

ΤΟ ΤΡΙΩΔΙΟΝ

Μιὰ σύντομη καὶ περιεκτικὴ Εἰσαγωγὴ στὸ περιεχόμενο τοῦ Τριωδίου

Πατῆστε ἐδῶ γιὰ νὰ διαβάσετε τὸ κείμενο σὲ καλὴ ἐκτυπώσιμη μορφή:
ΤΟ ΤΡΙΩΔΙΟΝ

, ,

Σχολιάστε