Ἄρθρα σημειωμένα ὡς Προσευχὴ τοῦ Ἰησοῦ

«ΤΟ ΥΠΕΡ ΠΑΝ ΟΝΟΜΑ»– 2 «Δηλαδὴ νὰ τοῦ ποῦμε τί τοῦ Χριστοῦ;»

«Τὸ ὑπὲρ πᾶν ὄνομα»-2

τοῦ περιοδ. «ΖΩΗ»,
ἀρ. τ. 4277, Mάρτ. 2014

Ἠλ. στοιχειοθεσία «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»

Μέρος Α´ : «ΤΟ ΥΠΕΡ ΠΑΝ ΟΝΟΜΑ», ΤΟ ΟΝΟΜΑ ΙΗΣΟΥΣ! Μιλᾶτε στὸν Ἰησοῦ;

.          Nὰ προσευχόμαστε στὸν Κύριο Ἰησοῦ. Δηλαδὴ νὰ τοῦ ποῦμε τί;
.         Νὰ κάτι ποὺ συχνὰ μᾶς βασανίζει: Τὸ περιεχόμενο τῆς προσευχῆς. Μὲ τί νὰ γεμίσουμε τὴν συνομιλία μας μὲ τὸν Ἰησοῦ;
.         Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ψάξουμε πολύ. Ὑπάρχει πρόχειρος ἕνας ἀνεκτίμητος θησαυρός, ποὺ εἶναι ὁ λειτουργικός μας πλοῦτος. Οἱ πιὸ πολλοὶ ἀπὸ τοὺς ὕμνους, ποὺ περιέχονται στὰ λειτουργικά μας βιβλία καὶ ποὺ τοὺς χρησιμοποιοῦμε στὴν θ. Λειτουργία καὶ στὶς ἄλλες ἱερὲς Ἀκολουθίες, ἀπευθύνονται στὸν Ἰησοῦ, τὸν Λυτρωτή μας. Εἶναι δοξολογίες καὶ ἱκεσίες μὲ σπάνια ἔμπνευση, μὲ δυνατὸ λυρισμό, μὲ θεολογικὸ βάθος, μὲ κρυστάλλινο αἴσθημα καὶ ἔχουν ἀναβλύσει ἀπὸ ἅγιες καρδιές.
.          Αὐτὸ τὸν θησαυρὸ μποροῦμε καὶ πρέπει νὰ τὸν ἀξιοποιοῦμε στὴν ὥρα τῆς λατρείας, μὰ καὶ στὶς ἀτομικές, τὶς ἰδιωτικὲς προσευχές.
.         Στὴν ὥρα τῆς θ. Λειτουργίας οἱ ὕμνοι δὲν ἀποτελοῦν ἕνα εὐχάριστο ἄκουσμα. Προσφέρονται νὰ μᾶς βοηθήσουν στὴν ἀνάταση καὶ στὴ λατρεία τοῦ ἐσταυρωμένου Λυτρωτῆ μας. Γι’ αὐτὸ καὶ πρέπει νὰ ζοῦμε τὴν κάθε ἔννοιά τους καὶ νὰ τὴν ἀναφέρουμε, σὰν ξεχείλισμα τῆς καρδιᾶς μας, στὸν Κύριο. Ὅταν π.χ. λέμε «σῶσον ἡμᾶς , Υἱὲ Θεοῦ, ὁ ἀναστὰς ἐκ νεκρῶν…», ἐκείνη τὴν ὥρα νὰ αἰσθανόμαστε τὴν παρουσία τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ καὶ τὴν θυσία Του καὶ τὴν Ἀνάστασή Του.
.         Ἀλλὰ καὶ σ ̓ ὁποιαδήποτε ἄλλη στιγμὴ νιώθουμε τὴν ἀνάγκη νὰ ἐπικοινωνήσουμε μὲ τὸν Σωτήρα, μποροῦμε ν ̓ ἀνοίξουμε ἕνα ἀπὸ τὰ βιβλία τῆς Ἐκκλησίας καὶ νὰ προσευχηθοῦμε μὲ τὰ τροπάριά του καὶ μὲ τὶς εὐχές του. Τὸ μικρὸ βιβλίο ποὺ λέγεται «Σύνοψις» εἶναι τὸ πιὸ πρόχειρο στὰ χέριαμας. Ἀλλὰ καὶ τὸ «Ἐγκόλπιο τῆς Θ. Λειτουργίας » καὶ τὸ «Ὡρολόγιον», ποὺ περιέχει τὶς καθημερινὲς Ἀκολουθίες, θέτουν στὴν διάθεσή μας τὸν πλοῦτο τῶν προσευχῶν τους καὶ τὴν φλόγα τῶν αἰσθημάτων τους. Τὶς προσευχὲς καὶ τὰ αἰσθήματα τῶν ἁγίων, ποὺ ἔγραψαν τὰ ἱερὰ αὐτὰ κείμενα.

* * *

.         Θὰ ὑπάρξουν ὅμως καὶ περιστάσεις ποὺ θὰ μιλήσουμε στὸν Κύριο ὄχι μὲ τὰ λόγια τῶν ἁγίων, ἀλλὰ μὲ τὰ λόγια τὰ δικά μας.
.         Προβλήματα προσωπικά, ποὺ τὰ ζοῦμε μὲ ἔνταση, θὰ τὰ ἀναθέσουμε στὸν Ἰησοῦ.
.         Αἰσθήματα εὐγνωμοσύνης, ποὺ γεμίζουν τὴνψυχή μας , θὰ τὰ προσφέρουμε στὸν Ἰησοῦ.
.         Ἀγωνίες , ποὺ μᾶς πιέζουν, θὰ τὶς ξεδιπλώσουμε στὸν Ἰησοῦ.
.         Μὴ δυσκολευτεῖτε τὴν ὥρα αὐτὴ νὰ τοῦ πεῖτε αὐτὸ ποὺ μέσα σας ἔχετε καὶ σᾶς συνεπαίρνει, μ ̓ ὅποιο τρόπο σᾶς διευκολύνει. Ὁ Ἰησοῦς δὲν ζητάει τὴν τορνευμένη φράση, ἀλλὰ τὸν πηγαῖο τρόπο καὶ τὴν γνήσια προσευχή. Μπορεῖτε νὰ ἔχετε ὡς ὑπόδειγμα: Τὸν Ἰάειρο, ποὺ ἱκέτεψε μὲ θερμὴ πίστη καὶ μὲ διάκριση (Λουκ. η´ 40 καὶ ἑξῆς ).Τὴν Χαναναία μητέρα, ποὺ μὲ ἐπιμονὴ καὶ ταπείνωση ἀπαίτησε τὴν θεραπεία τῆς κόρης της (Ματθ. ιε´ 21 καὶ ἑξῆς ).Τὴν Σαμαρείτιδα, ποὺ ἁπλὰ καὶ ἄδολα φανέρωσε τὴν ἀπορία της (Ἰωάν. δ´ 1 καὶ ἑξῆς ).

* * *

.         Καὶ στὶς στιγμὲς τοῦ κοφτεροῦ πόνου; Τότε, ποὺ τὸ μυαλὸ ἀκινητοποιεῖται, σχεδὸν νεκρώνεται καὶ ἡ γλῶσσα δύσκολα ἀρθρώνει τὶς λέξεις; Τότε τί κάνουμε; Ἡ θεία Γραφὴ μὲ τὰ κλασικά της ὑποδείγματα μᾶς καθοδηγεῖ καὶ στὴν δύσκολη αὐτὴ στιγμή.
.         Μᾶς παρουσιάζει:
.         Τὸν ἁμαρτωλὸ Τελώνη, ποὺ φορτωμένος μὲ τὴν συντριβὴ τῆς ἐνοχῆς δὲν ἁπλώνεται σὲ ἀφηγήσεις, ἀλλὰ μένει στὴν ἐπανάληψη τῆς ἱκεσίας: «ὁ Θεός, ἱλάσθητί μοι τῷ ἁμαρτωλῷ» (Λουκ. η´ 13).
.         Τὸν ὀλιγόπιστο Πέτρο, ὁ ὁποῖος «βλέπων τὸν ἄνεμον ἰσχυρὸν ἐφοβήθη καὶ ἀρξάμενος καταποντίζεσθαι ἔκραξε λέγων· Κύριε, σῶσον με» (Ματθ. ιδ´ 30).
.         Τὸν Τυφλὸ τῆς Ἱεριχοῦς, πού, μόλις ἄκουσε πὼς περνάει ὁ Ἰησοῦς ,«ἤρξατο κράζειν καὶ λέγειν· υἱὲ Δαυὶδ Ἰησοῦ, ἐλέησόν με» (Μάρκ. ι´ 47).
.         Παρόμοια μποροῦμε στὶς δύσκολες περιστάσεις νὰ φερθοῦμε κι ἐμεῖς. Μὲ μιὰ σύντομη θερμὴ ἱκεσία νὰ φωνάξουμε τὸν Ἰησοῦ. Νὰ τὸν καλέσουμε νὰ βοηθήσει. Μ ̓ ἕνα «Χριστέ μου, σῶσε με». Μὲ ἕνα «Κύριε, ἐλέησον»..         Ὅταν κανεὶς ρίξει τὸ κέντρο βάρους στὸ ὄνομα τοῦ Κυρίου, ποὺ ἐπικαλεῖται, αἰσθάνεται νὰ ἔρχεται καὶ νὰ στέκεται στὸ πλευρό του ὁ Δυνατός. Κι ὅταν τονίσει τὴν ἱκεσία, τὸ «σῶσον με» ἢ τὸ «ἐλέησον», μπορεῖ νὰ τοποθετήσει κάτω ἀπὸ αὐτὸ ὅλο τὸν ὄγκο τοῦ προβλήματος κι ὅλο τὸν πόνο. Ἔτσι ἡ κραυγή του γίνεται συγκεκριμένη καὶ ἄμεση.

ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ

, , , , ,

Σχολιάστε

«Η ΜΟΝΟΛΟΓΙΣΤΗ ΕΥΧΗ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ “ΚΥΡΙΕ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΕ ΕΛΕΗΣΟΝ ΜΕ” 
ΣΤΗΝ ΚΑΤ᾽ ΙΔΙΑΝ ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΤΩΝ ΠΙΣΤΩΝ» (Ἀρχιμ. Ἀθανασίου Ἀναστασίου)

Ἀποσπάσματα ἀπὸ τὸ πνευματικὸ τευχίδιο

«Ἡ μονολόγιστη εὐχὴ τοῦ Ἰησοῦ
“Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησόν με”

στὴν κατ᾽ ἰδίαν προσευχὴ τῶν πιστῶν»

τοῦ Ἀρχιμ. Ἀθανασίου Ἀναστασίου,
Προηγουμένου Ἱ. Μ. Μεγάλου Μετεώρου
ἔκδ. Ἱ. Μ. Ἁγ. Στεφάνου,
Ἅγια Μετέωρα-Χριστούγεννα 2013

Ἡλ. στοιχειοθεσία «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»

.                […] Χρησιμοποιώντας τὸ κομποσχοίνι σὲ κάθε κόμπο ποὺ περνᾶ ἀνάμεσα στὰ δάχτυλό του ὁ προσευχόμενος ἐπαναλαμβάνει τὴν εὐχὴ  Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησόν με

.             Ἡ ἴδια εὐχή μπορεῖ νὰ λέγεται καὶ γιὰ ὅλους τοὺς ἄλλους μὲ κατάληξη «ἐλέησον ἡμᾶς» ἢ καὶ γιὰ κάποια συγκεκριμένα πρόσωπα «ἐλέησον τὸν δοῦλον σου» ἢ «τοὺς δούλους σου». Στὸν πρῶτο κόμπο ἀναφέρουμε ὀνομαστικὰ τὸ πρόσωπο ἢ τὰ πρόσωπα «Κύριε Ἰησοῦ Χριστὰ ἐλέησον τὸν δοῦλον σου Ἀνδρέα» ἢ «Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησον τοὺς δούλους σου Γεώργιο, Μαρία, Παναγιώτη, Δέσποινα, Ἀλέξανδρο». Στοὺς ὑπόλοιπους κόμπους τοῦ συγκεκριμένου κομποσχοινιοῦ γιά τά πρόσωπα αὐτά συνεχίζουμε νά λέμε «Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησον τὸν δοῦλον σου ἢ τοὺς δούλους σου», χωρὶς νὰ έπαναλαμβάνουμε κάθε φορὰ τὰ συγκεκριμένα ὀνόματα, τὰ ὁποῖα ἐννοεῖται ὅτι εἶναι αὐτὰ ποὺ μνημονεύσαμε στόν πρῶτο κόμπο.
.                    ἴδια εὐχὴ μπορεῖ νὰ συμπληρωθεῖ καὶ μὲ τὴν ἐπίκληση τῆς Παναγίας μας καὶ τῶν Ἁγίων μας: Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, πρεσβείαις τῆς Παναχράντου Μητρὸς καὶ πάντων σου τῶν Ἁγίων (ἢ τοῦ δεῖνα Ἁγίου), ἐλέησόν με ἢ ἐλέησον τὸν δοῦλον σου (ἢ τοὺς δούλους σου). […] Ἡ προσευχή μας γιὰ τοὺς ἄλλους εἶναι ἐκδήλωση τῆς ἰδιαίτερης ἀγάπης καὶ τῆς φιλανθρωπίας μας. Εἶναι ἕνα εἶδος πνευματικῆς ἐλεημοσύνης […]
.              Αὐξάνοντας σταδιακὰ τὸν ζῆλο καὶ τὴν θέρμη τῆς προσευχῆς καὶ καθὼς ἡ ψυχή μας θὰ γλυκαίνεται, θὰ ἀναπαύεται καὶ θὰ συνηθίζει νὰ λέει τὴν εὐχή, τότε θὰ ἀρχίσει νὰ διευρύνεται, νὰ ἐπεκτείνεται καὶ νὰ ἀγκαλιάζει ὄλο τὸν κόσμο, ὁλόκληρη τὴν οἰκουμένη … Μποροῦμε ἔτσι νὰ συμπεριλάβουμε στὴν εὐχὴ καὶ εἰδικὲς ὁμάδες ἢ κατηγορίες ἀνθρώπων ποὺ ἔχουν ἰδιαίτερη ἀνάγκη ἢ ποὺ μπορεῖ κανεὶς νὰ μὴν εὔχεται γι᾽ αὐτούς.

Δειγματοληπτικά:

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησον  καὶ φώτισον τοὺς ἁπανταχοῦ τῆς γῆς ὀρθοδόξους Ἀρχιερεῖς, ἱερεῖς, ἱερομονάχους, μοναχοὺς καὶ μοναχές.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησον καὶ φώτισον πάντας τοὺς ἐγκεχειρισμένους τὰς πολιτικὰς ἐπιστασίας (δηλαδὴ ὅλους τοὺς ἄρχοντες τῆς πατρίδος μας).

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησον καὶ ἐνίσχυσον τὸν στρατὸν τῆς πατρίδος ἡμῶν καὶ τοὺς ἡγήτορας αὐτοῦ.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ σῶσον τὴν πατρίδα μας καὶ τὸν κόσμον σου.

Τοῖς μισοῦσι καὶ ἀδικοῦσιν ἡμᾶς συγχώρησον Κύριε.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ τοὺς εὐεργέτας ἡμῶν καὶ τοὺς εὐχομένους ὑπὲρ ἡμῶν ἐλέησον.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ  ἐλευθέρωσον τοὺς ὑπὸ τῆς βασκανίας καὶ τῆς μαγείας ὀχλουμένους ἀδελφοὺς ἡμῶν.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ στήριξον καὶ δυνάμωσον τοὺς ἐν πενίᾳ, ἀνεργίᾳ, στερήσει, θλίψει καὶ ἀπογνώσει ἀδελφοὺς ἡμῶν.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησε καὶ ἴασαι τοὺς ἐν ἀσθενείᾳ κατακειμένους ἀδελφοὺς ἡμῶν.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ  ἐλέησον καὶ φώτισον τοὺς πεπλανημένους ἀδελφοὺς ἡμῶν καὶ ἐπανάγαγε αὐτοὺς τῇ Ἁγίᾳ σου Ὀρθοδόξῳ Ἐκκλησίᾳ.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ στήριξον καὶ ἐλευθέρωσον τοὺς ἐν φυλακῇ, ἐξορίᾳ καὶ αἰχμαλωσίᾳ ἀδελφοὺς ἡμῶν.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ  ἐνίσχυσον καὶ εὐλόγησον τοὺς ἁπανταχοῦ τῆς γῆς διωκομένους ὑπὲρ τῆς ὀρθοδόξου πίστεως ἀδελφοὺς ἡμῶν.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἀπάλλαξον καὶ ἐλευθέρωσον τοὺς ἐξαρτημένους ἀπὸ τὰ ναρκωτικὰ καὶ τὰ ψυχοναρκωτικὰ ἀδελφοὺς ἡμῶν.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ  ἐλέησον καὶ εὐλόγησον τοὺς γονεῖς καὶ τοὺς οἰκείους ἡμῶν.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησον καὶ εὐλόγησον (καὶ φώτισον) τὸν ἄνδρα μου (ἤ τὴν γυναίκα μου) καὶ τὰ παιδιὰ μου (καὶ ὅλα τὰ παιδιὰ τοῦ κόσμου).

 Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησον καὶ εὐλόγησον τὴν οἰκογένειάν μου.

Κύριε Ἰησοῦ Χριστὲ ἐλέησον καὶ εὐλόγησον τοὺς διδασκάλους, τοὺς ἀναδόχους καὶ τοὺς πνευματικοὺς πατέρας ἡμῶν.
[…]

βλ. σχετ: H ΜΟΝΟΛOΓΙΣΤΗ ΕYΧH ΤΟY IΗΣΟY (Ἀρχιμ. Ἀθανασίου)

, , , ,

Σχολιάστε

Η ΔΥΝΑΜΙ ΤΟΥ ΟΝΟΜΑΤΟΣ «Ἰδὼν δὲ τὸν Ἰησοῦν καὶ ἀνακράξας» (Κυρ. ϛ´ Λουκ.)

 δύναμι τοῦ νόματος 

Ἀπὸ τὸ βιβλίο
τοῦ Ἀρχιμ. Ἱεροθέου Βλάχου
(νῦν Μητρ. Ναυπάκτου)
«Ὀσμὴ Γνώσεως»
κδόσεις «Τέρτιος»,
Κατερίνη 1985, σελ. 188-192

 «Ἰδὼν δὲ τὸν Ἰησοῦν καὶ ἀνακράξας».
 (Λουκ. η´ 28)

.             Ἡ σημερινὴ εὐαγγελικὴ περικοπὴ περιγράφει τὸ ἴδιο περιστατικό, μὲ μερικὲς ἀσήμαντες διαφορές, ποὺ ἀναγινώσκεται τὴν Ε´ Κυριακὴ τοῦ Ματθαίου. Τότε εἴχαμε ἀναπτύξει τὸ θέμα τοῦ προσώπου τοῦ διαβόλου καὶ τῆς ἀντικοινωνικότητος τῆς ἁμαρτίας. Σήμερα πρέπει νὰ κάνουμε μερικὲς ἄλλες προσβάσεις στὸ ἱερὸ κείμενο καὶ νὰ δοῦμε μερικὲς ἄλλες ἐνδιαφέρουσες πλευρὲς τοῦ θέματος.

 Τὸ Ὄνομα «Ἰησοῦς»

.             Ὁ δαιμονισμένος τῶν Γαδαρηνῶν «ἰδὼν τὸν Ἰησοῦν ἀνακράξας προσέπεσεν αὐτῶ καὶ φωνὴ μεγάλη εἶπε. Τί ἐμοὶ καὶ σοί, Ἰησοῦ, Υἱὲ τοῦ Θεοῦ τοῦ Ὑψίστου;». Ἡ παρουσία τοῦ Χριστοῦ ὑπῆρξε τρομερὴ γιὰ τοὺς δαίμονας, ποὺ ὑπῆρχαν μέσα στὸν δυστυχισμένο ἐκεῖνο ἄνθρωπο. Αὐτὴν τὴν μεγάλη δύναμι ἔχει καὶ τὸ ὄνομα τοῦ Ἰησοῦ, ποὺ δηλώνει τὴν παρουσία Του, γι’ αὐτὸ καὶ οἱ Πατέρες μᾶς συνιστοῦν συχνὰ νὰ προσευχόμαστε μὲ τὴν εὐχὴ τοῦ Ἰησοῦ, γιὰ νὰ ἀπαλλαγοῦμε ἀπὸ τὴν καταλήστευσι καὶ τὴν καταδυναστεία τοῦ διαβόλου.
.             Εἶναι ὅμως ἀπαραίτητο νὰ κατανοήσουμε τὴν σημασία, τὶς ἰδιότητες καὶ τὴν φύσι τοῦ Ὀνόματος τοῦ Ἰησοῦ. Ὁ Εὐαγγελιστὴς Ἰωάννης στὸ τέλος τοῦ εὐαγγελίου τοῦ λέει ὅτι «ταῦτα γέγραπται ἵνα πιστεύσητε ὅτι Ἰησοῦς ἐστὶν ὁ Χριστὸς ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ καὶ ἵνα πιστεύοντες ζωὴν ἔχητε ἐν τῷ ὀνόματι Αὐτοῦ» (Ἰωάν. κ´ 31). Καὶ ὁ ἀπόστολος Παῦλος λέγει ὅτι «ἐχαρίσατο αὐτῷ ὁ Θεὸς ὄνομα τὸ ὑπὲρ πᾶν ὄνομα, ἵνα ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ πᾶν γόνυ κάμψῃ ἐπουρανίων καὶ ἐπιγείων καὶ καταχθονίων» (Φιλιπ. β´ 9-10). Τὴν δύναμι τοῦ Ὀνόματος τοῦ Ἰησοῦ μποροῦμε νὰ τὴν δοῦμε στὰ ἀκόλουθα.
.             Ὁ Θεὸς ὡς πρὸς τὴν Οὐσία Του εἶναι ἀνώνυμος καὶ ἄγνωστος, ὡς πρὸς τὶς Ἐνέργειές Του εἶναι γνωστὸς καὶ «ὀνομαστός». Γνωρίζουμε ἀπὸ τὴν Ἁγία Γραφὴ ὅτι ὁ Θεὸς ἀπεκάλυπτε διαδοχικὰ τὸν ἑαυτό Του στοὺς λογικοὺς ἀνθρώπους διὰ τῶν ὀνομάτων. Κάθε ἀποκάλυψι ἑνὸς νέου ὀνόματος στοὺς προφῆτες σήμαινε τὴν ἀποκάλυψι μιᾶς ἐνέργειας τοῦ Θεοῦ. Τὸ ὄνομα ἔχει διπλῆ σημασία. Ἀφ’ ἑνὸς μὲν φανέρωνε τὴν παρουσία τοῦ ζῶντος Θεοῦ, ἀφ’ ἑτέρου δὲ προσέφερε γνῶσι Αὐτοῦ. Ἔτσι τὸ ὄνομα «Ἰησοῦς» δείχνει τὴν παρουσία τοῦ Θεοῦ ὡς σωτῆρος καὶ ὅτι Αὐτὸς εἶναι ἡ σωτηρία καὶ ἀκόμη δείχνει ὅτι ὁ Θεὸς πῆρε τὸν δικό μας τρόπο ὑπάρξεως (πῆρε σῶμα ἀνθρώπου) καὶ ἄρα εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουμε τέκνα Θεοῦ.
.              Αὐτὸ αἰσθάνονται οἱ ἅγιοι, ποὺ ὅταν ἐπικαλοῦνται αὐτὸ τὸ ὄνομα, γεμίζουν ἀπὸ τὴν παρουσία τοῦ Χριστοῦ καί, κατὰ τὴν μαρτυρία ἑνὸς ἁγίου, τὸ ἄκτιστο Φῶς ἔρχεται μὲ αὐτὸ τὸ ὄνομα. Ἔτσι μὲ τὴν ἐπίκλησι αὐτοῦ τοῦ ὀνόματος οἱ ἄνθρωποι ἐκδιώκουν τὸν πονηρὸ δαίμονα, ἀποκτοῦν τὴν ἀληθινὴ ζωή, ποὺ εἶναι γνώση τοῦ Θεοῦ. Ἡ προσευχὴ τοῦ Ἰησοῦ, τὸ «Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, Υἱὲ τοῦ Θεοῦ, ἐλέησόν με τὸν ἁμαρτωλὸν» εἶναι «καὶ προσευχὴ καὶ ὑπόσχεσι καὶ ὁμολογία πίστεως, χορηγός τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καὶ θείων δώρων, κάθαρσι καρδίας, ἐξορία δαιμόνων, σκήνωμα Ἰησοῦ Χριστοῦ, πηγὴ πνευματικῶν ἐννοιῶν καὶ θείων λογισμῶν, ἄφεσι ἁμαρτιῶν, ἰατρεῖον, ἄσυλο ψυχῶν καὶ σωμάτων, χορηγὸς θείου φωτισμοῦ, φρέαρ τοῦ θείου ἐλέους, πρέσβυς δι᾽ ἀποκάλυψι τῶν μυστηρίων τοῦ Θεοῦ». (ἅγ. Συμεὼν Θεσσαλονίκης).

 Τὸ ὄνομα τοῦ ἀνθρώπου – δαιμονισμένου

.             Ὁ Χριστὸς ἐρώτησε τὸν δαιμονισμένο ποιὸ ἦταν τὸ ὄνομά του καὶ ἐκεῖνος (μᾶλλον ὅσοι ἦταν μέσα του) ἀπήντησε: «Λεγεών, ὅτι πολλὰ δαιμόνια εἰσῆλθεν εἰς αὐτόν». Αὐτὸ δείχνει τὴν καταστρεπτική, ἐξουθενωτικὴ καὶ τυραννικὴ ἐνέργεια τοῦ πονηροῦ. Οἱ ἅγιοι Πατέρες καὶ συγκεκριμένα ὁ ἅγιος Μάξιμος ὁ Ὁμολογητὴς λέγει ὅτι ὁ ἄνθρωπος συνεχῶς βρίσκεται κάτω ἀπὸ τὴν ἐπιρροὴ καὶ τὴν πολεμικὴ μανία τῶν δαιμόνων. Ὅλος  ἄνθρωπος (ψυχὴ καὶ σῶμα) ὑπόκειται στὴν ἐπήρεια καὶ στὴν αἰχμαλωσία τοῦ σατανᾶ. Οἱ δαίμονες ἐνεργοῦν σὲ ὅλα τὰ μέρη τῆς ψυχῆς καὶ στὸ σῶμα. Ἄλλοι ἀπὸ τοὺς δαίμονας παραπλανοῦν τὸν ἄνθρωπο στὸν ζόφο τῆς ἁμαρτίας καὶ τῆς ἀγνοίας διὰ τῶν αἰσθήσεων, ἄλλοι ἐνεργοῦν διὰ τῶν ἐμπαθῶν λογισμῶν, ἄλλοι χρησιμοποιοῦντες τὸ σῶμα ἐξάπτουν τὰ πάθη στὴν ψυχὴ καὶ δημιουργοῦν ἀκάθαρτες φαντασίες. Ἑπομένως πάντοτε ἐνεργοῦν διὰ τῶν λογισμῶν, τῶν ἐπιθυμιῶν καὶ τῶν παθῶν, ἀλλὰ μερικὲς φορὲς καταλαμβάνουν καὶ τὸ σῶμα τοῦ ἀνθρώπου καὶ ἔτσι δαιμονίζεται ὁ ἄνθρωπος ὁλοκληρωτικά. Τότε δὲν ὁμιλεῖ ὁ ἄνθρωπος, ἀλλὰ ὁ ἴδιος ὁ διάβολος δι’ αὐτοῦ. Αὐτὸ τὸ εἴδαμε καὶ στὸ σημερινὸ ἀνάγνωσμα. Μόλις πλησίασε ὁ Χριστὸς τὸν δαιμονισμένο, ὁμίλησαν τὰ δαιμόνια καὶ αὐτὰ ἔδωσαν τὸ ὄνομά τους στὸν ταλαίπωρο ἐκεῖνον ἄνθρωπο καὶ συγχρόνως αὐτὰ παρεκάλεσαν τὸν Χριστὸ νὰ τοὺς ἐπιτρέψη νὰ εἰσέλθουν στοὺς χοίρους καὶ νὰ μὴ διατάξη νὰ ὁδηγηθοῦν στὴν ἄβυσσο.
.             Αὐτὸ φανερώνει μία μεγάλη ἀλήθεια. Ὁ ἀπόστολος Παῦλος λέγει ὅτι «καὶ πνεύματα προφητῶν προφήταις ὑποτάσσεται» (Α´ Κορινθ. ιδ´ 32). Δηλαδὴ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα, ὅταν ἔρχεται στὸν ἄνθρωπο, δὲν τοῦ ἀφαιρεῖ τὴν ἐλευθερία, δὲν τοῦ καταργεῖ τὴν προσωπικότητα, μᾶλλον τὸν μεταβάλλει ἀπὸ ἄτομο σὲ πρόσωπο. Ὁ προφήτης βιώνει μεγάλες καταστάσεις Χάριτος, χωρὶς νὰ χάνη τὸ ἀνθρώπινο στοιχεῖο, τὴν λογική του. Ἔτσι τὸ Ἅγιο Πνεῦμα εἶπε στοὺς εὐαγγελιστὰς τὸ ΤΙ θὰ γράψουν, ἐνῶ τὸ ΠΩΣ θὰ τὸ γράψουν ἦταν θέμα τοῦ εὐαγγελιστοῦ.
.              Αὐτὸ ὅμως δὲν συμβαίνει καὶ μὲ τὰ πονηρὰ πνεύματα. Ὅταν καταλαμβάνουν τὸν ἄνθρωπο, τότε τὸν ἐξαφανίζουν τελείως καὶ αὐτὰ ὁμιλοῦν δι’ αὐτοῦ. Ὁ ἄνθρωπος γίνεται ἄλαλος καὶ κωφός. Τὸ βλέπουμε στὶς τραγικὲς ὑπάρξεις ποὺ καὶ σήμερα συναντᾶμε στὰ ἱερὰ προσκυνήματα. Ἀπὸ τὸν τρόπο τῆς ὁμιλίας καὶ ἀπὸ τὸ περιεχόμενο τῶν λόγων φαίνεται ὅτι ὑπάρχει κάποιος ἄλλος μέσα τους, ποὺ τοὺς ἐξαναγκάζει νὰ κάνουν ὅ,τι δὲν θέλουν.
.             Λαμβάνοντας ἀπ’ αὐτὸ ἀφορμὴ μποροῦμε νὰ ποῦμε ὅτι τὰ περισσότερα ἀπὸ ὅσα λέγονται ἐναντίον τοῦ Χριστοῦ, τῆς Ἐκκλησίας καὶ τῶν ἁγίων ἀνθρώπων, ἐναντίον τῆς ἀλήθειας ποὺ ἀπεκάλυψε ὁ Χριστός, δὲν εἶναι ἐφευρήματα ἀνθρώπων, ἀλλὰ ἐνεργήματα τῶν δαιμόνων. Ἐπίσης μποροῦμε νὰ ποῦμε ὅτι ὁ Χριστὸς διατηρεῖ πλήρως τὴν ἐλευθερία τοῦ ἀνθρώπου. Ἡ θεία Χάρι δὲν ἐξαγιάζει ἀπότομα τὸν ἄνθρωπο καὶ ὅταν τὸν ἁγιάζη, δὲν καταστρέφει τὸν ἄνθρωπο. Ἀκόμα πρέπει νὰ ποῦμε ὅτι τὰ λεγόμενα ψυχολογικὰ νοσήματα, τὰ περὶ διεσπασμένης προσωπικότητος εἶναι ἀποτέλεσμα ὑπάρξεως ἐντός μας λεγεῶνος δαιμόνων.

 Οἱ «ἀνίκανοι» καὶ ἄρρωστοι

.             Ἀξίζει νὰ σταθῆ κανεὶς στὴν διαγωγὴ τῶν κατοίκων τῆς περιοχῆς, μετὰ τὴν θεραπεία τοῦ δαιμονισμένου καὶ τὴν καταστροφὴ τῶν χοίρων: «ἠρώτησαν ἅπαν τὸ πλῆθος τῆς περιχώρου Γαδαρηνῶν, ἀπελθεῖν ἀπ’ αὐτῶν ὅτι φόβῳ μεγάλῳ συνείχοντο». Ἔτσι ἀπεδείχθησαν ἐντελῶς «ἀνίκανοι» νὰ προτιμήσουν τὸν Χριστὸ ἀπὸ τὰ ὑλικὰ ἀγαθά. Εἶναι κακό, ποὺ μαστίζει καὶ τὶς σύγχρονες ὑλιστικὲς κοινωνίες, ποὺ θυσιάζουν τὸν Θεὸ καὶ γενικὰ τὰ πνευματικά, μπροστὰ στὸ ταπεινὸ ὑλικὸ συμφέρον. Ἀπεδείχθησαν ἀκόμη «ἀνίκανοι» νὰ ἀντιληφθοῦν τὴν ἀγάπη τοῦ Θεοῦ, ποὺ ἐλευθέρωσε τὴν εἰκόνα Του ἀπὸ τὴν κυριαρχία τοῦ διαβόλου. Ἀντὶ νὰ συγκινηθοῦν ἀπὸ τὴν ἀγάπη, φοβήθηκαν μὲ τρόπο ἁμαρτωλό. Ἦταν πεπληρωμένοι θράσους καὶ φόβου, ὅ,τι δηλαδὴ ἀκριβῶς διακρίνει τοὺς δαίμονας.
.              Τὸ ἴδιο βλέπουμε καὶ σὲ πολλοὺς συγχρόνους ἀνθρώπους, ποὺ ἀγνοοῦν τὴν πολύπλευρη ἀγάπη τοῦ Θεοῦ καὶ στέκονται στὴν «ὀργὴ» καὶ τὴν «τιμωρία» Του, ποὺ τὴν ἐκλαμβάνουν διαφορετικὰ ἀπ’ ὅ,τι ὅλη ἡ Ὀρθόδοξη Παράδοση. Ἔτσι βρίσκουν ἀφορμὴ νὰ ἐκδιώκουν τὸν Χριστὸ καὶ νὰ ἀρνοῦνται τὸ ἔργο τῆς Ἐκκλησίας. Πρόκειται γιὰ μεγάλη ἀνικανότητα καὶ πνευματικὴ τύφλωσι.
.             Ὁ διάβολος ἀφαιρεῖ ἀπὸ τὸν ἄνθρωπο τὸ ἱμάτιο, δηλαδὴ τὴν στολὴ τοῦ Βαπτίσματος, τὸν ὁδηγεῖ ἔξω ἀπὸ τὴν οἰκία δηλαδὴ ἔξω ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία, τὸν κάνει νὰ παραμένη στὰ μνήματα, δηλαδὴ στὰ νεκρὰ ἔργα τῆς ἁμαρτίας καὶ τὸν ἀλλοτριώνει ἀπὸ τὸν ἑαυτό του. Ὁ Χριστὸς κάνει τὸν ἄνθρωπο «ἱματισμένο καὶ σωφρονοῦντα», διαμένοντα στὴν Ἐκκλησία.
.              Γι’ αὐτό, ἂς προσευχόμαστε μὲ ὅλη τὴν δύναμι τῆς ψυχῆς μας μὲ τὴν «εὐχὴ» τοῦ Ἰησοῦ: «Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, Υἱὲ τοῦ Θεοῦ, ἐλέησόν με τὸν ἁμαρτωλόν».

, , , , , , ,

Σχολιάστε

Η «ΕΥΧΗ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ» (ΙΒ´ Λουκ.)

 «εχ το ησοῦ»

(Κυριακ ΙΒ´ Λουκ)

 Ἀπὸ τὸ βιβλίο
τοῦ Ἀρχιμ. Ἱεροθέου Βλάχου (νῦν Μητρ. Ναυπάκτου)
«Ὀσμὴ Γνώσεως»
κδόσεις «Τέρτιος»,
Κατερίνη 1985, σελ. 23-26

Ἐπιμέλεια κειμ.: «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ»

«κα ατο ραν φωνν λέγοντες· ησο πιστάτα, λέησον μς»
(Λουκ. ιζ´ 13)

.         Ο δέκα λεπρο νδρες μόλις ντίκρυσαν τν Χριστ «ραν φωνν λέγοντες. ησο πιστάτα, λέησον μς», δηλαδ φώναξαν δυνατά: «ησο διδάσκαλε, λυπήσου μας».
.         μικρ ατ κεσία, πως φαίνεται στν σημεριν εαγγελικ περικοπή, χει μεγάλη δύναμι, γιατί ταν λέγεται μ πίστι λκύει τ λεος το Θεο πο παλλάσσει τν νθρωπο π κάθε κακοδαιμονία.
.         κεσία τν λεπρν εναι διάλειπτη προσευχ τς κκλησίας, πο τν κομε σ κάθε κκλησιαστικ κολουθία. Σ κάθε ατηση το ερέως λας παντ μ τ «Κύριε λέησον». φ’ σον κα μες εμαστε μέλη τς κκλησίας κα πρέπει ν ποκτήσουμε κκλησιαστικ φρόνημα, πο σημαίνει: ζω κα τ φρόνημα τς κκλησίας ν γίνει δική μας ζω κα δικό μας φρόνημα, πρέπει κεσία ατ ν γίνει δική μας διάλειπτη προσευχή.
.         Μία μεγαλύτερη νάπτυξη τς κεσίας τν λεπρν κα τς δεήσεως τς κκλησίας εναι λεγομένη «εχ» το ησο, δηλ. τ «Κύριε ησο Χριστέ, Υἱὲ το Θεο, λέησον μ τν μαρτωλόν», τν ποίαν ο γιοι Πατέρες παραγγέλλουν ν λέμε συχνά, γι ν παλλαγομε π τν πνευματική μας λέπρα.

  ξία τς «εχς»

εναι νυπολόγιστη, γιατί μέσα σ λίγες λέξεις συνδέεται στεν μολογία το Θεανθρώπου μ τν μολογία τς μαρτωλότητός μας κα κριβς σ’ ατν τν πέροχο συνδυασμ βρίσκεται λο τ μακάριο πνεμα τς γίας μας ρθοδοξίας.
.         Λέγοντας τν «εχ» ζομε τν μακαρία κατάστασι τς ταπεινώσεως, ποία, κατ τν γιο Μάξιμο, συνίσταται στν διπλ γνῶσι. Τν γνῶσι τς δυνάμεως το Χριστο κα τν γνῶσι τς δικς μας δυναμίας. ντίθετα γνοια τς δυνάμεως το Χριστο κα γνοια τς δικς μας σθενείας συνιστ τν περηφάνεια.
.         τσι λοιπν ρνησι το Χριστο ς Θεανθρώπου κα γνοια τς μαρτωλότητός μας συνιστ αρετικ ζω κα πενθυμίζει τν αρετικ κατάστασι, στν ποία βρίσκεται Δύση.
.         Πράγματι λος δυτικς πολιτισμός, παρ τν λάμψι του κα τν ξωτερική του πιτυχία, εναι αρετικός, φο στν βάσι του εναι ατολυτρωτικς κα ατοθεωτικός. πειδ γνοε τν σωστικ δύναμη το Θεανθρώπου κα τν δυναμία το νθρώπου, νατινάζει στν έρα τς προϋποθέσεις τς σωτηρίας, κα θ μποροσε ν λεχθῆ τι δημιουργε τν «κ-σάρκωση» το Θεανθρώπου. κόμη κα θρησκευτικ ζω το δυτικο νθρώπου διακρίνεται γι τ δύο ατ πικίνδυνα σημεα.
.         Γι’ ατ μ βεβαιότητα τονίζουμε, πς λέγοντας τν μικρή, λλ «χαριτωμένη» ατ «εχὴ» ζομε τ πνεμα τῆς ρθοδόξου Παραδόσεως κα διαποτιζόμαστε π τ ρεμα τς αωνίου ζως. Μ τ «Κύριε ησο Χριστέ, Υἱὲ το Θεο» μολογομε τν πίστη στν Θεάνθρωπο κα μ τ «λέησόν με τν μαρτωλν» ζητμε, ς μαρτωλοί, π Ατν τν σωτηρία.
.         Στν ρθοδοξία, πως φαίνεται στν «εχ» ατή, συνδέονται στεν

  πίστη κα ζωή.

.         Γνωρίζουμε καλ π τν διδασκαλία τν γίων Πατέρων μας, πς πίστη εργος κα ργο πιστο δν λυτρώνουν τν νθρωπο. Μ τν λέξη ργα δν ννοομε πλς τς ξωτερικς καλς πράξεις, λλ τν πνευματικ ζωή, πο εναι καρπς το γίου Πνεύματος. τσι πι καταλαβαίνουμε, πς δν μπορομε ν πιστεύσουμε πραγματικ χωρς τν πνευματικ ζωή. Χωρς τν ρθόδοξη Πίστη (πως τν παρέδωκαν ο πόστολοι κα ο γιοι Πατέρες) δν χουμε κέραιη ζω (ζω μετανοίας, κοινωνία μ τν Θε) δν μπορομε ν ζήσουμε τν οσία τς πίστεως, φο τότε τ δόγματα πλς εδωλοποιονται δεολογικοποιονται. Ατ πάει ν πε τι, ταν λλοιώνεται πίστη, μέσως λλοιώνεται κα ζωή. πομένως εναι παραίτητο ν συνδέεται ληθιν ζω μ τν ληθιν πίστη.

  χρησιμοποίηση το μυστικο ατο

.         πλου θ μεταμορφώσει λη μας τν ζωή. προσευχ εναι κατ τος Πατέρας «θεοποις ρετή», γιατί προετοιμάζει τ δαφος γι ν κατοικήσει μέσα μας Θεός. Μ τν διάλειπτη προσευχ γίνεται νοίκηση το Θεο κα καρδιά μας γίνεται κατοικητήριο τς γίας Τριάδος.  σύντονος προσευχ «τς σαρκικς ρέξεις ναστέλλει κα τν πλεονεκτικν μβλύνει γνώμην κα τν τύφον καθαιρε κα τν φθόνον ναιρε κα τν θυμν παιδαγωγε κα τν μνησικακίαν (γ. Γρηγόριος Παλαμς). ντίθετα πουσία τς προσευχς π τν ζω δηγε τν νθρωπο στν ναλγησία, τν ποίαν ο Πατέρες νομάζουν «πώρωση».
.         Ν λέμε τν «εχ» τ πρωί, τ βράδυ, κα ποια λλη ρα τς μέρας μπορομε, λλοτε μ τ χείλη, λλοτε μ τν νο, λλοτε μ τν καρδι κα τότε θ λευθερωθομε π τν πνευματική μας λέπρα, θ καταλάβουμε τ ζωοπάροχο πνεμα τς ρθοδοξίας κα θ ποκτήσουμε τν σωτηρία μας.
.         «εχ» το ησο

 δν εναι ργο μόνον τν μοναχν

 .         λοι μπορον ν ποκτήσουν μπειρίες κα ν πολαύσουν τος θησαυρούς της. Ατ μᾶς δείχνει συνομιλία το γίου Γρηγορίου το Παλαμ μ τν μοναχ Ἰὼβ κα τν ποκάλυψη πο εχε τελευταος. Δηλ. στν διδασκαλία το γίου Γρηγορίου, τι λοι μπορον ν προσεύχονται διαλείπτως, μοναχς Ἰὼβ ντέτεινε, τι διάλειπτη προσευχ εναι μόνον γι τος μοναχούς. μως σύμφωνα μ τν διήγησι το γίου Φιλοθέου «φο ναχώρησε καθ’ νας ες τ δια κα ες τν προσευχήν του, Θες νωθεν παρευθς κάμνει τν κρίσιν τν λόγων το Γρηγορίου, πέμποντας φιλανθρώπως γγελον ορανόθεν πρς τν γέροντα (ώβ), ν τν διδάξει ς μαθ κενα πού δν μαθε, κα ες τν διον καιρν τάχα τιμώντας ντάμα μ τ λαληθέντα κα τν Γρηγόριον. κα λοιπν φανες ες τν γέροντα προσευχόμενος, λος φς θεος γγελος τν λέγει «μν μφιβάλλεις παντελς, πρεσβύτα, δι τ πρ λίγου λαληθέντα, λλ καθς ερς Γρηγόριος επε, τοιαύτης λογῆς, κα σ φρόνει κα μολόγει π το νν».
.         ς λέμε ποτε μπορομε τν εχ «Κύριε ησο Χριστέ, Υἱὲ το Θεο, λέησόν με τν μαρτωλόν».

 

, , , , , ,

Σχολιάστε

ΕΝΤΕΧΝΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ ΓΙΑ ΑΡΧΑΡΙΟΥΣ (Ἁγ. Ἰγνατίου Μπριαντσιανίνωφ)

Ο ΑΣΦΑΛΗΣ ΤΡΟΠΟΣ  ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ ΓΙΑ ΑΡΧΑΡΙΟΥΣ
τοῦ Ἁγ. Ἰγνατίου Μπριαντσιανίνωφ
Ἀπὸ τὸ  βιβλίο: «Υἱέ μου δός μοι σὴν καρδίαν…»
(ἔκδ. Ὀρθοδόξου Πνευματικοῦ Κέντρου Λεμεσοῦ, Ἀθήνα 1989,
μετάφρ. Ἀρχιμ. Ἐπιφανίου Εὐθυβούλου – Χαραλ. Ἀσσιώτη)

Ἀναφέρεται στοὺς ἀρχαρίους λαϊκούς ἢ μοναχούς
καὶ δίνει ἁπλὲς συμβουλές, βασισμένες στὴν διδασκαλία τοῦ Ἁγ. Ἰωάννου τῆς Κλίμακος.
(σελ. 128-133)

.           Θεωροῦμε καθῆκον μας νὰ ἐξηγήσουμε ἐδῶ, ὅσο μᾶς ἐπιτρέπει ἡ φτωχή μας ἀντίληψη καὶ πείρα, τὴν διδασκαλία τῶν «ἁγίων Πάτερων πάνω στὴν ἔντεχνη καλλιέργεια τῆς προσευχῆς τοῦ Ἰησοῦ. Θὰ ἐξηγήσουμε καθαρὰ πῶς πρέπει νὰ γίνεται ἡ προσευχὴ καὶ ποιά μορφή της εἶναι κατάλληλη γιὰ ὅλους ἀνεξαίρετα τοὺς ἀρχαρίους, εἴτε μοναχοὺς εἴτε λαϊκούς, ὅπως καὶ ποιά μορφή της εἶναι κατάλληλη γιὰ τοὺς ἐμπείρους καὶ εἰδήμονες, ποὺ ἀνέβηκαν τὰ σκαλιὰ τῶν ἐμπειριῶν μὲ τοῦ Θεοῦ τὸ θέλημα καὶ τὴ Χάρη.
.           Χωρὶς ἀμφιβολία, ἀπ’ ὅλους τοὺς τρόπους ἡ πρώτη θέση πρέπει νὰ δοθεῖ στὸν τρόπο ποὺ πρότεινε ὁ ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος, γιατί εἶναι ἰδιαίτερα εὔκολος, ἀσφαλής, ὅπως καὶ ἀναγκαῖος καὶ ἀπαραίτητος, ἂν πρόκειται ἡ προσευχὴ νὰ ἔχει ἀποτελέσματα· καὶ εἶναι αὐτὸς ὁ τρόπος κατάλληλος γιὰ ὅλους τοὺς Χριστιανοὺς ποὺ ζοῦν μὲ εὐσέβεια καὶ ἀναζητοῦν τὴ λύτρωση, εἴτε εἶναι μοναχοὶ εἴτε λαϊκοί. Ὁ μεγάλος καθοδηγητὴς τῶν μοναχῶν κάνει δύο φορὲς λόγο γι’ αὐτὸ τὸν τρόπο στὴν Κλίμακά του, ποὺ ὁδηγεῖ ἀπὸ τὴν γῆ στὸν οὐρανό, στὸν λόγο του γιὰ τὴν ὑπακοὴ καὶ στὸν λόγο του γιὰ τὴν προσευχή. Αὐτὸ τὸ ἴδιο τὸ γεγονός, πὼς ἐκθέτει τὸν τρόπο του μέσα στὰ πλαίσια τῆς διδασκαλίας του γιὰ τὴν ὑπακοὴ γιὰ μοναχοὺς ποὺ ζοῦν σὲ κοινόβιο, δείχνει καθαρὰ πὼς ὁ τρόπος αὐτὸς προορίζεται ἀκόμα καὶ γιὰ δοκίμους. Αὐτὸς ὁ τρόπος περιγράφεται καὶ πάλιν σὲ ἔκταση στὴ χωριστὴ διδασκαλία του γιὰ τὴν προσευχή, ὕστερα ἀπὸ τὴν διδασκαλία γιὰ ἡσυχαστές.25 Κατὰ συνέπειαν, ἐπαναλαμβάνεται γιὰ τοὺς ἐμπείρους μοναχούς. Αὐτὸ δείχνει καθαρὰ πὼς τρόπος εναι πολ καλς κα γι συχαστς κα γι μπείρους μοναχούς. Ἐπαναλαμβάνουμε πὼς τὸ μεγαλύτερο πλεονέκτημα αὐτοῦ τοῦ τρόπου βρίσκεται στὸ γεγονὸς ὅτι καὶ τέλεια ἱκανοποιητικὸς εἶναι καὶ ἀπόλυτα ἀσφαλής. Στὸ κεφάλαιό του γιὰ τὴν προσευχὴ ὁ ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος λέει: «Προσπάθησε νὰ ἐπαναφέρεις,  μᾶλλον νὰ ἐγκλείεις τὴν σκέψη σου στὰ λόγια τῆς προσευχῆς. Ἄν, γιὰ τὸ λόγο ὅτι ἡ σκέψη σου δὲν ἔχει ἀκόμη ἀναπτυχθεῖ, κουράζεται καὶ περιπλανᾶται ἐδῶ καὶ κεῖ, ὁδήγησέ την ξανὰ μέσα. Ὁ λογισμὸς εἶναι φυσικὰ ἀσταθής. Ἀλλὰ Ἐκεῖνος ποὺ προστάζει ὅλα τὰ πράγματα μπορεῖ νὰ τὸν ἐλέγξει. Ἂν ἀποκτήσεις τὴ συνήθεια τούτη καὶ τὸν συγκρατεῖς ἀδιάλειπτα, Ἐκεῖνος ποὺ βάζει ὅρια στὴ θάλασσα τοῦ νοῦ σου θὰ πεῖ σ’ αὐτὸν τὴν ὥρα τῆς προσευχῆς σου: “Θὰ ’ρθεῖς ὣς ἐδῶ καὶ δὲν θὰ διαβεῖς πιὸ πέρα” (Ἰώβ, λη´,11). Εἶναι ἀδύνατο νὰ δέσει κανεὶς ἕνα πνεῦμα. Ὅταν, ὅμως, εἶναι παρὼν ὁ Δημιουργὸς αὐτοῦ τοῦ πνεύματος, τότε τὸ κάθε τί Τὸν ὑπακούει»26. «Ἡ ἀρχὴ τῆς προσευχῆς βρίσκεται στὸν ἀποδιωγμὸ τῶν σκέψεων, ποὺ μᾶς ἔρχονται, ἀκριβῶς μόλις ἐμφανιστοῦν· τὸ μέσον τῆς ὁδοῦ εἶναι ὅταν ὁ λογισμὸς μένει ἀποκλειστικὰ μέσα στὰ λόγια ποὺ προφέρονται μὲ τὴν φωνὴ νοερά»27. Στὸ κεφάλαιο γιὰ τὴν Ὑπακοὴ ὁ ἅγιος Ἰωάννης λέει: «Ἀδιάλειπτα ἀγωνίζου μὲ τὸ λογισμό σου κι ὅποτε φέρεται ἐδῶ καὶ κεῖ συμμάζευέ τον. Ὁ Θεὸς δὲν ἀπαιτεῖ ἀπὸ δοκίμους προσευχὴ ὁλότελα ἐλεύθερη ἀπὸ περισπασμούς. Μὴν ἀποθαρρύνεσθε, ὅταν ἡ σκέψη σας περισπᾶται, ἀλλὰ μένετε ἤρεμοι καὶ ἀδιάλειπτα ἐπαναφέρετε τὸν λογισμό σας μέσα στὸν ἑαυτὸ του›»28.
.           Πιὸ κάτω διδάσκεται ἕνας τρόπος συγκεντρωμένης προσευχῆς, προσευχῆς ποὺ γίνεται μὲ λόγια, ὅσο κι ἀποκλειστικὰ νοερᾶς προσευχῆς. Στὴ συγκεντρωμένη προσευχὴ ἡ καρδιὰ δὲν ποθεῖ παρὰ νὰ συμμετέχει, ὅπως λέει κι ὁ ἅγιος Μάρκος: «Ὁ νοῦς ποὺ προσεύχεται χωρὶς περίσπαση συγκρατεῖ καὶ θέτει κάτω ἀπὸ ἔλεγχο τὴν καρδία. Ἔτσι ἐκεῖνος ποὺ προσεύχεται μὲ τὴν μέθοδο ποὺ προτείνει ὁ ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος θὰ προσεύχεται μὲ τὰ χείλη καὶ μὲ τὸ νοῦ καὶ τὴν καρδία. Κι ὅταν γίνει ἔμπειρος στὴν προσευχή, θ’ ἀποκτήσει τὴ νοερὰ προσευχὴ καὶ τὴν προσευχὴ τῆς καρδίας καὶ θὰ  προσελκύσει τὴν θεία Χάρη πάνω του, ὅπως γίνεται φανερὸ ἀπὸ τὰ λόγια ποὺ ἔχουμε ἀναφέρει ἀπὸ τὸν μεγάλο δάσκαλο τῶν μοναχῶν. Τί ἄλλο νὰ πεθυμήσει κανείς; Τίποτα. Τί πλάνη  ἢ λάθος μπορεῖ νὰ ὑπάρξει σὲ αὐτὸ τὸν τρόπο προσευχῆς, Μόνο ἡ περιπλάνηση τοῦ λογισμοῦ καὶ ὁ περισπασμός. Μὰ αὐτὸ εἶναι σφάλμα ποὺ εἶναι ὁλότελα φανερό, ἀναπόφευκτο στοὺς  ἀρχαρίους, ποὺ μπορεῖ ὅμως νὰ διορθωθεῖ ἄμεσα μὲ τὴν ἐπαναφορὰ τῆς σκέψης στὰ λόγια. Πέρα ἀπ’ αὐτά, μὲ τὸ ἔλεος καὶ τὴν βοήθεια τοῦ Θεοῦ, μὲ συνεχῆ προσπάθεια, ὁ περισπασμὸς τοῦ λογισμοῦ στὸ τέλος ἐξαλείφεται».
.           Μπορεῖ νὰ ρωτήσει κανείς: «Ἕνας τόσο μεγάλος Πατέρας, ποὺ ἔζησε σ’ ἐποχὴ ποὺ ἡ νοερὰ προσευχὴ ἤκμασε, πραγματικὰ δὲν εἶπε τίποτα γιὰ τὴν προσευχὴ ποὺ γίνεται ἀπὸ τὸν νοῦ μέσα στὴν καρδιά;» Μιλᾶ γι᾽ αὐτήν, ἀλλὰ μ’ ἕνα τέτοιο συγκεκαλυμμένο τρόπο, ποὺ μόνο ὅσοι ξέρουν ἀπὸ πείρα τὸ ἔργο τῆς προσευχῆς μποροῦν νὰ καταλάβουν γιὰ τί πράγμα μιλᾶ. Ὁ ἅγιος Πατέρας ἐνήργησε μ᾽ αὐτὸ τὸν τρόπο καθοδηγούμενος ἀπὸ τὸ πνεῦμα τῆς σοφίας, μὲ τὸ ὁποῖο εἶναι γραμμένο ὁλόκληρο τὸ βιβλίο του. Ἐξηγώντας τὴν πιὸ ἀληθινὴ καὶ πιὸ ἱκανοποιητικὴ διδασκαλία γιὰ τὴν προσευχὴ ποὺ μπορεῖ νὰ ὁδηγήσει ὅποιον τὴν ἐφαρμόζει σὲ κατάσταση Χάριτος, ὁ ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος μίλησε μεταφορικὰ γιὰ ὅ,τι ἐπιτυγχάνεται ὅταν τὸ ἔργο τῆς προσευχῆς εὐλογεῖται μὲ τὴ χάρη. «Εἶναι ἕνα πράγμα», εἶπε, «τὸ νὰ κοιτάζει κανεὶς συχνὰ μέσα στὴν καρδιά κι ἄλλο τὸ νὰ ἐμπιστεύεται τὴν ἐπιτήρηση τῆς καρδιᾶς στὸν νοῦ, σ’ αὐτὸ τὸν πρίγκηπα καὶ ἐπίσκοπο ποὺ προσφέρει θυσίες πνευματικὲς στὸν Χριστό»29. Εἶναι ἕνα πράγμα τὸ νὰ προσευχόμαστε μὲ προσοχὴ μὲ τὴν συμμετοχὴ τῆς καρδιᾶς κι ἄλλο πράγμα τὸ νὰ κατεβαίνουμε μὲ τὸν νοῦ στὸν ναὸ τῆς καρδίας καὶ ἀπὸ ἐκεῖ μέσα νὰ προσφέρουμε μυστικὴ προσευχὴ σὲ πληρότητα θείας Χάριτος καὶ δυνάμεως. Τὸ δεύτερο εἶναι καρπὸς τοῦ πρώτου. Ἡ προσοχὴ τοῦ νοῦ τὴν ὥρα τῆς προσευχῆς προσελκύει σὲ συντονισμὸ καὶ ἐναρμόνιση τὴν καρδιά. Μὲ τὴν ἐνίσχυση τῆς προσευχῆς, ὁ συντονισμὸς καρδιᾶς καὶ νοῦ μετατρέπεται σὲ ἕνωση καρδιᾶς καὶ νοῦ. Στὸ τέλος, ὅταν ἡ προσοχὴ καὶ ἡ συγκέντρωση συνηθίσουν καλὰ καὶ ἐξοικειωθοῦν μὲ τὴν προσευχή, ὁ νοῦς κατεβαίνει στὸ ἐσωτερικὸ τῆς καρδιᾶς γιὰ τὴν πιὸ βαθιὰ καὶ ἱερὴ προσφορὰ προσευχῆς.
.           Ὅλα αὐτὰ γίνονται κάτω ἀπὸ τὴν καθοδήγηση τῆς Χάριτος τοῦ Θεοῦ, σὰν Ἐκεῖνος εὐδοκήσει καὶ σύμφωνα μὲ τὴν δική του κρίση. Τὸ νὰ ἀγωνίζεται κανεὶς γιὰ τὸ δεύτερο, πρὶν ἐπιτύχει τὸ πρῶτο, δὲν εἶναι μόνο ἄχρηστο μὰ καὶ μπορεῖ νὰ προξενήσει τὴν πιὸ μεγάλη βλάβη. Γι τν ποτροπ τς βλάβης ατς τ μυστήριο τς προσευχς συγκαλύπτεται κα προστατεύεται π τν περιέργεια κα τν λαφρότητα μέσα σ’ να βιβλίο πο προορίζεται γενικ γι μοναχούς. Στος ελογημένους κείνους χρόνους, κατ τοὺς ποίους ζοσαν πολλ ζωνταν σκεύη τς Χάριτος, ο νθρωποι μποροσαν ν καταφεύγουν σ’ ατος τος φορες της σ’ λες τς περιπτώσεις πο χρειάζονταν εδικ συμβουλή.
.           Ἀνάμεσα στοὺς μοναχούς τῆς Ραϊθῶ, γιὰ τοὺς ὁποίους ὁ ἅγιος Ἰωάννης ἔγραψε τὴν «Κλίμακά» του, ἡ νοερὰ προσευχὴ ἄνθισε κάτω ἀπὸ τὴν καθοδήγηση ἐμπείρων πνευματικῶν ὁδηγῶν. Ὁ ὅσιος συγγραφέας ἀναφέρεται σ’ αὐτὸ μ’ ἕνα τρόπο ἀλληγορικὸ καὶ συγκεκαλυμμένο στὸν “Λόγο” του “πρὸς τὸν Ποιμένα”: «Πάνω ἀπ’ ὅλα, σεβάσμιε πάτερα, χρειαζόμαστε πνευματικὴ δύναμη, ἂν πρόκειται νὰ εἴμαστε σὲ θέση νὰ πάρουμε ἀπὸ τὸ χέρι σὰν μικρὰ παιδιὰ καὶ νὰ τοὺς λυτρώσουμε ἀπὸ τὸ πλῆθος τῶν λογισμῶν ἐκείνους ποὺ θέλουμε νὰ ὁδηγήσουμε στὰ “Ἅγια τῶν Ἁγίων” καὶ στοὺς ὁποίους ἐλπίζουμε νὰ δείξουμε τὸν Χριστὸ ἀναπαυόμενο στὴν μυστικὴ καὶ κρυμμένη τους τράπεζα – ἰδιαίτερα ἐν ὅσῳ βρίσκονται στὸ προαύλιο μπροστὰ στὴν εἴσοδο ἐκείνη καὶ σὰν δοῦμε πὼς τὸ πλῆθος τοὺς πιέζει καὶ τοὺς καταθλίβει μὲ σκοπὸ νὰ τοὺς ἐμποδίσουν ἀπὸ τὴν εἴσοδο ποὺ θέλουν νὰ μποῦν. Ἂν ὅμως τὰ παιδιὰ εἶναι ὑπερβολικὰ ἀδύνατα καὶ γυμνά, ἁπλῶς τὰ σηκώνουμε στοὺς ὤμους μας καὶ τὰ φέρουμε πάνω στοὺς ὤμους μας, ὡσότου περάσουν μέσα ἀπὸ τὴν πόρτα τῆς εἰσόδου. Ξέρω μὲ βεβαιότητα πὼς συνήθως ὑπάρχει πολὺς συνωστισμὸς καὶ πίεση ἐκεῖ». Νὰ γιατί κάποιος εἶπε αὐτὰ τὰ λόγια γι’ αὐτὴ τὴν πίεση: “κόπος ἐστιν ἐναντίον μου ἕως εἰσέλθω εἰς τὸ ἁγιαστήριον τοῦ Θεοῦ” (Ψαλμ. Οβ´,17). Ὁ κόπος ὅμως διαρκεῖ μοναχὰ ὣς τὴν εἴσοδο»30.
.           «Ἐκεῖνος ποὺ θέλει νὰ δεῖ τὸν Κύριο μέσα του πασκίζει νὰ καθαρίσει τὴν καρδιά του μὲ τὴν ἀσταμάτητη ἐνθύμηση τοῦ Θεοῦ. Ἡ γῆ ἡ πνευματική του καθαροῦ στὴν ψυχὴ ἀνθρώπου εἶναι μέσα του. Ὁ ἥλιος ποὺ λάμπει σ’ αὐτὴν εἶναι τὸ φῶς τῆς Ἁγίας Τριάδος. Ὁ ἀέρας ποὺ ἀναπνέει ἐκεῖνος ποὺ τὴν κατοικεῖ εἶναι τὸ Πανάγιο Πνεῦμα. Ἡ ζωή, ἡ γηθοσύνη καὶ ἡ χαρὰ τῆς γῆς ἐκείνης εἶναι ὁ Χριστός, τὸ Φῶς ποὺ γεννήθηκε ἀπὸ τὸ Φῶς – τὸν Πάτερα. Αὐτὴ εἶναι ἡ Ἱερουσαλὴμ ἢ ἡ Βασίλεια τοῦ Θεοῦ κρυμμένη μέσα μας, σύμφωνα μὲ τὰ λόγια τοῦ Κυρίου31. Πάσκισε νὰ μπεῖς στὸ ταμεῖο μέσα σου καὶ θὰ δεῖς τὸ οὐράνιο ταμιεῖο. Εἶναι ἕνα καὶ τὸ αὐτὸ πράγμα. Ἀπὸ μία εἴσοδο εἰσέρχεσαι καὶ στὰ δύο. Ἡ κλίμακα πρὸς τὴν Βασίλεια τῶν Οὐρανῶν εἶναι μέσα σου. Εἶναι μ’ ἕνα τρόπο μυστηριώδη ἐνσαρκωμένη μέσα στὴν ψυχή σου. Βυθίσου μέσα στὸν ἑαυτό σου πέρα ἀπὸ τὸ κράτος τῆς ἁμαρτίας καὶ θὰ βρεῖς ἐκεῖ μέσα σου τὰ σκαλιά, ποὺ πατώντας τα θὰ μπορέσεις ν’ ἀνέβεις στὸν οὐρανό»32.

————————————————-

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

25. Ἢ «γιὰ ὅσους ζοῦν στὴν ἡσυχία».
26. Κλῖμαξ 28,17.
27. Στὸ ἴδιο, 28,19.
28. Στὸ ἴδιο, 4,88.
29. Κλῖμαξ 28,51.
30. Λόγος πρὸς τὸν Ποιμένα, κεφ. 14.
31. Ἅγιος Ἰσαὰκ ὁ Σύρος, κεφ. 8.
32. Στὸ ἴδιο, κεφ. 2.

ΜΙΚΡΟ ΣΧΟΛΙΟ «ΧΡ. ΒΙΒΛ.»: Ἔχει ἐξαιρετικὴ σπουδαιότητα ἡ παρατήρηση τοῦ ἁγ. Ἰγνατίου Μπριαντσανίνωφ «Στος ελογημένους κείνους χρόνους, κατ τοὺς ποίους ζοσαν πολλ ζωνταν σκεύη τς Χάριτος, ο νθρωποι μποροσαν ν καταφεύγουν σ’ ατος τος φορες της σ’ λες τς περιπτώσεις πο χρειάζονταν εδικ συμβουλή». Ἐπιβεβαιώνει κατὰ ἕνα εὔγλωττο καὶ ἀναμφίβολο τρόπο τὴν σημασία τῆς ΠΑΡΑΔΟΣΕΩΣ τῆς ἡσυχαστικῆς ζωῆς, τῆς ζωῆς τῆς χάριτος, τὴν ζωντανὴ μεταλαμπάδευσή της ΑΠΟ ΑΦΘΟΝΟΥΣ ΖΩΝΤΑΝΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ Της. Τὰ βιβλία καὶ οἱ πολύπλοκες ἀναλύσεις περίσσευαν, διότι ΗΤΑΝ ΟΛΟΖΩΝΤΑΝΗ ἡ ΠΑΡΟΥΣΙΑ τῆς Θ. Χάριτος σὲ ΠΟΛΛΟΥΣ ΓΝΗΣΙΟΥΣ φορεῖς, σὲ πρόσωπα ΧΑΡΙΤΩΜΕΝΑ, ὥστε νὰ μὴ ὁδηγοῦνται οἱ ἄνθρωποι σὲ ΑΥΤΟΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥΣ καὶ ΣΟΦΙΣΤΕΙΕΣ, θεολογικὲς ἢ πνευματικές, ΑΛΛΑ ΣΤΗΝ ΥΠΑΚΟΗ ΣΤΟΥΣ ΕΜΠΕΙΡΟΥΣ ΟΔΗΓΟΥΣ. Κι αὐτὸ σημαίνει ΠΑΡΑ ΠΟΛΛΑ γιὰ τὴν γενεά μας!

 

, , , , , ,

Σχολιάστε