Ἄρθρα σημειωμένα ὡς Ναθαναήλ

ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ OΡΘΟΔΟΞΙΑΣ-1 (Ἅγ. Νικόλ. Βελιμίροβιτς)

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΕΛΙΜΙΡΟΒΙΤΣ

ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ
ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ
(Ἰωάν. α΄ 43-51)
[Α´]

Ἀπὸ τὸ βιβλίο
«Καιρὸς Μετανοίας»,
Ἀπὸ τὴν Κυριακή του Τελώνου καὶ Φαρισαίου
ὣς τὴν Μεγάλη Παρασκευὴ – Ὁμιλίες Β´»,
Μετάφρ. – ἐπιμ. Πέτρου Μπότση,
Ἀθήνα 2012, σελ. 101-126

.             Πόσο μεγάλη, πόσο φοβερὴ εἶναι ἡ παρουσία τοῦ Θεοῦ! Πόσο μεγάλη καὶ πόσο φοβερὴ εἶναι ἡ παρουσία τοῦ ζῶντος Θεοῦ!
.             Οἱ ἀγγελικὲς δυνάμεις στέκονται μπροστά Του μὲ φόβο καὶ τρόμο. Τὰ σεραφεὶμ κρύβουν τὰ πρόσωπά τους μὲ τὶς φτεροῦγες τους μπροστὰ στὸ ἀστραφτερὸ φῶς καὶ τὸ ἀνέκφραστο κάλλος τῆς παρουσίας Του.
.             Πόσο λαμπρὸς εἶναι ὁ ἥλιος! Πόσο ἐντυπωσιακὸ εἶναι τὸ ἔναστρο στερέωμα! Πόσο δυνατὸς εἶναι ὁ ταραγμένος ὠκεανός! Πόσο μεγαλόπρεπα εἶναι τὰ γιγαντιαῖα βουνά! Πόσο φοβερὰ εἶναι τὰ κεραυνοφόρα σύννεφα καὶ τὰ πύρινα ἡφαίστεια! Πόσο εὐχάριστες εἶναι οἱ ἀνθοφορημένες κοιλάδες μὲ τὶς χιλιάδες πηγὲς καὶ τὰ διάσπαρτα λευκὰ κοπάδια τους. Κι ὅλ’  αὐτὰ δὲν εἶναι παρὰ ἔργα τῶν χεριῶν τοῦ Θεοῦ. Εἶναι ἔργα ποὺ φτιάχτηκαν ἀπὸ τὸν ἀθάνατο Δημιουργό. Κι ἂν ἡ κτίση εἶναι τόσο ὄμορφη, πῶς πρέπει νὰ εἶναι ὁ Δημιουργός;
.             Ἂν ἡ καρδιὰ τοῦ ἀνθρώπου γεμίζει μὲ δέος, χαρὰ ἢ δάκρυα μπροστὰ στὴ δημιουργία τοῦ Θεοῦ, πῶς πρέπει νὰ νιώθει μπροστὰ στὸν παντοδύναμο καὶ ζῶντα Δημιουργό;
.            Πῶς μπορεῖ ἕνα θνητὸ ὂν νὰ σταθεῖ κοντὰ στὸν ἀθάνατο Θεὸ καὶ νὰ μὴν ἐξαφανιστεῖ, νὰ μὴ διαλυθεῖ; Ποιό θνητὸ ὂν μπορεῖ νὰ κοιτάξει τὸ πρόσωπο τοῦ Θεοῦ καὶ νὰ ἐξακολουθεῖ νὰ ζεῖ; Ἂν εἶναι φοβερὸ τὸ νὰ δεῖς τὸ πρόσωπο ἀγγέλου τοῦ Θεοῦ, πόσο φοβερότερο εἶναι νὰ βρεθεῖς ἐνώπιον τοῦ ἴδιου τοῦ Θεοῦ; Περιγράφοντας τὸ δράμα τοῦ ἀγγέλου τοῦ Θεοῦ ὁ προφήτης Δανιὴλ λέει: «…οὐχ ὑπελείφθη ἐν ἐμοὶ ἰσχύς, καὶ ἡ δόξα μου μετεστράφη εἰς διαφθορὰν» (Δαν. ι´ 8). Δὲν ἔμεινε μέσα μου καμιὰ δύναμη, ἡ δόξα μου ἀλλοιώθηκε κι ἔγινε φθαρτή. Ἀκόμα κι ὁ πιὸ δυνατὸς ἄνθρωπος νιώθει ἀδύναμος, ὁ πιὸ ὄμορφος μοιάζει ἄσχημος μπροστὰ στὸν ἄγγελο τοῦ Θεοῦ, ποὺ ἔχει «τὸ σῶμα αὐτοῦ ὡσεὶ θαρσίς, καὶ τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ὡσεὶ ὅρασις ἀστραπῆς, καὶ οἱ ὀφθαλμοὶ αὐτοῦ ὡσεὶ λαμπάδες πυρὸς» (Δαν. ι΄ 6).
.             Τὸ σῶμα τοῦ ἀγγέλου, λέει ὁ προφήτης, μοιάζει μὲ τὴ βήρυλλο, τὸ πρόσωπό του ἦταν σὰν ἀστραπὴ καὶ τὰ μάτια του ἦταν σὰν πύρινα φῶτα. Τὸ θαυμαστὸ πρωινὸ ποὺ ὁ Κύριος Ἰησοῦς ἀναστήθηκε «ἐκ νεκρῶν», «ἰδοὺ σεισμὸς ἐγένετο μέγας· ἄγγελος γὰρ Κυρίου καταβὰς ἐξ οὐρανοῦ, προσελθὼν ἀπεκύλισε τὸν λίθον ἀπὸ τῆς θύρας καὶ ἐκάθητο ἐπάνω αὐτοῦ. ἦν δὲ ἡ ἰδέα αὐτοῦ ὡς ἀστραπὴ καὶ τὸ ἔνδυμα αὐτοῦ λευκὸν ὡσεὶ χιών. ἀπὸ δὲ τοῦ φόβου αὐτοῦ ἐσείσθησαν οἱ τηροῦντες καὶ ἐγένοντο ὡσεὶ νεκροὶ» (Ματθ. κη΄ 2-4). Καὶ ἔγινε σεισμὸς μεγάλος, λέει ὁ ἱερὸς εὐαγγελιστής· κατέβηκε ἄγγελος Κυρίου ἀπὸ τὸν οὐρανό, ἦρθε κοντὰ στὸ μνημεῖο, κύλισε τὴν πέτρα ποὺ ἔφραζε τὴν εἴσοδο καὶ κάθισε πάνω της. Ἡ μορφὴ τοῦ ἀγγέλου ἔμοιαζε μὲ ἀστραπή, ἐνῶ τὰ ροῦχα του ἦταν λευκὰ σὰν τὸ χιόνι. Καὶ σὰν τὸν εἶδαν οἱ φρουροὶ συγκλονίστηκαν ἀπὸ τὸν φόβο τους κι ἔγιναν σὰν νεκροί.
.             Αὐτὰ τ’ ἀποτελέσματα δημιουργεῖ ἡ ἐμφάνιση τοῦ ὑπηρέτη τοῦ Βασιλιᾶ. Ἡ θέα τοῦ ἴδιου τοῦ Βασιλιᾶ τότε;
.             Οἱ μόνοι ποὺ γνωρίζουν, ποὺ ἡ γνώση αὐτὴ ἔχει μείνει διὰ παντὸς ἀνεξάλειπτη στὴ μνήμη τους, εἶναι αὐτοὶ ποὺ ἔχουν κοντά τους τοὺς πανένδοξους αὐτοὺς ἀγγέλους. Ἡ γνώση αὐτὴ ποὺ δόθηκε στοὺς προφῆτες μὲ τὴ μορφὴ ὁραμάτων, τοὺς μεταμόρφωσε καὶ τοὺς ἔκανε ταπεινοὺς καὶ πράους μπροστὰ στὸν οὐράνιο κόσμο, μὰ ἀποφασιστικοὺς καὶ πύρινους πρὸς τοὺς τυφλοὺς κι ἀμετανόητους ἁμαρτωλούς. Ὁ προφήτης Ἐλισαῖος προσευχήθηκε μία φορὰ στὸν Θεό, ὥστε ν’ ἀνοίξει τὰ μάτια τοῦ νεαροῦ ποὺ εἶχε μαζί του καὶ νὰ δεῖ ἐκεῖνα ποὺ ἔβλεπε ὁ ἴδιος ὁ προφήτης. Κι ὁ Θεὸς ἄκουσε τὴν προσευχὴ τοῦ μεγάλου προφήτη κι ἄνοιξε τὰ μάτια τοῦ νεαροῦ, ποὺ εἶδε «καὶ ἰδοὺ τὸ ὄρος πλῆρες ἵππων, καὶ ἅρμα πυρὸς περικύκλῳ Ἐλισαιὲ» (Δ΄ Βασ. ϛ΄ 17).
.             Τότε πῶς θὰ ἦταν καὶ μὲ τί θὰ μποροῦσε νὰ παρομοιάσει κανεὶς τὸ δράμα τοῦ ἴδιου τοῦ Βασιλιᾶ τῶν οὐρανίων δυνάμεων, ἕνα τόσο φοβερὸ καὶ πανένδοξο ὅραμα; Ὅταν ὁ μέγας προφήτης Ἡσαΐας ἀξιώθηκε νὰ δεῖ τὸ ὅραμα αὐτό, ἀναφώνησε μὲ φόβο καὶ θαυμασμό: «Ὦ, τάλας ἐγώ, ὅτι κατανένυγμαι, ὅτι ἄνθρωπος ὢν καὶ ἀκάθαρτα χείλη ἔχων, ἐν μέσῳ λαοῦ ἀκάθαρτα χείλη ἔχοντος ἐγὼ οἰκῶ καὶ τὸν βασιλέα Κύριον σαβαὼθ εἶδον τοῖς ὀφθαλμοῖς μου» (Ἡσ. ϛ΄ 5). Ἀλλοίμονο σὲ μένα τὸν ταλαίπωρο! Εἶμαι ἄνθρωπος μὲ ἀκάθαρτα χείλη, ποὺ ζῶ ἀνάμεσα σὲ ἀνθρώπους μὲ ἐπίσης ἀκάθαρτα χείλη, καὶ ἀξιώθηκα νὰ δῶ τὸν Κύριο καὶ Θεό, τὸν βασιλιὰ τῶν οὐρανίων δυνάμεων.
.             Οἱ εὐλογημένοι αὐτοὶ ἄνθρωποι θὰ γνώριζαν πὼς ὁ Βασιλιάς, ὁ Κύριος, τοὺς ἔχει πάντα στὸ βλέμμα Του – ὁ ἴδιος θαυμαστὸς καὶ ἀναλλοίωτος Κύριος καὶ Θεός, ποὺ ὁ Ἠσαΐας εἶδε μὲ μία φευγαλέα ματιὰ καὶ γέμισε μὲ φόβο καὶ δέος. Καὶ μ’ αὐτὴ τὴ γνώση ὁ νοῦς τους δὲν θὰ ὑποχωροῦσε τότε σὲ ὁποιοδήποτε εἶδος ἁμαρτίας ἢ ἀκαθαρσίας. Εἴτε ὁ ἄνθρωπος βλέπει τὸν Θεὸ εἴτε ὄχι, ὁ Θεὸς τὸν βλέπει. Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀρκετὸ γιὰ νὰ κάνει τὸ βλάσφημο ν’ ἀνατριχιάζει καὶ νὰ φρίττει; Καὶ γιὰ τὸν χριστιανό, δὲν εἶναι αὐτὸ μία παρηγοριὰ στὰ βάσανά Του;
.             Ὄχι μόνο ὁ Τριαδικὸς Θεὸς μᾶς βλέπει καὶ παρατηρεῖ τὴ ζωή μας κάθε στιγμή, ἀλλὰ κι ὁλόκληρος ὁ χορὸς τῶν οὐρανίων δυνάμεων, οἱ ἄγγελοι κι οἱ ἅγιοι μαζί. Ἑκατομμύρια μάτια μᾶς βλέπουν σὰ νά ’ταν μ’ ἕνα μάτι. Ἑκατομμύρια καλὲς ἐπιθυμίες μᾶς συνοδεύουν στὸ σκοτεινὸ κι ἀγκάθινο δρόμο τῆς ζωῆς μας. Κι ἑκατομμύρια χέρια ἁπλώνονται γιὰ νὰ μᾶς δώσουν τὴ βοήθειά τους, σὰν ἕνα χέρι ὅλα μαζί.
.             Ἡ ἐπίγεια Ἐκκλησία τοῦ Θεοῦ ὁδηγεῖται ἀπὸ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα καὶ προσπαθεῖ νὰ παρουσιάσει τὴ θαυμαστὴ καὶ φοβερή, τὴν ἀγαπητὴ αὐτὴ πραγματικότητα στοὺς πιστούς, μὲ τὴ βοήθεια τῶν εἰκόνων, ποὺ ἀντιπροσωπεύουν τὸν ἀόρατο κόσμο τῶν οὐρανίων δυνάμεων. Τοὺς θυμίζει τὴ διαρκῆ παρουσία τῶν δυνάμεων αὐτῶν στὸν κόσμο. Ὅταν προσκυνοῦμε τὴν εἰκόνα, δὲν σημαίνει ὅτι λατρεύουμε τὸ ξύλο ἢ τὰ χρώματα τῆς ζωγραφιᾶς, ἀλλὰ τὶς οὐράνιες δυνάμεις ποὺ ἀπεικονίζονται σ’ αὐτὲς καὶ ποὺ εἶναι ζωντανὲς καὶ παροῦσες. Ὅταν στεκόμαστε μπροστὰ στὶς εἰκόνες μὲ φόβο Θεοῦ, τὸν ἴδιο αὐτὸ φόβο νιώθουμε καὶ ἀποδίδουμε πρὸς τὶς οὐράνιες δυνάμεις. Ὅταν αἰσθανόμαστε παρηγοριὰ καὶ χαρὰ ἀπὸ τὶς εἰκόνες, στὴν πραγματικότητα δεχόμαστε τὴ χαρὰ αὐτὴ ἀπὸ τὶς οὐράνιες δυνάμεις ποὺ ἀπεικονίζονται σ’ αὐτές. Μόνο οἱ ἀνόητοι κι αὐτοὶ ποὺ κατέχονται ἀπὸ δαιμονικὲς δυνάμεις βλέπουν εἰδωλολατρία στὴν προσκύνηση τῶν εἰκόνων. Ποιός ἔχει ἀνοίξει πόλεμο ἐναντίον τῆς εἰδωλολατρίας στὸ πέρασμα τῶν αἰώνων, ἂν ὄχι ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία; Ποιᾶς Ἐκκλησίας οἱ πιστοὶ θυσιάστηκαν κατὰ ἑκατομμύρια στὸ νικηφόρο αὐτὸ πόλεμο; Ποιός ἄλλος ἀφάνισε τὴν εἰδωλολατρία; Πῶς θὰ μποροῦσε λοιπὸν μία Ἐκκλησία ποὺ ἀφάνισε τὴν εἰδωλολατρία νὰ γίνει εἰδωλολατρική;
.             Τὴ μομφὴ αὐτὴ τὴν σκάρωσαν ἐναντίον τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας οἱ ἄνομοι αἱρετικοί, ποὺ οἱ σκέψεις τους λειτουργοῦσαν σαρκικά, ὄχι πνευματικά. Μὲ τὸ σκοτισμένο νοῦ τους δὲν μποροῦσαν νὰ δοῦν τὴ διαφορὰ ἀνάμεσα στὴν προσκύνηση τῶν εἰκόνων καὶ τὴν εἰδωλολατρία. Ἦταν ἀνίκανοι νὰ τὰ βγάλουν πέρα μὲ τὰ σφαλερὰ ἐπιχειρήματά τους κι ἔτσι ἔστρεψαν τὴ φωτιὰ καὶ τὸ ξίφος ἐνάντια στὶς εἰκόνες καὶ κείνους ποὺ τὶς προσκυνοῦσαν. Ἔκαψαν τὶς εἰκόνες στὴ φωτιὰ καὶ σκότωσαν τοὺς πραγματικοὺς πιστοὺς μὲ τὸ ξίφος τους. Ὅμως τοῦ Θεοῦ ἡ δύναμη ἦταν μεγαλύτερη ἀπὸ τὴ φωτιὰ καὶ τὸ ξίφος τῶν αἱρετικῶν. Ἔτσι τελικὰ οἱ αἱρετικοὶ κατατροπώθηκαν, ἐνῶ οἱ εἰκόνες ἔμειναν γιὰ νὰ στολίζουν τὰ τέμπλα καὶ νὰ θυμίζουν στοὺς πιστοὺς τὴ φοβερὴ παρουσία τοῦ Θεοῦ καὶ τῶν οὐρανίων δυνάμεων, μέσα ἀπὸ τὴ ζωὴ τῶν ἁγίων ἀνδρῶν καὶ γυναικῶν.
.             Γιὰ ἀνάμνηση τῆς νίκης ἐνάντια στοὺς εἰκονοκλάστες καὶ τῆς θριαμβευτικῆς ἀποκατάστασης τῆς τιμῆς τῶν εἰκόνων τὴν ἐποχὴ τοῦ πατριάρχη Μεθοδίου, τῆς εὐσεβοῦς αὐτοκράτειρας Θεοδώρας καὶ τοῦ γιοῦ της Μιχαήλ, οἱ ἅγιοι καὶ θεοφόροι Πατέρες μας ὅρισαν τὴν πρώτη Κυριακὴ τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς νὰ ἀφιερωθεῖ στὸ γεγονὸς αὐτό. Ἡ μέρα αὐτὴ εἶναι γνωστὴ ὡς Κυριακὴ τῆς Ὀρθοδοξίας, γιὰ νὰ μᾶς θυμίζει τὸ θρίαμβο τῆς ὀρθόδοξης πίστης ἐνάντια στοὺς αἱρετικούς, ποὺ θέλησαν νὰ ἐμποδίσουν τὴν προσκύνηση τῶν εἰκόνων, ὅπως ἔκαναν κι οἱ σοφοί τοῦ κόσμου τούτου.
.             Τὴν ἡμέρα αὐτὴ οἱ ἅγιοι καὶ θεοφόροι Πατέρες διάλεξαν νὰ διαβάζεται τὸ εὐαγγέλιο ποὺ ἀναφέρεται στὸ Ναθαναήλ, στὶς ἀμφιβολίες του γιὰ τὸν Χριστό, προτοῦ τὸν γνωρίσει, καθὼς καὶ τὴ συνομιλία ποὺ εἶχε μαζί Του μετὰ τὴ συνάντησή τους. Θέλησαν ἔτσι νὰ δείξουν πόσο ἀπαραίτητη εἶναι ἡ παρουσία τοῦ Θεοῦ, ὅταν προβάλει κανεὶς τὶς ἀμφισβητήσεις του γιὰ τὴν πίστη, καθὼς καὶ τὴ θαυμαστὴ δύναμη τῆς παρουσίας Του αὐτῆς.

* * *

.             Ἐκεῖνο τὸν καιρὸ «ἠθέλησεν ὁ Ἰησοῦς ἐξελθεῖν εἰς τὴν Γαλιλαίαν· καὶ εὑρίσκει Φίλιππον καὶ λέγει αὐτῷ· ἀκολούθει μοι. ἦν δὲ ὁ Φίλιππος ἀπὸ Βηθσαϊδά, ἐκ τῆς πόλεως Ἀνδρέου καὶ Πέτρου» (Ἰωάν. α΄ 44-45). Μετὰ τὴ βάπτισή Του στὸν Ἰορδάνη ὁ Κύριος Ἰησοῦς πῆγε στὴ Γαλιλαία, ἀπ’ ὅπου ξεκίνησε τὸ ἔργο Του. Τὰ σκουριασμένα μυαλὰ τῶν Ἰουδαίων δὲν ἄξιζαν γιὰ ν’ ἀρχίσει ἀπ’ αὐτοὺς τὸ ἔργο Του ὁ Κύριος. Ἡ Ἰουδαία, ὅπου ἀνῆκε κι ἡ Ἱερουσαλήμ, μὲ τὴν κοσμικὴ καὶ σαρκικὴ φύση της, εἶχε πέσει πολὺ πιὸ χαμηλὰ ἀπὸ τὶς εἰδωλολατρικὲς ἐπαρχίες. Ἡ Γαλιλαία ἦταν εἰδωλολατρική. Ἐκεῖ εἶχαν κατοικήσει κυρίως Ἕλληνες, Ρωμαῖοι καὶ Σύροι καὶ ἐλάχιστοι σκόρπιοι Ἑβραῖοι. Οἱ Ἑβραῖοι τῆς Ἰουδαίας περιφρονοῦσαν τὴ Γαλιλαία ἐπειδὴ τὴν κατοικοῦσαν εἰδωλολάτρες, τὴν λογάριαζαν τόπο πνευματικοῦ σκότους καὶ ἄγνοιας.
.             Σ’ αὐτὸν ἀκριβῶς τὸν τόπο ἦταν νὰ λάμψει καὶ ν’ ἀποκαλυφθεῖ ἕνα λαμπρὸ φῶς, ὅπως τὸ ἀναφέρουν καὶ τὰ προφητικὰ λόγια: «Γαλιλαία τῶν ἐθνῶν… ὁ λαὸς ὁ πορευόμενος ἐν σκότει, ἴδετε φῶς μέγα· οἱ κατοικοῦντες ἐν χώρα καὶ σκιὰ θανάτου, φῶς λάμψει ἐφ᾽ ὑμᾶς» (Ἡσ. θ΄ 1-2). Ἐσύ, Γαλιλαία, ποὺ σὲ κατοικοῦν διάφορα ἔθνη εἰδωλολατρικά… ἐσὺ λαὲ τῆς Γαλιλαίας ποὺ περπατᾶς μέσα στὸ σκοτάδι, θὰ δεῖς ἕνα φῶς μεγάλο. Ἐσεῖς ποὺ κατοικεῖτε μέσα στὸ σκοτάδι καὶ στὴ σκιὰ τοῦ πνευματικοῦ θανάτου, θὰ δεῖτε ν’ ἀστράφτει κοντά σας ἕνα τεράστιο κι ἐκτυφλωτικὸ φῶς.
.             Μὲ τὸ νὰ πεῖ τὰ πρῶτα Του λόγια στὴ Γαλιλαία, ἕναν τόπο ὅπου κατοικοῦσαν ἄνθρωποι μὲ μικτὴ καταγωγή, ὁ Κύριος ἔκανε σαφὲς πὼς τὸ κήρυγμά Του ἀπευθυνόταν σ’ ὁλόκληρη τὴν ἀνθρωπότητα. Μὲ τὸ ν’ ἀποκαλύψει τὸν Ἑαυτό Του πρῶτα σ’ αὐτὴν τὴ σκοτεινὴ κι ἄγνωστη γωνιὰ τῆς Παλαιστίνης, φανέρωνε τόσο τὴν ταπείνωσή Του, ὅσο καὶ τὴν καταδίκη Του ἐνάντια στὴν ἀνόητη καὶ σκοτισμένη ἀλαζονεία, καθὼς καὶ στὴ διαφθορὰ τῆς Ἱερουσαλήμ.
.             Ὁ Ἀνδρέας ἀκολούθησε πρῶτος τὸν Σωτήρα χωρὶς νὰ κληθεῖ, ὅπως ἀναφέρει ὁ Ἰωάννης (α΄ 35 καὶ ἑξ.). Ἔπειτα ὁ Ἀνδρέας τοῦ παρουσίασε τὸν ἀδελφό του Πέτρο, ἐνῶ στὸν Φίλιππο ὁ Κύριος εἶπε: «Ἀκολούθει μοι». Τὸ ὅτι ὁ Φίλιππος ἀνταποκρίθηκε στὴν κλήση τοῦ Κυρίου αὐθόρμητα καὶ χωρὶς κανένα δισταγμό, εἶναι φανερὸ ἀπὸ τὸ γεγονὸς ὅτι, ἀμέσως μετά, γεμάτος ζῆλο γιὰ τὸν Χριστό, ἄρχισε νὰ μιλάει σὲ ἄλλους καὶ νὰ τοὺς φέρνει στὸν Κύριο.
.             Ἡ ἄμεση ἀπόφαση τοῦ Φίλιππου ν’ ἀκολουθήσει τὸν Κύριο μπορεῖ νὰ ἐξηγηθεῖ, ἂν ὑποθέσουμε πὼς πρωτύτερα θὰ εἶχε ἀκούσει γιὰ τὸν Χριστὸ ἀπὸ τοὺς γείτονές του Ἀνδρέα καὶ Πέτρο, ἀφοῦ ὅλοι τους κατάγονταν ἀπὸ τὴ Βηθσαϊδά, ἢ καὶ ἀπὸ ἄλλους στὴν πατρίδα τους. Τὸ πιὸ πιθανὸ ὅμως εἶναι πὼς στὴν ἀπόφασή του νὰ τὰ ἐγκαταλείψει ὅλα, νὰ τοὺς ξεχάσει ὅλους καὶ νὰ τὸν ἀκολουθήσει, σπουδαῖο ρόλο θὰ ἔπαιξε ἡ προσωπικότητα τοῦ ἴδιου τοῦ Κυρίου, ποὺ μαγνήτιζε. Ἡ δυναμικὴ προσωπικότητα τοῦ Κυρίου ἐντυπωσίασε τόσο πολὺ τὸν Φίλιππο ὥστε, ὅπως προείπαμε, δὲν ἀρκέστηκε ν’ ἀκολουθήσει μόνος αὐτὸς τὸν Κύριο, ἀλλὰ ξεκίνησε ἀμέσως τὴν ἀποστολικὴ διακονία του κι ἔφερε ἄλλους στὸν Χριστό, ὅπως φαίνεται στὴ συνέχεια.
.             «Εὑρίσκει Φίλιππος τὸν Ναθαναὴλ καὶ λέγει αὐτῷ· ὃν ἔγραψε Μωυσῆς ἐν τῷ νόμῳ καὶ οἱ προφῆται, εὑρήκαμεν, Ἰησοῦν τὸν υἱὸν τοῦ Ἰωσὴφ τὸν ἀπὸ Ναζαρὲτ» (Ἰωάν. α΄ 46). Μόλις ὁ Φίλιππος συνάντησε τὸ Ναθαναήλ, τοῦ λέει: Βρήκαμε τὸν Ἰησοῦ, τὸ γιὸ τοῦ Ἰωσὴφ ἀπὸ τὴ Ναζαρέτ, Ἐκεῖνον γιὰ τὸν ὁποῖο ἔγραψαν ὁ Μωυσῆς στὸ νόμο κι οἱ προφῆτες.
.             Πόσο ἁπλὰ μίλησε ὁ Φίλιππος! Ὁ Φίλιππος κι ὁ Ναθαναὴλ εἶναι δύο φλογερὲς ψυχὲς καὶ συνομιλοῦν μεταξύ τους. Ὁ Φίλιππος δὲν εἶπε «βρήκαμε τὸ Μεσσία ποὺ περιμέναμε» ἢ τὸν «γιὸ τοῦ Δαβὶδ» ἢ «τὸν βασιλιᾶ τοῦ Ἰσραὴλ» ἢ «τὸν Χριστό, τὸν Κύριο». Τόνισε στὸ Ναθαναὴλ μόνο πὼς βρῆκαν Ἐκεῖνον γιὰ τὸν Ὁποῖο ἔγραψαν οἱ προφῆτες κι ὁ Μωυσῆς. Ἐδῶ βλέπουμε πῶς μιλάει μία ψυχὴ ποὺ πλημμυρίζει ἀπὸ θαυμασμὸ καὶ χαρά. Τὰ βαθιὰ αἰσθήματα ποὺ νιώθει δὲν χρειάζεται νὰ ψάξει νὰ βρεῖ λέξεις γιὰ νὰ τὰ διατυπώσει. Τὰ λόγια βγαίνουν ἀπὸ μόνα τους, αὐθόρμητα, ἁπλά, καμιὰ φορὰ κι ἁπλοϊκά, σίγουρα πὼς ἡ δύναμή τους μπορεῖ νὰ φανεῖ ἀκόμα καὶ μέσα ἀπὸ τ’ ἁπλούστερα λόγια. Τ’ ἀδύναμα κι ἀπατηλὰ αἰσθήματα χρειάζονται ἀσημένιες τρομπέτες, δυνατὰ καὶ πομπώδη λόγια, γιὰ νὰ φανοῦν πιὸ δυνατὰ καὶ πιὸ ἀληθινὰ ἀπ’ ὅ,τι εἶναι στὴν πραγματικότητα. Ὁ Φίλιππος κι ὁ Ναθαναὴλ θὰ πρέπει νὰ εἶχαν συζητήσει πολλὲς φορὲς γιὰ τὸν ἀναμενόμενο Μεσσία, γιὰ Ἐκεῖνον ποὺ εἶχαν προαναγγείλει οἱ προφῆτες καὶ τὸν ἀνέμεναν γενεὲς γενεῶν. Αὐτὸ ἦταν ἀγαπητὸ καὶ κοινὸ θέμα συζητήσεων ἀνάμεσα στοὺς ἀληθινοὺς Ἰσραηλίτες, ἀνάμεσα στὶς διψασμένες κι ἁγνὲς ψυχές.
.               «Εὑρήκαμεν Ἰησοῦν», εἶπε ὁ Φίλιππος. Βρήκαμε Ἐκεῖνον ποὺ δὲν ἐμφανίστηκε σὰν ἀστραπὴ ποὺ ξεσπάει μέσα ἀπὸ τὰ σύννεφα καὶ κάνει τὴ γῆ νὰ τρέμει, οὔτε καὶ ἔπεσε ξαφνικὰ στὴ γῆ σὰν μετεωρίτης, οὔτε ἀνέβηκε στὸν αὐτοκρατορικὸ θρόνο τῆς Ἱερουσαλήμ, ἐκεῖ ὅπου παρατηροῦσαν οἱ κοντόφθαλμοι φαρισαῖοι κι οἱ ἀνόητοι γραμματεῖς, καθὼς κι ἄλλοι ποὺ περίμεναν τὸν Μεσσία. Μεγάλωσε κι ἔζησε ἐδῶ καὶ τριάντα χρόνια στὴ Γαλιλαία, ἀνάμεσά μας, μὰ δὲν τὸν γνωρίσαμε. Μεγάλωσε σὰν ὑγιὲς κλαδάκι ἀμπέλου ποὺ ξεφύτρωσε σὲ ἄγριο κορμό, μὰ ἦταν δύσκολο νὰ τὸν ἀναγνωρίσεις, ὡσότου ἀναπτυχθεῖ κι ἀρχίσει ν’ ἀποδίδει καρπούς. Ἦταν σὰν θησαυρὸς κρυμμένος στὴ γῆ. Σκάφτηκε ἡ γῆ κι ὁ θησαυρὸς ἔλαμψε. Δὲν βάδισε καμαρωτός, δὲν φρόντισε νὰ ἐντυπωσιάσει. Ἐμεῖς τὸν εἴδαμε καὶ τὸν γνωρίσαμε ταπεινὸ σὰν ἀρνί, καθαρὸ σὰν τὸν ἥλιο, γλυκὸ σὰν τὴν ἄνοιξη καὶ δυνατὸ σὰν Θεό.
.             Κατάγεται ἀπὸ τὴ Ναζαρέτ, εἶναι γιὸς τοῦ Ἰωσήφ. Ποιός μπορεῖ νὰ γνωρίζει ὅλα τὰ λόγια μὲ τὰ ὁποῖα ὁ Φίλιππος περιέγραψε στὸ Ναθαναὴλ τὸν Ἰησοῦ; Ποιός μπορεῖ νὰ ἐπαναλάβει ὁλόκληρη τὴ συνομιλία τους; Ὁ εὐαγγελιστὴς καταγράφει μὲ συντομία μόνο τὰ πιὸ ἀξιόλογα στοιχεῖα. Κι ὅλα ὅσα ἄκουσε ἀπὸ τὸν Φίλιππο ὁ Ναθαναήλ, δὲν μπορεῖ παρὰ νὰ τὸν χαροποίησαν. Ἦταν ὅμως καὶ κάτι ποὺ τὸν δυσκόλευε, τοῦ ’φερνε σύγχυση καὶ ὑπονόμευε τὴν πίστη του. Πῶς ἦταν δυνατὸ ὁ Μεσσίας νὰ προερχόταν ἀπὸ τὴ Ναζαρέτ; Ὁ Φίλιππος εἶπε πὼς ὁ Ἰησοῦς ἦταν γιὸς τοῦ Ἰωσήφ, ἴσως ἐπειδὴ ἀκόμα κι ὁ ἴδιος δὲν γνώριζε τὸ ὑπερφυὲς μυστήριο τῆς σύλληψής Του ἀπὸ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα. Ἴσως ἀκόμα ἐπειδὴ ἤθελε ἡ εἴδησή του νὰ γίνει ὅσο γίνεται πιὸ σύντομη καὶ κατανοητὴ γιὰ ἕναν ἄνθρωπο ποὺ τώρα ὁδηγοῦνταν βῆμα-βῆμα στὴν κατανόηση τοῦ μυστηρίου τῆς ἐνσάρκωσης τοῦ Θεοῦ. Φαίνεται πὼς ἐδῶ ὁ Φίλιππος λειτουργοῦσε κιόλας σὰν ἱεραπόστολος, μὲ τὸν ἀποστολικὸ τρόπο ποὺ ἐξήγησε ἀργότερα ὁ ἀπόστολος Παῦλος: «Ἐγενόμην τοῖς ἀσθενέσιν ὡς ἀσθενής, ἵνα τοὺς ἀσθενεῖς κερδήσω· τοῖς πᾶσι γέγονα τὰ πάντα, ἵνα πάντως τινὰς σώσω» (Α΄ Κορ. θ΄ 22). Κοντὰ στοὺς ἀρρώστους κι ἀδυνάμους στὴν πίστη, ἔγινα κι ἐγὼ ἄρρωστος, γιὰ νὰ τοὺς κερδίσω. Σὲ ὅλους ἔγινα τὰ πάντα, γιὰ νὰ κερδίσω ὅσο γίνεται περισσότερους. Ὁ Ναθαναὴλ ἦταν ἀκόμα ἀδύναμος, ἀκατήχητος, δὲν εἶχε φωτιστεῖ. Γι’ αὐτὸ κι ὁ ἀπόστολος τὸν προσέγγισε σὰν ἀδύναμο, προσεκτικά.

ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ: ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ -2

, , ,

Σχολιάστε

ΚΥΡΙΑΚΗ Α´ ΝΗΣΤΕΙΩΝ (Ἁγίου Νικολάου Ἀχρίδος) [Δ´]

ΚΥΡΙΑΚΗ Α´ ΝΗΣΤΕΙΩΝ [Δ´ Μέρος]
Ἁγίου Νικολάου Ἀχρίδος (Βελιμίροβιτς) † 1956

Α´ Μέρος: https://christianvivliografia.wordpress.com/2011/03/12/κυριακὴ-α´-νηστειῶν-ἁγίου-νικολάου/

Β´ Μέρος: https://christianvivliografia.wordpress.com/2011/03/12/κυριακη-α´-νηστειων-ἁγίου-νικολάου-ἀ/

Γ´ Μέροςhttps://christianvivliografia.wordpress.com/2011/03/13/κυριακη-α´-νηστ-ἁγ-νικολ-ἀχρ-γ´/

 

.      Ἂς δοῦμε ὅμως τί ἀπαντᾶ στὸν Κύριο ὁ ἔκθαμβος Ναθαναήλ· «ραββί, σὺ εἶ ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ; σὺ εἶ ὁ βασιλεὺς τοῦ Ἰσραὴλ» (Ἰω. α´ 50). Τοῦτα τὰ λόγια εἶπε ἐκεῖνο τὸ ἴδιο στόμα ποὺ πρὶν ἀπὸ λίγο εἶχε πεῖ στὸν Φίλιππο· «ἐκ Ναζαρὲτ δύναταί τι ἀγαθὸν εἶναι;». Τί παράξενη ἀλλαγή! Τί αἰφνίδια ταπείνωση! Ὤ, ἀδελφοί, πόσο μεγάλη καὶ θαυμαστὴ εἶναι ἡ παρουσία τοῦ Θεοῦ. Δὲν ὑπάρχουν λόγια γιὰ νὰ τὴν ἐκφράσουν μήτε καὶ χέρια γιὰ νὰ τὴν περιγράψουν, μὰ ὑπάρχουν καρδιὲς ποὺ μποροῦν νὰ τὴν νοιώσουν καὶ νοιώθοντάς την, νὰ ἀλλοιωθοῦν ὅπως ἡ πρωινὴ δροσιὰ ποὺ συναντᾶ τὶς ἀκτῖνες τοῦ ἡλίου. Δὲν πείθει τὸ γεγονὸς ὅτι ἔπρεπε νὰ ἔλθει σὰν ἀδύνατος ἄνθρωπος γιὰ τὴν σωτήρια τῶν ἀνθρώπων; Ποιός θὰ τὸν συγκρατοῦσε ἀπὸ τὸ νὰ φανερωθεῖ σὰν πύρινος ἄγγελος; Καὶ ἀκόμη, νὰ φανερωθεῖ ὡς Θεὸς –δίχως νὰ ἐνδυθεῖ τὸ σῶμα καὶ νὰ καλυφθεῖ πίσω ἀπὸ τὸ κάλυμμά του– μέσα στὴν αἰώνια δόξα καὶ δύναμή Του; Ποιός θὰ μποροῦσε νὰ Τὸν ἀντικρύσει καὶ νὰ μείνει ζωντανός; Ποιός θὰ μποροῦσε νὰ ἀκούσει τὴν φωνή Του καὶ νὰ μὴ διαλυθεῖ σὲ χῶμα. Δὲν θὰ μεταβαλλόταν ὅλη ἡ γῆ σὲ ἀτμὸ νοιώθοντας τὴν κοντινή Του ἀνάσα;
.        Κοιτᾶξτε, πόσο δυνατὴ καὶ ἤπια εἶναι ἡ παρουσία Του! Πῶς σὲ μιὰ μόνο στιγμὴ μεταστρέφει τὴν ἀνθρώπινη καρδιὰ καὶ μεταβάλλει τὶς ἀνθρώπινες σκέψεις! Ποιός θὰ μποροῦσε νὰ σκεφτεῖ μερικὲς στιγμὲς πρὶν ἀπὸ τὴν συνομιλία τοῦ Χριστοῦ μὲ τὸν Ναθαναήλ, ὅτι ὁ τελευταῖος ἐπρόκειτο σὲ λίγες στιγμὲς νὰ ὁμολογήσει πὼς ὁ ὀνομαζόμενος υἱὸς τοῦ Ἰωσὴφ εἶναι καὶ Διδάσκαλος καὶ υἱὸς τοῦ Θεοῦ καὶ Βασιλεὺς τοῦ Ἰσραήλ; καὶ ἂν ὁ Ναθαναὴλ ἐκείνη τὴν στιγμὴ ἐννοοῦσε τὸν ἐπίγειο βασιλέα τοῦ Ἰσραήλ, πρᾶγμα ποὺ ἐναρμονίζεται μὲ τὴν τότε καθολικὴ ἄποψη γιὰ τὸν Μεσσία, μολαταῦτα, γιὰ ἕναν ἀρχάριο στὴν ὁμολογία τοῦ Χριστοῦ καὶ ἀκόλουθό Του, αὐτὸ εἶναι παραπάνω ἀπὸ ἀρκετό. Γιατί, ὁ Ναθαναὴλ μαζὶ μὲ τοῦτο τὸν ὀνομάζει καὶ υἱὸ τοῦ Θεοῦ ὑψώνοντας ἔτσι τὸ πρόσωπο τοῦ Χριστοῦ ὑπεράνω τῆς κοινῆς ἀντίληψης γιὰ τὸν Χριστὸ ὡς συνήθη ἐπίγειο βασιλέα στὸν θρόνο τοῦ Δαυίδ.
.        «Ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ· ὅτι εἶπόν σοι, εἶδόν σε ὑποκάτω τῆς συκῆς πιστεύεις; Μείζω τούτων ὄψει. Καὶ λέγει αὐτῷ· ἀμήν, ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἀπ’ ἄρτι ὄψεσθε τὸν οὐρανὸν ἀνεωγότα καὶ τοὺς ἀγγέλους τοῦ Θεοῦ ἀναβαίνοντας καὶ καταβαίνοντας ἐπὶ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου» (Ἰω. α´ 51-52). Ὁ Κύριος θεωρεῖ ὅτι ἔχει ἀποκαλύψει στὸν Ναθαναὴλ μονάχα ἕνα μικρὸ μυστήριο περὶ τοῦ Ἑαυτοῦ Του, λέγοντάς του ὅτι τὸν εἶδε κάτω ἀπὸ τὴν συκιά. Ἡ ἱκανότητά Του νὰ βλέπει σὲ τόσο μεγάλη ἀπόσταση ἐπάνω στὴν γῆ ἀποτελεῖ μία μονάχα ἀκτίνα τῆς καθολικῆς φωτεινῆς ἐποπτείας Του. Χάρη στὴν καθαρότητα τῆς καρδιᾶς του, ἦταν αὐτὸ ἀρκετὸ γιὰ νὰ πιστέψει ὁ Ναθαναήλ.
.       Οἱ ἀκάθαρτοι καὶ πονηροὶ Φαρισαῖοι καὶ Γραμματεῖς τῶν Ἱεροσολύμων ἔβλεπαν πὼς ὁ Κύριος θεράπευε τοὺς λεπρούς, πὼς χαρίζει στοὺς τυφλοὺς τὸ φῶς, πὼς ἀνιστᾷ τοὺς νεκρούς, μὰ καὶ πάλι δὲν μπόρεσαν νὰ πιστέψουν. Ἰδοὺ ὁ Ναθαναήλ, ὁ ἀληθὴς Ἰσραηλίτης ποὺ πιστεύει καὶ ὁμολογεῖ βλέποντας μόνο τὴ μισάνοιχτη θύρα τῶν θαυμάτων! Μείζω τούτων ὄψει, τοῦ ὑπόσχεται ὁ Κύριος. Τί εἶναι αὐτὸ ποὺ θὰ δεῖ; «Τὸν οὐρανὸν ἀνεωγότα καὶ τοὺς ἀγγέλους τοῦ Θεοῦ ἀναβαίνοντας καὶ καταβαίνοντας ἐπὶ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου». Ὁ Κύριος ἀπευθύνεται στὸν Ναθαναὴλ μὲ τοῦτα τὰ λόγια ἀλλὰ ἡ ὑπόσχεση δίνεται πρὸς ὅλους ἐπειδὴ λέγει· «ἀμήν, ἀμὴν λέγω ὑμῖν». Καὶ τὸ ὅτι αὐτὴ ἡ ὑπόσχεση θὰ ἐκπληρωθεῖ ὁπωσδήποτε φαίνεται ἀπὸ τὸν τονισμὸ τῆς ὑπόσχεσης· ἀμήν, ἀμήν!
.         Ἀπὸ τὴν ἀρχή, ἄγγελοι ὑπηρετοῦσαν τὸν Σωτῆρα, κατεβαίνοντας καὶ ἀνεβαίνοντας στὸν οὐρανό. Ἄγγελος ἐμφανίστηκε στὸν Ζαχαρία, γιὰ νὰ τοῦ φανερώσει τὴ γέννηση τοῦ μεγάλου Προδρόμου τοῦ Χριστοῦ. Ἄγγελος ἐμφανίστηκε στὴν Ὑπεραγία Παρθένο, γιὰ νὰ τῆς ἀνακοινώσει τὸ μέγα μυστήριο τῆς Γεννήσεως τοῦ Κυρίου. Οἱ οὐρανοὶ φάνηκαν ἀνεωγμένοι στοὺς ποιμένες τῆς Βηθλεέμ καὶ ἄγγελοι κατέβαιναν ψάλλοντας τὸν χαρούμενο ὕμνο τῆς καταλλαγῆς Θεοῦ καὶ ἀνθρώπων. Ἄγγελοι κατέβαιναν καὶ ἀνέβαιναν γιὰ νὰ ἐνημερώσουν καὶ νὰ καθοδηγήσουν τὸν Ἰωσὴφ καὶ τοὺς μάγους τῆς Ἀνατολῆς. Ὅταν ὁ  Κύριος νίκησε ὅλους τοὺς πειρασμοὺς τοῦ Σατανᾶ στὴν ἔρημο, ἄγγελοι κατέβαιναν καὶ Τὸν ὑπηρετοῦσαν.
.         Στὰ πρὸ τοῦ θανάτου Του πάθη στὸν κῆπο τῆς Γεθσημανῆ, ἄγγελος τὸν ἐπισκέφθηκε γιὰ νὰ Τὸν ἐνισχύσει. Κατὰ τὴν Ἀνάστασή Του ἄγγελοι κατέβηκαν στὸ τάφο Του. Κατὰ τὴν Ἀνάληψή Του ἀπὸ τὴ γῆ στοὺς οὐρανούς, δύο ἄγγελοι μὲ λευκὰ ἐνδύματα, κατέβηκαν καὶ ἐμφανίστηκαν στοὺς μαθητές. Μετὰ τὴν Ἀνάληψή Του, ἄγγελοι ἐμφανιζόταν συχνὰ στοὺς Ἀποστόλους Του καὶ κατόπιν σὲ πολλοὺς ὑπηκόους Του, μάρτυρες καὶ ἁγίους. Δὲν ἦταν ὁ Ἀπόστολος Παῦλος ποὺ ἀνέβηκε ἕως τρίτου οὐρανοῦ; Δὲν ἦταν ὁ Ἀπόστολος καὶ Εὐαγγελιστὴς Ἰωάννης ποὺ τοῦ ἀποκαλύφθηκαν τὰ ἀναρίθμητα θαυμάσια τοῦ οὐρανοῦ, τοῦ χρόνου καὶ τῆς αἰωνιότητος; Μέχρι καὶ τὶς μέρες μας, σὲ πολλὲς καθαρὲς καὶ θεοφόρες ψυχὲς ἐμφανίστηκαν ἄγγελοι. Πολλοὶ μετανοοῦντες, ποὺ ἔχουν λάβει ἄφεση τῶν ἁμαρτημάτων τους, βλέπουν ἀνοιχτοὺς τοὺς οὐρανούς.
.        Ὤ, πόσες καὶ πόσες φορὲς μέχρι σήμερα δὲν ἔχουν ἐπαληθευτεῖ τὰ λόγια τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ γιὰ τοὺς ἀνεωγμένους οὐρανοὺς καὶ τοὺς ἀναβαίνοντες καὶ καταβαίνοντες ἀγγέλους! Ὁ Κύριος κατέβηκε στὴν γῆ, γιὰ νὰ δείξει στοὺς ἀνθρώπους τὸν ἀνοιχτὸ οὐρανό. Πρὶν ἀπὸ τὸν Χριστό, μικρὸς μονάχα ἀριθμὸς προφητῶν καὶ δικαίων τοῦ Θεοῦ ἀξιώθηκε νὰ δεῖ ἀνοιχτοὺς τοὺς οὐρανοὺς ἀλλὰ μετὰ τὸν Χριστὸ ὁλόκληρες στρατιὲς οὐρανοφαντόρων ἀνυψώνονταν μὲ τὸ διορατικό τους πνεῦμα στὰ ὕψη τοῦ οὐρανοῦ καὶ συναντήθηκαν μὲ τὰ ἀγγελικὰ στρατεύματα. Ὁ οὐρανὸς ἄνοιξε μιὰ γιὰ πάντα γιὰ τοὺς ἀνθρώπους μὰ οἱ ἄνθρωποι εἶναι κλειστοὶ πρὸς τὸν οὐρανό, «βλέποντες οὐ βλέπωσι καὶ ἀκούοντες οὐ συνιῶσι» (Λουκ. η´10).
.         Ὁ Χριστὸς ἀφαίρεσε τὴν τυφλότητα ὄχι μόνον ἀπὸ μερικοὺς σωματικὰ τυφλοὺς ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἑκατομμύρια ψυχικὰ τυφλοὺς ἀνθρώπους. Καὶ οἱ τυφλοὶ ἀνέβλεψαν καὶ εἶδαν ἀνοιχτοὺς τοὺς οὐρανούς. Καὶ σήμερα τυφλοὶ βρίσκουν τὸ φῶς τους καὶ βλέπουν τοὺς οὐρανοὺς ἀνοιχτούς. Καὶ τί ἄλλο σημαίνουν οἱ ἀνοιχτοὶ οὐρανοὶ παρὰ τὴν παρουσία τοῦ Ζῶντος Θεοῦ καὶ τῶν ἀναριθμήτων Δυνάμεών Του; Καὶ τί σημαίνει πάλι ἡ παρουσία αὐτὴ παρὰ τὸν φόβο καὶ τὸν τρόμο τῶν ἀκαθάρτων καὶ ἁμαρτωλῶν, τὴν χαρὰ καὶ τὴν ζωὴ τῶν καθαρῶν καὶ δικαίων;
.       Ἀπὸ αὐτὴ τὴν μεγάλη καὶ φοβερὴ παρουσία μᾶς ἀποκλείει γιὰ τὴν ὥρα τὸ σκοτεινὸ κάλυμμα τοῦ σώματός μας. Σύντομα ὅμως, πολὺ σύντομα, αὐτὸ τὸ κάλυμμα θὰ ἀφαιρεθεῖ καὶ θὰ ἀποβληθεῖ καὶ θὰ βρεθοῦμε στὸν ἀνοιχτὸ οὐρανό. Ὅσοι μετανόησαν καὶ εἶναι καθαροὶ ἀνάμεσά μας θὰ βρίσκονται στὴν αἰώνια καὶ ζωοποιὸ παρουσία τοῦ Ζῶντος Θεοῦ ἐνῶ οἱ ἀμετανόητοι, βλάσφημοι καὶ ἀκάθαρτοι, στὴν αἰώνια ἀπουσία τοῦ Θεοῦ, στὰ βάσανα καὶ τὸ ἀτελεύτητο σκότος.
.       Γι’ αὐτό, ἂς προστρέξουμε στὸν φιλάνθρωπο Κύριο Ἰησοῦ καὶ ἐνόσῳ δὲν ἔχουν ἀριθμηθεῖ ἀκόμα ὅλες οἱ μέρες μας, ἂς ὁμολογήσουμε τὸ Ὄνομά Του ὡς τὸ μόνο σωτήριο ὄνομα κράζοντας εἰς βοήθειαν, τὴν μόνη πιστὴ καὶ σωτήρια βοήθεια. Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, Υἱὲ Θεοῦ, ἐλέησον καὶ σῶσον ἡμᾶς τοὺς ἁμαρτωλούς! Δική Σου ἂς εἶναι ἡ δόξα, μαζὶ μὲ τὸν Πατέρα καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιο, τὴν ἀχώριστο καὶ ὁμοούσιο Τριάδα, τώρα καὶ πάντοτε σὲ ὅλους τοὺς καιροὺς καὶ στὴν αἰωνιότητα. Ἀμήν.

 

, , , , ,

Σχολιάστε

ΚΥΡΙΑΚΗ Α´ ΝΗΣΤΕΙΩΝ (Ἁγίου Νικολάου Ἀχρίδος) [Γ´]

ΚΥΡΙΑΚΗ Α´ ΝΗΣΤΕΙΩΝ [Γ´ Μέρος]
Ἁγίου Νικολάου Ἀχρίδος (Βελιμίροβιτς) † 1956

Α´ Μέρος: https://christianvivliografia.wordpress.com/2011/03/12/κυριακὴ-α´-νηστειῶν-ἁγίου-νικολάου/

Β´ Μέρος: https://christianvivliografia.wordpress.com/2011/03/12/κυριακη-α´-νηστειων-ἁγίου-νικολάου-ἀ/

.        «Λέγει αὐτῷ Ναθαναήλ· πόθεν μὲ γινώσκεις; ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ· πρὸ τοῦ σε Φίλιππον φωνῆσαι, ὄντα ὑπὸ τὴν συκῆν εἶδον σε» (Ἰω. α´ 49). Κοιτάξτε πῶς ὁ Ναθαναὴλ ἀναδεικνύεται ἀμέσως ὡς ἄνθρωπος δίχως δόλο. Ὁ ἄνθρωπος τοῦ δόλου εἶναι ἀπασχολημένος μὲ τὸν ἑαυτό του καὶ δὲν τὸν νοιάζει γιὰ τοὺς ἄλλους. Στὸν ἄνθρωπο τοῦ δόλου ἀρέσουν οἱ ἔπαινοι καὶ οἱ κολακεῖες. Ἂν ὁ Ναθαναὴλ ἦταν ἄνθρωπος δόλιος, θὰ εἶχε μεθύσει μὲ τὸν ἔπαινο τοῦ Χριστοῦ καὶ θὰ τὸν εὐχαριστοῦσε ἢ μὲ προσποιητὴ ταπείνωση θὰ ἀπέβαλε ἀπὸ πάνω του τὸν ἔπαινο. Τὸν Ναθαναὴλ ὅμως ἔνοιαζε περισσότερο ἡ ἀλήθεια ἀπὸ τὸν ἔπαινο, περισσότερο ὁ Χριστὸς παρὰ ὁ ἑαυτός του. Ἔτσι, μὴ δεχόμενος μὰ οὔτε καὶ ἀπορρίπτοντας τὸν ἔπαινο, ὁ Ναθαναὴλ στρέφεται μὲ ἕνα ἀνοιχτὸ ἐρώτημα ποὺ εἶχε σὰν σκοπὸ νὰ τοῦ ἀποκαλύψει τὴν ἀλήθεια γιὰ τὸν Χριστό:
.        Πόθεν μὲ γινώσκεις; γιατὶ κοίτα, ἐμεῖς συναντώμαστε γιὰ πρώτη φορὰ στὴν ζωή μας! Ἂν μὲ εἶχες φωνάξει μὲ τὸ ὄνομά μου, θὰ μὲ εἶχες ἐκπλήξει λιγότερο, ἐπειδὴ τὸ ὄνομα μπορεῖ κάποιος γρήγορα νὰ τὸ πληροφορηθεῖ καὶ νὰ τὸ βρεῖ. Ὅμως, αὐτὸ ποὺ μὲ ἐκπλήσσει εἶναι ποὺ Ἐσὺ τόσο σύντομα γνωρίζεις τὸ ὄνομα τῆς καρδιᾶς μου καὶ τῆς συνειδήσεώς μου, τὸ ὁποῖο εἶναι ἀπὸ τὰ πιὸ ἀπόκρυφα στὸν ἄνθρωπο καὶ ὁ ἄνθρωπος μὲ πολὺ δυσκολία ἀποκαλύπτει ἀκόμα καὶ στοὺς πλησιέστερους φίλους του.
.        Πόθεν μὲ γινώσκεις; Στὴν ἐρώτηση αὐτὴ ὁ Κύριος τοῦ ἀπαντᾶ μὲ τὴν ἀποκάλυψη ἑνὸς ἄλλου, ἐξωτερικοῦ μυστικοῦ· «πρὸ τοῦ σε Φίλιπππον φωνῆσαι, ὄντα ὑπὸ τὴν συκῆν εἶδον σε». Αὐτὸς ποὺ γνωρίζει τὰ μυστήρια τοῦ πνεύματος, γνωρίζει καὶ τὰ μυστήρια τοῦ σώματος. Αὐτὸς ποὺ βλέπει τὶς κινήσεις τῆς σκέψης καὶ ἀκούει τὸν μυστικὸ ψίθυρό της στὸν ἄνθρωπο, βλέπει ἀκόμα πιὸ εὔκολα τὶς κινήσεις τοῦ ἀνθρωπίνου σώματος καὶ ἀκούει τοὺς λόγους ποὺ βγαίνουν ἀπὸ τὸ στόμα του.
.         Πρὶν ἀκόμα ὁ Φίλιππος πλησιάσει τὸν Ναθαναήλ, τὸν εἶδε ποὺ καθόταν κάτω ἀπὸ τὴ συκιά. Καὶ πρὶν ἀκόμα ὁ Φίλιππος σκεφτεῖ νὰ πάει στὸν Ναθαναήλ, ὁ Κύριος εἶδε καὶ γνώριζε τὴν καρδιὰ ἐκείνου. Κατὰ τὴν πρόνοιά Του, ὁ Φίλιππος πλησίασε τὸν Ναθαναὴλ καὶ τὸν κάλεσε νὰ ἔρθει καὶ νὰ δεῖ τὸν Κύριο. Ποῦ μπορεῖ νὰ κρυφτεῖ ὁ ἄνθρωπος ἀπὸ τὸ βλέμμα τοῦ Θεοῦ; Ποῦ μπορεῖ νὰ ἀποσυρθεῖ μπροστὰ στὴν μεγάλη καὶ φοβερὴ παρουσία Του; Συλλογιζόμενος αὐτὴ τὴν μεγάλη καὶ φοβερὴ παρουσία ὁ Ψαλμωδός, ἀπευθύνεται στὸν Παντεπόπτη Θεὸ καὶ λέει: «Κύριε, ἐδοκίμασάς με καὶ ἔγνως με. Σὺ ἔγνως τὴν καθέδραν μου καὶ τὴν ἔγερσίν μου, σὺ συνῆκας τὴν τρίβον μου ἀπὸ μακρόθεν. Τὴν τρίβον μου καὶ τὴν σχοῖνόν μου σὺ ἐξιχνίασας καὶ πάσας τὰς ὁδούς μου προεῖδες. Ὅτι οὐκ ἔστι δόλος ἐν γλώσσῃ μου, ἰδοὺ Κύριε σὺ ἔγνως πάντα τὰ ἔσχατα καὶ τὰ ἀρχαῖα. Σὺ ἔπλασάς με καὶ ἔθηκας ἐπ’ἐμὲ τὴν χεῖρά σου…. ποῦ πορευθῶ ἀπὸ τοῦ πνεύματός σου καὶ ἀπὸ τοῦ προσώπου σου ποῦ φύγω;» (Ψ. 138, 1-7).
.         Ὁ Χριστὸς ἀποτελεῖ θαῦμα μέσα στὴν ἱστορία τῆς γῆς, ὄχι μονάχα γιὰ τὰ θαύματα ποὺ ἐπετέλεσε καὶ γιὰ τὶς νεκραναστάσεις, ἀλλὰ τὸ ἴδιο καὶ περισσότερο γιὰ τὴν πανταχοῦ παρουσία τοῦ Πνεύματός Του καὶ τῆς γνώσεώς Του. Ὄντας στὴν γῆ, βρισκόταν ταυτόχρονα καὶ στὸν οὐρανό. Ἀτενίζοντας τοὺς ἀνθρώπους, ἔβλεπε τὴν ἴδια στιγμὴ τὸν Σατανᾶ καθὼς ἔπεφτε ἀπὸ τὸν οὐρανό. Συναναστρεφόμενος τοὺς ἀνθρώπους, ἀποκάλυπτε τὸ παρελθόν τους καὶ ἔβλεπε τὸ μέλλον τους. Διάβαζε τὶς σκέψεις τῶν ἀνθρώπων σὰν ἕνα βιβλίο ἀνοικτό. Ὕστερα ἀπὸ τὴν δόξα καὶ τὸν ἔπαινο τῶν ἀνθρώπων, μιλοῦσε στοὺς μαθητές Του γιὰ τὸ πάθος Του. Μέσα ἀπὸ τὸ πάθος, μιλοῦσε γιὰ τὴν ἐπικείμενη νίκη καὶ δόξα Του. Κοιτώντας τὸν μαρμάρινο ναὸ τῶν Ἱεροσολύμων, ἔβλεπε τὴν καταστροφή του. Μὲ τὸν Μωυσῆ καὶ τὸν Ἠλία μιλοῦσε ὅπως καὶ μὲ τοὺς συγχρόνους Του.
.       Ζώντας σὲ ἕνα περιορισμένο σῶμα, ἔβλεπε ὅλα ὅσα προέρχονται ἀπὸ τὸν οὐρανὸ καὶ ἄκουσε τὸν διάλογο ἀνάμεσα στὸν πλούσιο ἁμαρτωλὸ τῆς Κόλασης καὶ τὸν Ἀβραὰμ στὸν Παράδεισο. Προεῖδε ἀπὸ μακριὰ τὸν τόπο ὅπου ἦταν δεμένα τὸ γαϊδουράκι μὲ τὸ μικρό του καὶ ἔστειλε ἐκεῖ τοὺς μαθητές του γιὰ νὰ τοῦ φέρουν τὸ πουλάρι. Προεῖδε ἀπὸ μακριὰ τὸν ἄνθρωπο στὴν πόλη, ὁ ὁποῖος ἦν κεράμιον ὕδατος βαστάζων καὶ κατεύθυνε τοὺς μαθητές του νὰ τὸν συναντήσουν μὲ τὴν ἐντολὴ νὰ τοῦ ἑτοιμάσουν τὸ Πάσχα. Ὁ χρόνος δὲν μποροῦσε νὰ προβάλει κανένα προπέτασμα στὴν πνευματική Του διόραση.
.        Ὅλα ὅσα ἔγιναν καὶ ὅσα θὰ γίνουν τὰ ἔβλεπε σὰν νὰ βρίσκονται κάτω ἀπὸ τὰ πόδια Του. Οὔτε καὶ ὁ χῶρος εἶχε γι’ Ἐκεῖνον ἀποστάσεις. Αὐτὸ ποὺ συνέβαινε σὲ κλειστὸ χῶρο ἦταν σὰν νὰ γινόταν στὸ ἀνοιχτὸ χωράφι. Ἀκόμα καὶ αὐτὸ ποὺ συνέβαινε καὶ στὸ πιὸ κλειστὸ μέρος, στὶς ἀνθρώπινες καρδιές, ἐνώπιόν Του ἦταν ὀρθάνοιχτο καὶ φανερό.
.       Τούτη ἡ πανταχοῦ παρουσία καὶ παντογνωσία τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἦταν ποὺ κατέβαλε τὸν Ναθαναὴλ ὄχι λιγότερο ἀπὸ ὅτι ἡ πλούσια ψαριὰ τὸν Πέτρο στὴν θάλασσα, τοὺς λοιποὺς μαθητὲς τὸ βάδισμα ἐπάνω στὰ κύματα καὶ ὁ κατευνασμὸς τῆς τρικυμίας καὶ τῶν ἀνέμων.
.        Γνωρίζοντας ὁ Κύριος τὶς καρδιὲς τῶν ἀνθρώπων, ἤξερε ποιὰ ἀπὸ τὶς θεῖες Του δυνάμεις θὰ ἐπενεργήσει περισσότερο στὸν κάθε μαθητή Του. Ἂν τὸν Πέτρο ἐξέπληττε περισσότερο ἡ ἐξουσία Του ἐπὶ τῆς φύσεως, τὸν Ναθαναὴλ ἐξέπληξε ἡ διορατικότητα καὶ παντογνωσία του. Γνωρίζοντας τὰ πάντα ὁ Κύριος, κατεύθυνε τὴν θεία Οἰκονομία τῆς σωτηρίας τῶν ἀνθρώπων σύμφωνα μὲ τούτη τὴν παντογνωσία Του. Ἴσως ὁ Φίλιππος εἶχε ἤδη προοδεύσει ἀπὸ τὶς πρῶτες ἡμέρες τῆς ἀποστολικῆς του κλήσεως ὅταν ἔλεγε στὸν Ναθαναήλ: ἔρχου καὶ ἴδε! Ὁ Φίλιππος ἦταν πεπεισμένος πὼς ὁ πάνσοφος καὶ παντοδύναμος Κύριος θὰ ἀπεκάλυπτε Ἑαυτὸν στὸν Ναθαναὴλ μὲ τὸν τρόπο ποὺ εἶναι ὁ πιὸ κατάλληλος γιὰ τὸ πνεῦμα καὶ τὸν χαρακτῆρα ἐκείνου. Ἴσως μέχρις ἑνὸς σημείου προαισθάνθηκε αὐτὸ ποὺ κατόπιν ἐγνώρισε καθαρά, ποιά δηλαδὴ ἀναρίθμητα καὶ ὑπερθαύμαστα μυστήρια κρύβονται στὰ φθαρτὰ ἀνθρώπινα στήθη τοῦ Διδασκάλου του.
.       Στ᾽ ἀλήθεια, μυστήρια εὑρύτερα ἀπὸ τοὺς οὐρανοὺς καὶ μακρύτερα ἀπὸ τὸν χρόνο κρύβονταν στὰ στήθη τοῦ Θεανθρώπου! Μήπως ὁ Κύριος καὶ Χριστὸς ἀποκάλυψε ἢ ἐξήγησε καὶ τὸ ἕνα χιλιοστὸ ἀκόμα ἀπὸ τὰ μυστήρια καὶ τὶς δυνάμεις ἐκεῖνες ποὺ ἔκρυβε ἐντός Του; Σίγουρα ὄχι. Τὰ πλεῖστα τῶν μυστηρίων καὶ δυνάμεών Του παρέμειναν κεκαλυμμένα καὶ ἀνείπωτα γιὰ νὰ ἀποκαλυφθοῦν καὶ φανερωθοῦν μόλις στοὺς ἁγίους στὴν οὐράνιά Του βασιλεία. Ἦταν τόση ἡ δύναμη ποὺ εἶχε μέσα Του, ὥστε δὲν πιεζόταν γιὰ νὰ κάνει θαύματα παρὰ περισσότερο κοπίαζε νὰ συγκρατηθεῖ, γιὰ νὰ μὴν κάνει πάρα πολλά. Ἀπὸ πλευρᾶς του ἔγιναν καὶ εἰπώθηκαν μόνο τόσα ὅσα εἶναι ἀπαραίτητα γιὰ τὴν σωτηρία μας, δίχως πίεση καὶ βία ἐπάνω στὸ θέλημά μας, στὴν ἐλεύθερη ἐπιλογή μας καὶ τὸν ἐλεύθερο προσανατολισμό μας.

συνεχίζεται

ΠΗΓΗ: Ὁμιλίες στὴν Κυριακὴ τῆς Ὀρθοδοξίας, ἐκδ. «ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΚΥΨΕΛΗ»
Στοιχειοθεσία «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»

 

, , , , , , ,

Σχολιάστε

ΚΥΡΙΑΚΗ Α´ ΝΗΣΤΕΙΩΝ (Ἁγίου Νικολάου Ἀχρίδος) [Β´]

ΚΥΡΙΑΚΗ Α´ ΝΗΣΤΕΙΩΝ [Β´ Μέρος]
Ἁγίου Νικολάου Ἀχρίδος (Βελιμίροβιτς) † 1956

Α´ Μέρος: https://christianvivliografia.wordpress.com/2011/03/12/κυριακὴ-α´-νηστειῶν-ἁγίου-νικολάου/

.      «Τῇ ἐπαύριον ἠθέλησεν ὁ Ἰησοῦς ἐξελθεῖν εἰς τὴν Γαλιλαίαν καὶ εὑρίσκει Φίλιππον καὶ λέγει αὐτῷ· ἀκολούθει μοι. Ἦν δὲ ὁ Φίλιππος ἀπὸ Βηθσαϊδά, ἐκ τῆς πόλεως Ἀνδρέου καὶ Πέτρου» (Ἰω. α´ 44-45). Μετὰ τὴν Βάπτισή Του στὸν Ἰορδάνη ὁ Κύριος Ἰησοῦς κατευθύνθηκε στὴν Γαλιλαία ὅπου ἔμελλε νὰ ἀρχίσει τὸ ἔργο Του. Ὁ διεστραμμένος νοῦς τῶν Ἰουδαίων δὲν ἦταν ἄξιος γιὰ νὰ ἀρχίσει ἀνάμεσά τους ὁ Κύριος τὸ ἔργο Του. Ἡ Ἰουδαία μαζὶ μὲ τὰ Ἱεροσόλυμα εἶχε κατὰ τὸ γεῶδες καὶ σαρκικὸ φρόνημα ξεπέσει πιὸ χαμηλὰ καὶ ἀπὸ τὰ ἐδάφη τῶν εἰδωλολατρῶν. Ἡ Γαλιλαία ἦταν εἰδωλολατρική, κατοικημένη κυρίως ἀπὸ Ἕλληνες, Ρωμαίους καὶ Σύρους μὲ ἐλάχιστους Ἑβραίους κατὰ τόπους. Οἱ ἐξ Ἰουδαίας Ἑβραῖοι περιφρονοῦσαν τὴν Γαλιλαία ὡς γῆ εἰδωλολατρική, γῆ τοῦ ζόφου καὶ τῆς ἀγνωσίας. Σὲ τούτη ἀκριβῶς τὴν γῆ ἔμελλε νὰ λάμψει φῶς μέγα κατὰ τοὺς λόγους τοῦ προφήτου: «Γαλιλαία τῶν ἐθνῶν, τὰ μέρη τῆς Ἰουδαίας, λαὸς ὁ πορευόμενος ἐν σκότει ἴδετε φῶς μέγα, οἱ κατοικοῦντες ἐν χώρᾳ καὶ σκιᾷ θανάτου φῶς λάμψει ἐφ’ ὑμᾶς» (Ἡσ. θ´ 1-2).
.      Ἀνοίγοντας πρώτιστα σὲ τούτη τὴν Γαλιλαία ποὺ ἀποτελοῦσε ἕνα κράμα λαῶν, τὸ Θεῖο Του στόμα ὁ Κύριος ἔδειξε μὲ τὸν τρόπο αὐτὸ τὴν πανανθρώπινη ἐφαρμογὴ τοῦ Εὐαγγελίου του. Ἐμφανιζόμενος πάλι, γιὰ πρώτη φορὰ σὲ τοῦτο τὸ ζοφερὸ καὶ ἄσημο μέρος τῆς Παλαιστίνης, ἔδειξε τόσο τὴν ταπείνωσή Του ὅσο καὶ τὴν καταδίκη τῆς ἀνόητης ἔπαρσης τῆς σκοτισμένης καὶ διεστραμμένης Ἱερουσαλήμ.
.        Ὁ Ἀνδρέας ἀκολούθησε πρῶτος τὸν Κύριο καὶ μάλιστα δίχως πρόσκληση καὶ εἶναι αὐτὸς ποὺ ἔφερε καὶ τὸν ἀδελφό του Σίμωνα Πέτρο (Ἰω. 1, 35) ἐνῶ τὸν Φίλιππο καλεῖ ὁ Κύριος λέγοντάς του: ἀκολούθει μοι! Τὸ ὅτι ὁ Φίλιππος ἀνταποκρίθηκε ἀμέσως στὸ κάλεσμα δίχως καμία ταλάντευση, φαίνεται καὶ ἀπὸ τὸ ὅτι, πυρωμένος ἀπὸ τὸν ζῆλο γιὰ τὸν Κύριο, ἀρχίζει ἀμέσως νὰ παροτρύνει καὶ ἄλλους γιὰ νὰ τοὺς ὁδηγήσει στὸν Κύριο.
.        Ἡ σύντομη ἀπόφασή του μπορεῖ νὰ ἑρμηνευθεῖ ἀπὸ τὸ γεγονὸς ὅτι ἴσως εἶχε ἀκούσει νωρίτερα γιὰ τὸν Χριστὸ ἀπὸ τοὺς γείτονές του Ἀνδρέα καὶ Πέτρο, ἀφοῦ ὅλοι τους κατάγονταν ἀπὸ τὸ ἴδιο μέρος, τὴν Βηθσαϊδά, μὰ ἴσως καὶ ἀπὸ ἄλλους. Τὸ πιθανότερο ὅλων εἶναι πὼς ἡ ἐκθαμβωτικὴ προσωπικότητα τοῦ ἰδίου τοῦ Κυρίου τὸν παρακίνησε στὴν στιγμὴ νὰ ἐγκαταλείψει τὰ πάντα, νὰ λησμονήσει τὰ πάντα καὶ νὰ τὸν ἀκολουθήσει. Τὸ ἰσχυρὸ πρόσωπο τοῦ Χριστοῦ τὸν εἶχε κατακτήσει σὲ τέτοιο βαθμό, ὥστε καθὼς εἴπαμε, ὄχι μόνον ὁ ἴδιος τὸν ἀκολούθησε ἀλλὰ ἄρχισε ἀμέσως τὸ ἀποστολικὸ ἔργο μὲ τὴν προσέλκυση ἄλλων ἀνθρώπων πρὸς τὸν Χριστό, ἐπειδὴ λέει παρακάτω: «Εὑρίσκει Φίλιππος τὸν Ναθαναὴλ καὶ λέγει αὐτῷ· ὃν ἔγραψε Μωυσῆς ἐν τῷ νόμῳ καὶ οἱ προφῆται εὑρήκαμεν, Ἰησοῦν τὸν υἱὸν Ἰωσὴφ τὸν ἀπὸ Ναζαρὲτ» (Ἰω. β´ 46). Πόσο ἁπλοϊκὰ μιλᾶ ὁ Φίλιππος: Συζητοῦν οἱ δυὸ διψασμένες ψυχές, ὁ Φίλιππος καὶ ὁ Ναθαναήλ. Δὲν λέει ὁ Φίλιππος: βρήκαμε τὸν ὑπεσχημένο Μεσσία, οὔτε τὸν Υἱὸν Δαυίδ, οὔτε τὸν βασιλέα τοῦ Ἰσραήλ, οὔτε τὸν Κύριο καὶ Χριστό. Μονάχα πληροφορεῖ τὸν Ναθαναήλ: «ὃν ἔγραψε Μωυσῆς ἐν τῷ νόμῳ καὶ οἱ προφῆται εὑρήκαμεν». Ἔτσι μιλᾶ ἡ ψυχὴ ποὺ εἶναι πεπληρωμένη ἀπὸ θαυμασμὸ καὶ χαρά. Τὰ πιὸ ἰσχυρὰ αἰσθήματα δὲν κάνουν ἐπιλογὴ λέξεων ἀλλὰ ἐκφράζονται μὲ ἁπλότητα, κάποτε μάλιστα μὲ ὑπερβάλλουσα ἁπλότητα, σὰν νὰ ἔχουν τὴν αὐτοπεποίθηση ὅτι ἡ δύναμή τους θὰ γίνει αἰσθητὴ καὶ μὲ τὶς πιὸ ἁπλὲς λέξεις. Τὰ ἀδύναμα καὶ ψευδῆ συναισθήματα φτιάχνουν ἀργυρὲς σάλπιγγες ἀπὸ ἠχηρὲς καὶ χειμαρρώδεις λέξεις, γιὰ νὰ φανοῦν ἰσχυρότερα καὶ ἀληθέστερα ἀπ’ ὅ,τι εἶναι στ’ ἀλήθεια.
.         Σίγουρα, ὁ Φίλιππος καὶ ὁ Ναθαναὴλ συζητοῦσαν καὶ παλαιότερα γιὰ τὸν Ὑπεσχημένο, τὸν Προφητευμένο, τὸν ἐπὶ μακρὸν Ἀναμενόμενο. Ἦταν ἄλλωστε ἕνα σύνηθες θέμα συζήτησης γιὰ τοὺς γνήσιους Ἰσραηλῖτες, γιὰ ὅλες τὶς καθαρὲς καὶ διψασμένες ψυχές. Τὸν βρήκαμε, λέει ὁ Φίλιππος, ποὺ θὰ πεῖ ὅτι Ἐκεῖνος δὲν ἐμφανίστηκε σὰν ἀστραπὴ ποὺ συνταράσσει τὰ σύννεφα καὶ τρομοκρατεῖ τὴν γῆ, μήτε καὶ ἔπεσε αἴφνης ἐπὶ τῆς γῆς ὡς μετεωρίτης. Μήτε καὶ ὑψώθηκε σὲ θρόνο βασιλικὸ στὰ Ἱεροσόλυμα, ὅπου ἦταν στραμμένα τὰ βλέμματα τῶν κοντόφθαλμων Φαρισαίων καὶ τῶν ἀνοήτων Γραμματέων καὶ λοιπῶν οἱ ὁποῖοι ἀνέμεναν τὸν Μεσσία.
.         Ἐκεῖνος μεγάλωνε καὶ ζοῦσε ἐκεῖ στὴν Γαλιλαία, ἀνάμεσά μας τριάντα χρόνια τώρα καὶ μεῖς οὔτε ποὺ τὸν ξέραμε. Μεγάλωνε σὰν τὸ ἤρεμο κλῆμα ἀνάμεσα στ’ ἄγρια κλήματα καὶ ἦταν δύσκολο νὰ τὸν γνωρίσει κανείς, μέχρι νὰ ὡριμάσει καὶ νὰ δείξει τὸν καρπό Του. Ἦταν πάλι, σὰν τὸν θησαυρὸ ποὺ εἶναι θαμμένος στὴν γῆ, ἡ γῆ ὀργώθηκε καὶ ἔλαμψε τὸ χρυσάφι. Ὁ ἴδιος δὲν ἐκδηλώθηκε μήτε καὶ πρόβαλε τὸν ἑαυτό Του, ἐμεῖς Τὸν εἴδαμε καὶ τὸν ἀναγνωρίσαμε. Σὰν τὸ ἀρνὶ εἶναι ἄκακος, σὰν τὸν ἥλιο ὁρατός, σὰν τὴν ἄνοιξη θελκτικός, σὰν τὸν Θεὸ παντοδύναμος. Εἶναι ἀπὸ τὴν Ναζαρὲτ ὁ υἱὸς τοῦ Ἰωσήφ.
.          Ποιός ξέρει ἆραγε μὲ ποιό τρόπο ὁ Φίλιππος περιέγραφε στὸν Ναθαναὴλ τὸν Χριστό; ποιός μπορεῖ νὰ ἐπαναλάβει ὁλόκληρη τὴν συζήτηση ποὺ ἔκαμαν; ὁ Εὐαγγελιστὴς μᾶς γνωστοποιεῖ ἐν συντομίᾳ, μονάχα αὐτὸ ποὺ εἶναι σημαντικό. Ὅλα ὅσα ἄκουσε ὁ Ναθαναὴλ ἀπὸ τὸν Φίλιππο θὰ μποροῦσαν νὰ τὸν εἶχαν χαροποιήσει. Μονάχα ἕνα τὸν τάραξε καὶ τοῦ προξένησε δυσπιστία, τὸ ὅτι δηλαδὴ ὁ Μεσσίας ἐμφανίζεται στὴ Ναζαρέτ. Ὁ Φίλιππος πάλι, ὀνομάζει τὸν Ἰησοῦ υἱὸ τοῦ Ἰωσὴφ ἐπειδὴ ἴσως δὲν γνώριζε ἀκόμα τὸ μέγιστο μυστήριο τῆς συλλήψεως τῆς Θεοτόκου ἀπὸ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα ἢ ἀκόμα, γιὰ νὰ εἶναι πιὸ σύντομος καὶ πιὸ κατανοητὸς ἀπέναντι σὲ ἕναν ἄνθρωπο ὁ ὁποῖος μόλις θὰ ἔμπαινε βαθμηδὸν στὸ μυστήριο τῆς Θείας Σάρκωσης. Ἴσως ἐδῶ ὁ Φίλιππος νὰ ἐνεργεῖ ἱεραποστολικῶς, κατὰ τὴν μέθοδο τῶν ἀποστόλων, ὅπως τὴν ἀναλύει ἀργότερα ὁ Ἀπόστολος Παῦλος: «ἐγενόμην τοῖς ἀσθενέσιν ὡς ἀσθενής, ἵνα πάντως τινὰς σώσω» (Α´ Κορ. θ´ 22). Ὁ Ναθαναὴλ ἦταν ἀκόμη ἀδύναμος, ἀμύητος καὶ ἀφώτιστος καὶ ὁ ἀπόστολος τοῦ συμπεριφέρεται ὡσὰν σὲ ἀδύναμο.
.        «Καὶ εἶπεν αὐτῷ Ναθαναήλ· δύναταί τι ἀγαθὸν εἶναι; Λέγει αὐτῷ ὁ Φίλιππος· ἔρχου καὶ ἴδε» (Ἰω. α´ 47). Δὲν θὰ πρέπει ἐδῶ νὰ ἐκλάβουμε τὴν ἐρώτηση τοῦ Ναθαναὴλ ὡς κακόβουλη ἐπίθεση μιᾶς σκληρῆς καὶ ἀποδοκιμαστικῆς καρδίας, μὰ σὰν ἕνα φόβο εἰλικρινῆ μήπως τυχὸν ὁ φίλος του δὲν ἔχει ἀπατηθεῖ οἰκτρά. Ἡ Σάρα γέλασε μέσα της, ὅταν ὁ Κύριος τῆς ἀνακοίνωσε ὅτι θὰ ἀποκτήσει υἱὸ στὰ γηρατειά της (Γεν. ιη´ 12). Πρόκειται γιὰ χαρὰ ἡ ὁποία πασχίζει νὰ στερεωθεῖ μὲ τὴν ἀμφιβολία. Ἔτσι καὶ ὁ Ναθαναήλ, δὲν θὰ μποροῦσε στὴν ζωή του νὰ ἀκούσει πιὸ χαρμόσυνη εἴδηση ἀπὸ αὐτὴ ποὺ τοῦ ἔφερνε ὁ Φίλιππος. Μὰ ὅπως κάθε χαρὰ εἶναι ἱκανὴ νὰ ἀμαυρωθεῖ ἀπὸ ψεγάδια καὶ σκιές, ἔτσι καὶ ἡ χαρὰ τοῦ Ναθαναήλ. Τὴν χαρά του διέλυσε ἀμέσως ἡ λέξη Ναζαρέτ. Πῶς γίνεται ὁ Μεσσίας νὰ προέλθει ἀπὸ τὴ Ναζαρέτ;
.          Δὲν εἶναι τάχα ἡ Βηθλεὲμ ποὺ ἔχει ἀπὸ τὸν προφήτη ὁρισθεῖ σὰν τόπος τῆς γέννησής του; Γενεὲς γενεῶν δὲν προσέβλεπαν μὲ δίψα πρὸς τὴν πόλη Δαυὶδ γιὰ νὰ ἀντικρύσουν ἐκεῖ τὸν ἀναμενόμενο βασιλόπαιδα καὶ βασιλέα; Σίγουρα ὁ Φίλιππος εἶχε ἐξαπατηθεῖ! Μὰ ὁ Φίλιππος δὲν θέλει κἂν νὰ ἀφεθεῖ σὲ διευκρινήσεις καὶ ἀποδείξεις. Οὔτε καὶ ἐπιθυμεῖ νὰ ἀπαντήσει ἀφ’ ἑαυτοῦ στὸν Ναθαναὴλ καὶ τὴν ἔντασή του. Τοῦ λέει μονάχα: ἔρχου καὶ ἴδε! Ὤ, πόσο νικηφόρες ἀκούγονται τοῦτες οἱ λέξεις: ἔρχου καὶ ἴδε! Ἔλα μονάχα καὶ δὲς Ναθαναήλ, αὐτὸ ποὺ ἐγὼ δὲν μπορῶ νὰ σοῦ ἀποδείξω μὰ ἡ παρουσία Του μπορεῖ νὰ σοῦ τὰ ἀποδείξει ὅλα. Ἐγὼ δὲν μπορῶ νὰ ἀπαντήσω μήτε σὲ τοῦτο μὰ μήτε καὶ στὰ ἄλλα σου ἐρωτήματα μὰ καὶ ἡ παρουσία Του μόνον εἶναι ἀπάντηση, στὴν ὁποία δὲν μπορεῖς νὰ ἐναντιωθεῖς. Μονάχα ἔλα μαζί μου στὴ παρουσία Του – ἔρχου καὶ ἴδε! Καὶ ὁ Ναθαναὴλ συμφώνησε καὶ ξεκίνησε μαζὶ μὲ τὸν Φίλιππο.
.        «Εἶδεν ὁ Ἰησοῦς τὸν Ναθαναὴλ ἐρχόμενον πρὸς αὐτὸν καὶ λέγει περὶ αὐτοῦ: ἴδε, ἀληθῶς Ἰσραηλίτης ἐν ᾧ δόλος οὐκ ἔστι» (Ἰω. α´ 48). Ὤ, τί θαυμαστὸς ἔπαινος! Καὶ μάλιστα ἀπὸ ποιό στόμα! Τί σημαίνει ὅμως αὐτὸ τὸ “Ἰσραηλίτης ἐν ᾧ δόλος οὐκ ἔστι”; Σημαίνει τὸν ἄνθρωπο ποὺ εἶναι γεμάτος ἀπὸ αὐτὸ ποὺ εἶναι ἀντίθετο ἀπὸ τὸν δόλο, δηλ. ἀπὸ Θεό· αὐτὸς ποὺ σκέφτεται τὸν Θεό, αὐτὸς ποὺ διψᾶ τὸν Θεό, αὐτὸς ποὺ ἀναζητᾶ τὸν Θεό, αὐτὸς ποὺ ἀναμένει τὸν Θεό, αὐτὸς ποὺ ἐλπίζει στὸ Θεό. Εἶναι ὁ ἄνθρωπος ποὺ παραδόθηκε στὸν μόνο Κύριο, στὸν Θεὸ καὶ δὲν θέλει νὰ γνωρίζει γιὰ ἄλλον κύριο, ἄνθρωπος στὸν ὁποῖο ἡ ἀρχὴ τοῦ κακοῦ δὲν μπόρεσε νὰ πιάσει ρίζες.
.       Ὅμως, τούτη ἡ παρατήρηση τοῦ Χριστοῦ γιὰ τὸν Ναθαναὴλ ὡς ἀληθῆ Ἰσραηλίτη, ἀποτελεῖ συνάμα καὶ θλιβερὴ διαπίστωση γιὰ τὸν ἐλάχιστο ἀριθμὸ τῶν ἀληθινῶν Ἰσραηλιτῶν ποὺ εἶχαν ἀπομείνει. Γι’ αὐτὸ καὶ ὁ Κύριος, χαίροντας ἀναβοᾷ· «ἴδε, ἀληθῶς Ἰσραηλίτης!». Ἰδοὺ ἕνας ἀληθινὸς ἀνάμεσα σὲ πολλοὺς ψεύτικους! Ἰδοὺ κάποιος ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι μόνον κατ’ ὄνομα Ἰσραηλίτης ἀλλὰ καὶ κατὰ πνεῦμα! Μολονότι ὁ Κύριος μποροῦσε ἐξ ἀποστάσεως νὰ διαγνώσει τὴν ἀμφιβολία περὶ Ἑαυτοῦ, τὴν ὁποία ὁ Ναθαναὴλ ἐξέφρασε στὸν Φίλιππο, ἐπαινεῖ ὅμως τὸν Ναθαναὴλ ὡς ἀληθῆ Ἰσραηλίτη δίχως δόλο.
.      Μήπως τὸν ἐπαινεῖ γιὰ νὰ τὸν προσεταιρισθεῖ; Ὄχι, ἀλλὰ ὁ καρδιογνώστης δὲν σταματᾷ στοὺς λόγους μὰ βλέπει στὴν καρδιὰ τοῦ ἀνθρώπου. Ἐμεῖς δὲν βλέπουμε καὶ οὔτε μποροῦμε στὶς σελίδες τοῦ Εὐαγγελίου νὰ διαβάσουμε ὅτι ὁ Ναθαναὴλ ἦταν ἄνθρωπος δίχως δόλο ἀλλὰ ὁ Κύριος ἔβλεπε στὴν καρδιὰ καὶ τὸ διάβασε αὐτὸ μέσα της. Ἴσως οἱ ὑπόλοιποι ἀπόστολοι ποὺ περιέβαλαν τὸν Χριστὸ νὰ ἔμειναν ἀπορημένοι μὲ τὰ ἐπαινετικὰ τοῦτα λόγια τοῦ Χριστοῦ, ἀλλὰ Ἐκεῖνος ἄφησε τὸν χρόνο νὰ ἀποκαλύψει τὸ ἀληθὲς τοῦ ἐπαίνου Του. Ἀκόμα καὶ ὁ ἴδιος ὁ Ναθαναὴλ ἐξεπλάγη μὲ τὸν ἀναπάντεχο αὐτὸ ἔπαινο, καὶ

συνεχίζεται

ΠΗΓΗ: Ὁμιλίες στὴν Κυριακὴ τῆς Ὀρθοδοξίας, ἐκδ. «ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΚΥΨΕΛΗ»
Στοιχειοθεσία «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»

 

, , , , ,

Σχολιάστε