Ἄρθρα σημειωμένα ὡς Μ. Πέμπτη

TΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΣΤΑΥΡΩΣΕΩΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΟΥ XΡΙΣΤΟΥ (ὁ Γολγοθάς, ὁ σταυρός, τό ξύλο, ἡ κτίση, τό σῶμα τοῦ Χριστοῦ)

H ΣTAYPΩΣH TOY XPIΣTOY
Tά στοιχεῖα τῆς σταυρώσεως
καί τοῦ θανάτου τοῦ Xριστοῦ

ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸ βιβλίο
τοῦ Μητροπ. Ἀχελώου Εὐθυμίου
«ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΑ ΠΑΝΤΑ»
(Ὀρθόδοξη Σωτηριολογία)
ἐκδ. «ΤΗΝΟΣ», Ἀθῆναι 1996, σελ. 119-122

Ἠλ. στοιχειοθ. «Χριστ.  Βιβλιογρ.»

βλ. σχετ.: Η “ΜΟΝΟΜΑΧΙΑ” ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΔΙΑΒΟΛΟ ΠΑΝΩ ΣΤΟΝ ΓΟΛΓΟΘΑ-1 «Ἐπάνω στόν Γολγοθά δόθηκε ἡ μεγαλύτερη μάχη τῆς ἱστορίας».
Η “ΜΟΝΟΜΑΧΙΑ” ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΔΙΑΒΟΛΟ ΠΑΝΩ ΣΤΟΝ ΓΟΛΓΟΘΑ-2 «Aὐτό ἦταν τό μέγιστο στρατηγικό σφάλμα»

.                 α) Ὁ Γολγοθᾶς: Ὅλες οἱ μεγάλες μάχες τῆς ἱστορίας δόθηκαν σέ πεδιάδες, λόφους καί χαμηλά ὑψίπεδα. Ἡ μεγαλύτερη μάχη ὅλων τῶν ἐποχῶν, γιά τήν οὐσιαστική ἀπελευθέρωση καί λύτρωση ὁλόκληρου τοῦ ἀνθρωπίνου γένους ἔμελλε νά δοθεῖ πάνω στό γυμνό καί βραχώδη λόφο τοῦ Γολγοθᾶ, λίγο πιό ἔξω ἀπό τήν πόλη τῆς Ἰερουσαλήμ! Ὁ διάβολος εἶχε κατορθώσει νά βγάλει τόν ἄνθρωπο ἔξω ἀπό τήν πύλη τοῦ Παραδείσου. Ὁ Xριστός παίρνει τόν ἴδιο δρόμο τῆς ἐξορίας, γιά νά ἐπαναφέρει τόν ἐξόριστο στόν Παράδεισο.
.                 Ὁ Γολγοθάς λεγόταν καί ἦταν «κρανίου τόπος» (Mατθ. κζ´ 33). Ὁ διάβολος εἶχε ἐπίσης κατορθώσει νά μετατρέψει τήν γῆ σέ ἕνα ἀπέραντο νεκροταφεῖο ἀνθρώπινων κρανίων. Ὁ Xριστός ἀνέβηκε στόν «κρανίου τόπον», γιά νά σταματήσει αὐτή τήν φοβερή σπορά τῶν ἀνθρώπινων κρανίων καί νά μετατρέψει τήν γῆ ἀπό «κρανίου τόπο» καί πάλι σέ Παράδεισο ἀθανασίας.

.                 β) Ὁ σταυρός, ὡς ὄργανο θανατικῆς ἐκτέλεσης: Oἱ Pωμαῖοι καί ἄλλοι ἀρχαῖοι λαοί χρησιμοποιοῦσαν τό σταυρό, ὡς ὄργανο θανατικῆς ἐκτέλεσης. Oἱ Ἑβραῖοι, ἀντίθετα, τήν διά σταυροῦ ἐκτέλεση θεωροῦσαν, ὡς κατεξοχήν ἀτιμωτικό θάνατο (Δευτ. κα´ 23). Kαί τοῦτο, διότι τό κρέμασμα τοῦ καταδίκου στόν ἀέρα ἦταν ἕνα εἶδος ἔσχατης ἀποδοκιμασίας τοῦ ἀνθρώπου ἀπό τόν χῶρο τῆς γῆς (προβλ. Ψαλμ. 21:68), ἕνα πέταγμα στό κενό. Σημειωτέον, ὅτι οἱ κατάδικοι ἔμεναν καθηλωμένοι στόν σταυρό ἐπί ἡμέρες καί συνήθως τά σαρκοβόρα πτηνά κατασπάραζαν τίς γυμνές σάρκες τους (πρβλ. τόν Προμηθέα Δεσμώτη)!

.                 γ) Tό ξύλο τοῦ δένδρου, ὡς ὑλικό τοῦ σταυροῦ: Ὁ σταυρός, ὡς ὄργανο θανατικῆς ἐκτέλεσης κατασκευαζόταν μέ ἤ ἀπό κορμούς δέντρων. Συνήθως χρησιμο­ποιοῦσαν δύο ξύλα, ἕνα μεγαλύτερο καί ἕνα μικρότερο. Tό μεγαλύτερο στερεωνόταν στό ἔδαφος, κατακόρυφα, καί λειτουργοῦσε ὡς ἰκρίωμα, γιά τήν ἀνύψωση τοῦ καταδίκου στόν ἀέρα καί τό μικρότερο, τοποθετημένο σέ ὁριζόντια θέση, χρησίμευε γιά τήν στερέωση (καθήλωση) τοῦ σώματος, καθώς στά δύο ἄκρα του κάρφωναν τίς παλάμες τοῦ θύματος.
.                 Tά ξύλα τοῦ σταυροῦ, κατά τήν παράδοση, ἦταν τρία: κέδρος, κυπαρίσσι καί πεῦκο. Γι’ αὐτό καί ὁ σταυρός τοῦ Xριστοῦ ὀνομάζεται «τριμερής».

.                 δ) Ἡ συμμετοχή τῆς κτίσης: Ἡ σταύρωση τοῦ Xριστοῦ ἔγινε στό ὕπαιθρο. Ὁ σταυρός του στήθηκε στόν γυμνό λόφο τοῦ Γολγοθᾶ. Aὐτό σημαίνει ὅτι ἡ ἐκτέλεση τοῦ ἀναμαρτήτου Θεανθρώπου ἔγινε μέσα στόν ἐλεύθερο χῶρο τῆς κτιστῆς δημιουργίας, κάτω ἀπό τόν αἴθριο καί γαλανό οὐρανό καί «ὑπό τόν ἥλιον». Eἶναι ὅμως πολύ χαρακτηριστικό, ὅτι ἡ κτίση δέν ἔμεινε ἀδιάφορη, γιά τό μεγάλο αὐτό ἔγκλημα καί ἀνοσιούργημα. Ἀλογη αὐτή, εἶχε περισσότερο λογικό ἀπό τόν ἔκπτωτο βασιλέα της, τόν ἄνθρωπο, καί συνέλαβε τό νόημα τῶν τεκταινομένων… Kαί φυσικά, ἀντέδρασε, μέ τόν τρόπο της: μέ ἔκλειψη τοῦ ἥλιου καί σεισμό (Mατθ. κζ´51-52. Mαρ. ιε´ 33. Λουκ. κγ´ 44).

.                 ε) Tό παθητό καί θνητό σῶμα τοῦ Xριστοῦ: Bασική διδαχή τῆς ὀρθοδόξου Σωτηριολογίας εἶναι ὅτι τό πάθος καί τόν σταυρικό θάνατο ὑπέστη μόνο ἡ ἀνθρώπινη φύση τοῦ Xριστοῦ, ἡ «σάρξ» τοῦ Xριστοῦ, τό παθητό καί θνητό σῶμα του, ὅπως εἴπαμε, ἐνῶ ἡ θεία φύση του «ἔμεινεν ἀπαθής», ἔξω δηλαδή ἀπό τήν δοκιμασία, τόν πόνο καί τόν θάνατο. Ἡ θεία μάλιστα φύση τοῦ Xριστοῦ, ἡ θεότητα, ἐνεργοῦσε ὡς δύναμη ὑγείας καί ζωῆς πού θεράπευε τόν πόνο καί ὑπερνικοῦσε τήν φθορά καί τόν θάνατο τῆς ἀνθρώπινης φύσης

Advertisements

, , ,

Σχολιάστε

ΛOΓOΣ ΠAPAINETIKOΣ Tῌ AΓIᾼ KAI MEΓAΛῌ ΠEMΠTῌ ΤΟΥ ΕΝ ΑΓΙΟΙΣ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ «μηδεὶς ἀμεταμέλητος, ἢ ἀνέτοιμος, ἢ ἀνάξιος προσελθών, μεταλάβῃ τῶν φοβερῶν καὶ ἀχράντων αὐτοῦ μυστηρίων».

ΛOΓOΣ ΠAPAINETIKOΣ Tῌ AΓIᾼ KAI MEΓAΛῌ ΠEMΠTῌ

ΤΟΥ ΕΝ ΑΓΙΟΙΣ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ
Ἀπὸ τὸ Μέγα Εὐχολόγιον τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας

Ἠλ. στοιχειοθ. «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ»
(πρώτη ἀνάρτηση στὸ Διαδίκτυο)

.              Ἀγαπητοί μου ἀδελφοὶ καὶ παμπόθητοι, οἱ συναθροισθέντες ἐν ἁγίᾳ τοῦ Θεοῦ Ἑκκλησίᾳ, πρὸς τὸ λατρεῦσαι Θεῷ ζῶντι, ἐν ὁσιότητι καὶ δικαιοσύνῃ, καὶ τῶν ἁγίων, ἀχράντων καί ἀθανάτων, φρικτῶν μυστηρίων τοῦ Χριστοῦ, μετά φόβου μετασχεῖν, ἀκούσατε ἐμοῦ τοῦ ταπεινοῦ καὶ ἀναξίου. Οὐ γὰρ ἐγώ εἰμι ὁ λαλῶν καὶ ὁ διδάσκων ἡμᾶς, ἀλλ᾽ ἡ χάρις τοῦ παναγίου καὶ ζωοποιοῦ Πνεύματος. Οὐ γὰρ ἀπ᾽ ἐμαυτοῦ λαλῶ, ἀλλ᾽ ὡς ἐδιδάχθην παρὰ τῶν θείων Κανόνων, καὶ Θεοφόρων Πατέρων, καὶ ὡς παρέλαβεν ἡ Ἐκκλησία παρὰ τῶν θεοσόφων καὶ θείων Ἀποστόλων· οὕτω δὴ αὐτός φημι ἐγώ, ὁ ταπεινὸς καὶ πάντων ἐλαχιστότερος. Τὰς πράξεις ὑμῶν οὐ γινώσκω, τὰ ἐπιτηδεύματα ἀγνοῶ· καὶ διὰ τοῦτο τῷ τοῦ Θεοῦ φόβῳ βαλλόμενος, παραγγέλλω ἑνὶ ἑκάστῳ ὑμῶν, ἀνδράσι τε καὶ γυναιξί, μικροῖς τε καὶ μεγάλοις· μηδεὶς ἐξ ὑμῶν, ἔνοχος ἁμαρτίας ὑπάρχων, ὑπὸ τῆς ἰδίας κατηγορούμενος συνειδήσεως, πρὶν μετανοῆσαι καὶ ἐξομολογήσασθαι, τολμήσῃ καταφρονητικῶς προσελθεῖν, καὶ ἅψασθαι τοῦ θείου τούτου Πυρός· ὁ γὰρ Θεὸς ἡμῶν, πῦρ καταναλίσκον ἐστί· καὶ τῶν μὲν ἐκ πίστεως καὶ φόβου προσερχομένων, ὡς Θεῷ καὶ Βασιλεῖ καὶ Κριτῇ πάντων ἡμῶν, φλογίζει καὶ κατακαίει τὰς ἁμαρτίας, τὰς δὲ ψυχὰς φωτίζει καὶ ἁγιάζει· τῶν δὲ ἀπίστων, καὶ μετὰ ἀναισχυντίας προσερχομένων, φλογίζει καὶ κατακαίει τὰς ψυχὰς καὶ τὰ σώματα. Διὰ τοῦτο ἐν ὑμῖν πολλοὶ ἀσθενεῖς καὶ ἄρρωστοι κοιμῶνται, τουτέστιν, ἀποθνήσκουσι πολλοὶ ἀνεξαγόρευτοι καὶ ἀμετανόητοι. Καὶ λοιπόν, ἀδελφοί μου, παρακαλῶ ὑμᾶς, καὶ λέγω· μηδεὶς ὀμνύων, ἢ ἐπίορκος, ἢ ψεύστης, ἢ κατάλαλος, ἢ πόρνος, ἢ μοιχός, ἢ ἀρσενοκοίτης, ἢ ἅρπαξ, ἢ μέθυσος, ἢ λοίδορος, ἢ μῖσος ἔχων κατὰ τοῦ ἀδελφοῦ, ἢ φόνον πεποιηκώς, ἢ μάγος, ἢ γόης, ἢ φαρμακός, ἢ ἐπαοιδός, ἢ μάντις, ἢ λῃστής, ἢ μανιχαῖος, ἀνεξαγόρευτος καὶ ἀνέτοιμος προσ­έλθῃ, τῶν φρικτῶν τοῦ Χριστοῦ μυστηρίων, ἢ ἅψασθαι, ἢ προσ­εγγίσαι· φοβερὸν γὰρ τὸ ἐμπεσεῖν εἰς χεῖρας Θεοῦ ζῶντος· τομώτερος γάρ ἐστιν ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ ὑπὲρ μάχαιραν δίστομον, διϊκνούμενος μέχρις ἁρμονιῶν, καὶ μυελῶν, καὶ ὀστέων, καὶ ἐννοιῶν καὶ καρδιῶν. Βλέπετε οὖν ἀδελφοί μου, μηδεὶς ἀμεταμέλητος, ἢ ἀνέτοιμος, ἢ ἀνάξιος προσελθών, μεταλάβῃ τῶν φοβερῶν καὶ ἀχράντων αὐτοῦ μυστηρίων· αὐτὸς γάρ φησιν· Ἐγώ εἰμι, καὶ οὐκ ἔστι Θεὸς πλὴν ἐμοῦ· ἐγὼ ἀποκτενῶ, καὶ ζῇν ποιήσω· καὶ οὐκ ἔστιν, ὃς ἐξελεῖται ὑμᾶς ἐκ τῶν χειρῶν μου· αὐτὸς γάρ ἐστιν ὁ Βασιλεὺς τῶν αἰώνων· αὐτῷ πρέπει πᾶσα δόξα, τιμή, καὶ προσκύνησις, τῷ Πατρὶ καὶ τῷ Yἱῷ καὶ τῷ Ἁγίῳ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων, ἀμήν.

, ,

Σχολιάστε

«Τῌ ΜΥΣΤΙΚῌ ΕΝ ΦΟΒῼ ΤΡΑΠΕΖῌ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΑΝΤΕΣ ΠΑΝΤΕΣ»


«Τῌ ΜΥΣΤΙΚῌ ΕΝ ΦΟΒῼ ΤΡΑΠΕΖῌ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΑΝΤΕΣ ΠΑΝΤΕΣ»

(Θεολογικὸ σχόλιο στὸ περιεχόμενο
καὶ τὸ νόημα τῆς Μεγάλης Πέμπτης)

.         «Τῇ Ἁγίᾳ καὶ Μεγάλῃ Πέμπτῃ οἱ τὰ πάντα καλῶς διαταξάμενοι θεῖοι Πατέρες, ἀλληλοδιαδόχως ἔκ τε τῶν θείων Ἀποστόλων καὶ τῶν ἱερῶν Εὐαγγελίων παραδεδώκασιν ἡμῖν τέσσαρά τινα ἑορτάζειν· τὸν ἱερὸν Νιπτῆρα, τὸν Μυστικὸν Δεῖπνον (δηλαδὴ τὴν παράδοσιν τῶν καθ᾽ ἡμᾶς φρικτῶν Μυστηρίων), τὴν ὑπερφυᾶ Προσευχὴν καὶ τὴν Προδοσίαν αὐτήν». Αὐτὸ εἶναι τὸ συναξάρι τῆς Μεγάλης Πέμπτης. Ἡ ἁγία μας Ἐκκλησία τιμᾶ τὴν ἁγία αὐτὴ ἡμέρα ὅσα ἔλαβαν χώρα στὸ ὑπερῶο τῆς Ἱερουσαλὴμ καὶ ὅσα ἀκολούθησαν μετὰ τὸν Μυστικὸ Δεῖπνο.
.           Τὸ Θεῖο Δράμα ὁδεύει πρὸς τὴν ὁλοκλήρωσή του. Ὁ ἑκουσίως καὶ ἀδίκως Παθὼν γιὰ τὴ δική μας σωτηρία Κύριος γνωρίζει ὅτι ἔφτασε τὸ τέλος τῆς ἐπὶ γῆς παρουσίας Του. Ἡ προδοσία τοῦ ἀγνώμονα μαθητῆ, ἡ σύλληψη, οἱἐξευτελισμοί, τὸ ψευδοδικαστήριο, ἡ καταδίκη καὶὁ σταυρικὸς θάνατος εἶναι θέμα ὡρῶν. Ὡς ἄνθρωπος αἰσθανόταν τὸ διὰ τῆς θυσίας Του βαρὺ φορτίο τῆς ἀπολυτρώσεως τοῦ ἀνθρωπίνου γένους καὶ γι᾽ αὐτὸἀγωνιοῦσε ὑπερβαλλόντως. Δὲν τὸν ἐνδιέφερε τὸ δικό Του μαρτύριο καὶ ὁ θάνατος, ἀλλὰ ἡ συνέχιση τοῦ σωτηριώδους ἔργου Του.
.         Γι᾽ αὐτὸ λοιπὸν ἀφιέρωσε τὸ βράδυ τῆς προπαραμονῆς τοῦ ἐπικείμενου ἰουδαϊκοῦ Πάσχα καὶ παραμονὴ τῆς δικῆς Του σταυρικῆς θανῆς στοὺς ἀγαπημένους Του μαθητές. «Ἐπιθυμία ἐπεθύμησα τοῦτο τὸ πάσχα φαγεῖν μεθ᾽ ὑμῶν πρὸ τοῦ με παθεῖν» (Λουκ. κβ´ 15) τοὺς εἶπε. Ἤθελε νὰ φάγει γιὰ τελευταία φορὰ μαζί τους. Μὰ τὸ σπουδαιότερο νὰ τοὺς ἀφήσει τὶς τελευταῖες παρακαταθῆκες Του καὶ πάνω ἀπ᾽ ὅλα νὰ τελέσει τὸν Μυστικὸ Δεῖπνο, νὰ παραδώσει τὴν ὑπερφυᾶ Θεία Εὐχαριστία, ἡ ὁποία θὰ τελεῖται στὸ διηνεκές, ὡς ἡ ἀέναη πραγματικὴ παρουσία Του στὴν Ἐκκλησία.
.           Στὸ ὑπερῶο τῆς Ἱερουσαλὴμ μέσα σὲ ἀτμόσφαιρα ἔντονης συγκινήσεως καὶ εἰς ἔνδειξη πραγματικῆς καὶ ἄδολης ἀγάπης, ἔσκυψε ὡς δοῦλος ὁ Κύριος καὶ ἔπλυνε τὰ πόδια τῶν μαθητῶν Του. Μὲ τὴν πράξη Του αὐτὴ ἤθελε νὰ διδάξει ἔμπρακτα τὸ πρωταρχικὸ χρέος τῆς ἀλληλοδιακονίας τῶν ἀνθρώπων. «Ὁ μείζων ἐν ὑμῖν γινέσθω ὡς ὁ νεώτερος, καὶὁἡγούμενος ὡς ὁ διακονῶν» (Λουκ. κβ´ 25), ἄφησε ὡς ὕψιστη ἐντολὴ γιὰ τὶς κατοπινὲς ἀνθρώπινες γενεές. Κατόπιν κάθισαν στὸ τραπέζι τοῦ δείπνου. Ὁ Κύριος θέλησε κατ᾽ ἀρχὴν νὰ ξεκαθαρίσει τὴν ὑπόθεση τοῦ προδότη μαθητῆ. Δὲν ἦταν δυνατὸν νὰ καθίσει ὁἄνομος ἐκεῖνος μαζί τους στὴν παράδοση τοῦ φρικτοῦ Μυστηρίου τῆς Θείας Εὐχαριστίας, πολλῷ δὲ μᾶλλον νὰ κοινωνήσει σὲ αὐτό. Λέγει λοιπὸν «Εἷς ἐξ ὑμῶν παραδώσει με ὁἐσθίων μετ᾽ ἐμοῦ» (Μάρκ. ιδ´18, Ἰωάν.ιγ´ 22). Τὰ λόγια αὐτὰ ἔφεραν ἀναστάτωση στοὺς μαθητές. Δὲν περίμεναν νὰ ἀκούσουν τέτοια φοβερὴ ἀγγελία καὶ ἄρχισαν νὰ διερωτῶνται: ποιός ἄραγε εἶναι αὐτός; Ὁ ἀγαπημένος μαθητὴς Ἰωάννης πέφτοντας στὸν τράχηλο τοῦ Διδασκάλου ρώτησε ἐξ ὀνόματος ὅλων: «Κύριε τίς ἐστιν»; καὶ ὁ Κύριος ἀπάντησε: «Ἐκεῖνος ἐστιν ᾧἐγὼ βάψας τὸ ψωμίον ἐπιδώσω» (Ἰωάν. ιγ´ 26). Καὶ βουτώντας τεμάχιο ἄρτου στὸ φαγητὸ τὸἔδωσε στὸν Ἰούδα. Αὐτὸς τὸ ἔφαγε καὶ ταυτόχρονα «εἰσῆλθεν εἰς ἐκεῖνον ὁ Σατανᾶς» (Ἰωάν. ιγ´ 27). Ὁ Ἰησοῦς τοῦ εἶπε: «ὃ ποιεῖς, ποίησον τάχιον» (Ἰωάν. ιγ´ 27). Ὁ προδότης μαθητὴς ἔφυγε βιαστικά, ἀπομακρυνθεὶς γιὰ πάντα ἀπὸ τὴ χορεία τῶν μαθητῶν καὶ ἀπὸ τὴν κοινωνία τοῦ Θείου Διδασκάλου. «Ἦν δὲ νὺξ» προσθέτει ὁ Ἰωάννης. «Νὺξ πραγματική, τονίζει σύγχρονος συγγραφέας, ἀλλὰ καὶ νὺξ πνευματικὴἐν τῇ ψυχῇ τοῦἸούδα, ἐν ᾗ τὸ φῶς τοῦ θείου Πνεύματος διὰ παντὸς ἐσβέσθη»!
.           Μετὰ ἀπὸ αὐτὸὁ Κύριος προέβη στὴ σύσταση τοῦ Μυστηρίου τῆς Θείας Εὐχαριστίας. Ἔλαβε ἄρτο καὶ ἀφοῦ εὐχαρίστησε ἔκοψε αὐτὸν σὲ τεμάχια καὶ ἔδωκε στοὺς μαθητὲς του λέγοντας: «Λάβετε, φάγετε, τοῦτόἐστι τὸ σῶμα μου», τὸἀληθινὸ τὸ πραγματικό, «τὸὑπὲρ ὑμῶν διδόμενον» (Λουκ. κβ´ 19). Ὕστερα πῆρε τὸ ποτήριο τῆς εὐλογίας, ποὺ ἦταν γεμάτο μὲ οἶνο, καὶ ἀφοῦ ἀνέπεμψε εὐχαριστήριο δέηση στὸν Θεὸ Πατέρα ἔδωκε στοὺς μαθητές Του λέγοντας: «Πίετε ἐξ αὐτοῦ πάντες· τοῦτο γάρ ἐστι τὸ αἷμα μου, τὸ τῆς Καινῆς Διαθήκης, τὸ περὶ πολλῶν ἐκχυνόμενον εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν» (Ματθ. κϛ´ 28, Μάρκ. ιδ´ 24).
.       Ἀφοῦ κοινώνησαν ὅλοι καὶ ἔφαγαν, ὁ Κύριος μίλησε καὶἀπηύθυνε τὴν τελευταία ἀποχαιρετιστήρια ὁμιλία Του στοὺς μαθητές Του. Ὁ Εὐαγγελιστὴς Ἰωάννης διασώζει στὸ Εὐαγγέλιό Του ὁλόκληρη αὐτὴ τὴν ἐκτενῆὁμιλία στὰ κεφάλαια 13-16. Ὁ τρόπος τῆς ὁμιλίας προδίδει στὸν Κύριο δραματικὴ ἔκφραση. Ὡς ἄνθρωπος μπροστὰ στὸ μαρτύριο, τὸ ὁποῖο γνωρίζει ὡς Θεὸς ἀγωνιᾶ καὶ λυπᾶται. Ἀρχίζει μὲ τὸ «Νῦν ἐδοξάσθη ὁ υἱὸς τοῦἀνθρώπου καὶὁ Θεὸς ἐδοξάσθη ἐν αὐτῷ» (Ἰωάν. ιγ´ 31). Τὰ παθήματα ποὺ θὰἀκολουθήσουν καὶ ἡ ταπείνωση θὰ εἶναι ἡ δόξα τοῦ Υἱοῦ καὶ συνάμα αὐτὴ θὰ εἶναι ἡ δόξα τοῦ Πατέρα. Οἱἀλήθειες καὶ οἱἠθικὲς ἰδέες τῆς ὁμιλίας τὴν καθιστοῦν πραγματικὰ μοναδική. Ἡ τρυφερότητα πρὸς τοὺς μαθητές Του εἶναι ἔκδηλη, τοὺς ἀποκαλεῖ «τεκνία». Κύριο χαρακτηριστικό τῆς ὁμιλίας εἶναι ἡ προτροπὴ γιὰ ἑνότητα καὶ ἀγάπη μεταξὺ τῶν μαθητῶν καὶ κατ᾽ ἐπέκταση ὅλων τῶν ἀνθρώπων. «Ἐντολὴν καινὴν δίδωμι ὑμῖν ἵνα ἀγαπᾶτε ἀλλήλους» (Ἰωάν. ιγ´ 3) καὶ «Εἰρήνην ἀφίημι ὑμῖν, εἰρήνην τὴν ἐμὴν δίδωμι ὑμῖν» (Ἰωάν. ιδ´ 27).
.           Μετὰ ἀκολούθησε ἡ περίφημη ἀρχιερατικὴ προσευχὴ τοῦ Κυρίου. Προσεύχεται στὸν Οὐράνιο Πατέρα γιὰ τὴν ἑνότητα τῶν μαθητῶν Του. Δὲν εὔχεται νὰ τοὺς ἄρει ὁ Θεὸς Πατέρας ἀπὸ τὸν κόσμο, ἀλλὰ νὰ τοὺς διαφυλάξει ἀπὸ τὸν πονηρὸ καὶ τὰ ἔργα του.
.           Ἀφοῦ περατώθηκε καὶ ἡ προσευχὴ ἡ νύχτα εἶχε προχωρήσει ἀρκετά. Ὁ Ἰησοῦς πῆρε τοὺς μαθητές Του καὶ πῆγε στὸὍρος τῶν Ἐλαιῶν, σὲ ἕνα πραγματικὰ εἰδυλλιακὸ κα ὶἥσυχο τόπο, λίγο ἔξω ἀπὸ τὴ μεγάλη πόλη. Ἐκεῖ ὑπῆρχε κῆπος,στὸν ὁποῖο μπῆκε μὲ τοὺς μαθητές Του γιὰ νὰ προσευχηθεῖ (Ἰωάν. ιη´1). Νὰ μείνει μόνος «ἐνώπιος ἐνωπίῳ» μὲ τὸν Οὐράνιο Πατέρα καὶ νὰἀντλήσει δύναμη γιὰ τὴ μεγάλη δοκιμασία, ποὺ Τὸν περίμενε. Ὁ τρόπος τῆς προσευχῆς ἦταν δραματικός. Ὡς ἄνθρωπος ἀγωνιοῦσε γιὰ τὸἐπερχόμενο πάθος. «Περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου» (Ματθ. κϛ´ 38) εἶπε στοὺς μαθητές Του. «Παρελθέτω ἀπ᾽ ἐμοῦ τὸ ποτήριον τοῦτο» (Ματθ. κϛ´ 39) παρακαλοῦσε τὸν Πατέρα καὶ «ἐγένετο δὲὁἱδρὼς αὐτοῦὡσεὶ θρόμβοι αἵματος καταβαίνοντος ἐπὶ τὴν γῆν» (Λουκ. κβ´ 45). Μάταια προσπαθοῦσε νὰ νικήσει τὴ νωθρότητα τῶν μαθητῶν Του, οἱὁποῖοι δὲν μποροῦσαν νὰ κατανοήσουν τὴν κρισιμότητα τῶν δραματικῶν ἐκείνων στιγμῶν, καὶἔπεφταν σὲ βαθὺὕπνο.
.           Κάποια στιγμὴ ἀκούστηκαν φωνὲς καὶ θόρυβος πολύς. Ἔφτασαν οἱ στρατιῶτες μὲ ὁδηγὸ τὸν Ἰούδα,γιὰ νὰ συλλάβουν τὸν Ἰησοῦ. Χαρακτηριστικὸ σύνθημα ὁ ἀσπασμὸς τοῦ Διδασκάλου ἀπὸ τὸν Προδότη (Λουκ. κβ´ 48). Ὁ Πέτρος χρησιμοποιεῖ βία, κόβει τὸἀφτὶ τοῦ στρατιώτη Μάλχου (Ἰωάν. ιη´ 11). Παρ᾽ ὅλα αὐτὰ ἡ σύλληψη πραγματοποιεῖται. Ὁ Κύριος δέσμιος ὁδηγεῖται σὲὁλονύκτιες ψεύτικες δίκες γιὰ νὰ καταδικαστεῖ καὶ νὰ σταυρωθεῖ.
.           Τὰ γεγονότα ποὺἔλαβαν χώρα τὴ Μεγάλη Πέμπτη ἔχουν τεράστια σωτηριολογικὴ σημασία γιά μᾶς. Πρῶτ᾽ ἀπ’ ὅλα ἡἑκούσια πορεία τοῦ Κυρίου πρὸς τὸ Πάθος φανερώνει τὴν ἄμετρη θεία εὐσπλαγχνία καὶἀγάπη γιὰ τὸν πεσόντα ἄνθρωπο. Ἡὁλοκληρωτικὴ νίκη τῆς ἁμαρτίας, τῆς φθορᾶς καὶ τοῦ θανάτου μποροῦσε νὰ πραγματοποιηθεῖ μόνο μὲ τὸν σταυρικὸ θάνατο τοῦ ἀναμάρτητου Χριστοῦ. Μόνο τὸ τίμιο αἷμα τοῦ Μεγάλου Ἀθώου μποροῦσε νὰ καθαρίσει κάθε ρύπο ἁμαρτίας σὲὅλους τοὺς ἀνθρώπους ὅλων τῶν ἐποχῶν. Μόνο αὐτὸ μποροῦσε νὰ φέρει τὴν καταλλαγὴ καὶ τὴν ἰσορροπία, ποὺ εἶχε διαταράξει σοβαρὰ τὸ κακὸ καὶἡἁμαρτία.
.         Ὑπέροχο πραγματικὰ εἶναι καὶ τὸὑμνολογικὸ περιεχόμενο τῆς ἁγίας αὐτῆς ἡμέρας. Δημοφιλὲς εἶναι τὸἀρκτικὸ τροπάριο «Ὅτε οἱἔνδοξοι μαθηταί…», μέσῳ τοῦ ὁποίου παροτρύνονται οἱ πιστοὶ νὰ ἀποφύγουν τὰ πάθη τοῦ προδότη Ἰούδα. Ἐπίσης ὁ κανόνας, ποίημα τοῦ Κοσμᾶ τοῦ μοναχοῦἀποτελεῖἕνα κορυφαῖο ποίημα τῆς Ἐκκλησίας μας. Στὸ κοντάκιο «Τὸν ἄρτον λαβὼν εἰς χεῖρας ὁ προδότης…» ποίημα τοῦ περιφήμου Ρωμανοῦ, ἀποτυπώνεται μὲἀκρίβεια ἡ δολιότητα καὶἡἀθλιότητα τοῦἸούδα. Ὁ Οἶκος, ποίημα τοῦ Συμεὼν τοῦὙμνογράφου, καλεῖ τοὺς πιστοὺς νὰ μιμηθοῦν τοὺς μαθητὲς τοῦ Χριστοῦ καὶ νὰ προσέλθουν στὴν πνευματικὴ τράπεζα «καθαραῖς ταῖς ψυχαῖς», νὰ ζήσουν τὸ μυστήριο τῆς ἀπολύτρωσης. Ἐκπληκτικὰ τροπάρια εἶναι τὰ στιχηρὰ τῶν Αἴνων «Συντρέχει λοιπὸν τὸ συνέδριον τῶν Ἰουδαίων…» ποίημα Κοσμᾶ τοῦ μοναχοῦ, «Ἰούδας ὁ παράνομος ὁ βάψας ἐν τῷ δείπνῳτὴν χεῖρα…», «Ἰούδας ὁ προδότης δόλιος ὤν…» κλπ., ποιήματα Ἰωάννου τοῦ μοναχοῦ, ἱστοροῦν τὴν προδοσία τοῦἀγνώμονα μαθητῆ. Ὑπέροχο εἶναι ἀκόμα καὶ τὸ δοξαστικὸ «Ὃν ἐκήρυξεν Ἀμνὸν Ἠσαΐας ἔρχεται ἐπὶ σφαγὴν ἑκούσιον…». Καταπληκτικὰ εἶναι ἐπίσης καὶ τὰἀπόστιχα τροπάρια, ποιήματα τοῦ πατριάρχου Μεθοδίου, «Σήμερον τὸ κατὰ τοῦ Χριστοῦ πονηρὸν συνήχθη συνέδριον…», «Σήμερον ὁ Ἰούδας τὸ τῆς φιλοπτωχείας κρύπτει προσωπεῖον…», καὶ « Μηδείς, ὦ πιστοί, τοῦ δεσποτικοῦ δείπνου ἀμύητος…», παρουσιάζουν κατὰ τρόπο ποιητικότατο τὴν σύλληψη καὶ τὴν ψευδοδίκη τοῦ Κυρίου. Θαυμαστὸ εἶναι ἀκόμα καὶ τὸ δοξαστικὸ τῶν ἀποστίχων «Μυσταγωγῶν σου Κύριε…» μὲ τὸὁποῖο καλοῦνται οἱ μαθητές Του ἀπὸ Αὐτὸν νὰ γίνουν διάκονοι τῶν ἀνθρώπων, ὅπως Ἐκεῖνος.
.         Αὐτὴ ἡ Μεγάλη Θυσία μπορεῖ νὰἔχει πρακτικὰἀποτελέσματα στὴν Ἐκκλησία, μέσῳτῆς Θείας Εὐχαριστίας, τὴν ὁποία παρέδωσε ὁ Κύριος τὴ σημερινὴ ἡμέρα στοὺς μαθητές Του καὶ μέσῳ αὐτῶν στὴν Ἐκκλησία. Ἡ ἀπολυτρωτικὴ Θυσία τοῦ Σταυροῦ συνεχίζεται στὸ διηνεκὲς στὶς ἅγιες Τράπεζες τῶν ναῶν, ὡς ἡ κυριότερη ἁγιαστικὴ πράξη τῆς Ἐκκλησίας μας. Ὁ Κύριος εἶναι παρὼν στὴν Ἐκκλησία Του μέσῳ τοῦ ἱεροῦ Μυστηρίου τῆς Θείας Εὐχαριστίας. Ἐμεῖς γινόμαστε ὀργανικά, πραγματικά, μέλη τοῦ μυστικοῦ Του Σώματος μὲ τὴν Κοινωνία τοῦ ἁγίου Σώματός Του. Ἔτσι συντελεῖται ἡ σωτηρία μας.

 

ΠΗΓΗ: agiameteora.net

, ,

Σχολιάστε

«ΤΟΥ ΔΕΙΠΝΟΥ ΣΟΥ ΤΟΥ ΜΥΣΤΙΚΟΥ» εἰς Ἦχον Δ´- “Ἅγια” [Πέτρου Λαμπαδαρίου]

Σχολιάστε