Ἄρθρα σημειωμένα ὡς Λ. Σκόντζος

ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΕΣ Ἀναφορά στόν βίο καί στό ἔργο τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν, τῶν φωτεινῶν ὁροσήμων τοῦ παγκοσμίου πολιτισμοῦ.

ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΕΣ

Ἀναφορά στόν βίο καί στό ἔργο τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν,
τῶν φωτεινῶν ὁροσήμων τοῦ παγκοσμίου πολιτισμοῦ.
Τοῦ Λάμπρου Κ. Σκόντζου, Θεολόγου – Καθηγητοῦ.

.               Ἡ ἑλληνικὴ παιδεία καὶ ὁ πολιτισμὸς ἔχουν τὴ δική τους ἑορτή. Στὶς 30 Ἰανουαρίου ἑορτάζουν μαζὶ μὲ τὴν Ἐκκλησία μας τὴ μνήμη τριῶν ξεχωριστῶν προσωπικοτήτων τῆς παγκόσμιας ἱστορίας, τῶν ἰσαρίθμων Ἱεραρχῶν, τοῦ Μεγάλου Βασιλείου, τοῦ Γρηγορίου τοῦ Ναζιανζηνοῦ καὶ τοῦ Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου. Τιμώντας ἐκείνους, τιμᾶμε μαζὶ ὅλα τὰ εὐγενῆ ἀνθρώπινα ἐπιτεύγματα καὶ τὸν πολιτισμό, διότι αὐτοὶ τὰ βίωσαν καὶ τὰ καλλιέργησαν στὸ ἔπακρο καὶ γι’ αὐτὸ δικαίως καθιερώθηκαν προστάτες τους.
.               Ὁ Μέγας Βασίλειος γεννήθηκε στὴν Καισαρεία τῆς Καππαδοκίας τὸ 330. Οἱ γονεῖς του Βασίλειος καὶ Ἐμμέλεια, μαζὶ μὲ τὴ γιαγιά του Μακρίνα, φρόντισαν νὰ γεμίσουν τὴν ψυχή του μὲ εὐσέβεια καὶ ἀγάπη γιὰ τὴν Ἐκκλησία. Σπούδασε στὶς πιὸ ὀνομαστὲς σχολὲς τῆς ἐποχῆς του, μὲ ἀποκορύφωμα τὶς φιλοσοφικὲς σχολὲς τῶν Ἀθηνῶν. Ἐκεῖ, μαζὶ μὲ τὸ φίλο του Γρηγόριο τὸ Ναζιανζηνό, σπούδασε τέσσερα χρόνια (351- 355) φιλοσοφία, νομικά, ρητορική, γεωμετρία, ἀστρονομία, μουσικὴ καὶ ἰατρική. Ὅταν ὁλοκλήρωσε τὶς σπουδές του ἐπέστρεψε στὴν πατρίδα του καὶ ἐργάστηκε ὡς δικηγόρος καὶ δάσκαλος τῆς ρητορικῆς. Παράλληλα ἐπισκέφτηκε διάφορα ὀνομαστὰ μοναστικὰ κέντρα προκειμένου νὰ γνωρίσει τὴν μοναχικὴ ζωή. Τὸ 360 ἀποσύρθηκε μαζὶ μὲ τὸ φίλο του Γρηγόριο σὲ ἐρημικὴ τοποθεσία, κοντὰ στὸνἼρη ποταμὸ τοῦ Πόντου, ὅπου μόνασε ὣς τὸ 363 μελετώντας καὶ συγγράφοντας. Τὸ 363 χειροτονήθηκε πρεσβύτερος στὴν Καισαρεία, ἀναπτύσσοντας τεράστια φιλανθρωπικὴ δράση.
.               Τὸ 370 ἐξελέγη ἀρχιεπίσκοπος Καισαρείας τῆς Καππαδοκίας. Τότε ἀρχίζει ἕνα καταπληκτικὸ κοινωνικὸ ἔργο. Ἵδρυσε τὴν περίφημη «Βασιλειάδα», ἕνα τεράστιο συγκρότημα εὐποιΐας, τὸ ὁποῖο περιελάμβανε νοσοκομεῖο, ὀρφανοτροφεῖο, πτωχοκομεῖο, ἐπαγγελματικὲς σχολές, κ.λ.π. Μέσα σὲ αὐτὸ ἔβρισκαν καταφύγιο καὶ βοήθεια χιλιάδες ἄνθρωποι. Κατὰ τὸν φοβερὸ λιμὸ τοῦ 367 – 368 ἔσωσε ἀπὸ βέβαιο θάνατο ὅλους τοὺς φτωχοὺς τῆς εὐρύτερης περιοχῆς τῆς Καισάρειας. Ταυτόχρονα ἀνέπτυξε τεράστια ποιμαντικὴ καὶ συγγραφικὴ δράση. Ὑπῆρξε δεινὸς θεολόγος, μέγας συγγραφέας, τοῦ ὁποίου τὸ ἔργο εἶναι μέχρι σήμερα πρωτοπόρο. Ἐξαιτίας τοῦ φιλάσθενου ὀργανισμοῦ του καὶ τοῦ ἀφάνταστου κόπου τοῦ ἔργου του πέθανε νέος 49 ἐτῶν στὶς 31 Δεκεμβρίου τοῦ 378. Ἡ κηδεία του ἔγινε τὴν 1η Ἰανουαρίου τοῦ 379 μὲ πρωτοφανεῖς ἐκδηλώσεις σεβασμοῦ καὶ τιμῆς ἀπὸ ἐχθροὺς καὶ φίλους. Ἡ Ἐκκλησία μας τὴν ἡμέρα αὐτὴ τιμᾶ τὴν μνήμη του.
.               Ὁ Γρηγόριος ὁ Θεολόγος γεννήθηκε τὸ 329 στὴν Ναζιανζὸ τῆς Καππαδοκίας. Ὁ πατέρας του Γρηγόριος καὶ ἡ μητέρα του Νόννα, εὔποροι ὄντες, ἔδωσαν μεγάλη μόρφωση μὰ καὶ εὐσέβεια στὸ παιδί τους. Φοίτησε στὶς ὀνομαστὲς σχολὲς τῆς Καισαρείας τῆς Καππαδοκίας, τῆς Καισαρείας τῆς Παλαιστίνης, τῆς Ἀλεξανδρείας καὶ τῶν Ἀθηνῶν. Ὅπως ἀναφέραμε, ἐκεῖ γνωρίστηκε μὲ τὸν Βασίλειο. Ὅταν ὁλοκλήρωσε τὶς σπουδές του γύρισε στὴν Ναζιανζὸ καὶ προτίμησε νὰ ἀφιερωθεῖ στὴν ὑπηρεσία τῆς Ἐκκλησίας. Μόνασε γιὰ ἕνα χρόνο μαζὶ μὲ τὸ Βασίλειο στὸνἼρη ποταμὸ τοῦ Πόντου καὶ στὴ συνέχεια χειροτονήθηκε ἐπίσκοπος Σασίμων. Τὸ 379 σύνοδος ἐπισκόπων τῆς Ἀντιοχείας ἀποφάσισε νὰ μεταβεῖ ὁ Γρηγόριος στὴν Κωνσταντινούπολη προκειμένου νὰ ἀντιμετωπισθεῖ ἡ ἀρειανικὴ λαίλαπα στὴν Βασιλεύουσα. Μὲ ὁρμητήριο ἕνα μικρὸ ναὸ κήρυττε στὰ πλήθη καὶ σὲ μικρὸ χρονικὸ διάστημα κατόρθωσε νὰ ἀναχαιτίσει τὴν αἵρεση. Τὸ 380 ἀναδείχτηκε ἀρχιεπίσκοπος τῆς Κωνσταντινούπολης χωρὶς οὐσιαστικὰ νὰ τὸ ἐπιθυμεῖ. Ὅταν κάποιοι ἀμφισβήτησαν τὴν ἐκλογή του γιὰ τυπικοὺς λόγους παραιτήθηκε καὶ ἐπέστρεψε στὴν Καππαδοκία, ζώντας τὸ ὑπόλοιπο τοῦ βίου του μὲ προσευχή, ἄσκηση, φιλανθρωπία καὶ ἡσυχία. Συνέγραψε τεράστιο θεολογικὸ καὶ ποιητικὸ ἔργο. Πέθανε στὶς 25 Ἰανουαρίου τοῦ 390. Τὴν ἡμέρα αὐτὴ τιμᾶ ἡ Ἐκκλησία τὴ μνήμη του.
.               Ὁ Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος γεννήθηκε στὴν Ἀντιόχεια τὸ 354. Ὁ πατέρας του ἦταν εἰδωλολάτρης, τὸν ὁποῖο μετέστρεψε στὸν Χριστιανισμὸ ἡ σύζυγός του καὶ μητέρα τοῦ Ἰωάννη ὑπέροχη Ἀνθοῦσα. Ἀφοῦ ὁλοκλήρωσε τὴν ἐγκύκλιο μόρφωσή του, προσκολλήθηκε στὸν ὀνομαστὸ εἰδωλολάτρη Λιβάνιο ὥστε νὰ συμπληρώσει τὶς σπουδές του στὴ ρητορικὴ καὶ στὴ φιλοσοφία. Ἡ ἐπίδοσή του ἦταν τέτοια ὥστε ὁ Λιβάνιος τὸν προόριζε γιὰ διάδοχό του στὴ Σχολή! Ἀμέσως μετὰ σπούδασε Θεολογία στὴν ὀνομαστὴ Θεολογικὴ Σχολὴ τῆς Ἀντιόχειας. Ἄσκησε γιὰ λίγο χρόνο τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ρήτορα, στὸ ὁποῖο σημείωσε μεγάλη ἐπιτυχία. Ὅμως πολὺ γρήγορα ἐγκατέλειψε τὴν κοσμικὴ δόξα, τὸ προσοδοφόρο ἐπάγγελμα καὶ τὶς ἰαχὲς τοῦ πλήθους καὶ ἀφιερώθηκε στὴν ὑπηρεσία τῆς ἐκκλησίας. Τὸ 380 χειροτονήθηκε διάκονος καὶ τὸ 385 πρεσβύτερος στὴν Ἀντιόχεια. Γιὰ δεκατρία ὁλόκληρα χρόνια ἐργάστηκε δραστήρια καὶ ἀναδείχθηκε πρότυπο ποιμένα, διδασκάλου καὶ κοινωνικοῦ ἐργάτη. Πλῆθος ἀναξιοπαθούντων ἔβρισκαν κοντά του πνευματικὴ καὶ ὑλικὴ στήριξη. Τὸ 398 ὁδηγήθηκε παρὰ τὴ θέλησή του νὰ ἀναλάβει τὸ θρόνο τῆς Κωνσταντινουπόλεως. Ὡς Ἀρχιεπίσκοπος τῆς Βασιλεύουσας ἀνέλαβε ἕναν τιτάνιο ἀγώνα κατὰ τῆς διαφθορᾶς καὶ τῆς ἀκολασίας ποὺ εἶχε ἐπικρατήσει στὴν πλούσια πρωτεύουσα τοῦ κράτους. Ξεκίνησε τὸ ξεκαθάρισμα ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία καὶ ἔφτασε μέχρι τὰ ἀνάκτορα καὶ ἰδιαίτερα στηλίτευσε τὴν διεφθαρμένη αὐτοκράτειρα Εὐδοξία. Ἦρθε σὲ ρήξη μὲ τοὺς ἰσχυροὺς τοῦ χρήματος καὶ τῆς κρατικῆς ἐξουσίας. Ὅλοι αὐτοὶ κατόρθωσαν ἀκόμα καὶ μὲ ἀπόφαση ψευδοσυνόδου ( Ἱέρειας τοῦ 407) νὰ ἐξοριστεῖ δυὸ φορὲς στὸν Πόντο. Στὶς 14 Σεπτεμβρίου τοῦ 407 δὲν ἄντεξε τὶς κακουχίες καὶ πέθανε καθ’ ὁδὸν στὰ βάθη τῆς Ἀρμενίας.
.               Τὸ ἔργο τοῦ Ἰωάννη ὑπῆρξε τεράστιο. Τὸ συγγραφικό του ἔργο κολοσσιαῖο. Ἡ κοινωνική του προσφορὰ ἀνεκτίμητη. Ἡ Ἐκκλησία μας τοῦ προσέδωσε τὸν τίτλο Χρυσόστομος, διότι ὑπῆρξε πραγματικὰ ὁ μεγαλύτερος Πατέρας ρήτορας, τὸ γλυκόλαλο ἀηδόνι τῆς Ἐκκλησίας, ὅπως παρατηρεῖ σύγχρονος στοχαστής. Ἡ μνήμη του ἑορτάζεται στὶς 13 Νοεμβρίου.
.               Ἡ τριάδα τῶν κορυφαίων αὐτῶν ἱεραρχῶν τῆς Ἐκκλησίας μας, ἔχει καθιερωθεῖ στὴ συνείδηση τῶν πιστῶν, ἀλλὰ καὶ τῆς ἀνθρώπινης ἱστορίας, ὡς οἱ φωτεινὲς ἐκεῖνες προσωπικότητες οἱ ὁποῖες ἔπαιξαν καθοριστικὸ ρόλο στὴ διαμόρφωση τοῦ παγκοσμίου πολιτισμοῦ. Εἶναι οἱ ἐκπρόσωποι μιᾶς πλειάδας φωτόμορφων πατέρων τῆς Ἐκκλησίας μας οἱ ὁποῖοι ὄχι μόνο διέσωσαν ὅ,τι πολύτιμο εἶχε δημιουργήσει ἡ ἀνθρώπινη διάνοια ὣς τότε, κυρίως τῶν Ἑλλήνων, ἀλλὰ μέσα στὸ πνεῦμα τοῦ φωτός, τῆς ἐλευθερίας καὶ τῆς ἀγάπης τῆς ἀπαράμιλλης διδασκαλίας τοῦ Χριστοῦ, συνέθεσαν τὸν νέο πολιτισμὸ τοῦ κόσμου, τὸν ἑλληνοχριστιανικό. Οἱ τρεῖς ἱεράρχες ἔχουν καθιερωθεῖ ὡς οἱ προστάτες τῶν γραμμάτων καὶ τοῦ πολιτισμοῦ ἀπὸ τὸν 10ο κιόλας αἰώνα ἀπὸ τὸν φωτισμένο ἐπίσκοπο Εὐχαΐτων Ἰωάννη Μαυρόποδα. Ἐκεῖνος εἶχε βάλει τέλος στὴν ἱερὴ διαμάχη στοὺς κόλπους τῆς Ἐκκλησίας γιὰ τὸ ποιός ἀπὸ τοὺς τρεῖς Ἱεράρχες ὑπῆρξε ὁ πιὸ σπουδαῖος. Τέτοια ἦταν ἡ ἐπίδραση τῶν μεγάλων αὐτῶν προσωπικοτήτων στὴ συνείδηση τῶν πιστῶν! Ἔτσι ἀπὸ τότε στὴν ἱερὴ κοινὴ μνήμη τους (30 Ἰανουαρίου) μαζὶ μὲ αὐτοὺς τιμῶνται τὰ γράμματα καὶ ἑορτάζουν οἱ παράγοντες τῆς παιδείας, διδάσκοντες καὶ διδασκόμενοι.
.               Οἱ ὑπέροχες φωτεινὲς αὐτὲς προσωπικότητες ἀποτελοῦν τὴν ἠχηρὴ ἀπάντηση σὲ ὅσους εἴτε ἀπὸ ἄγνοια, εἴτε ἀπὸ σκόπιμη ἐμπάθεια συκοφαντοῦν τὸν Χριστιανισμὸ ὡς δῆθεν σκοταδιστικὸ σύστημα, τὸ ὁποῖο κατάστρεψε τὸν ἀρχαῖο πολιτισμὸ καὶ ὁδήγησε τὴν ἀνθρωπότητα στὸ σκοτεινὸ μεσαίωνα. Οἱ τρεῖς Ἱεράρχες, καὶ τὸ σύνολο σχεδὸν τῶν πατέρων τῆς Ἐκκλησίας μας, ὑπῆρξαν φορεῖς ὑψηλῆς μορφωτικῆς στάθμης. Ὁ Μέγας Βασίλειος κατεῖχε ὅλη σχεδὸν τὴ γνώση τῆς ἐποχῆς του, ἦταν θεολόγος, φιλόλογος, ἰατρός, γεωμέτρης, φυσιοδίφης, νομικός, ρήτορας, μουσικὸς κ.λ.π. Ὁ Γρηγόριος ὑπῆρξε μέγας θεολόγος, ἀπαράμιλλος ποιητὴς ἀρχαϊκῶν στίχων, ρήτορας καὶ φιλόσοφος. Χάρη στὴν κολοσσιαία μόρφωσή του διετέλεσε καθηγητὴς τῶν ὀνομαστῶν φιλοσοφικῶν σχολῶν τῶν Ἀθηνῶν! Ὁ Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος ὑπῆρξε ὀνομαστὸς ρήτορας, νομικός, θεολόγος, ἄριστος φιλόλογος καὶ ἀπαράμιλλος χειριστὴς τοῦ λόγου, γι’ αὐτὸ ὀνομάστηκε καὶ Χρυσόστομος. Ὁ ὀνομαστὸς ἐθνικὸς δάσκαλός του Λιβάνιος εἶχε πεῖ μὲ πίκρα πὼς τὸν ὑπέροχο αὐτὸ μαθητή του τὸν κέρδισε ὁ Χριστιανισμὸς καὶ ἔτσι ὁ ἐθνισμὸς ἔχασε μία σπάνια πνευματικὴ προσωπικότητα!
.               Ἡ συγκεκριμένη ἱστορικὴ περίοδος ποὺ ἔζησαν ἦταν ἐποχὴ μεταβατική, ἔντονων πνευματικῶν συγκρούσεων. Ὁ ἀρχαῖος κόσμος ἔδυε κάτω ἀπὸ τὴν ἱστορικὴ ἀναγκαιότητα καὶ μία νέα πραγματικότητα ἔπαιρνε τὴ θέση του στὸ πνευματικὸ στερέωμα, ὁ Χριστιανισμός. Αὐτὴ ἡ μετάβαση δὲν ἔγινε χωρὶς συγκρούσεις καὶ τριβές. Ὁ θνήσκων ἐθνισμὸς ἀνθίστατο μὲ ὅσες δυνάμεις τοῦ εἶχαν ἀπομείνει. Ἡ θλιβερὴ περίπτωση τοῦ ψευτορομαντικοῦ Ἰουλιανοῦ (361-363) νὰ νεκραναστήσει τὴν εἰδωλολατρία μὲ τὴ βία καὶ τοὺς διωγμοὺς κατὰ τοῦ Χριστιανισμοῦ, χωρὶς φυσικὰ ἀποτέλεσμα, ἀποτελεῖ μία φανερὴ πτυχὴ τῆς ταραγμένης ἐκείνης ἐποχῆς. Οἱ ἐν λόγῳ πατέρες ὅμως ὄχι μόνο εἶδαν τήν, χωρὶς πισωγύρισμα, ροὴ τῶν ἱστορικῶν πραγμάτων ἀλλὰ συνέβαλαν θετικὰ σ’ αὐτό. Παράλληλα κράτησαν συνετὴ στάση μπροστὰ στὶς βαρβαρότητες τοῦ ἐθνισμοῦ. Εἶναι χαρακτηριστικὴ ἡ ἐπιστολὴ τοῦ Γρηγορίου πρὸς τὸν φίλο του καὶ πρώην συμμαθητή του Ἰουλιανό. Προέτρεπε τὸν φανατικὸ αὐτοκράτορα νὰ μελετήσει καλλίτερα τὸν ἑλληνισμὸ ὥστε νὰ διδαχθεῖ μέσα ἀπὸ αὐτὸν ὅτι δὲν δικαιολογοῦνται διωγμοὶ καὶ κακουργίες στὸ ὄνομα αὐτοῦ. «Τὸ ἑλληνίζειν ἐστὶ πολυσή μαντον», τόνιζε ὁ σοφὸς ἱεράρχης. Μετὰ τὴν ἐπιστολὴ αὐτὴ ὁ θηριώδης αὐτοκράτορας ἄρχισε νὰ ἀλλάζει στάση κατὰ τῶν Χρισιανῶν.
.               Οἱ τρεῖς Ἱεράρχες δὲν ἦταν μόνο θιασῶτες τοῦ λόγου, ἀλλὰ καὶ ἀκάματοι ἐργάτες τοῦ ἔργου. Μιὰ σύντομη ματιὰ στὸ βίο τους, μᾶς βεβαιώνει γιὰ τὸ πολύπλευρο ποιμαντικό, κοινωνικὸ καὶ πνευματικό τους ἔργο. Ὅπως προαναφέραμε ἡ περίφημη καὶ μοναδικὴ «Βασιλειάδα» τοῦ Μ. Βασιλείου στὴν Καισάρεια τῆς Καππαδοκίας, οἱ τιτάνιοι ἀγῶνες κατὰ τῶν ἀρειανῶν τῆς Κωνσταντινούπολης τοῦ Γρηγορίου καὶ τὸ θαυμαστὸ φιλανθρωπικὸ ἔργο τοῦ Χρυσοστόμου στὴν Ἀντιόχεια καὶ μετὰ στὴν Κωνσταντινούπολη, εἶναι κάποιες ἀπὸ τὶς δραστηριότητές τους. Παράλληλα μᾶς ἄφησαν ἕνα ἀπέραντο συγγραφικὸ ἔργο, στὸ ὁποῖο διασώζεται ὄχι μόνο ὁ μοναδικὸς ἑλληνικὸς λόγος ἀλλὰ καὶ ὅ,τι καλὸ εἶχε δημιουργήσει ἡ ἀρχαιότητα. Ἀναφέρω γιὰ παράδειγμα τοὺς 17.000 ποιητικοὺς στίχους τοῦ Γρηγορίου, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐφάμιλλοι τῶν ἔργων τῶν μεγάλων ποιητῶν τῆς ἑλληνικῆς ἀρχαιότητας. Ἀναφέρω ἀκόμα καὶ τὶς προτροπὲς τοῦ Βασιλείου, ὥστε νὰ ὠφεληθοῦν οἱ νέοι μελετώντας ἐπιλεκτικὰ τοὺς Ἕλληνες σοφοὺς καὶ συγγραφεῖς.
.               Οἱ μεγάλοι αὐτοὶ πατέρες δὲν καλλιέργησαν στὰ πρόσωπά τους μόνο τὸ πνεῦμα ἀλλὰ καὶ τὴν ἀρετή. Τὰ ἱερὰ συναξάριά τους ἀναφέρονται μὲ λεπτομέρειες στὴν καλλιέργεια καὶ τὴ βίωση τῶν ἀρετῶν στὴν καθημερινή τους ζωή. Παροιμιώδης ὑπῆρξε, γιὰ παράδειγμα, ἡ ἀκτημοσύνη τοῦ Βασιλείου, ἡ γλυκύτητα καὶ ἡ εὐγένεια τοῦ χαρακτήρα τοῦ Γρηγορίου καὶ ἡ συμπόνια πρὸς τοὺς ἐνδεεῖς τοῦ Χρυσοστόμου. Τὰ γνήσια ἀνθρώπινα πρότυπα, ποὺ σκιαγραφοῦσαν στὰ συγγράμματά τους, μιμοῦνταν πρῶτοι αὐτοί.
.               Οἱ τρεῖς αὐτοὶ μεγάλοι «φωστῆρες τῆς τρισηλίου Θεότητος» πρέπει νὰ εἶναι καὶ στὶς ἀσέληνες σκοτεινὲς μέρες μας φωτεινὰ ὁρόσημα καὶ πνευματικοὶ δεῖκτες τόσο ὅλων τῶν παραγόντων τῆς παιδείας ὅσο καὶ ὅλων τῶν σκεπτόμενων ἀνθρώπων. Ὁ πνευματικὸς ἀποπροσανατολισμὸς καὶ ἡ πολιτιστικὴ πενία τῆς ἐποχῆς μας ἐπιβάλλει νὰ στραφοῦμε στὶς καθάριες πνευματικὲς πηγὲς τῶν προγόνων μας, νὰ ἐνστερνιστοῦμε τὶς διαχρονικὲς ἰδέες τους ὅπως αὐτὲς καλλιεργήθηκαν μέσα στὴν ἑλληνορθόδοξη παράδοσή μας, ὥστε νὰ μπορέσουμε νὰ βγοῦμε ἀπὸ τὸ πνευματικὸ τέλμα ποὺ μᾶς ἐγκλώβισε ἡ σύγχρονη ἀπολυτοποίηση τῆς τεχνολογίας σὲ βάρος τοῦ πνευματικοῦ πολιτισμοῦ.

ΠΗΓΗ: immspartis.gr 

,

Σχολιάστε

«ΝΥΝ ΤΟ ΠΑΡΑΚΛΗΤΟΝ ΠΝΕΥΜΑ ΕΠΙ ΠΑΣΑΝ ΣΑΡΚΑ ΕΚΚΕΧΥΤΑΙ»

«ΝΥΝ ΤΟ ΠΑΡΑΚΛΗΤΟΝ ΠΝΕΥΜΑ ΕΠΙ ΠΑΣΑΝ ΣΑΡΚΑ ΕΚΚΕΧΥΤΑΙ»

ΛΑΜΠΡΟΣ  ΣΚΟΝΤΖΟΣ
Θεολόγος – Καθηγητής 

.         Ἡ μεγάλη ἑορτὴ τῆς Πεντηκοστῆς, τὴν ὁποία ἡ Ἐκκλησία μας ἑορτάζει καὶ πανηγυρίζει λαμπρά, φέρνει στὴ σκέψη ὅλων ἡμῶν τῶν πιστῶν τὸ τρίτο Πρόσωπο τῆς Τριαδικῆς Θεότητας, τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιο, τὸν Παράκλητο κι αὐτὸ διότι, τὸ Θεῖο Αὐτὸ Πρόσωπο εἶναι ὁ πρωτοστάτης αὐτῆς τῆς ἑορτῆς. Ἡ κάθοδός Του στὸν κόσμο τὴν εὐλογημένη ἐκείνη ἡμέρα τῆς Πεντηκοστῆς, στὸ ὑπερῶο τῆς Ἱερουσαλὴμ (Πράξ. β´ 1) σήμανε μία νέα ἐποχὴ γιὰ τὴν πορεία τοῦ κόσμου καὶ τὴν ἱστορία τῆς σωτηρίας τοῦ ἀνθρωπίνου γένους.
.         Γιὰ τὸν πολὺ κόσμο καὶ  δυστυχῶς καὶ γιὰ πολλοὺς πιστοὺς ὁ Κύριος καὶ Θεός μας Ἅγιον Πνεῦμα εἶναι ὁ «μεγάλος ἄγνωστος» καὶ λίαν δυσχερὴς ἡ κατανόησή Του. Δὲν εἶναι ἄμοιρη εὐθυνῶν, βεβαίως, ἡ δυτικῆς ἐμπνεύσεως εἰκονογραφία τῆς Ἁγίας Τριάδος, ἡ ὁποία παρουσιάζει τὸν Θεὸ Παράκλητο μὲ τὴν ἀπαράδεκτη πτηνομορφικὴ παράσταση, μὲ συνέπεια νὰ μὴν ἐκλαμβάνεται Αὐτός, ἀπὸ τοὺς μὴ ἔχοντας θεολογικὴ παιδεία καὶ ἐκκλησιαστικὴ συνείδηση, ὡς θεῖον Πρόσωπο, ἀλλὰ ὡς μία ἁπλὴ συμβολικὴ παράσταση κάποιας ἀφηρημένης δυνάμεως τοῦ Θεοῦ. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ εἶναι ἀνάγκη, ἡ ἐν λόγῳ εἰκονικὴ παράσταση τῆς Ἁγίας Τριάδος νὰ ἀποσυρθεῖ ἀπὸ τὴν ὀρθόδοξο λατρεία καὶ νὰ ἀντικατασταθεῖ ἀπὸ τὴν συμβολικὴ παράσταση τῶν τριῶν ἀγγελικῶν μορφῶν, τῆς Φιλοξενίας τοῦ Ἀβραάμ. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνήσια ὀρθόδοξη εἰκονογράφηση τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ.
.         Τὸ Ἅγιον Πνεῦμα δὲν εἶναι κάποια ἀπρόσωπη δύναμη τοῦ Θεοῦ, ὅπως βλάσφημα δίδασκαν καὶ διδάσκουν οἱ ἀνὰ τοὺς αἰῶνες πνευματομάχοι αἱρετικοί. Εἶναι τὸ τρίτο πρόσωπο τῆς Ἁγίας Τριάδος, Θεὸς ἀληθινός, διότι μετέχει τῆς θείας οὐσίας ἰσότιμα μὲ τὸν Πατέρα καὶ τὸν Υἱό. Εἶναι ἐπίσης πρόσωπο ἀληθινό, προσωπικότητα ἐνσυνείδητη, ἔχοντας τὴ δική Του ὑποστατικὴ ἰδιότητα, ἡ ὁποία Τὸν καθιστᾶ ξεχωριστὴ καὶ μοναδικὴ προσωπικότητα, χωρὶς νὰ συγχέεται μὲ τὰ ἄλλα πρόσωπα τῆς Θεότητος. Σύμφωνα μὲ τὴν βιβλικὴ διδασκαλία, ἡ ὁποία κατανοήθηκε ὀρθῶς μόνο μέσα στὴν Ἐκκλησία, τὸ προσωπικὸ ὑποστατικὸ ἰδίωμα τοῦ Κυρίου Παρακλήτου, τὸν Ὁποῖο τὸν καθιστᾶ μοναδικό, εἶναι ἡ ἀΐδια ἐκπόρευσή Του ἀπὸ τὸν Πατέρα.
.         Ἡ αἱρετικὴ προσθήκη ἀπὸ τὴν παπικὴ ἑτεροδοξία τῆς βλάσφημης διδασκαλίας τῆς «καὶ ἐκ τοῦ Υἱοῦ ἐκπορεύσεώς» Του (Filioque), ἀποτελεῖ σοβαρὴ ἐκτροπὴ ἀπὸ τὴν βιβλικὴ καὶ ἁγιοπατερικὴ διδασκαλία τῆς ἀρχέγονης Ἐκκλησίας καὶ ἀνατροπὴ τῆς χριστιανικῆς πίστεως περὶ ὑποστατικῶν ἰδιωμάτων τῶν Θείων Προσώπων τῆς Ἁγίας Τριάδος. Ἡ φράγκικη αὐτὴ σοβαρὴ κακοδοξία, ἡ ὁποία ἐνσωματώθηκε αὐθαίρετα στὸ Σύμβολο τῆς Πίστεως τὸ 1019, ἀπὸ τὴν παπικὴ ἐκκλησία καὶ ἔγινε πίστη της, ἀποτελεῖ τὴν κυριότερη αἰτία τοῦ σχίσματος τοῦ 1054 καὶ τὸ σοβαρότερο σημεῖο τριβῆς τῶν σχέσεων τῆς Ἀνατολικῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας καὶ τοῦ παπισμοῦ. Δὲν θὰ πρέπει νὰ ξεχνᾶμε πὼς οἱ Δυτικοὶ ἐμᾶς τοὺς ὀρθοδόξους μᾶς θεωροῦν αἱρετικούς, διότι ἀπορρίπτουμε τὴν διδασκαλία τοῦ Filioque!
.            Οἱ μετὰ τὸ σχίσμα Πατέρες, Ὁμολογητὲς καὶ Διδάσκαλοι τῆς Ἐκκλησίας μας, μὲ προεξάρχοντες τὸν Ἅγιο Γρηγόριο τὸν Παλαμά, τὸν Ἅγιο Μάρκο Ἐφέσου τὸν Εὐγενικό, τὸν Γεώργιο Σχολάριο καὶ ἄλλους πολλούς, ἔδωσαν τιτάνιους ἀγῶνες κατὰ αὐτῆς τῆς αἱρετικῆς διδασκαλίας, διότι θεωρήθηκε ὡς μία ἀκόμα σοβαρὴ τριαδολογικὴ κακοδοξία, ἡ ὁποία βεβηλώνει (τὸ σχετικῶς ἀποκεκαλυμμένο) μυστήριο τῆς ὑπάρξεως τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ. Ἐπιγραμματικὰ ἀναφέρουμε ὅτι ἡ αἱρετικὴ πίστη τοῦ Filioque καταργεῖ τὴν μοναρχία τῆς Θεότητος καὶ δημιουργεῖ δύο ἀρχὲς στὴν Ἁγία Τριάδα. Συγχέει τὸ προσωπικὸ ὑποστατικὸ ἰδίωμα τοῦ Πατρός, περὶ τῆς ἐκπορεύσεως τοῦ Πνεύματος, μὲ αὐτὸ τοῦ Υἱοῦ καὶ ὑποβιβάζει τὴν θέση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ὡς πρὸς τὴν ἰσότιμη ὕπαρξή Του στὴ Θεότητα, ὡς δῆθεν πρόσωπο ὑπηρετοῦντος τὴν θέληση τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ! Αὐτὸ σημαίνει ὅτι ἡ κακοδοξία αὐτή, ἡ ὁποία δυστυχῶς συντηρεῖται ἐπιδεικτικὰ ἀπὸ τοὺς παπικούς, ἔχει τεράστιες σωτηριολογικὲς ἐπιπτώσεις στὸ ἀνθρώπινο γένος καὶ ἀποτελεῖ τὸ σημαντικότερο ἐμπόδιο ἐπαναπροσέγγισης Ὀρθοδοξίας καὶ δυτικῶν ἑτεροδόξων.
.             Τὸ Ἅγιον Πνεῦμα ἦταν πάντοτε παρόν, μαζὶ μὲ τὰ ἄλλα δύο Θεῖα Πρόσωπα τῆς Τριάδος, στὴν διαδικασία τῆς δημιουργίας τοῦ κόσμου καὶ τὴν ἐπεργασία τῆς σωτηρίας τοῦ ἀνθρωπίνου γένους. «Πνεῦμα Κυρίου πεπλήρωκε τὴν οἰκουμένην» (Σοφ.Σολ. α´7). Εἶναι τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ (Ματθ. ιη´ 28), τὸ Ὁποῖο ἐπισκιάζει, διαπερνᾶ καὶ ζωογονεῖ τὰ πάντα. Τακτοποιεῖ καὶ ὡραιοποιεῖ τὴν δημιουργία τοῦ Θεοῦ. «Ἑξαποστελεῖς τὸ πνεῦμα σου, καὶ κτισθήσονται, καὶ ἀνακαινιεῖς τὸ πρόσωπον τῆς γῆς» ἀναφωνεῖ ὁ ψαλμωδὸς (Ψαλμ. ργ´ 30). Τὸ «Πνεῦμα τοῦ Κυρίου» (Πράξ. ε´ 9) μεταμορφώνει ἀνθρώπινες προσωπικότητες τῆς προχριστιανικῆς ἀρχαιότητος, ὥστε νὰ γίνουν ὄργανα τῆς θείας βουλήσεως γιὰ τὴν σωτηρία τοῦ ἀνθρωπίνου γένους, ὅπως οἱ προφῆτες, οἱ ὁποῖοι ἔγιναν οἱ διαμηνυτὲς τοῦ θελήματος τοῦ Θεοῦ στὸν κόσμο (Πράξ. κη´ 25, Ἑβρ. α´ 1).
.             Ἡ ἐνανθρώπηση τοῦ Υἱοῦ καὶ Λόγου τοῦ Θεοῦ ἔγινε τῇ συνεργείᾳ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. «Πνεῦμα Ἅγιον ἐπελεύσεται ἐπὶ σὲ καὶ δύναμις ὑψίστου ἐπισκιάσει σοι» (Λουκ. α´ 35) ἀνήγγειλε ὁ ἀρχάγγελος Γαβριὴλ στὴν Θεοτόκο τὴ στιγμὴ τοῦ Εὐαγγελισμοῦ Της καὶ «Τὸ γὰρ ἐν αὐτῇ (τῇ Παρθένῳ) γεννηθὲν ἐκ Πνεύματος ἐστὶν Ἁγίου» (Ματθ. α´ 20) διαβεβαίωσε ὁ ἄγγελος Κυρίου στὸν Ἰωσήφ. Τὸ Ἅγιον Πνεῦμα ἀναπαύεται στὸ Χριστὸ (Ἡσ. ξα´ 1), παρίσταται στὴν Βάπτισή Του γιὰ τὴν ἐπιβεβαίωση τῆς μεσσιανικῆς Του ἰδιότητος (Ματθ. γ´15).  Τὸν στηρίζει ὡς ἄνθρωπο στὸ ἔργο τῆς σωτηρίας τοῦ κόσμου (Ματθ. δ´ 1). Μέσῳ τοῦ Πνεύματος τοῦ Κυρίου εὐαγγελίζεται τοὺς πτωχούς, ἰατρεύει τοὺς ἀσθενεῖς, κηρύσσει τὴν ἐλευθερία στοὺς αἰχμαλώτους καὶ δίνει τὴν ἀνάβλεψη τῶν τυφλῶν (Λουκ. δ´ 18). «Ἐν Πνεύματι Θεοῦ» διώχνει τὰ δαιμόνια (Ματθ. ιβ´ 28). Τὸ Ἅγιο Πνεῦμα εἶναι ὁ σύνδεσμός Του μὲ τὸν Πατέρα (Λουκ. ι´ 21).
.             Ὁ Παράκλητος, «τὸ Πνεῦμα τῆς ἀληθείας», θὰ γίνει ὁ συνεχιστὴς τοῦ ἀπολυτρωτικοῦ ἔργου τοῦ Χριστοῦ «εἰς τὸν αἰώνα» (Ἰωάν. ιδ´15). Αὐτὸς θὰ πάρει τὴ θέση Του στὸ ἔργο τῆς σωτηρίας, «ἐὰν δὲ πορευθῶ, πέμψω αὐτὸν (τὸν Παράκλητον) πρὸς ἡμᾶς καὶ ἐλθὼν ἐκεῖνος ἐλέγξει τὸν κόσμον περὶ ἁμαρτίας καὶ περὶ δικαιοσύνης καὶ περὶ κρίσεως. Ὅταν ἔλθῃ ἐκεῖνος, τὸ Πνεῦμα τῆς ἀληθείας, ὁδηγήσει ὑμᾶς εἰς πᾶσαν τὴν ἀλήθειαν» (Ἰωάν.ιϛ´ 7,13) διαβεβαίωσε ὁ Χριστὸς τοὺς μαθητές Του, λίγο πρὶν τὸ ἑκούσιο πάθος Του. Σὲ ἐρώτηση τῶν μαθητῶν πρὸς τὸν Κύριο Ἰησοῦ Χριστό, μετὰ τὴν ἀνάστασή Του: «Κύριε ἐν τῷ χρόνῳ τούτῳ ἀποκαθιστάνεις τὴν βασιλείαν τῷ Ἰσραήλ;», τοὺς ἀπάντησε πὼς «οὐχ ὑμῶν γνῶναι χρόνους ἢ καιροὺς οὓς ὁ πατὴρ ἔθετο ἐν τῇ ἴδιᾳ ἐξουσίᾳ, ἀλλὰ λήψεσθε δύναμιν ἐπελθόντος τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἐφ᾽ ὑμᾶς, καὶ ἔσεσθέ μοι μάρτυρες ἔν τε Ἱερουσαλὴμ καὶ ἐν πάσῃ τῇ Ἰουδαίᾳ καὶ Σαμαρείᾳ καὶ ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς» (Πράξ. α´ 6-8). Μὲ τὴν ἔμμεση αὐτὴ ἀπάντησή Του ὁ Κύριος δήλωνε πὼς ἡ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ εἶναι ἡ παρουσία τοῦ Ἁγίου Πνεύματος στὴν Ἐκκλησία Του. Ἡ ἁγία ἡμέρα τῆς Πεντηκοστῆς εἶναι ἡ ἀπαρχὴ μίας νέας ἐποχῆς, τῆς ἐσχατολογικῆς, ἡ ὁποία θὰ περατωθεῖ μὲ τὸ τέλος τῆς ἀνθρώπινης ἱστορίας.
.             Ἡ εὐλογημένη ἐπαγγελία τοῦ Χριστοῦ πραγματοποιήθηκε τὴν ἁγία αὐτὴ ἡμέρα. Πενήντα ἡμέρες μετὰ τὴν λαμπροφόρο Ἀνάστασή Του, τὸ Πανάγιο Πνεῦμα κατῆλθε στὸ ὑπερῶο τῆς Ἱερουσαλήμ, ὅπου «ἦσαν ἅπαντες ὁμοθυμαδὸν ἐπὶ τὸ αὐτὸ» συνηγμένοι οἱ ἅγιοι Ἀπόστολοι (Πράξ. β´1). Ὁ ἐρχομός Του ἦταν κάτι σὰν «ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἦχος ὥσπερ φερομένης πνοῆς βιαίας» καὶ ἡ ὁρατὴ παρουσία Του ἦταν ὡς «γλῶσσαι ὡσεὶ πυρός», τὸ Ὁποῖον «ἐκάθισέ τε ἐφ᾽ ἕνα ἕκαστον αὐτῶν (τῶν μαθητῶν)» (Πράξ. β´ 3-4). Σύμφωνα μὲ τὸν θεόπνευστο συγγραφέα τοῦ βιβλίου τῶν Πράξεων τῶν Ἀποστόλων, τὸ «Εὐαγγέλιον τοῦ Πνεύματος», ὅπως ἀποκαλεῖται αὐτό, μεταμόρφωσε κυριολεκτικὰ τοὺς ἀγράμματους μαθητὲς σὲ νέες δυναμικὲς προσωπικότητες, μὲ πρῶτο ὁρατὸ σημεῖο τὸ φαινόμενο τοῦ «λαλεῖν ἑτέραις γλώσσαις καθὼς τὸ Πνεῦμα ἐδίδου αὐτοῖς ἀποφθέγγεσθαι» (Πράξ. β´ 4), ἐκπληρώνοντας τὴν θαυμαστὴ προφητεία τοῦ Ἰωήλ, πὼς στοὺς ἐσχάτους καιροὺς θὰ γίνει ἡ ἔκχυσις τῶν δωρεῶν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος «ἐπὶ πᾶσαν σάρκα» σὲ ὁλόκληρη τὴν ἀνθρωπότητα, ὑπερνικώντας τὸ ἐμπόδιο τῆς γλωσσικῆς καὶ ὁποιασδήποτε ἄλλης διαφορᾶς (Ἰωήλ, γ´1).  Ἕτερο ἁπτὸ φαινόμενο τῆς προσωπικῆς μεταμορφώσεως τῶν Ἀποστόλων ὑπῆρξε ἡ θαρραλέα ὁμιλία τοῦ Πέτρου πρὸς τοὺς ἐκστατικούς, μπροστὰ στὸ παράδοξο φαινόμενο, ὄχλους τῆς Ἱερουσαλὴμ (Πράξ. β´14-36). Τὸ ἀποτέλεσμα ἦταν συγκλονιστικό. Ὁ ἐμπνευσμένος ἀπὸ τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ λόγος τοῦ κορυφαίου ἀποστόλου «κατενύγησε τὴν καρδίαν» τῶν ὄχλων (Πράξ. β´ 37) μὲ ἀποτέλεσμα εὐθὺς ἀμέσως νὰ ζητοῦν ἀπὸ τοὺς ἀποστόλους: «τί ποιήσομεν ἄνδρες ἀδελφοί;». Ὁ Πέτρος τοὺς προέτρεψε: «μετανοήσατε, καὶ βαπτισθήτω ἕκαστος ὑμῶν ἐπὶ τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν, καὶ λήψεσθε τὴν δωρεὰν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος». Ἐκεῖνοι «ἀσμένως ἀποδεξάμενοι τὸν λόγον αὐτοῦ ἐβαπτίσθησαν, καὶ προσετέθησαν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ ψυχαὶ ὡσεὶ τρισχίλιαι» (Πράξ. β 37-41). Ἔτσι γεννήθηκε τὸ ὁρατὸ ἐπὶ γῆς στρατευόμενο μέρος τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Θεοῦ. Ἡ ἁγία Πεντηκοστὴ θεωρεῖται ὡς ἡ ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι γενέθλιος ἡμέρα τῆς Ἐκκλησίας μας!
.            Ἡ  Ἁγία μας Ἐκκλησία εἶναι, σύμφωνα μὲ τὴν βιβλικὴ θεολογία, τὸ σῶμα τοῦ Χριστοῦ καὶ Αὐτὸς ἡ κεφαλὴ τοῦ σώματος (Ἐφεσ. ε´ 23) Τὸ Ἅγιον Πνεῦμα εἶναι ἡ ψυχὴ τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ αὐτοῦ σώματος. Ὅπως στὸ φυσικὸ ἀνθρώπινο σῶμα ἡ ψυχὴ ζωοποιεῖ τὸ σῶμα, τὸ ἴδιο καὶ ἡ παρουσία τοῦ Παρακλήτου ζωοποιεῖ τὴν Ἐκκλησία, κάνει τὸ ἐκκλησιαστικὸ σῶμα εὔρωστο, δυνατὸ καὶ ἀθάνατο. Αὐτὸ σημαίνει ὅτι τὰ μέλη τοῦ σώματος, οἱ πιστοὶ (Α´Κορ.ιβ´ 12), ζοῦμε, μέσα στὴν Ἐκκλησία, χάρις στὸ ἐνοικοῦν σὲ Αὐτὴ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ, τὴν ὄντως ζωή. Μέσα σὲ αὐτὴ ὑπάρχουμε, τρεφόμαστε μὲ οὐράνια τροφή, κεχαριτωνόμαστε, ἁγιαζόμαστε, σωζόμαστε καὶ θεωνόμαστε. «Ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ ἐκκέχυται ἐν ταῖς καρδίαις ἠμῶν διὰ Πνεύματος Ἁγίου τοῦ δοθέντος ἡμῖν» (Ρωμ. ε´ 5) διακηρύττει ὁ ἀπόστολος Παῦλος.
.             Ὁ ἀπόστολος τῶν Ἐθνῶν τονίζει ἐπίσης κατηγορηματικὰ πὼς «Οὐδεὶς δύναται εἰπεῖν Κύριον Ἰησοῦν εἰ μὴ ἐν Πνεύματι Ἁγίῳ» (Α´Κορ. ιβ´ 3). Αὐτὸ σημαίνει πὼς ὁ Θεὸς Παράκλητος εἶναι πλέον ὁ κύριος τῆς Ἐκκλησίας καὶ τοῦ κόσμου, μετὰ τὴν Ἀνάληψη τοῦ Χριστοῦ. Αὐτὸς μᾶς κάνει γνωστὸ τὸν Λυτρωτή μας Ἰησοῦ Χριστὸ καὶ ἐνεργοποιεῖ τὸ σωτήριο ἔργο Του σὲ κάθε ἄνθρωπο, ποὺ θέλει νὰ σωθεῖ. Κατὰ συνέπεια, ὄχι μόνο ἡ ἄρνηση τοῦ ἀπολυτρωτικοῦ ἔργου τοῦ Χριστοῦ, ἀλλὰ καὶ ἡ ἄρνηση τῆς συμμετοχῆς τοῦ Ἁγίου Πνεύματος στὴ λυτρωτικὴ διαδικασία τοῦ κόσμου, ἀποτελεῖ πρωταρχικὴ αἰτία ἀπώλειας τῆς σωτηρίας πολλῶν.
.             Ἡ παρουσία τοῦ Ἁγίου Πνεύματος στὸν κόσμο ἐκδηλώνεται ποικιλότροπα, μὲ «διαιρέσεις χαρισμάτων», μὲ «διαιρέσεις διακονιῶν», μὲ «διαιρέσεις ἐνεργημάτων» (Α´ Κορ. ιβ´ 4-6), μὲ καρποφορία πνευματικῶν καρπῶν (Γαλ. ε´ 22). Κάθε ἀγαθὸ καὶ δωρεὰ ποὺ δίνεται στοὺς ἀνθρώπους εἶναι προϊὸν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Σὲ κάθε ἄνθρωπο «δίδεται ἡ φανέρωσις τοῦ Πνεύματος πρὸς τὸ συμφέρον» αὐτοῦ (Α´Κορ. ιβ´ 7)
.             Τὸ Ἅγιον Πνεῦμα μοιράζει χαρίσματα στοὺς πιστούς, τὰ ὁποῖα εἶναι χρήσιμα γιὰ τὴ σωτηρία τὴ δική τους, ἀλλὰ καὶ γιὰ τὸ σωστικὸ ἔργο τῆς Ἐκκλησίας. Σὲ ἄλλον «δίδοται λόγος σοφίας, ἄλλῳ δὲ λόγος γνώσεως κατὰ τὸ αὐτὸ Πνεῦμα, ἑτέρῳ δὲ πίστις ἐν τῷ αὐτῷ Πνεύματι, ἄλλῳ δὲ χαρίσματα ἰαμάτων ἐν τῷ αὐτῷ Πνεύματι, ἄλλῳ δὲ ἐνεργήματα δυνάμεων, ἄλλῳ δὲ προφητεία, ἄλλῳ δὲ διακρίσεις πνευμάτων, ετέρῳ δὲ γένη γλωσσῶν, ἄλλῳ δὲ ἑρμηνεία γλωσσῶν. Πάντα δὲ ταῦτα ἐνεργεῖ τὸ ἓν καὶ τὸ αὐτὸ Πνεῦμα, διαιροῦν ἰδίᾳ ἑκάστῳ καθὼς βούλεται» (Α´ Κορ. ιβ´ 8-11).
.             Τὸ Ἅγιο Πνεῦμα μοιράζει διακονίες στὸν λαὸ τοῦ Θεοῦ, οἱ ὁποῖες ὑπάρχουν γιὰ νὰ διακονοῦν καθολικὰ τὶς πνευματικὲς καὶ ὑλικὲς ἀνάγκες του, εἰς τρόπον ὥστε νὰ ζεῖ ὁ πιστὸς ἀποκλειστικὰ μέσα στὴν χάρη τοῦ Θεοῦ καὶ νὰ μὴν ἔχει ἀνάγκη ἀπὸ τὰ «σκύβαλα» τοῦ κόσμου (Φιλιπ. γ´ 8). Ἡ Ἐκκλησία τοῦ Θεοῦ ὑπάρχει γιὰ νὰ μεταλλάσσει ὁλοκληρωτικὰ καὶ καθολικὰ τὸν ἄνθρωπο τῆς ἁμαρτίας καὶ τῆς φθορᾶς σὲ νέα ἀναγεννημένη καὶ χαριτωμένη ὕπαρξη. Πρῶτ᾽ ἀπ᾽ ὅλα τὸ «Πνεῦμα τὸ Ἅγιον ἔθετο ἐπισκόπους ποιμαίνειν τὴν Ἐκκλησίαν τοῦ Κυρίου καὶ Θεοῦ» (Πραξ. κ´ 28). Ἀκολούθως ὅρισε «ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ πρῶτον ἀποστόλους, δεύτερον προφήτας, τρίτον διδασκάλους, ἔπειτα δυνάμεις, εἶτα χαρίσματα ἰαμάτων, ἀντιλήψεις, κυβερνήσεις, γένη γλωσσῶν» (Α´Κορ. ιβ´ 28). Ἐπίσης τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ «ἔδωκε τοὺς μὲν ἀποστόλους, τοὺς δὲ προφήτας, τοὺς δὲ εὐαγγελιστάς, τοὺς δὲ ποιμένας καὶ διδασκάλους, πρὸς καταρτισμὸν τῶν ἁγίων εἰς ἔργον διακονίας, εἰς οἰκοδομὴν τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ» (Ἐφ. δ´ 11-12).
.             Τὸ Ἅγιον Πνεῦμα καρποφορεῖ στὶς καρδιὲς τῶν πιστῶν ὑπέροχους καὶ σπανίους πνευματικοὺς καρπούς, ὡς ἀποτέλεσμα ἐπίπονης καλλιέργειας. Ὁ θεόπνευστος ἀπόστολος ἀφοῦ ἀναφέρει τὰ βδελυρὰ ἔργα τῆς σαρκός, τὰ ὁποῖα εἶναι οἱ καρποὶ τῆς ἁμαρτίας, παραθέτει στὴ συνέχεια τοῦ καρποὺς τοῦ Πνεύματος, οἱ ὁποῖοι εἶναι «ἀγάπη, χαρά, εἰρήνη, μακροθυμία, χρηστότης, ἀγαθωσύνη, πίστις, πραότης, ἐγκράτεια» (Γαλ. ε´ 22-23). Οἱ καρποὶ τῆς σαρκὸς καταδεικνύουν τὸν ἄνθρωπο τῆς πτώσεως, τῆς ἁμαρτίας καὶ τῆς φθορᾶς, οἱ δὲ καρποὶ τοῦ Πνεύματος φανερώνουν, «ὡς πόλις ἐπάνω ὄρους κειμένη» (Ματθ. ε´14), τὸν ἀναγεννημένο ἐν Χριστῷ ἄνθρωπο τῆς χάριτος καὶ τῆς σωτηρίας. Ὁ Κύριος Ἰησοῦς Χριστὸς μᾶς εἶχε πεῖ πὼς «ἐκ γὰρ τοῦ καρποῦ τὸ δένδρον γινώσκεται» (Ματθ. ιβ´33), ἔτσι καὶ ὁ πνευματικὸς ἀναγεννημένος ἄνθρωπος ξεχωρίζει ἀπὸ τοὺς καρποὺς τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ποὺ εἶναι στολισμένος.
.             Τὸ Ἅγιον Πνεῦμα συνεχίζει τὸ ἀπολυτρωτικὸ ἔργο τοῦ Χριστοῦ μας μετὰ τὴν εἰς Οὐρανοὺς Ἀνάληψή Του. Αὐτὸς διαχέει τὶς ἄκτιστες δωρεὲς τοῦ Θεοῦ στοὺς ἀνθρώπους καὶ ὁλόκληρη τὴν δημιουργία. Αὐτὸς εἶναι ὁ πραγματικὸς τελετουργὸς τῶν Ἱερῶν Μυστηρίων τῆς Ἐκκλησίας μας, μέσῳ τῶν ὁποίων οἱ πιστοὶ ἁγιαζόμαστε καὶ σωζόμαστε. Αὐτὸς καθιστᾶ τοὺς λειτουργοὺς τῆς Ἐκκλησίας μας κεχαριτωμένα ὄργανά Του, γιὰ τὴν ἐπιτέλεση τοῦ σωστικοῦ ἔργου τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ. Αὐτὸς ἐμπνέει πνεύματα προφητείας καὶ σοφίας. Αὐτὸς διαφυλάσσει τὴν Ἐκκλησία ἀπὸ τὶς ἐπιβουλὲς τῶν ὀργάνων τῆς πλάνης καὶ τοῦ ψεύδους (Ἰωάν.ιϛ´13). Αὐτὸς μοιράζει χαρίσματα στοὺς πιστοὺς (Α´Κορ.ιβ´ 4) καὶ πραγματοποιεῖ τὴν υἱοθεσία μας στὸν Θεὸ (Γαλ. δ´ 6). Αὐτὸς συγκροτεῖ ὅλον τὸν θεσμὸ τῆς Ἐκκλησίας (Λουκ. κδ´ 49).
.             Ἡ παρουσία λοιπὸν τοῦ Κυρίου μας Παρακλήτου στὴν Ἐκκλησία εἶναι τόσο σημαντικὴ ὥστε «Εἰ μὴ Πνεῦμα παρῆν, οὐκ ἂν συνέστη ἡ Ἐκκλησία», τονίζει ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος (Ε.Π.50,459). Χάρις στὴν παρουσία Ἐκείνου βιώνουμε τὸ μυστήριο τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ καὶ γευόμαστε τὶς ἀκένωτες σωτήριες δωρεές Του. «Εἴδομεν τὸ φῶς τὸ ἀληθινόν, ἐλάβομεν Πνεῦμα ἐπουράνιον, εὕρομεν πίστιν ἀληθῆ, ἀδιαίρετον Τριάδα προσκυνοῦντες· αὕτη γὰρ ἡμᾶς ἔσωσεν». Δὲν ἔχουμε παρὰ νὰ κλείνουμε γόνυ λατρείας καὶ προσκυνήσεως πρὸς Αὐτὸν καὶ νὰ Τοῦ ζητήσουμε ἔτι φωτισμὸ γνώσεως καὶ ψυχοσωματικὴ κάθαρση ἀπὸ κάθε ρύπο ἁμαρτίας.

ΠΗΓΗ: apostoliki-diakonia.gr

, , , ,

Σχολιάστε