Ἄρθρα σημειωμένα ὡς Κωνσταντίνος Παλαιολόγος

ΤΑ “ΟΧΙ” ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ

Τ ΟΧΙ το λληνισμο

Κωνσταντῖνος Χολέβας-Πολιτικὸς Ἐπιστήμων

.       Τώρα ποὺ διερχόμαστε μία μείζονα κρίση, οἰκονομική, ἠθική, πνευματική, ἀκριβῶς τώρα καθίσταται ἀκόμη πιὸ ἐπίκαιρο τὸ μήνυμα ἀπὸ τὸ ΟΧΙ τοῦ 1940. Τὸ ΟΧΙ ποὺ βεβαίως εἶπε ὁ Κυβερνήτης Ἰωάννης Μεταξὰς ἐκφράζοντας τὴν ἄποψη τῆς συντριπτικῆς πλειοψηφίας τοῦ λαοῦ μας. Ἦταν ἕνα ΟΧΙ κατὰ τῆς ξένης εἰσβολῆς καὶ ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας καὶ τῆς ἐθνικῆς ἀξιοπρέπειας. Οἱ φράσεις τοῦ Μεταξὰ πρὸς τὸν Ἰταλὸ Πρέσβυ Γκράτσι ἦταν: “Alors c’ est la guerre”, ποὺ σημαίνει στὰ γαλλικά: Λοιπόν, ἔχουμε πόλεμο. Καὶ τὸ ΟΧΙ αὐτὸ ἐπαναλήφθηκε χιλιάδες φορὲς ἀπὸ ἁπλοὺς φαντάρους καὶ ἀξιωματικούς, ἀπὸ κληρικοὺς καὶ λαϊκούς, ἀπὸ ἐπιστήμονες καὶ ὀλιγογράμματους μαχητές. Ἀπὸ ἄνδρες καὶ γυναῖκες ποὺ αἰσθάνθηκαν ὅτι προσεβλήθη ἡ Παναγία κατὰ τὸν τορπιλλισμὸ τῆς ΕΛΛΗΣ ἀπὸ ἰταλικὸ ὑποβρύχιο στὶς 15 Αὐγούστου 1940. Ὁ πόλεμος ἔγινε μὲ ὑψηλὰ ἰδανικά. Τὴν Ὀρθόδοξη Πίστη καὶ τὴν Πατρίδα. Εἶχε ὁ ἁπλὸς Ἕλληνας ἰσχυροὺς προστάτες. Τὴν Παναγία καὶ τὴν διαχρονικὴ συνέχεια τοῦ Ἑλληνισμοῦ. Τοὺς ἥρωες καὶ τοὺς μάρτυρες τοῦ Γένους.
.       Ἔγραψε σχετικὰ ὁ σπουδαῖος λόγιος καὶ δημοσιογράφος Σπύρος Μελάς: «Ἀπὸ αὐτὸ τὸ καμπαναριὸ τῆς Μεγαλόχαρης ἀντιλάλησε ὣς τὰ πέρατα τοῦ Ἑλληνισμοῦ ἡ καμπάνα τοῦ ἐθνικοῦ συναγερμοῦ, ὅταν ὁ Ἰταλός, ἀφήνοντας τὸν ἀκήρυχτο πόλεμο, ἦρθε στὶς φανερὲς ἐχθροπραξίες. Ὁ σεπτὸς ναὸς τῆς παρθένου στάθηκε τὸ ψυχικὸ στρατηγεῖο τοῦ ἔθνους. Μία θεία κόρη στρατηγεύει πάντα στοὺς μεγάλους πολέμους τῶν Ἑλλήνων. Ἡ Ἀθηνᾶ παράστεκε τοὺς ἥρωες στὴν Ἰλιάδα. Τὰ στρατεύματα καὶ τὰ καράβια μας, στὸ ἀγώνα τοῦτο τῆς λευτεριᾶς, ἡ Μεγαλόχαρη τῆς Τήνου…».
.       Ὁ Ἐμμανουέλε Γκράτσι, ὁ Ἰταλὸς Πρέσβυς ποὺ ἐπέδωσε στὸν Ἰωάννη Μεταξὰ τὸ ἐπαίσχυντο τελεσίγραφο τὰ ξημερώματα τῆς 28.10.1940, παραδέχεται ὅτι: «Τὸ ἔγκλημα τῆς Τήνου εἶχε γι’ ἀποτέλεσμα, νὰ μὴν πῶ ἔκαμε τὸ θαῦμα, νὰ δημιουργηθεῖ σ’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα μία ἀπόλυτη ἑνότητα ψυχῶν. Μοναρχικοὶ καὶ Βενιζελικοί, ὀπαδοὶ καὶ ἀντίπαλοί της 4ης Αὐγούστου, πείστηκαν πὼς ἕναν μόνο ἀδυσώπητο ἐχθρὸ εἶχε ἡ Ἑλλάδα: Τὴν Ἰταλία. Καὶ πὼς ἂν δὲν γινόταν νὰ ἀποφευχθεῖ μιὰ σύγκρουση μὲ τὴν Ἰταλία, θὰ ἦταν προτιμότερο ν’ ἀντιμετωπισθεῖ ὁ ἐχθρὸς μὲ ἀνδρισμό, παρὰ νὰ ὑποχωρήσει τὸ ἑλληνικὸ ἔθνος μπροστὰ σ’ ἕναν ἐχθρό, ποὺ δὲν δίσταζε νὰ μεταχειρίζεται τέτοια μέσα…».
.       Δὲν μποροῦσε νὰ ἦταν διαφορετικὴ ἡ ἀπάντηση τῶν Ἑλλήνων στὴν εἰσβολὴ τοῦ Μουσσολίνι. Ὁ Ἑλληνισμὸς καταγράφηκε μὲ χρυσὰ γράμματα στὶς δέλτους τῆς παγκόσμιας ἱστορίας κυρίως μὲ τὰ ΟΧΙ του. ντίσταση τν Πανελλήνων κατ τς Περσικς εσβολς τ 490-479 π.Χ. σωσε τν Ερώπη π τν σιατικ βαρβαρότητα. Σήμερα ἑκατομμύρια ἄνθρωποι σὲ ὅλον τὸν κόσμο διδάσκονται μὲ θαυμασμὸ τ ΜΟΛΩΝ ΛΑΒΕ το Λεωνίδα καὶ τὸ «Ἴτε παῖδες Ἑλλήνων», ποὺ διέσωσε ὁ Αἰσχύλος. Τ ΟΧΙ το Κωνσταντίνου Παλαιολόγου τὸ 1453 διέσωσε τὴν τιμὴ καὶ τὴν ὑπερηφάνεια τῶν Ἑλλήνων καὶ κράτησε ἄσβεστη τὴ φλόγα τῆς Μεγάλης Ἰδέας. Εἶχε προηγηθεῖ, λίγα χρόνια πρίν, τ ΟΧΙ το Μάρκου Εγενικο, Ἐπισκόπου Ἐφέσου, πρὸς τὸν Πάπα, ὁ ὁποῖος ζητοῦσε τὴν πλήρη ὑποδούλωση τῆς Ὀρθοδοξίας στὴ Λατινικὴ Δύση. Ὁ ἀείμνηστος Βρετανὸς Βυζαντινολόγος Σὲρ Στῆβεν Ράνσιμαν παραδέχεται ὅτι αὐτὸ τὸ ΟΧΙ διαφύλαξε τὴν ἑνότητα τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας καὶ ταν κκλησία πιβιώνει, τότε πιβιώνει κα λληνισμός. Τ ΟΧΙ τν Σουλιωτν καὶ Σουλιωτισσῶν πρὸς τὸν Ἀλῆ Πασὰ ἀποτέλεσαν τὸν πρόλογο τοῦ 1821. Τ ΟΧΙ το Παπαφλέσσα θαυμάσθηκε ἀκόμη καὶ ἀπὸ τὸν σκληρὸ ἀντίπαλό του, τὸν Αἰγύπτιο Ἰμπραήμ. ΤΟ ΟΧΙ τν Μεσολογγιτν καὶ ἡ συγκινητικὴ Ἔξοδός τους παρακίνησαν διαδηλώσεις φοιτητῶν στὴν Ἀγγλία καὶ στὴ Γαλλία καὶ θυελλώδεις συζητήσεις ὑπὲρ τοῦ ἑλληνικοῦ Ἀγώνα στὰ εὐρωπαϊκὰ Κοινοβούλια.
.       ΤΟ ΟΧΙ κατὰ τῶν Γερμανῶν Ναζὶ στὸ Ροῦπελ θαυμάσθηκε ἀκόμη καὶ ἀπὸ τὸν Χίτλερ καὶ ἀπὸ τοὺς ἀλαζόνες στρατηγούς του. Τὸ ΟΧΙ κατὰ τῶν βρετανῶν ἀποικιοκρατῶν ποὺ δήλωσαν οἱ Ἕλληνες Κύπριοι τὸ 1955-59 ταπείνωσε μία ὁλόκληρη αὐτοκρατορία καὶ ἀναπτέρωσε τὸ ἠθικό του ἁπανταχοῦ Ἑλληνισμοῦ. Τὰ μεγάλα συλλαλητήρια τῶν Ἑλλήνων τὸ 1992-94 ἐμπόδισαν τοὺς ἐνδοτικοὺς νὰ παραχωρήσουν τὸ ὄνομα καὶ τὸν πολιτισμὸ τῆς Μακεδονίας στὸ θνησιγενὲς κρατίδιο τῶν Σκοπίων. Τὸ ΟΧΙ αὐτὸ ἐλήφθη σοβαρὰ ὑπ’ὄψιν ἀπὸ φίλους καὶ ἑταίρους, ὅπως δήλωσε πρὸ ἐτῶν στὴν Ἀθήνα ὁ ὑπεύθυνός της Εὐρ. Ἑνώσεως γιὰ τὰ Βαλκάνια, Ντέϊβιντ Ὄουεν. Οἱ Κύπριοι ἀδελφοί μας ξαναεῖπαν τὸ ΟΧΙ τοὺς στὸ κρίσιμο δημοψήφισμα τοῦ 2004. Ἔσωσαν τὸ νησί τους ἀπὸ τὸ σχέδιο Ἀνὰν ποὺ θὰ ἔφερνε πλήρη Τουρκοκρατία στὸν βορρᾶ καὶ μερικὴ τουρκοκρατία στὸν νότο. Καὶ τὰ ΟΧΙ πρέπει νὰ ἔχουν συνέχεια. Τώρα ποὺ ὑπὸ τὴν πίεση τῶν οἰκονομικῶν μας προβλημάτων καλούμεθα νὰ δηλώσουμε πλήρη ὑποταγὴ σὲ ξένες ἀποφάσεις καὶ νὰ παραχωρήσουμε σὲ ἐπικίνδυνο βαθμὸ τὴν ἐθνική μας κυριαρχία.
.       Τὴν 28η Ὀκτωβρίου 1940 ὁ μεγάλος ποιητής μας Κωστὴς Παλαμᾶς πρότεινε νὰ μεθύσουν ὅλοι οἱ Ἕλληνες ἀπὸ τὸ ἀθάνατο κρασὶ τοῦ 1821. Ἡ πίστη στὸν Θεὸ καὶ στὴν Παναγία, ἡ συνείδηση τῆς ἱστορικῆς συνέχειας, ἡ αἴσθηση τοῦ χρέους ἀπέναντι στὴν πατρίδα, στοὺς προγόνους καὶ στοὺς ἐπιγόνους, αὐτὰ ἦσαν πρωτίστως τὰ ἰδανικὰ ποὺ ἐνέπνευσαν τὴν ἐποποιία τῶν βορειοηπειρωτικῶν βουνῶν. Γιὰ νὰ μπορέσουμε σήμερα νὰ ἐπιβιώσουμε ὡς ἔθνος καὶ ὡς ἀξιοπρεπεῖς Ἕλληνες εἶναι ἀπαραίτητο νὰ ἀναβαπτισθοῦμε στὶς σταθερὲς ἀρχὲς καὶ ἀξίες τῆς Ὀρθοδοξίας καὶ τῆς Ἑλληνικῆς Ἱστορίας. Γιὰ νὰ συνεχίσουμε τὰ ΟΧΙ τοῦ Ἑλληνισμοῦ!

 Κ.Χ. 23.10.2011

 ΠΗΓΗ: «ΑΝΤΙΒΑΡΟ»

, , , , , , ,

Σχολιάστε

ΜΑΡΜΑΡΩΜΕΝΟΣ ΒΑΣΙΛΙΑΣ (Σπανουδάκη)

, ,

Σχολιάστε

Η ΑΛΩΣΙΣ ΤΗΣ ΚΩΝ/ΠΟΛΕΩΣ ΓΕΓΟΝΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ (B´)

ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ Γ. ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΥ
Ὁμοτ. Καθηγητοῦ τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, Διευθυντοῦ τῆς Ἐθν. Βιβλιοθήκης ἐ. τ. 

(Ἀνάτυπον ἀπὸ τὸ περιοδικὸν «ΑΚΤΙΝΕΣ» μηνῶν Μαΐου-Ἰουνίου 2003)

  • Β´ ΜΕΡΟΣ

Οἱ ὀρθόδοξοι Χριστιανοὶ ἡγεμόνες εὑρίσκοντο εἰς ἀδυναμίαν νὰ συνδράμουν. Ὁ μέγας ἡγεμὼν τῆς Ρωσίας εὑρίσκετο μακρὰν καὶ ἦταν ἐμπερίστατος. Οἱ ἡγεμόνες τῆς Μολδαβίας ἐφιλονεικοῦσαν. Ὁ ἡγεμὼν τῆς Βλαχίας ἦταν ὑποτελὴς τοῦ Σουλτάνου καὶ μόνον μὲ τὴν βοήθειαν τῶν Οὔγγρων θὰ ἐξεγείρετο. Ὁ δεσπότης τῆς Σερβίας ἦταν ἀκόμη περισσότερον εὐσυνείδητος ὑποτελὴς τοῦ Σουλτάνου. Ὁ Σκεντέρμπεης εἰς τὴν Ἀλβανίαν εἶχεν ἄλλους περισπασμοὺς μὲ ἐπιτοπίους φυλάρχους. Οἱ ἄρχοντες τῶν νήσων τοῦ Αἰγαίου καὶ οἱ ἱππόται τῆς Ρόδου ἦσαν ἀδύναμοι καὶ μόνον ἐντὸς εὐρυτέρου συνασπισμοῦ θὰ προσέφερον κάποιαν βοήθειαν. Οἱ δυνάμεις τοῦ Τουραχὰν μπέη εἶχαν καθηλώσει τοὺς δεσπότας τοῦ Μορέως. Ὁ βασιλεὺς τῆς Γεωργίας καὶ ὁ αὐτοκράτωρ τῆς Τραπεζοῦντος μετὰ βίας ὑπερήσπιζον τὰ σύνορα τῶν κρατῶν.

Γιὰ συνέχεια πατῆστε ἐδῶ ΑΛΩΣΙΣ ΓΕΓΟΝΟΣ ΕΛΛΗΝ. – ΟΙΚΟΥΜ. Β´

, , ,

1 Σχόλιο

Η ΑΛΩΣΙΣ ΤΗΣ ΚΩΝ/ΠΟΛΕΩΣ ΓΕΓΟΝΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ (Α´)

ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ Γ. ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΥ
Ὁμοτ. Καθηγητοῦ τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, Διευθυντοῦ τῆς Ἐθν. Βιβλιοθήκης ἐ. τ. 

(Ἀνάτυπον ἀπὸ τὸ περιοδικὸν «ΑΚΤΙΝΕΣ» μηνῶν Μαΐου-Ἰουνίου 2003)

Α´ ΜΕΡΟΣ

29η Μαΐου, τόσα ἔτη μετὰ τὴν Ἅλωσιν τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἀπὸ τοὺς Τούρκους καὶ ἰδοὺ ἡμεῖς σήμερον διὰ νὰ τιμήσωμεν τοὺς ἥρωας ὑπερασπιστὰς τῆς Πόλεως καὶ νὰ ψάλωμεν τὸ μνημόσυνόν των. Δὲν μᾶς ἐκάλεσεν ἐδῶ κάποιοια σκέψις φανατισμοῦ ἤ ἀναξέσεως πληγῶν, παροτρύνσεων ὑπερφιάλων ἢ ἀντιθέτως κλαυθμοῦ καὶ θρήνων ὀδύνης, στεναγμοῦ, ἀπογοητεύσεων καὶ ἀπελπισίας. Καθῆκον ἱερὸν ἐπιτελοῦμεν ἔναντι ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐστάθησαν γενναῖοι ὑπερασπισταὶ Πόλεως ἱερᾶς καὶ μεγάλης. Χρέος δικαιοσύνης μᾶς ἐπιβάλλει τὴν ἀνάμνησιν τῆς θυσίας ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ὡς ἡγέται ἐπρωτοστάτησαν, ὡς ἀνώνυμος λαὸς ἠκολούθησαν, ἀγωνιζόμενοι ὑπερασπίζοντες τείχη, Πόλιν, ἱερά, ἰδέας, παραδόσεις καθὼς καὶ οἰκείους, φίλους, γέροντας, ἀσθενεῖς, τέκνα. Διότι εἶχαν ἀποφασίσει νὰ ἀγωνισθοῦν. Ἀπὸ τὸν Κωνσταντῖνον Παλαιολόγον καὶ τὸν μεγαδοῦκα Λουκᾶν Νοταρᾶν καὶ τοὺς ἀξιωματούχους καὶ τοὺς ξένους συναγωνιστὰς ἕως τὸν ταπεινότερον λαϊκόν, κληρικὸν καὶ μοναχόν.

Ἡ πρόκλησις τοῦ Μωάμεθ ἐφαίνετο λογική. Ἀποστέλλει ὁ σουλτᾶνος Μωάμεθ ὁ Β´ πρὸς τὸν Κωνσταντῖνον τὸν βασιλέα, τὸν Παλαιολόγον, μήνυμα νὰ τοῦ παραδώση τὴν Πόλιν. Νεώτατος, τὴν ἡλικίαν ὁ σουλτᾶνος, ἱκανώτατος εἰς τὸν πόλεμον καὶ τὴν διοίκησιν, πείσμων καὶ φιλόδοξος, πεπαιδευμένος ἐπὶ πλέον, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἠρεμήσῃ ὅσον βλέπει τὴν Πόλιν Χριστιανικήν· «Τὴν πᾶσαν νύκτα διεβίβασε τὸ προσκεφάλαιόν του ἀπὸ τῆς μιᾶς γωνίας τοῦ κοιτῶνός του εἰς τὴν ἄλλην, ἀνακλινόμενος καὶ ἐξεγειρόμενος, ἄγρυπνος, ποθῶν τὴν Πόλιν». «Δὲν ἠμορῶ νὰ ὀπισθοχωρήσω», δηλώνει εἰς τὸν Κωνσταντῖνον, «νὰ ἀναχωρήσῃς εἰρηνικῶς ἀπὸ τὴν Πόλιν, σοῦ δίδω τὴν Πελοπόννησον, εἰς τοὺς ἀδελφούς σου ἄλλας ἐπαρχίας καὶ θὰ εἴμεθα φίλοι. Ἐὰν ὄχι, θὰ εἰσέλθω μὲ πόλεμον, θὰ σφάξω τοὺς ἄρχοντας καὶ ἐσέ, θὰ αἰχμαλωτίσω ὅλον τὸν λαόν. Δι’ ἐμὲ ἡ Πόλις ἀρκεῖ κενή» (Δούκας). Καὶ ἐπαναλαμβάνει ἐμφαντικώτερον εἰς τὸν Κωνσταντῖνον· «Θέλεις νὰ ἐγκαταλείψῃς τὴν Πόλιν καὶ νὰ ἀπέλθῃς, ὅπου θέλεις, μὲ τοὺς ἄρχοντας καὶ τὰ ὑπάρχοντά των ἢ θέλεις νὰ ἀντισταθῇς ὁπότε θὰ χάσῃς μαζὶ μὲ τὴν ζωὴν καὶ τὰ πάντα, σὺ καὶ οἱ δικοί σου, ὁ δὲ λαὸς αἰχμάλωτος θὰ διασπαρῇ εἰς τὰ πέρατα τῆς γῆς; (Δούκας).

Πράγματι ἡ πρόκλησις τοῦ σουλτάνου ἦταν λογική. Διὰ τὰ μέτρα του. Ὅμως ὄχι καὶ διὰ τὸ ὕψος τοῦ Κωνσταντίνου τοῦ Παλαιολόγου καὶ τῶν πολιορκουμένων εἰς τὴν Πόλιν. Διὰ τοῦτο ἡ ἀπάντησίς των εἶναι ἀρνητική. Ἀνθίστανται εἰς τον πειρασμὸν νὰ διασώσουν τοὺς ἑαυτούς των καὶ τὰ ὑπάρχοντά των καὶ νὰ διασφαλίσουν μόνον τὴν ζωὴν τοῦ λαοῦ.

Ἡ ἀπάντησις τοῦ Κωνσταντίνου καὶ τὴς Συγκλήτου εἶναι σαφής· ζητεῖ ἀπὸ τὸν σουλτᾶνον νὰ συζήσουν εἰρηνικῶς, ὅπως συνέζων και οἱ πατέρες του, οἱ ὁποῖοι ἐθεώρουν τοὺς βασιλεῖς τοῦ Βυζαντίου ὡς πατέρας, τὴ δὲ Κωνσταντινούπολιν εἶχον «ὡς πατρίδα καὶ εἰς αὐτὴν κατέφευγον γιὰ νὰ σωθοῦν. Τὸ δὲ τὴν Πόλιν σοι δοῦναι οὔτ’ ἐμόν ἐστιν οὔτ’ ἄλλου τῶν κατοικούντων ἐν ταύτῃ· κοινῇ γὰρ γνώμῃ πάντες αὐτοπροαιρέτως ἀποθανοῦμεν καὶ οὐ φεισόμεθα τῆς ζωῆς ἡμῶν (Δούκας).

Μὲ τὴν ἀπάντησιν τοῦ Κωνσταντίνου τοῦ Παλαιολόγου διακόπτεται ὁ διάλογος καὶ ἐπαναρχίζει ὁ ἀγών, ὁ πόλεμος. Ἐπὶ ἑβδομάδες, ἀπὸ τὴν 6ην Ἀπριλίου ἰδιαιτέρως, πέριξ τῶν τειχῶν συνάπτεται λυσσώδης ἀγών.

Ὁ Μωάμεθ ὁ Β’ ὀρέγεται τὴν Κωνασταντινούπολιν καὶ δὲν τοῦ ἀρκοῦν αἱ μέχρι τοῦδε κατακτήσεις. Ὀρέγεται τὴν Πόλιν «μεγάλην καὶ πολυάνθρωπον, εὐδαιμονίας καὶ τύχης καὶ δόξης, ἡ ὁποία ἔγινε κεφαλὴ ὅλης τῆς οἰκουμένης». Ἐπιθυμεῖ τὴν Πόλιν, διότι τὸ κλέος της τὸ οἰκουμενικὸν θὰ προσδώσῃ εἰς τὸν κατακτητὴν ἐπίσης ἀνάλογον κλέος. Ἀκόμη διότι ἡ κατοχὴ τῆς Πόλεως θὰ ἀνοίξῃ τὴν θύραν διὰ περαιτέρω κατακτήσεις.

Ἀλλὰ διὰ τὸν σουλτᾶνον ἡ Πόλις δὲν ἔχει μόνον δόξαν, κλέος, ἱστορίαν. Ἔχει πλοῦτον, πολύν καὶ παντοδαπόν, ἔχει ἄνδρας ἀγαθούς, γυναῖκας πλείστας καὶ καλλίστας, νέας καὶ ὡραιοτάτας καὶ εὐγενεῖς, καὶ παῖδας πλείστους καὶ καλλίστους, καὶ ναοὺς καὶ δημόσια οἰκήματα καὶ οἰκίας λαμπρὰς καὶ κήπους. Ὅλα αὐτὰ ὁ Μωάμεθ τὰ ὀρέγεται καὶ συγχρόνως τὰ παραχωρεῖ εἰς τὸν στρατόν του προκειμένου νὰ ἀποκτήσῃ τὴν Πόλιν. Τὰ προσφέρει εἰς διαρπαγὴν καὶ λείαν. Ὅσοι ἐπιβιώσουν θὰ αἰχμαλωτίσουν, θὰ διαρπάξουν, θὰ ἀποκτήσουν τὰ τῆς Πόλεως. Ὅσοι πάλιν σκοτωθοῦν δηλώνει ὅτι, σύμφωνα μὲ τὸ Κοράνιον, ὁλόσωμοι θὰ συμφάγουν μὲ τὸν προφήτην Μωάμεθ, καὶ θὰ συμπίουν καὶ θὰ ἀναπαυθοῦν μετὰ παίδων καὶ γυναικῶν ὡραίων καὶ παρθένων εἰς τὸν παράδεισον (Κριτόβουλος).

Δὲν ἔρχεται ὁ Μωάμεθ ὁ Β’ κῆρυξ ἱεροῦ πολέμου διὰ νὰ ἀποκτήσῃ τὴν Πόλιν καὶ νὰ τὴν μεταβάλῃ εἰς προπύργιον τῆς Μωαμεθανικῆς θρησκείας. Δὲν εἶναι ὁ θρησκευτικὸς πολέμαρχος. Δὲν ἔρχεται ἀκόμη διὰ νὰ ἐγκαταστήσῃ κάποιον φυγάδα. Δὲν ἀκολουθεῖ τὰ στρατεύματά του κάποιος Ἰσαάκιος Κομνηνός, ὅπως τοὺς Φράγκους στραυροφόρους τὸ 1204. Δὲν εὑρίσκεται εἰς τὸν στρατὸν του κάποιος φυγὰς Ἱππίας ἢ Δαμάρατος, ὅπως εἰς τοὺς στρατοὺς τῶν παλαιῶν ἐκείνων Δαρείου καὶ Ξέρξου. Δὲν ὑπάρχουν ἰδέαι θρησκευτικαί, ἐνέργειαι πολιτικαί, διὰ τὴ πρὰξίν του. Ὁμῶς, ὡμότατα θέλει τὴν Πόλιν διὰ νὰ τοποθετήσῃ τὸ διαμάντι της εἰς τὸ σουλτανικόν του τουρμπάνι. Χωρὶς προσχήματα.

Ἡ Πόλις λοιπὸν ἦτο ἔπαθλον διαρπαγῆς καὶ ἀκολασίας καὶ αἰχμαλωσίας διὰ τὸν σουλτᾶνον.

Ὅμως τί εἶναι ἡ Πόλις διὰ τὸν Κωνσταντῖνον καὶ τοὺς κατοίκους της; Εἶναι ἡ Πόλις τὴν ὁποίαν ἀνήγειρεν ὁ τρισμακάριστος καὶ μέγας βασιλεὺς Κωνσταντῖνος, ὁ ὁποῖος τἠν ἀφιέρωσεν εἰς τὴν Θεοτόκον καὶ ἀειπάρθενον Μαρίαν. Καὶ ἔκτοτε ἡ Πόλις τοῦ Μεγάλου Κωνσταντίνου, ὅπως λέγει ὁ ἴδιος ὁ Κωνσταντῖνος ὁ Παλαιολόγος, ἀπέβη καταφύγιον τῶν Χριστιανῶν, ἐλπὶς καὶ χαρὰ πάντων τῶν Ἐλλήνων, τὸ καύχημα τῆς Ἀνατολῆς. Εἶναι ἡ πόλις ὅπου προσκυνεῖται ἡ Ἁγία Τριάς, δοξολογεῖται τὸ  Ἅγιον Πνεῦμα, ὅπου οἱ ἄγγελοι ἀκούονται νὰ ὑμνοῦν τὸ θεῖον καὶ τὴν θείαν Γέννησιν.

Ἑπομένως δὲν εἶναι τὰ κτίσματα, οἱ ἄνθρωποι, ὁ τόπος μόνον τοῦ Κωνσταντίνου ἡ Πόλις. Εἶναι πόλις ἁγία γιὰ τὸν Παλαιολόγον.

Περὶ αὐτὴν τὴν πόλιν μὲ τὰς διαφόρους δι’ αὐτὴν ἀπόψεις τῶν ὑπερασπιστῶν της καὶ τοῦ ἐπιδρομέως ἐκτυλίσσεται ἡ ἱστορικὴ πρᾶξις τοῦ τέλους τοῦ ἀρχαίου κόσμου.

Σύμφωνα μὲ τὸ Σλαβικὸν Χρονικόν, τοῦ ὁποίου αἱ πληροφορίαι φαίνονται ἀληθεῖς, μεταξὺ τῶν συμβούλων τοῦ αὐτοκράτορος ὑπῆρξαν πολλοὶ οἱ ὁποῖοι τὸν συνεβούλευον νὰ διαφύγῃ ἀπὸ τὴν Πόλιν καὶ ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν θὰ ἠμποροῦσε νὰ ὀργανώσῃ καλύτερα μίαν ἐκστρατείαν κατὰ τῶν Τούρκων. Μὲ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ἐξυπνοῦσε καὶ ἡ Δυτικὴ Εὐρώπη. Ὅμως ὁ Κωνσταντῖνος ἤρεμος καὶ σταθερὸς ἠρνήθη νὰ τοὺς ἀκούσῃ. Ἐφοβεῖτο  ὅτι ἐὰν ἐγκατέλειπε τὴν Κωνσταντινούπολιν, ἡ ἄμυνα θὰ παρέλυεν. Ἐδήλωνεν ὅτι, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ χαθῇ ἡ Πόλις, θὰ ἐχάνετο καὶ αὐτὸς μαζί της.

Ἡ ἰδία πρότασις, ἐντονώτερον τώρα, ὑπεβλήθη εἰς τὸν Κωνσταντῖνον τὰς τελευταίας ἡμέρας πρὸ τῆς Ἁλώσεως. Ὁ αὐτοκράτωρ ἦτο τόσον κουρασμένος, ὥστε τὴν ὥραν τῆς ἀκροάσεως ἐλιποθύμησεν. Ὅταν συνῆλθεν, ἐδήλωνε καὶ πάλιν ὅτι δὲν ἠμποροῦσε νὰ ἐγκαταλείψῃ τὸν λαόν του. Θὰ ἀπέθνῃσκε μαζί του. Αὐτὸ τὸ ὑπόδειγμα τῆς θυσίας καὶ τοῦ θάρρους, ἀλλα καὶ τοῦ χρέους τοῦ ἡγέτου, θὰ ἐπιβιώσῃ κατὰ τὴν Τουρκοκρατίαν διὰ νὰ ἐπαναληφθῇ κατὰ τὴν ἀναλαμπὴν τοῦ Γένους ἀπὸ τὸν ἄλλον ἡγέτην τοῦ Γένους, τὸν Γρηγόριον τὸν Ε’.

Ὁ Κωνσταντῖνος σώφρων μὲν καὶ μέτριος, φρόνιμος καὶ ἐνάρετος, συνετὸς καὶ πεπαιδευμένος, ρήτωρ πρακτικὸς καὶ προφητικός, ἐπέλεξε καὶ νὰ πράξῃ καὶ νὰ πάθῃ τὰ πάντα ὑπὲρ τῆς πατρίδος καὶ τῶν ὑπηκόων του.

Εὑρέθη βασιλεὺς πόλεως μὲ δόξαν. Πόλεως ἡ ὁποία ὑπερεῖχε τῶν ἄλλων, ὅσον ὁ ἔναστρος οὐρανὸς ἀπὸ τὴν γῆν, κατὰ τὸν Γρηγόριον τὸν Ναζιανζηνόν, «πόλις πόλεως πασῶν ὀφθαλμός, ἄκουσα παγκόσμιον, θέαμα ὑπερκόσμιον, ἐκκλησιῶν γαλουχός, πίστεως ἀρχηγός, ὀρθοδοξίας πποδηγός, λόγων μέλημα, καλοῦ παντὸς ἐνδιαίτημα», κατὰ τὸν Νικήταν Χωνιάτην. «Ἡ Κωνστατντινούπολις ἔχει ἀντίστοιχον λόγον ἐκεῖνον τὸν ὁποῖον ἔχει», κατὰ τὸν Ἰωσὴφ Βρυέννιον, «ὁ οὐρανὸς ἐν κόσμῳ, ὁ ἥλιος ἐν οὐρανῷ, ὁ παράδεισος ἐν τῇ γῇ, ἡ μητρόπολις ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ, ἡ ἀκρόπολις ἐν τῇ πόλει, ὁ λιμὴν ἐν τῷ πελάγει, τὸ διδασκαλεῖον ἐν τῇ πολιτείᾳ, τὸ θέατρον εἰς τὰς πανηγύρεις, ἡ ἁρμονία εἰς τὰ μέλη, ὁ ὀφθαλμὸς εἰς τὸ σῶμα. Εἶναι πόλις ἁγία καὶ μητρόπολις πιστή, νέα Ρώμη καὶ νέα Ἱερουσαλήμ».

Οἱ διαστάσεις τῶν δύο ἀντιμαχομένων εἶναι ἔκδηλοι. Χρέος καὶ ἰδανικὰ ἀπὸ τὴν μίαν πλευράν, τῶν Ἑλλήνων, φιλόζωος καὶ σαρκολατρικὴ ἀντίληψις ἀπὸ τὴν ἄλλην, τῶν Τούρκων. Ἀκόμη καὶ διὰ τὴν περίπτωσιν νίκης οἱ Ἕλληνες ἠθικὴν ἀπόλαυσιν ἐπιδιώκουν· Ἐλπίζω εἰς Θεόν, εὔχεται ὁ Κωνσταντῖνος, ὡς λυτρωθείημεν ἡμεῖς τῆς ἐνεστώσης αὐτοῦ δικαίας ἀπειλῆς. Δεύτερον δὲ καὶ ὁ στέφανος ὁ ἀδαμάντινος ἐν οὐρανοῖς ἐναπόκειται ὑμῖν καὶ μνήμη αἰώνιος καὶ ἄξιος ἐν τῷ κόσμῳ ἔσεται (Σφραντζῆς).

Διὰ τοῦτο ὁ Κωνσταντῖνος δὲν εἶναι ὑπεύθυνος μόνον διὰ τὴν ὑπεράσπισιν μιᾶς πόλεως. Ἐν τέλει ποία εἶναι αὐτὴ ἡ πόλις, αὐτὴ ἡ βασιλεία, τὴν ὁποίαν ὑπερασπίζει; Μόλις ἑβδομήντα χιλιάδες κάτοικοι τὴν ἀπαρτίζουν. Καὶ πολεμισταὶ ἐλάχιστοι, καὶ πλοῖα ἀνύπαρκτα, καὶ τροφαὶ ὀλίγαι. Καὶ βοήθεια οὐδαμόθεν ἢ σχεδόν.

Καὶ ὅμως ὁ Κωνσταντῖνος ἀποφασίζει νὰ ἀντισταθῇ. Συλλέγει τὰς στρατιωτικὰς δυνάμεις του, ἀναπτύσσει τὴν δραστηριότητα τὴν διπλωματικὴν. Ὁ αὐτοκράτωρ ἔπραξεν, ὅ,τι ἠμποροῦσε. Εἶχε στείλει πρέσβεις εἰς τὴν Ἰταλίαν τὸ φθινόπωρον τοῦ 1452 διὰ νὰ παρακαλέσουν δι’ ἐπείγουσαν  βοήθειαν. Ἡ ἀνταπόκρισις ὑπῆρξε πενιχρά. Νέα πρεσβεία στέλλεται εἰς τὴν Βενετίαν. Ἡ Σύγκλητος ἀπαντᾷ τὴν 16ην Νοεμβρίου ὅτι λυπεῖται διὰ τὰ γεγονότα τῆς Ἀνατολῆς καὶ ὅτι, ἐὰν ὁ Πάπας καὶ ἄλλαι δυνάμεις προκηρύξουν Σταυροφορίαν, ἡ Βενετία θὰ συνδράμῃ. Ἕνας ἀπεσταλμένος, ὁ ὁποῖος ἐστάλη εἰς τὴν Γένουαν, ἔλαβε τὴν ὑπόσχεσιν δι’ ἕνα πλοῖον καὶ τὴν δήλωσιν ὅτι ἡ Γένουα θὰ ἀποταθῇ εἰς τὸν βασιλέα τῆς Γαλλίας καὶ εἰς τὴν Φλωρεντίαν διὰ βοήθειαν. Ὁ Ἀλφόνσος τῆς Ἀρραγῶνος δίδει ἀορίστους ὑποσχέσεις, ἀλλα παραχωρεῖ τὴν ἄδειαν νὰ συγκεντρωθοῦν σιτηρὰ καὶ ἄλλαι τροφαὶ εἰς τὴν Σικελίαν. Ὁ πάπας Νικόλαος ὁ Ε´ προθυμοποιεῖται νὰ βοηθήσῃ, ἀλλὰ δὲν ἀναλαμβάνει ὑποχρεώσεις πρὶν βεβαιωθῇ ὅτι ἡ Ἕνωσις τῶν Ἐκκλησιῶν ἔχει πραγματικῶς συντελεσθῆ. Οὐδεμία ἄλλη κυβέρνησις ἔδωκε σημασίαν εἰς τὰς ἐκκλήσεις τοῦ Κωνσταντίνου. Ἡ ἐλπὶς ἡ ὁποία ἐστηρίζετο εἰς τὸν Ἰωάννην Οὐνυάδην, τὸν ἀντιβασιλέα τῆς Οὑγγαρίας, ἐξέλιπε, διότι οἱ Οὗγγροι εἶχαν συντριβῆ ἀπὸ τὰς συμφορὰς τὰς ὁποίας εἶχε προκαλέσει ὁ Μουρὰτ ὁ Β.

(συνεχίζεται στὸ Β´ ΜΕΡΟΣ)

πατῆστε ἐδῶhttps://christianvivliografia.wordpress.com/2010/05/31/η-αλωσισ-τησ-κωνσταντινουπολεωσ-γεγο/


, , , ,

Σχολιάστε

«ΕΑΛΩ Η ΠΟΛΙΣ»

Tοῦ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΧ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ,
χημικοῦ – ἱστορικοῦ ἐρευνητοῦ, 
ἐν «ΑΝΑΛΕΚΤΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ»σελ. 51-57,
ἔκδ. Ἱ. Κοιν. Ὁσ. Νικοδήμου, Γουμένισσα 2005.

Ἀλησμόνητες ἐπέτειοι

Κάθε χρόνο, μὲ τὴν ὑπενθύμιση τῆς πτώσεως τῆς Βασιλεύουσας, δίδεται ἡ εὐκαιρία στὸν ἁπανταχοῦ Ἑλληνισμὸ νὰ σταθεῖ γιὰ λίγο γιὰ μιὰ στιγμὴ ἐθνικῆς περισυλλογῆς, γιὰ μιὰ στιγμὴ ἐθνικῆς αὐτογνωσίας. Γιὰ νὰ μάθει τὴν ἱστορικὴ ἀλήθεια, μαζὶ μὲ τοὺς θρύλους, τοὺς θρήνους, τὴν «Κερκόπορτα» καὶ τὸν «μαρμαρωμένο βασιλιά». Γιὰ νὰ μάθει τὴν πραγματικὴ ἐθνική του ἱστορία χωρὶς μύθους καὶ ὡραιοποιήσεις, χωρὶς παραχαράξεις καὶ παρασιωπήσεις. Γιατὶ στὶς μέρες μας χρειάζεται, «ὑπὲρ ποτὲ ἄλλοτε», νὰ γνωρίζουμε ὁλόκληρη τὴν ἱστορικὴ ἀλήθεια.

.      Τὸ 1453 ἡ Πόλη ἔπεσε…

.    Εἶναι ὅμως ἱστορικῶς διαπιστωμένο ὅτι ἡ ἀντίστροφη μέτρηση γιὰ τὴν πτώση τῆς Ἀνατολικῆς Ρωμαϊκῆς Αὐτοκρατορίας, καὶ φυσικὰ τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ἄρχισε τὸ 1054, ὅταν ὁριστικοποιήθηκε τὸ σχίσμα τῶν Ἐκκλησιῶν, ποὺ ἦταν καρπὸς προαιωνίων ἀντιθέσεων Ὀρθοδόξων καὶ Ρωμαιοκαθολικῶν. Δύο ἀντιθέτων κόσμων, δύο ἐχθρικῶν κόσμων.

Ἡ πολιορκία τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἀπὸ τοὺς Σταυροφόρους, ὅπως παριστάνεται σὲ βελγικὸ χειρόγραφο (109 Hist. Βιβλιοθήκης Arsenal, Παρίσι

. Ἀκολούθησαν, τὸ 1204 ἡ κατάληψη τῆς Βασιλεύουσας ἀπὸ τοὺς Φράγκους τῆς Δ´ Σταυροφορίας, ἡ μετὰ ἀπὸ 57 χρόνια ἀπελευθέρωσή της ἀπὸ τοὺς Βυζαντινοὺς καὶ ἡ «ὑπογραφὴ» τὴν Τρίτη 29 Μαΐου 1453 ἀπὸ τοὺς Τούρκους τῆς «ληξιαρχικῆς πράξης θανάτου» της.

Εἶναι ἐπίσης ἱστορικῶς διαπιστωμένο ὅτι πάντοτε ἡ Δύση ὀρεγόταν τὴν Ἀνατολὴ καὶ ἑλκόταν ἀπὸ τὸ μεγάλο μαγνήτη, τὴν «ἀρχόντισσα τοῦ Κερατίου κόλπου», ποὺ τυλιγμένη στὴ λαμπερὴ ἱστορία καὶ τὴ χλιδὴ ἀγωνιζόταν συνεχῶς ἐναντίον ὅσων τὴν ἐπιβουλεύονταν. Κι αὐτοὶ κατὰ καιροὺς ὑπῆρξαν πολλοί. Μερικὲς φορὲς ἄνοιξαν μπροστά της οἱ «πύλες τοῦ ἅδη», ἀλλ’ ἡ Ὑπέρμαχος Στρατηγὸς ἔκαμνε τὸ θαῦμα Της. Τὸ 1204, δυστυχῶς, ὁ δυτικός ἰμπεριαλισμὸς φοροῦσε θρησκευτικὸ προσωπεῖο! Οἱ Σταυροφορίες ἦσαν ἀπὸ τὶς μεγαλύτερες ἀπάτες τῆς Ἱστορίας!

. Μπορεῖ ἡ φήμη γιὰ τοὺς θησαυροὺς τοῦ Βυζαντίου νὰ ἐξῆπτε τὴν φαντασία τῶν μαζῶν τῆς Δύσεως, ἀλλὰ ἡ θεωρητικὴ πλατφόρμα τοῦ ρωμαιοκαθολικοῦ δογματισμοῦ μιλοῦσε γιὰ «σχισματικοὺς Ἕλληνες» καὶ «αἱρετικὴ ὀρθοδοξία». Γι’ αὐτὸ καὶ ἡ Δυτικὴ Ἐκκλησία ὑποσχόταν «ἄφεση ἁμαρτιῶν» στοὺς Σταυροφόρους καὶ ἀναλάμβανε τὴν προστασία τῆς οἰκογένειας καὶ τῆς περιουσίας ποὺ θὰ ἄφηναν πίσω τους. Κι αὐτοὶ μπαίνοντας στὴν Πόλη τὸ 1204 προέβησαν σὲ ἀνήκουστες βιαιοπραγίες, φόνους, βιασμούς, λεηλασίες κ.λπ. Ἅρπαξαν ἀπὸ τοὺς ἱεροὺς ναοὺς καὶ τὶς ἱερὲς μονὲς ἀναρίθμητα χρυσὰ καὶ ἀργυρὰ ἐκκλησιαστικὰ σκεύη. Γκρέμισαν ἅγιες τράπεζες, τέμπλα καὶ ἄμβωνες, θρυμμάτισαν ἱερὲς εἰκόνες, ξέθαψαν νεκρούς! Ξέθαψαν ἀκόμη καὶ τὸν αὐτοκράτορα Βασίλειο Β´ τὸν Βουλγαροκτόνο! Ἀπὸ τὸ 1204 μέχρι τὸ 1261, ποὺ ἀπελευθερώθηκε ἡ Πόλη, λειτούργησε μιὰ γιγαντιαία ἐπιχείρηση καταλήστευσης τῶν θρησκευτικῶν καὶ καλλιτεχνικῶν θησαυρῶν της. Ἕνα ἄτυπο χρηματιστήριο στήθηκε στὴν Δύση γιὰ τὴν ἐκμετάλλευση θρησκευτικῶν κειμηλίων, ἱερῶν λειψάνων κ.λπ. Ἔτσι τὸ χάσμα τῆς Ἀνατολῆς μὲ τὴν Δύση διευρυνόταν ὅλο καὶ περισσότερο.

.  Συγχρόνως οἱ Τοῦρκοι, προχωροῦσαν ὁλοένα πρὸς δυσμάς. Ἀλλ’ οἱ Βυζαντινοὶ ἀντὶ νὰ συνέλθουν, νὰ ἀναγνωρίσουν τὴ νέα πραγματικότητα καὶ νὰ προχωρήσουν στὴν ἀναδιοργάνωση τοῦ κράτους, γιὰ τὴν ἀντιμετώπιση τόσο τῶν Σταυροφόρων, ποὺ πάντοτε καραδοκοῦσαν, ὅσο καὶ τῶν Ὀθωμανῶν, ἐπανῆλθαν στὴν κακοδιοίκηση καὶ στὶς ἴντριγκες. Ἡ κατάσταση γινόταν ὅλο καὶ πιὸ ζοφερή. Μιὰ κοινωνικὴ παρακμή καὶ μιὰ πολιτικὴ ἀποσύνθεση εἶχαν διαποτίσει τὴν ἄλλοτε κραταιὰ αὐτοκρατορία, ποὺ τώρα πίσω ἀπὸ τὸ πομπῶδες ὄνομά της ὑπῆρχε μόνον, ὡς μιὰ νησίδα ἐλευθέρου χώρου, ἕνα ράκος μὲ μιὰ χρεωκοπημένη οἰκονομία.

.   Οἱ Λατίνοι τώρα κατέχονται ἀπὸ τὴν ἔμμονη ἱδὲα νὰ ἀνακαταλάβουν τὴν Πόλη. Βαθύτερος στόχος τους ἦταν ἡ πλήρης ὑποταγὴ καὶ ὁ ἐκλατινισμὸς τῶν Ὀρθοδόξων. Προβαλλόμενος ὅμως στόχος τους ἡ δημιουργία ἑνιαίου μετώπου γιὰ τὴν ἀπομάκρυνση τοῦ ἰσλαμικοῦ κινδύνου, ποὺ συνεχῶς γινόταν ἐμφανέστερος. Ἐν τούτοις σχέδια ἐπὶ σχεδίων ὑποβάλλονταν στὸν Πάπα καὶ τοὺς ἡγεμόνες τῆς Δύσεως, πού στόχο εἶχαν τὴ διάλυση «τοῦ Βυζαντίου, τὴν ἀναστήλωση τῆς αὐτοκρατορίας τῶν Φράγκων, τὸν βίαιο ἐκλατινισμὸ τῶν Ἑλλήνων, γιὰ νὰ τελειώσει ὁριστικὰ τὸ σχίσμα τῶν Ἐκκλησιῶν» (Brocardus, Γερμανὸς ἱεραπόστολος, πρὸς τὸν βασιλιὰ τῆς Γαλλίας Φίλιππο Ϛ).

.   Καὶ τὸ Βυζάντιο καταπτοημένο, σύρθηκε τὸ 1274 στὴ Σύνοδο τῆς Λυών, ὅπου προσυπέγραψε τὴν ὑποταγὴ τῆς Ἀνατολικῆς Ἐκκλησίας στὸν Πάπα ἀναγνωρίζοντας τὸ «πρωτεῖο» του. Κι ὅταν ἄρχισαν οἱ ἀντιδράσεις τῶν Ἀνθενωτικῶν, ὁ βυζαντινὸς αὐτοκράτορας διέταξε γλωσσοτομίες, τυφλώσεις, δημεύσεις περιουσιῶν κ.ἄ. Κυριότερες ἑστίες ἀντιστάσεως ἦσαν οἱ μοναχοὶ καὶ οἱ λαϊκὲς τάξεις, ποὺ ἔβλεπαν στὸν ἀσκητισμὸ τῶν μοναχῶν τὴν ἁγνεία, τὴν ἀφιλοκέρδεια, τὸ χριστιανικὸ ἰδεῶδες. Ἀντίθετα, πολλοὶ τῆς βυζαντινῆς elite κατέφευγαν στοὺς ἄσπονδους ἐχθρούς, τοὺς Φράγκους, μὲ τοὺς ὁποίους τοὺς συνέδεαν καὶ οἰκονομικὰ συμφέροντα.

.    Στὸ διάστημα 1261-1453 τὸ Βυζάντιο ἔκανε ἀπέλπιδες προσπάθειες γιὰ τὴν ἀντιμετώπιση τῆς τουρκικῆς ἀπειλῆς. Ὑπῆρξαν αὐτοκράτορες τοῦ Βυζαντίου πού προκειμένου νὰ πετύχουν βοήθεια ἀπὸ τὴν Δύση ἀσπάσθηκαν τὸν Ρωμαιοκαθολικισμό. Τέτοιοι ἦσαν ὁ Ἀνδρόνικος Γ’ (1333) καὶ ὁ Ἰωάννης Ε’ (1369)· κανένα ὅμως κέρδος δὲν ὑπῆρξε γιὰ τὸ Βυζάντιο ἀπὸ τὴν ἐνέργεια αὐτή. Ὅσο οἱ Τοῦρκοι περιέσφιγγαν τὸ μικρὸ πλέον βυζαντινὸ κράτος, τόσο οἱ ἐκκλησίες πρὸς τὴν Δύση γίνονταν ἐντονότερες. Καὶ ἡ Δύση ἀπαντοῦσε στερεότυπα: «Πρῶτα ἡ ἕνωση τῶν Ἐκκλησιῶν, ἡ ὑποταγὴ στὸν Πάπα καὶ ὕστερα ἡ βοήθεια». Οἱ Βυζαντινοί, φυσικά, ζητοῦσαν τὸ ἀντίθετο… Κι αὐτὰ γίνονταν ἐρήμην τῶν λαϊκῶν μαζῶν, ποὺ εἶχαν ζήσει, ἐπὶ 57 τουλάχιστον χρόνια, την φραγκοκρατία καὶ τὶς συνέπειές της.

.    Κι ἐνῶ τό δράμα τῆς συρρίκνωσης τοῦ παρηκμασμένου Βυζαντίου συνεχιζόταν καὶ ἡ τουρκική ἀπειλὴ γινόταν ἐμφανέστερη, ὁ Ἰωάννης Η’ Παλαιολόγος ἦταν πρόθυμος νὰ ἐξαγοράσει τὴν ὑποσχόμενη δυτικὴ στρατιωτικὴ βοήθεια μὲ ὁποιοδήποτε ἀντάλλαγμα, ἔστω καὶ μὲ τὴν ἕνωση τῶν Ἐκκλησιῶν. Κι ὁ ἐξευτελισμὸς τοῦ Βυζαντίου ἔφθανε στὰ ὕψη, ὅταν 700 ἄτομα μὲ ὅ,τι καλύτερο διέθετε ἡ πάλαι ποτὲ ἀκτινοβολοῦσα αὐτοκρατορία, ἔπαιρναν τὸν δρόμο -δαπάναις τοῦ Πάπα- γιὰ τὴν Σύνοδο Φερράρας-Φλωρεντίας (1437-1439). Ἐκεῖ οἱ Βυζαντινοὶ ὑπέστησαν σειρὰν ἐξευτελισμῶν, μέχρι ἀκόμη καὶ τὴ στέρηση τοῦ ἐπιουσίου, γιὰ νὰ κουρασθοῦν καὶ νὰ ὑπογράψουν τὴν ἕνωση τῶν Ἐκκλησιῶν. Ἀλλὰ καὶ τότε ἀκόμη ποὺ ὑπογράφηκε ἡ «ἕνωση», στρατιωτικὴ βοήθεια δὲν ἦλθε…

.    Καὶ ὅταν τὸ 1448 ὁ -τόσο μικρὸς γιὰ τὶς μεγάλες στιγμὲς τῆς αὐτοκρατορίας- Ἰωάννης Η´ Παλαιολόγος πέθανε, κλῆρος καὶ στρατὸς ἀνακήρυξαν αὐτοκράτορα τὸν ἀδελφό του Κωνσταντῖνο Παλαιολόγο, ἤδη «Δεσπότη» (κυβερνήτη) τοῦ Μυστρᾶ. Ἀνήμερα τῶν Θεοφανείων τοῦ 1449 ὁ Κωνσταντῖνος ΙΑ’ στεφόταν αὐτοκράτορας στὴν Κωνσταντινούπολη. Ὅλοι τότε «κρεμάσθηκαν» ἐπάνω του. Τὸν ἀποκαλοῦσαν «πατέρα» καὶ «κυβερνήτη». Αὐτὸς πῆρε στὰ στιβαρά του χέρια τὸ πηδάλιο τοῦ καταποντιζόμενου πλοίου, ἀλλὰ ἦταν πλέον πολὺ ἀργά… Παρὰ τὶς διαβεβαιώσεις τοῦ νέου σουλτάνου Μωάμεθ Β  (1451) ὅτι θὰ τηρήσει τὶς συμφωνίες ποὺ εἶχε ὑπογράψει ὁ πατέρας του, ὁ σουλτάνος Μουράτ, ὁ Κωνσταντῖνος δὲν ἀπατήθηκε. Γι’ αὐτὸ ἄρχιζε νὰ παραδώσει τὴν Πόλη ὑποσχόμενος νὰ τοῦ χαρίσει τὴ ζωὴ καὶ τὰ πλούτη τοῦ ἰδίου καὶ τῶν ἀρχόντων του. Ἀλλ’ ἡ γενναία ἀπάντηση τοῦ Κωνσταντίνου ἔσωσε τὴν τιμὴ τοῦ Γένους καὶ ἔσβησε πολλὰ ἀπὸ τὰ λάθη καὶ τὰ ἁμαρτήματα τῶν προκατόχων του:

.    «Τὸ νὰ σοῦ παραδώσω τὴν Πόλη, οὔτε σὲ μένα ἁρμόζει οὔτε σέ κανέναν ἄλλον ἀπό αὐτοὺς ποὺ τὴν κατοικοῦν· γιατὶ ἐλεύθερα πήραμε κοινὴ ἀπόφαση ὅλοι μας νὰ πεθάνουμε καὶ δὲν θὰ λυπηθοῦμε τὴν ζωή μας».

.   Ὁ Κωνσταντῖνος Παλαιολόγος μὲ τὴν ἀγέρωχη ἀπάντησή του κατατασσόταν -καὶ πρὸ τῆς μοιραίας 29ης Μαΐου- στὴ χορεία τῶν μαρτύρων τῆς Πίστεως καὶ τῆς Πατρίδος.

.     Ὁ πόλεμος δὲν ἄργησε ν’ ἀρχίσει. Ὁ αὐτοκράτορας, ἔφιππος, ἀκούραστος, ἄγρυπνος ἐπὶ μερόνυκτα, ἀγωνιζόταν καὶ ἐμψύχωνε τοὺς ἄνδρες του. Γνώριζε ὅτι πολιορκημένη καθὼς ἦταν ἡ Βασιλεύουσα ἀπὸ ξηρὰ καὶ θάλασσα, μόνο κάποιο θαῦμα θὰ τὴν ἔσωζε. Κι ὅταν τὸν συμβούλευσαν νὰ ἐγκαταλείψει τὴν Πόλη καὶ νὰ φύγει. Αὐτός, ὄχι μόνον ἀρνήθηκε, ἀλλὰ τοὺς ἱκέτευσε νὰ ζητοῦν ἀπὸ αὐτὸν νὰ μὴν τοὺς ἐγκαταλείψει. Στὶς 28 Μαΐου, ἀφοῦ ὁ τραγικὸς αὐτοκράτορας ἐπιθεώρησε τὰ τείχη, ἀπηύθυνε συγκινητικοὺς λόγους, ἀφήνοντας ὡς «ἐθνικὴ παρακαταθήκη» τὴν συγκλονιστικὴ φράση «ὑπὲρ πίστεως καὶ πατρίδος». Ἀκολουθεῖ ἡ τελευταία θεία Λειτουργία στὴν Ἁγία Σοφία. Ἐκεῖ ζήτησε συγγνώμη ἀπὸ ὅλους καὶ κοινώνησε τῶν ἀχράντων Μυστηρίων. Καὶ ρίχθηκε στὴν μάχη, γιὰ νὰ χαθεῖ μαζί μὲ τοὺς συμμαχητές του καὶ νὰ μὴν ἀναγνωρισθεῖ ποτέ. Ἀλλὰ καὶ σήμερα, τὸ ἄγαλμά του, στὴν πλατεία τῆς Μητροπόλεως τῶν Ἀθηνῶν, δὲν εἶναι «κρυμμένο» πίσω ἀπὸ δένδρα; Ἴσως γιὰ νὰ μὴν τὸ ἀναγνωρίσει κανεὶς καὶ ἀναθερμάνει τὴν μνήμη του!…

.  Ἡ Ἅλωση ὑπῆρξε ἕνα ἀπὸ τὰ πιὸ μεγάλα γεγονότα τῆς παγκόσμιας ἱστορίας. Τὸ Βυζάντιο ἐκτὸς ἀπὸ τὴ συμβολὴ του στὸν παγκόσμιο πολιτισμό, εἶχε συγκρατήσει ὡς κυματοθραύστης ἀναρίθμητες ἐπιδρομὲς βαρβάρων καὶ εἶχε σώσει τὴν Δύση. Σ’ αὐτὸ ὀφείλεται ὁ σημερινὸς πολιτικός, κοινωνικὸς καὶ πολιτισμικὸς χάρτης τὴς Εὐρώπης. Γιατὶ τὸ Βυζάντιο διαφύλαξε τὸν ἑλληνικὸ πολιτισμό. Ἡ ἀρχαία σκέψη καὶ οἱ πηγὲς τοῦ ἑλληνικοῦ πνεύματος μεταλαμπαδεύθηκαν στὸν λατινικὸ κόσμο μέσῳ τοῦ Βυζαντίου μεταξὺ 5ου καὶ 15ου αἰώνα.

.   Ἐν τούτοις τὸ Βυζάντιο «ἔπεσε» χωρὶς βοήθεια ἀπὸ τὴν Χριστιανικὴ Δύση. Καὶ δὲν «ἔπεσε» τὸ 1453 ἀπὸ τοὺς Τούρκους, ἀλλὰ τὸ 1204 ἀπὸ τοὺς Σταυροφόρους! Οἱ δυόμισυ αἰῶνες ποὺ μεσολάβησαν ἦσαν ἕνας παρατεταμένος «ἐπιθανάτιος ρόγχος». Ἔτσι ἔσβησε «ἡ κοινὴ τῶν Ἑλλήνων ἑστία, ἡ διατριβὴ τῶν μουσῶν, ἡ τῆς ἐπιστήμης ἁπάσης διδάσκαλος, ἡ τῶν πόλεων βασιλίς», σύμφωνα μὲ τὸν Ἀνδρόνικο Κάλλιστο.


, , , , , , , , ,

Σχολιάστε

Η ΑΛΩΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ

  • ΜΙΑ ΕΠΕΤΕΙΟΣ ΑΠΩΘΗΜΕΝΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΟΡΙΖΟΝΤΑ. Η ΜΝΗΜΗ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ «ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΗ», ΓΙ’ ΑΥΤΟ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΕΠΙΛΕΚΤΙΚΑ.

Ἡ ἅλωση τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἀπὸ τοὺς Τούρκους καὶ οἱ συνέπειές της γιὰ τὸν Ἑλληνισμὸ καὶ τὴν Ἐκκλησία

Στὶς 29 τοῦ Μάη τοῦ 1453, μὲ τὴν Ἅλωση τῆς Πόλης ἀπὸ τοὺς Τούρκους, τὸ χιλιόχρονο χριστιανικὸ καὶ ἑλληνορθόδοξο Βυζάντιο ἔπαψε νὰ ὑπάρχει ὡς πολιτικὴ ὀντότητα, ὄχι ὅμως καὶ ὡς πολιτιστική, πνευματικὴ καὶ ἐκκλησιαστική.

Ὁ τελευταῖος μαρτυρικὸς βυζαντινὸς αὐτοκράτορας Κωνσταντῖνος Παλαιολόγος, μὲ τὴ γενναία καὶ περήφανη ἀπάντησή του στὴν ὑπεροψία καὶ ἀλαζονεία τοῦ Μωάμεθ, νὰ τοῦ παραδώσει ἀμαχητὶ τὴν Πόλη, ἀπάντηση ποὺ θυμίζει τὸν Σπαρτιάτη Λεωνίδα στὶς Θερμοπύλες, διατρανώνει μὲ στεντόρεια φωνὴ καὶ σφραγίζει καταλυτικὰ τὴ συνέχεια τοῦ ἀρχαίου Ἑλληνισμοῦ μὲ τὸν Βυζαντινὸ καὶ τὸν Νεώτερο:

«Τὸ δὲ τὴν πόλιν σοι δοῦναι οὔτ’ ἐμόν ἐστιν οὔτ’ ἄλλου τῶν κατοικούντων ἐν ταύτῃ· κοινῇ γὰρ γνώμῃ πάντες αὐτοπροαιρέτως ἀποθανοῦμεν καὶ οὐ φεισόμεθια τῆς ζωῆς ἡμῶν» (Δούκας 39, 1012-1014). Δηλαδὴ: «Τὸ νὰ σοῦ παρδώσω τὴν πόλη δὲν εἶναι δικαίωμα δικό μου οὔτε κανενὸς ἄλλου ἀπ’ ὅσους κατοικοῦν σ’ αὐτὴν ἐδῶ. Διότι ὅλοι μας, μὲ σύμφωνη γνώμη καὶ μὲ τὴ θέλησή μας, ἀποφασίσαμε νὰ πεθάνουμε καὶ δὲν θὰ ὑπολογίσουμε καθόλου τὴ ζωὴ μας».

Ὁ Κωνσταντῖνος Παλαιολόγος, ὁ μέγας δούξ καὶ πρωθυπουργός του Λουκᾶς Νοταρᾶς (ὁ ὁποῖος εἶδε νὰ σφαγιάζεται ἄγρια, μπροστὰ στὰ μάτια του, ἡ οἰκογένειά του) καὶ οἱ καρτερόψυχοι συμπολεμιστὲς τοῦ αὐτοκράτορα δὲν συνθηκολόγησαν, δὲν συμβιβάστηκαν. Ἔδωσαν τὸν «ὑπὲρ βωμῶν καὶ ἑστιῶν» ἀγώνα καὶ ἔπεσαν μαχόμενοι γενναῖα, διότι «οὐκ ἤθελον δουλωθῆναι, ἀλλὰ μᾶλλον, ἔλεγον, ἀποθανεῖν κρεῖττον ἢ ζῆν» (Σφραντζῆς, 8, 1022-1023): Δὲν ἤθελαν νὰ ὑποδουλωθοῦν, ἀλλὰ προτιμοῦσαν καὶ θεωροῦσαν καλύτερο νὰ θυσιάσουν τὴ ζωὴ τους παρὰ νὰ ζοῦν.

Τὶς τραγικὲς ἐκεῖνες, μὰ καὶ παράξενα δημιουργικὲς καὶ ἀναγεννητικές ὧρες τῆς ἀποφράδος Τρίτης τῆς 29ης τοῦ Μάη τοῦ 1453 ἕνα τέλος συναπαντιέται μὲ μιὰν ἀρχή. Τὸ τέλος τοῦ Βυζαντίου διασταυρώνεται μὲ τὴν ἀρχὴ τοῦ Νέου Ἑλληνισμοῦ. Ἔτσι, ὁ τελευταῖος Βυζαντινὸς αὐτοκράτορας Κωνσταντῖνος Παλαιολόγος εἶναι καὶ ὁ πρῶτος μεγάλος νεοέλληνας ἡγέτης, περιβεβλημένος μὲ τὴ θυσία του, μὲ τὸ φωτοστέφανο τοῦ μαρτυρίου καὶ τοῦ θρύλου καὶ τοποθετημένος στὸ εἰκονοστάσι τῶν μαρτύρων τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς Πίστης.

Μποροῦσε νὰ εἶχε συνθηκολογήσει μὲ τὸν Τοῦρκο κατακτητή, ὅπως τοῦ εἶχε προταθεῖ, νὰ σώσει τὴ ζωή του, τὴν οἰκογένειά του, καθὼς καὶ τὴ ζωὴ καὶ τὶς περιουσίες τῶν μαχητῶν καὶ ὅλων τῶν κατοίκων τῆς Πόλης. Ἀλλὰ τότε θὰ εἶχε προδώσει τὶς αἰώνιες ἀξίες καὶ ἐθνικὲς παραδόσεις τοῦ Ἑλληνισμοῦ καὶ τῆς Ὀρθοδοξίας. Μὲ τὴν ἡρωική του ἀντίσταση ὅμως καὶ τὴν ἀπαράμιλλη ἑκούσια πατριωτικὴ θυσία του ἔσωσε τὴν τιμὴ καὶ τὴν ἀξιοπρέπεια τῆς Ρωμιοσύνης.

Ὅταν στὴ μοιραία Πύλη τοῦ Ρωμανοῦ ἔπεφτ’ ὁ τελευταῖος Παλαιολόγος κι ἐσφάδαζε διπλοσφαγμένος ὁ δικέφαλος ἀπ’ τ’ ἄπιστο μαχαίρι, σὲ κάθε γωνιὰ τῆς αἱματόβρεκτης καὶ πληγωμένης ἀπ’ τ’ ἀνελέητα τοῦ Ὀθωμανοῦ χτυπήματα ἑλληνικῆς γῆς ἅπλωσε τὰ μαῦρα της πέπλα, βαρειὰ καὶ σκοτεινή, ἡ νύχτα τῆς πικρῆς σκλαβιᾶς, νύχτα ἀξημέρωτη, νύχτα αἰώνων:

Τά ψάρια [τὰ τηγανισμένα] ζωντανέψανε, τὰ ψάρια ζωντανέψαν

κι ὁ ἀμηρᾶς εἰσέβηκε στὴν Πόλη καβαλάρης.

Ἡ ἑλληνικὴ φωτιὰ τοῦ Βυζαντίου, ποὺ μέσα στοὺς αἰῶνες φώτιζε κι ἐθέρμαινε τὴν οἰκουμένη, ἡ δάδα ἡ ἑλληνική, ποὺ ἀκτινοβολοῦσε φῶς καὶ πολιτισμὸ καὶ διέλυε τὴν ἀμάθεια καὶ τὰ σκοτάδια, σβήνετ’ ἀπότομα καὶ βίαια στὶς γαλάζιες ἀκτὲς τοῦ Βοσπόρου. Στὸν τροῦλλο τῆς Ἁγιά-Σοφιᾶς, τῆς Μεγάλης Ἐκκλησιᾶς, ποὺ μέσα της εἶχε κλείσει ὁλάκερη κι ἀλώβητη τὴν ψυχὴ τοῦ Ἑλληνισμοῦ καὶ τῆς Ὀρθοδοξίας καὶ στοὺς θόλους της εἶχε ἀντηχήσει ὁ κατανυκτικὸς καὶ γλυκόλαλος ἐνθουσιαστικὸς παιάνας «Τῇ Ὑπερμάχῳ Στρατηγῷ τὰ νικητήρα…», τὸν ὁλόλαμπρο Σταυρό, σύμβολο αἰώνιο τοῦ Χριστιανισμοῦ καὶ τῆς θυσίας τοῦ Θεανθρώπου, ἀντικαθιστᾶ τὸ μισοφέγγαρο, ἔμβλημα τοῦ Ὀθωμανοῦ κατακτητῆ.

Καὶ στὴ φωτόλουστη Ἀθηναϊκὴ Ἀκρόπολη, στὰ Προπύλαια καὶ στὸν Παρθενώνα, ἀκατάλυτα παγκόσμια σύμβολα γιὰ ὅ,τι εὐγενέστερο καὶ ὑψηλότερο ἔχει δημιουργήσει ἀνθρώπου χέρι, στ’ ἅγια μάρμαρα, πάνω στὰ ὁποῖα ἔχυσαν τὸ χρυσάφι τους οἱ λαμπρότερες δόξες καὶ κλέη τῆς Ἑλληνικῆς ἱστορίας, στὴν κατοικία τῆς Παλλάδας Ἀθηνᾶς, καὶ στὴν συνέχεια τέμενος καθαγιασμένο τῆς Παναγιᾶς τῆς Ἀθηνιώτισσας, ὅπου, ταπεινὸς προσκυνητής, ὁ περήφανος πολέμαρχος Βυζαντινὸς αὐτοκράτορας Βασίλειος Β´ ὁ Βουλγαροκτόνος εἶχε καταθέσει τὴν εὐλάβεια καὶ τὰ εὐχαριστήριά του, στήνουν τώρα τοὺς ὀντάδες τους οἱ θλιβεροὶ ἀγάδες τοῦ Πορθητῆ. Κι ὁ λαμπερὸς ἥλιος, ποὺ φωτίζει τὴν ἑλληνικὴ γῆ, τονίζει μελαγχολικὰ τὴ φανταχτερὴ παραφωνία ποὺ ἀποτελοῦν τὰ χαμόκλαδα τῆς ἀσιατικῆς κατακτητικῆς βαρβαρότητας καὶ ὑπεροψίας μπροστὰ στὸ ἀπλησίαστο μεγαλεῖο καὶ τὴν ἁρμονία τῆς Ἑλληνικῆς δημιουργίας.

Ἀλλ’ ἄν ὅμως τὸ Βυζάντιο κι ἡ Ἑλληνικὴ γῆ ὑποδουλώθηκαν κι ἔπαυσαν νὰ ὑπάρχουν σὰν ἀνεξάρτητος πολιτικὸς ὀργανισμός, ἡ Ἑλληνικὴ ψυχή, θερμαινόμενη ἀπὸ τὴ φλόγα τῆς Ἐκκλησίας καὶ τῆς Ὀρθοδοξίας, ποὺ ταυτίστηκε μὲ τὶς ἐθνικὲς ἐπιδιώξεις, ἔμεινε, στὸ βάθος της, πάντ’ ἀδούλωτη κι ἀλύγιστη καὶ διατήρησε μέσα της ἄσβεστη τὴ σπίθα καὶ ἀκοίμητο τὸν πόθο γιὰ τὴν ἀναγέννηση καὶ ἀνάσταση τοῦ Ἔθνους.

Ὁ θρύλος κι ἡ λαϊκὴ παράδοση σκεπάζουν ἀμέσως τὴν πτώση τῆς θεοφρούρητης ὥς τότε Βασιλεύουσας. Ὁ δημοτικὸς στίχος, μὲ λυρικὸ καὶ δραματικὸ τόνο, ἐκφράζει τὴν ἐλπίδα ἢ μᾶλλον τὴ βεβαιότητα καὶ πίστη τοῦ Γένους γιὰ τὴν ἐθνική του παλιγγενεσία:

Σώπασε, κυρὰ Δέσποινα, καὶ μὴν πολυδακρύζεις,

πάλε μὲ χρόνια, μὲ καιρούς, πάλε δικά μας θά ‘ναι.

Ἡ Ρωμανία πέρασεν, ἡ Ρωμανία πάρθεν.

Ἡ Ρωμανία κι’ ἄν πέρασεν, ἀνθεῖ καὶ φέρει κι’ ἄλλο.

Κατὰ τὴ μακραίωνη Ὀθωμανικὴ δουλεία ἡ Ἐκκλησία, τὰ μοναστήρια, μὲ τοὺς μοναχούς τους καὶ ὁ κλῆρος γενικότερα ἀγκάλιασαν τὸν Ἕλληνα ραγιά, ἀποσβολωμένο καὶ φοβισμένο στὴν ἀρχή, τὸν ἐμψύχωσαν καὶ διατήρησαν ζωντανὴ τὴν Ἑλληνική του συνείδησηη καὶ ταυτότητα καὶ ἀπαρασάλευτη τὴν ἐμμονὴ καὶ τὴν πίστη του στὴν Ὀρθοδοξία καὶ στὶς ἐθνικὲς παραδόσεις. Τὰ φλογισμένα ράσα γίνονται παντιέρες λευτεριᾶς καὶ ἐθνικῆς ἀντίστασης καὶ ἀνάτασης.

Ἡ «Ὑπέρμαχος Στρατηγός», ποὺ προστάτευε τὰ τείχη τῆς θεοφύλακτης Βασιλεύουσας, ἐξακολουθεῖ καὶ πάλι νὰ εἶναι ἡ σκέπη καὶ ἡ πρόμαχος τῶν σκλαβωμένων Ἑλλήνων. Ἔτσι, ὁ ἁπλοϊκὸς Καλαρρυτινὸς ζωγράφος τῆς Παναγιᾶς, στὸν φερώνυμο ναὸ τῆς Σαμαρίνας, γράφει τὸ 1808 πάνω στὴν εἰκόνα τὸ χαρακτηριστικὸ δίστιχο:

Βόηθα, Βλάχα Παναγιά, ἀπὸ τὴ Σαμαρίνα

ν’ ἀναστηθεῖ πάλ’ ἡ Γραικιὰ ὅπως τὰ χρόνι’ ἐκεῖνα

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Ζ. ΣΟΦΙΑΝΟΣ (+), «ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ – Σταθερὴ πορεία καὶ ἀγῶνες αἰώνων», σελ. 26-28, ἔκδ. Ἱ. Μ. Μεγάλου Μετεώρου, 2007.

, , , ,

Σχολιάστε