Ἄρθρα σημειωμένα ὡς καύση τῶν νεκρῶν

ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΙΣ ἢ ΜΝΗΜΑ;

Ἀποτέφρωσις ἤ μνῆμα;

Τοῦ Ἀρχιμ. Δανιήλ Ἀεράκη

.               Οἱ πιστοὶ χριστιανοί, τὰ συνειδητὰ μέλη τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, σέβονται τὴν εὐαγγελικὴ μαρτυρία καὶ τὴ μακραίωνη παράδοσι γιὰ τήν ταφὴ τοῦ σώματος τῶν κεκοιμημένων.
.                         Τὸ σῶμα εἶναι ἱερό. Εἶναι ναὸς τοῦ «ἐν ἡμῖν Ἁγίου Πνεύματος» (Α´ Κορ. στ´ 19). Καὶ ἀπαγορεύεται ἡ ὁποιαδήποτε βία, και ὅταν εἶναι ζωντανὸ και ὅταν νεκρωθῆ. Βία στὸ σῶμα εἶναι καί ἡ ἁμαρτία καὶ τὸ ὁποιοδήποτε φθοροποιὸ πάθος. Βία στὸ νεκρὸ σῶμα συμβαίνει ὅταν δὲν τὸ παραδίδουμε ἁπλῶς στὴ γῆ, «ἐξ ἧς ἐλήφθη», ἀλλὰ τὸ καῖμε!
.                         Ἡ Ἁγία Γραφὴ μιλάει μόνο γιὰ ταφή καὶ γιὰ μνήματα. Ἐξαρτᾶται βέβαια ἀπό τὸν τρόπο, πού νεκρώθηκε ἕνα σῶμα. Διότι ὑπάρχουν περιπτώσεις, ὅπου σώματα χάθηκαν στῆς θάλασσας τὰ βάθη, κάηκαν ἀπὸ πυρκαγιές, σκεπάστηκαν κάτω ἀπὸ τά ἐρείπια ἑνὸς σεισμοῦ ἢ κατρακύλησαν σὲ χαράδρες καὶ κατασπαράχθηκαν ἀπὸ ἀγρίμια.
.                         Ἡ Ἀνάστασις πάντως, ἡ πολύτεκνη μητέρα τῆς ἀθανασίας, δὲν θὰ δυσκολευθῆ νὰ βρῆ τὰ σώματα τὴ στιγμὴ τῆς ἀναστάσεως ὅλων τῶν νεκρῶν. Σὲ ὅλα τὰ σώματα θὰ σκύψη καὶ θὰ φωνάξη ὁ Χριστός: «Ἐγέρθητε!». Ὅλα τά σώματα θὰ ἀναστηθοῦν. Καὶ ὅλα τὰ σώματα θὰ ἑνωθοῦν, τὸ καθένα μὲ τὴ δική του ψυχή, γιὰ νὰ πορευθῆ σὲ μία ἀπὸ τὶς δύο αἰωνιότητες, σέ ὅποια διάλεξε, ἢ στὴν ἀνάστασι ζωῆς ἢ στὴν ἀνάστασι κρίσεως (κατακρίσεως).
.                         Δὲν ἀπολυτοποιεῖ ἡ Ἐκκλησία τὸν τρόπο τῆς ταφῆς τῶν σωμάτων. Ἀλλὰ καὶ δὲν μπορεῖ νὰ μὴν ἀποδεχθῆ τὸν ἀλάθητο λόγο τοῦ Κυρίου τῆς ζωῆς καὶ τοῦ θανάτου, πού λέγει: «Πάντες οἱ ἐν τοῖς μνημείοις ἀκούσονται τῆς φωνῆς αὐτοῦ καὶ οἱ ἀκούσοντες ζήσονται» (Ἰωάν. ε´ 28).
.                         Γιά τὸ θέμα τῆς καύσεως τῶν νεκρῶν, κύριο λόγο ἔχουν ἡ θέσις, ἡ πρόθεσις καὶ ἡ ἐπιλογὴ τοῦ ἀνθρώπου. Ἂν θέσις του εἶναι ἡ ἀθεΐα, σέβεται ἡ Ἐκκλησία τὴ θέσι του καὶ δὲν δέχεται νὰ ψάλη τὴν ἐξόδιο (ἀναστάσιμη) ἀκολουθία. Δὲν ἀρνεῖται τὴν τελευταία της ἀγάπη, ἀλλ᾽ εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ σεβασθῆ τὴ βούλησι κάθε θνητοῦ. Ἂν μάλιστα ἡ ἐπιθυμία ἑνὸς ἀνθρώπου πρός τό ἀποτεφρωτήριο (νὰ καῆ τὸ σῶμα του), εἶναι συνέπεια τῆς ἄθεης κοσμοθεωρίας του, τότε κανένας δὲν πρέπει νὰ πιέζη τὴν Ἐκκλησία νὰ τελῆ «κηδεία» ἢ «τρισάγιο».
.                         Ἄλλο συγγενεῖς καὶ ἄλλο ὁ ἀποθανών. Κάποια εὐλάβεια καὶ κάποια προσδοκία δείχνουν οἱ συγγενεῖς, ὅταν ζητᾶνε πρῶτα ἱεροτελεστία καὶ ὕστερα καῦσι. Ἀλλά καὶ ἡ Ἐκκλησία δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ τελῆ ἱεροπραξία σὲ ἄτομο, πού δεδηλωμένα ἀρνήθηκε κάθε σχέσι μὲ τὸ Χριστὸ καὶ τὴν Ἐκκλησία.
.                         Καθένας ἂς πορευθῆ ὅπως διάλεξε. Ἡ κρίσις για ὅλους εἶναι τοῦ Θεοῦ, εἴτε τὸ θέλουν εἴτε δὲν τὸ θέλουν, εἴτε τὸ πιστεύουν εἴτε δὲν τὸ πιστεύουν.

 

, ,

Σχολιάστε

«ΘΑ ΚΑΟΥΝ ΣΕ ΚΛΙΒΑΝΟ ΚΑΙ ΘΑ ΘΡΥΜΜΑΤΙΣΘΟΥΝ ΣΕ ΜΙΞΕΡ» ΤΑ «ΣΤΕΡΕΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ» ΤΗΣ ΑΛΛΟΤΡΙΩΣΕΩΣ

.               Ἡ Διαρκὴς Ἱερὰ Σύνοδος […] ἀσχολήθηκε μὲ τὸ ἐκκρεμὲς νομοσχέδιο μὲ τίτλο «Μέτρα γιὰ τὴν ἐπιτάχυνση τοῦ κυβερνητικοῦ ἔργου καὶ ἄλλες διατάξεις», κατὰ τὸ ἄρθρο 21 τοῦ ὁποίου καθένας μπορεῖ νὰ ἐπιλέξει, μεταξὺ ἄλλων, τὸν «τύπο τελετῆς τῆς κηδείας» του καὶ ἡ δήλωση αὐτὴ εἶναι ὑποχρεωτικὴ γιὰ ὅλα τὰ ὄργανα ἢ ὑπηρεσίες «ποὺ ἐπιμελοῦνται τῆς ταφῆς τοῦ νεκροῦ», ἀρκεῖ νὰ μὴν προσκρούει σὲ «κανόνες δημόσιας τάξης, ὑγιεινῆς ἢ στὰ χρηστὰ ἤθη». Μ τν παραπάνω γενικ διατύπωση παραβιάζεται θρησκευτικ λευθερία τς ρθόδοξης κκλησίας, ο ερες τς ποίας δν μπορον δι νόμου ν ποχρεωθον ν τελέσουν ξόδιο κολουθία, ἐὰν κάποιος ζήτησε θρησκευτικ κηδεία, λλ μ τν δια λλη δήλωση εχε πιλέξει τν ποτέφρωση τς σoρο του.
.                 Ὑπενθυμίζεται ὅτι κατὰ τὴν σύγχρονη διαδικασία τῆς κατ’ εὐφημισμὸν «ἀποτεφρώσεως» μετὰ τὴν καύση τῆς σoροῦ σὲ κλίβανο, ὁ ἀνθρώπινος σκελετὸς ρίχνεται σὲ ἠλεκτρικὸ σπαστήρα (μίξερ, cremulator), θρυμματίζεται καὶ μετατρέπεται σὲ σκόνη. Ἡ Ἱερὰ Σύνοδος ἀρνεῖται ὅτι εἶναι ἀξιοπρεπὲς γιὰ τὸν νεκρὸ νὰ καεῖ σὲ κλίβανο καὶ νὰ θρυμματισθεῖ σὲ μίξερ καὶ δὲν διακρίνει ἰδιαίτερες διαφορὲς τῆς σύγχρονης «ἀποτέφρωσης νεκρῶν» καὶ τῆς «διαδικασίας ἀνακύκλωσης ἀπορριμμάτων». Ἡ Ἐκκλησία θεωρεῖ τὸ ἀνθρώπινο σῶμα ὡς ναὸ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος (Α´ Κορ. ϛ´ 19) στοιχεῖο τῆς ὑποστάσεως τοῦ ἀνθρώπου, ποὺ ἔχει πλασθεῖ κατ’ εἰκόνα καὶ ὁμοίωση τοῦ Θεοῦ (Γέν. Α´ 24) καὶ γιὰ τὸν λόγο αὐτὸ ἡ ὀρθόδοξη χριστιανικὴ παράδοση ἀντιμετωπίζει τὸ νεκρὸ σῶμα ὄχι ὡς «στερεὸ ἀπόβλητο», ὅπως οἱ ἀπολογητὲς τῆς ἀποτέφρωσης, ἀλλὰ τὸ περιβάλλει μὲ σεβασμὸ καὶ τιμὴ ὡς ἔκφραση ἀγάπης πρὸς τὸ κεκοιμημένο μέλος Της.
.                 Δυστυχῶς ὁρισμένοι Δῆμοι ἀντὶ νὰ ἀντιμετωπίσουν τὴν λειτουργικὴ κατάσταση τῶν κορεσμένων ἢ προβληματικῶν κοιμητηρίων τους, σπεύδουν νὰ δηλώσουν ἕτοιμοι γιὰ δαπάνες ἀγορᾶς οἰκοπέδων καὶ ἐξοπλισμοῦ γιὰ τὴν ἐγκατάσταση κέντρων ἀποτέφρωσης, οὐσιαστικὰ ὑπονοώντας, ὅτι ὅποιος ἐπιμένει στὴν παράδοση τῆς ταφῆς, θὰ συνεχίσει νὰ ὑφίσταται ἀπαξιωτικὴ μεταχείριση. Μεθοδολογία ἀκρωτηριασμοῦ δηλαδή, ἀντὶ θεραπείας τοῦ προβλήματος, ποὺ διαιωνίζεται ἐκβιαστικὰ ὑπὲρ τῆς ἀποτέφρωσης, ὥστε ἡ τελευταία νὰ διαφημίζεται ὡς δῆθεν ἀξιοπρεπὴς γιὰ τὸν νεκρὸ καὶ λιγότερο δαπανηρὴ ἢ μακάβρια γιὰ τοὺς οἰκείους. Στὸ πλαίσιο αὐτό, λαμβάνοντας μέριμνα γιὰ τὸν ὀρθόδοξο Λαό, ἡ Ἱερὰ Σύνοδος ἀποφάσισε τὴν σύσταση Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία θὰ ὑποβάλλει σχετικὴ εἰσήγηση, ὥστε νὰ ὑπάρξει διαβούλευση τῆς Ἐκκλησίας μὲ τοὺς ἁρμόδιους κρατικοὺς καὶ αὐτοδιοικητικοὺς φορεῖς.

[…]

Ἐκ τῆς Διαρκοῦς Ἱερᾶς Συνόδου

ΠΗΓΗ ecclesia.gr

Σχολιάστε

ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟ ἢ ΚΛΙΒΑΝΟΣ;

Κοιμητήριο ἢ κλίβανος;

 Ἀρχιμ. Δανιήλ Ἀεράκη, ἱεροκήρυκος

.                         Πολύς θόρυβος καί πάλι γιά τό θέμα τῆς καύσεως τῶν νεκρῶν. Ὁ θάνατος ἑνός ἠθοποιοῦ ἔγινε ἀφορμή νά φωνασκήσουν ἀνόητα κατά τῆς Ἐκκλησίας, πού φυσικά δέν συμφωνεῖ οὔτε μέ τόν τρόπο τῆς ζωῆς τοῦ ἠθοποιοῦ, οὔτε μέ τόν τρόπο τῆς ταφῆς του (ἐπιθυμία του ἡ πολιτική κηδεία καί ἡ ἀποτέφρωσις τοῦ σώματός του).
.            Ἀλλοίμονο, ἄν ἡ Ἐκκλησία προσαρμόζεται κάθε φορά στά καπρί­τσια ἀνωμάλων καί ἀθέων! Ἐπειδή ὑπάρχει κίνδυνος καί χριστιανοί νά ἐπηρεασθοῦν στά περί… ἐλεύθερης ἐπιλογῆς καί ἄλλων φλιναφημάτων, ἄς ἀναφέρουμε τά ὅσα πρεσβεύει ἡ Ἐκκλησία γιά τήν ἱερότητα τοῦ ἀν­θρωπίνου σώματος:

  • Τό σῶμα τοῦ ἀνθρώπου εἶναι ἱερό, ὄχι μόνο διότι εἶναι ἔργο τῶν χειρῶν τοῦ Θεοῦ, ἀλλά καί διότι εἶναι ναός τοῦ πνεύματος.

  • Τό σῶμα τοῦ ἀνθρώπου ἔγινε ἱερώτερο, ἀφοῦ ἀνθρώπινο σῶμα προσέλαβε ὁ Υἱός τοῦ Θεοῦ, πού ἔγινε Υἱός τοῦ ἀνθρώπου.

  • Τό σῶμα τοῦ ἀνθρώπου εἶναι μέλος τοῦ Θεανθρωπίνου Σώματος τοῦ Χριστοῦ.

  • Ὁποιαδήποτε βία στό σῶμα ἀπαγορεύεται. Ἀπαγορεύεται, δηλαδή, ἡ φθορά τοῦ σώματος, μέ τά φθοροποιά πάθη, ὅπως τό τσιγάρο, τό ποτό, οἱ αἰσχρές σαρκικές πράξεις, ἡ γαστριμαργία κ.λπ. «Εἴ τις τόν ναόν τοῦ Θεοῦ φθείρει, φθερεῖ τοῦτον ὁ Θεός» (Α´ Κορ. γ´ 17).

  • Ἀπαγορεύεται καί ὁποιαδήποτε κακοποίησις τοῦ σώματος ἀπό ἄλλους.

  • Ἀπαγορεύεται ἐπέμβασις τοῦ ἀνθρώπου γιά θανάτωσι τοῦ σώ­ματος, ὅπως εἶναι ἡ λεγομένη εὐθανασία.

  • Ἀπαγορεύεται καί μετά τήν κοίμησι τοῦ ἀνθρώπου ἡ βία στό σῶμα, ὅπως εἶναι ἡ καῦσις τῶν νεκρῶν.

  • ταφή εἶναι ὁ παραδεδομένος δρόμος πορείας τῶν νεκρῶν σω­μάτων πρός τήν ἀνάστασι. Τό Σῶμα τοῦ Κυρίου ἐτάφη. Μετά τήν τρι­ήμερο ταφή ἀνέστη. Τά σώματα τῶν κεκοιμημένων, μετά τήν ταφή, θά ἀναστηθοῦν ἀφθαρτοποιημένα (Α´ Κορ. ιε 53). Ὁ ἴδιος ὁ Κύριος εἶπε: «Πάντες οἱ ἐν τοῖς μνημείοις ἀκούσονται τῆς φωνῆς τοῦ υἱοῦ τοῦ Θεοῦ, καί οἱ ἀκούσαντες ζήσονται» (Ἰωάν. ε´ 25-28). Δέν εἶπε: «Πάντες οἱ καιόμενοι», ἀλλά «πάντες οἱ ἐν τοῖς μνημείοις».

Οἱ κεκοιμημένοι δέν στακτοποιοῦνται, ἀλλά τακτοποιοῦνται μέ ὅλο ἐκεῖνο τό σεβασμό, πού βλέπουμε ὄχι μόνο πρός τό νεκρό Σῶμα τοῦ Κυρίου, ἀλλά καί πρός κάθε νεκρό ἀνθρώπινο σῶμα (Πράξ. θ´ 37).

  • Ὁ γεωργός δέν τόν καίει τό σπόρο. Τόν θάβει. Λειώνει, σαπίζει, ἀλλά τήν ἄνοιξι ἀνασταίνεται. Τό σῶμα σπέρνεται (Α´ Κορ. ιε´ 42-44). Θἄρθη ἡ ἄνοιξις, ἡ Ἀνάστασις τῶν νεκρῶν.

  • τάφος ἤ τό ὀστεοφυλάκιο εἶναι ὁ προθάλαμος τῆς ἀναστά­σεως, πού θά συμβῆ γιά ὅλους, πού κατά τήν ἡμέρα τῆς Δευτέρας Πα­ρουσίας θά συγκαταλέγωνται ἀνάμεσα στούς νεκρούς (Α´ Κορ. ιε´ 51).

  • Τά κοιμητήρια εἶναι τόποι ἱεροί. Γιά τούς πιστούς χριστιανούς εἶναι τόποι φιλοσοφίας, μνήμης θανάτου, πνευματικοῦ περιπάτου, τιμῆς τῶν ἁγίων.

  • Γιά ὅσους θέλησε ὁ Θεός νά πεθάνουν, χωρίς νά βρεθῆ τό σῶμα τους, γι᾽ αὐτούς καμμία εὐθύνη δέν φέρνουν οἱ συγγενεῖς, πού δέν μπό­ρεσαν νά τιμήσουν τούς νεκρούς τους. Ὅταν θά γίνη ἡ κοινή ἀνάστασις, τότε καί ἡ γῆ καί ἡ θάλασσα (ὁ ὑγρός τάφος) θά δώσουν τούς νεκρούς τους. Στήν παντοδυναμία τοῦ Θεοῦ τίποτε δέν μπορει νά ἀντισταθῆ.

  • Σεβασμός, λοιπόν, στό ἀνθρώπινο σῶμα. Γιά τούς ἀσεβῶς προ­καλοῦντας, κάποια ἄλλη φωτιά ὑπάρχει, τό «πῦρ τό αἰώνιον».

Ἡ ἀγάπη στόν ἀδελφό μας, πού ἔφυγε πρίν ἀπό μᾶς, ἐπιβάλλει τιμή στό σῶμα του, πού εἶναι γιά τό κοιμητήριο, ὄχι γιά τόν κλίβανο.

,

Σχολιάστε

OΙ “ΣΤΑΧΤΕΣ” ΔΕΝ ΚΗΔΕΥΟΝΤΑΙ (Δέν τελεῖται Νεκρώσιμος Ἀκολουθία)

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΤΗΣ Ι. ΣΥΝΟΔΟΥ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑ Σ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ
Περί τῶν κανονικῶν συνεπειῶν τῆς καύσεως νεκρῶν

.          Ἡ Διαρκής Ἱερά Σύνοδος, μέ ἀφορμή τό νέο νομοθετικό καθεστώς γιά τήν ἀποτέφρωση νεκρῶν, σύμφωνα μέ τά ἄρθρα 48 καί 49 τοῦ Νόμου 4277/2014 «Νέο Ρυθμιστικό Σχέδιο Ἀθήνας – Ἀττικῆς καί ἄλλες διατάξεις» (Φ.Ε.Κ. 156/1-8-2014, τ. Α΄), κατά τήν Συνεδρία Αὐτῆς τῆς 14ης μηνός Ὀκτωβρίου ἐ.ἔ., ἐπελήφθη καί τοῦ ζητήματος τούτου καί ἀπεφάσισε νά σᾶς ἐνημερώσει περί τῶν κανονικῶν συνεπειῶν ἀπό τήν ἀποτέφρωση τοῦ σώματος.
.               Μέ τά ἄρθρα 48 καί 49 τοῦ Νόμου 4277/2014 ὁ νομοθέτης δέν λαμβάνει ὑπ’ ὄψιν τίς θρησκευτικές πεποιθήσεις τοῦ νεκροῦ. Ἐάν ὁ θανών δέν εἶχε ἐκφρασθεῖ ἐν ζωῇ περί τῆς μετά θάνατον ἐπιθυμίας ταφῆς ἤ ἀποτεφρώσεως τοῦ σώματός του, ἡ ἀποτέφρωση δύναται νά λάβει χώρα μέ μόνη τή δήλωση τοῦ/τῆς συζύγου ἤ «συντρόφου», μετά τοῦ/τῆς ὁποίου/ας ἔχει συνάψει «σύμφωνο συμβίωσης», ἤ τή δήλωση τῶν συγγενῶν πρώτου ἤ δευτέρου βαθμοῦ.
.             Τοῦτο, κύημα τοῦ συγχρόνου μηδενιστικοῦ τρόπου ζωῆς καί τῆς τάσεως πρός ἀποθρησκευτικοποίηση κάθε πτυχῆς καί ἐκφάνσεως τῆς ζωῆς τοῦ ἀνθρώπου, ἀποτελεῖ ἐκ προοιμίου καταστρατήγηση τῶν θρησκευτικῶν πεποιθήσεων τοῦ κεκοιμημένου μέλους τῆς Ἐκκλησίας, ἔλλειψη σεβασμοῦ καί φροντίδος πρός τό ἀνθρώπινο σῶμα.
.                  Ἡ Ἐκκλησία δέν δέχεται γιά τά μέλη Της τήν ἀποτέφρωση τοῦ σώματος, διότι τοῦτο εἶναι ναός τοῦ Ἁγίου Πνεύματος (Α΄ Κορ. 6, 19), στοιχεῖο τῆς ὑποστάσεως τοῦ κατ’ εἰκόνα καί καθ’ ὁμοίωσιν Θεοῦ πλασθέντος ἀνθρώπου (Γεν. 1, 24), καί περιβάλλει αὐτό μέ σεβασμό καί τιμή ὡς ἔκφραση ἀγάπης πρός τό κεκοιμημένο μέλος Της καί ὡς ἐκδήλωση πίστεως στήν κοινή πάντων ἀνάσταση.
.              Κατόπιν τούτου, ἡ Διαρκής Ἱερά Σύνοδος ἀπεφάσισε νά ἐνημερώσει, στό πλαίσιο τῆς ἀγρύπνου ποιμαντικῆς φροντίδος Της, τό εὐσεβές Αὐτῆς πλήρωμα, κληρικούς καί λαϊκούς, γιά τίς ἀκόλουθες κανονικές συνέπειες τῆς ἀποτεφρώσεως τοῦ σώματος:

-Ἡ ἀποτέφρωση τοῦ σώματος δέν εἶναι σύμφωνη πρός τήν πράξη καί παράδοση τῆς Ἐκκλησίας γιά θεολογικούς, κανονικούς καί ἀνθρωπολογικούς λόγους.

-Πρός ἀποφυγήν οἱασδήποτε θεολογικῆς, κανονικῆς καί ἀνθρωπολογικῆς ἐκτροπῆς, ἀπαραίτητος εἶναι ὁ σεβασμός τῶν θρησκευτικῶν πεποιθήσεων καί ἡ διακρίβωση τῆς οἰκείας βουλήσεως τοῦ κεκοιμημένου καί ὄχι ἡ βούληση ἤ ἡ δήλωση τῶν οἰκείων του.

Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ἀποδεδειγμένως οἰκειοθελῶς ἐδήλωσε τήν ἐπιθυμία περί καύσεως τοῦ σώματός του, δηλώνει τήν αὐτονόμησή του καί ὡς ἐκ τούτου δέν τελεῖται Νεκρώσιμος Ἀκολουθία καί Ἱερό Μνημόσυνο ὑπέρ αὐτοῦ.

Παρά ταῦτα, ἐπαφίεται στήν ποιμαντική σύνεση καί τήν διακριτική εὐχέρεια τοῦ οἰκείου Μητροπολίτου ἡ τέλεση ἁπλῶς Τρισαγίου.
Ἐπί δέ τούτοις, κατασπαζόμενοι τήν ὑμετέραν Σεβασμιότητα ἐν Κυρίῳ, διατελοῦμεν μετ’ ἀγάπης.

† Ὁ Ἀθηνῶν Ι Ε Ρ Ω Ν Υ Μ Ο Σ, Πρόεδρος
† Ὁ Σταγῶν καί Μετεώρων Σεραφείμ
† Ὁ Περιστερίου Χρυσόστομος
† Ὁ Κεφαλληνίας Σπυρίδων
† Ὁ Καλαβρύτων καί Αἰγιαλείας Ἀμβρόσιος
† Ὁ Τρίκκης καί Σταγῶν Ἀλέξιος
† Ὁ Καρπενησίου Νικόλαος
† Ὁ Λήμνου καί Ἁγίου Εὐστρατίου Ἱερόθεος
† Ὁ Γουμενίσσης, Ἀξιουπόλεως καί Πολυκάστρου Δημήτριος
† Ὁ Βεροίας, Ναούσης καί Καμπανίας Παντελεήμων
† Ὁ Διδυμοτείχου, Ὀρεστιάδος καί Σουφλίου Δαμασκηνός
† Ὁ Δρυϊνουπόλεως, Πωγωνιανῆς καί Κονίτσης Ἀνδρέας
† Ὁ Ξάνθης καί Περιθεωρίου Παντελεήμων

Ὁ Ἀρχιγραμματεύς
† Ὁ Μεθώνης Κλήμης

ΠΗΓΗ: ecclesia.gr

,

Σχολιάστε