Ἄρθρα σημειωμένα ὡς Θ. Λειτουργία

Η ΔΕΥΤΕΡΗ Θ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ (τὴν ἴδια μέρα, στὴν ἴδια Ἐκκλησία, στήν ἴδια Ἁγία Τράπεζα [ἤ σέ διάφορα τραπεζάκια] ἀπό τόν ἴδιο ἱερέα) ΩΣ ΕΜΠΑΙΓΜΟΣ

Δεύτερη θεία λειτουργία τὴν ἴδια μέρα
στὴν ἴδια Ἐκκλησία στήν ἴδια Ἁγία Τράπεζα
ἤ σέ διάφορα τραπεζάκια ἀπό τόν ἴδιο ἱερέα ἤ ἀπό ἄλλον.

Ἐρώτηση:

Εἶμαι κάτοικος ἐξωτερικοῦ καὶ θὰ ἤθελα νὰ ρωτήσω ποῦ βασίζεται θεολογικὰ ἡ ἀπαγόρευση τέλεσης δεύτερης Θείας Λειτουργίας μέσα στὴν ἴδια ἡμέρα ἀπὸ τὸν ἴδιο Ἱερέα; Καί τί προτείνετε γιὰ τοὺς Ἱερεῖς ἐδῶ στὸ ἐξωτερικὸ ποὺ τὸ κάνουν κατὰ κόρον γιὰ νὰ ἐξυπηρετήσουν τὸν κόσμο;

Ἀπάντηση:

.                 Θεολογικῶς ἡ μία θεία Λειτουργία τήν ἡμέρα, βασίζεται στό Ἕνα καί μοναδικό Σῶμα τοῦ Χριστοῦ. Ἕνα τό Σῶμα, μία ἡ Κεφαλή, μία ἡ Ἐκκλησία, μία ἡ Εὐχαριστία πού μᾶς ἑνώνει ὅλους τούς βαπτισμένους καί μυρωμένους μεταξύ μας ἀλλά καί μέ τήν κεφαλή.
.                 Στούς ἱερεῖς πού τελοῦν δύο θεῖες λειτουργίες, θά προτείναμε νά τούς ἐνημερώνατε πρῶτα ταπεινά μέ τή σχετική αὐτή ἀπάντηση. Ὅσον ἀφορᾶ δέ στό κουλτουριάρικο ἐπιχείρημα πού φέρνουν, δηλ. τό περί ἐξυπηρετήσεως τοῦ κόσμου, ἄς μᾶς ἀπαντήσουν, ἄν ἀγαποῦν περισσότερο ἀπό τούς ἁγίους μας, οἱ ὁποῖοι μᾶς παρέδωσαν τούς θεόπνευστους κανόνες, σύμφωνα μέ τούς ὁποίους ἀπαγορεύεται ρητῶς δεύτερη θεία Λειτουργία τήν ἴδια μέρα.
.                 Ἐκτός αὐτοῦ ὅμως ἡ θεία Λειτουργία ἔχει καί ἀσκητικό χαρακτήρα. Ὅποιος πραγματικά ἀγαπᾶ τόν Χριστό, δέν μπορεῖ νά θυσιάσει αὐτό τό ἐλάχιστο πού τοῦ ζητᾶ κάθε Κυριακή; Νά σηκωθεῖ δηλ. νωρίς γιά νά ἐκκλησιασθεῖ;
.                 Ἀλλά καί πρακτικῶς εἶναι ἀδύνατον νά γίνουν δύο ὁλοκληρωμένες θεῖες Λειτουργίες τήν ἴδια μέρα. Ἄν ἡ πρώτη διαρκεῖ ἀπό 7.00΄ ὡς 10.15΄ ἡ δεύτερη θά ἔπρεπε νά διαρκεῖ ἀπό 10.30΄ ὡς 13.45΄.  Ἀναγκαστικά λοιπόν, συνήθως ἀπό τήν δεύτερη, κόβονται τουλάχιστον τά μισά λόγια καί αὐτά πού μένουν βιάζονται νά τά τελειώσουν μέ γρήγορο τέμπο. Ἐμπαίζουμε δηλ. τόν ἴδιο τόν Χριστό μας γιά νά ἔχουμε ἥσυχη τή συνείδησή μας ὅτι ἐκκλησιασθήκαμε.
.                 Ἄν ὡστόσο δέν πεισθοῦν μέ ὅλα αὐτά τά ἐπιχειρήματα, ἴσως νά χρειασθεῖ νά ἀπευθυνθεῖτε διά τοῦ ἰδίου εὐγενικοῦ καί διακριτικοῦ τρόπου καί στόν οἰκεῖο ἐπίσκοπο. Στή συνέχεια ὁ καθένας ἀναλαμβάνει τίς εὐθῦνες του.
.                 Ἀκόμη ἀναλυτικότερα, στὴν παράδοση τῆς Ἐκκλησίας ἐδῶ καί 2000 χρόνια μόνον μία λειτουργία γίνεται σὲ κάθε θυσιαστήριο κάθε μέρα. Εἶναι ἐπίσης γνωστὸ ὅτι ἅπαξ τῆς ἡμέρας κατὰ ἀνώτατο ὅριο κοινωνοῦν οἱ Χριστιανοὶ καὶ οἱ ἱερεῖς (πρβλ. τελευταία Θεία Κοινωνία π. Ἀθανασίου Χαμακιώτη καὶ σχετικὴ ρήση του). Ὁ κληρικὸς ἄλλωστε χειροτονεῖται γιὰ συγκεκριμένο θυσιαστήριο καὶ ὄχι γιὰ “διάφορα τραπεζάκια”.
.                 Ἐκτός τῶν παραπάνω ὅμως, ἡ  μοναδικότητα τῆς σταυρικῆς θυσίας τοῦ Χριστοῦ δὲν εἶναι σοβαρὸς λόγος γιά τήν τέλεση μίας καί μοναδικῆς θείας Λειτουργίας ἀνά τήν ἡμέρα;  Ὑπάρχει σημαντικότερος;
.                 Πόσα χωριά δἐν ἔχουν λειτουργία, οὔτε καί τὸ Πάσχα ἐλλείψει Ἱερέων; Ὄχι μόνο σήμερα ἀλλὰ καὶ στὸ παρελθόν. Δὲν ἤξεραν τότε νὰ κάνουν 5-10 λειτουργίες γιὰ νὰ καλύψουν ὑποτιθέμενες ὅπως καί σήμερα  ἀνάγκες τῶν εὐσεβιστῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ;
.                 Ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία δὲν εἶναι super market ποὺ ψωνίζεις ὅ,τι θέλεις ὅποτε θέλεις! Οἱ παλαιοὶ  ἀσκητὲς τῆς Ἐρήμου ἐκκλησιάζονταν καὶ  κοινωνοῦσαν συνήθως μιὰ φορά τὸ χρόνο. Οἱ σημερινοὶ μεταπατερικοὶ χριστιανοὶ εἶναι καλύτεροι; Ὁ ἅγιος Μάξιμος ὁ Γραικὸς δὲν μπόρεσε νὰ κοινωνήσει 18 χρόνια, γιατί τὸν ἐμπόδιζαν οἱ συνθῆκες (καταδίκη ἀπὸ Ρωσικὴ Σύνοδο καὶ φυλάκιση) καὶ ὅμως ἁγίασε καὶ θαυματουργεῖ.
.                 Ὁ ἅγ. Νικόδημος ὁ ἁγιορείτης ἑρμηνεύοντας τόν ΞΗ΄ Κανόνα τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων, ὅπου γίνεται ρητῶς λόγος περί τῆς ἀπαγορεύσεως τῆς δευτέρας χειροτονίας, (ἑρμηνεία ὑποσ.(1), Πηδάλιο, σελ. 90), ἐπισημαίνει κατ᾿ ἐπέκτασιν ὅτι ὁ ἱερεύς εἰς τοῦτο συνίσταται, στό νὰ ἱερατεύει. Δηλαδὴ νὰ θυσιάζει τὸ μυστικὸ ἱερεῖο, τό ὁποῖο εἶναι ἡ ἀναίμακτος θυσία διὰ τῆς ὁποίας καταγγέλλεται ὁ ἕνας θάνατος τοῦ  Κυρίου.  Γιὰ νὰ μὴν διπλασιάζεται ὁ μοναδικὸς θάνατος τοῦ Χριστοῦ διώρισε ἡ ἐν Ἀντισιοδώρῳ τοπικὴ σύνοδος ἐπί Ἡρακλείου (913μ. Χ.) νὰ μὴ γίνονται δύο λειτουργίες μέσα στὴ μία μέρα στὴν ἴδια μάλιστα ἁγία Τράπεζα. «Οὐκ ἔξεστιν ἐν μιᾷ τραπέζῃ κατά τήν αὐτήν δύω λειτουργίας εἰπεῖν, οὐδέ ἐν τῇ αὐτῇ τραπέζῃ, ἐν ᾗ ὁ ἐπίσκοπος ἐλειτούργησε, τόν πρεσβύτερον ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ λειτουργῆσαι».
.                 Οἱ ἱερεῖς μας, προτρέπει αὐστηρά ὁ ἅγιος Νικόδημος, ἄς πάψουν εἰς τό ἑξῆς τό ἄτοπο τοῦτο, τό ὁποῖο κάνουν οἱ παπικοί. Μήπως ἀκόμη καί ἐδῶ θέλουμε νά τούς μιμηθοῦμε;

ΠΗΓΗ: orthros.eu

Σχολιάστε

Η ΣΥΜΦΙΛΙΩΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΘΕΟ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΥΠΟΘΕΣΗ ΑΤΟΜΙΚΗ

Ἀπόσπασμα ἀπό τό Βιβλίο:
Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  ΚΑΙ ΠΩΣ ΘΑ ΤΗ ΖΗΣΟΥΜΕ

Ἡ συμφιλίωση τοῦ ἀνθρώπου μέ τόν Θεό,
ἡ ἕνωσή του μέ τόν Κύριο δέν εἶναι ὑπόθεση ἀτομική

βλ. σχετ.: https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/06/τί-εἶναι-ἡ-θεία-λειτουργία-καὶ-πῶς-θ/

Ο ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ ΓΙΑ ΝΑ ΓΙΝΟΥΜΕ “ΣΥΝ-ΟΔΟΙ” : https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/09/ὁ-πνευματικός-ἀγώνας-γιά-νά-γίνουμε-σ/

.            Ἡ σωτηρία μας δέν εἶναι κάτι πού γίνεται «κατ’ ἰδίαν» καί «κατά τό δοκοῦν». Εἶναι καρπός τῆς ἐντάξεως καί τῆς συμμετοχῆς τοῦ πιστοῦ στή ζωή τοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ Σώματος. Ἡ ἔνταξη αὐτή εἶναι ἕνα ὑπαρξιακό βίωμα καί ὄχι μία ἐγκεφαλική θεωρητική γνώση καί διαδικασία. Στήν ὀρθοδοξία δέν «μαθαίνουμε» θεωρητικά γιά τήν θέωση-σωτηρία μόνο, ἀλλά καί «παθαίνουμε»-πάσχουμε τήν θέωση, ἡ ὁποία ταυτίζεται μέ τήν σωτηρία. Πάσχουμε τήν θέωση μετέχοντας στή θεοποιό ἐνέργεια, πού παρέχει ἡ Θεία Λειτουργία. Θεωνόμαστε ὅταν «λειτουργοῦμε» ἐνώπιον τοῦ Κυρίου. Εἶναι μιά μεταμόρφωση, μιά ὀντολογική ἀλλαγή, μιά δεύτερη γέννηση, ἡ ἐν Χριστῷ ζωή· καί αὐτή συντελεῖται μέσα στήν Ἐκκλησία, μέ τόν Ἐκκλησιασμό τοῦ πιστοῦ, δηλαδή μέ τή συμμετοχή του στή Λατρευτική σύναξη τῆς Θείας Λειτουργίας. Χωρίς Λατρεία, χωρίς Λατρευτική σύναξη, χωρίς Θεία Λειτουργία,  δέν ὑπάρχει Ἐκκλησία, δέν ὑπάρχει καί σωτηρία. Σωζόμαστε ὅλοι μαζί, ὡς Λατρευτική Κοινότητα, ὡς Σῶμα Χριστοῦ· ποτέ μόνοι μας. Διότι ἡ σωτηρία μας εἶναι ὁ Κύριος, ὁ Ὁποῖος εἶναι παρών ἐκεῖ ὅπου «εἰσί δύο ἤ τρεῖς συνηγμένοι εἰς τό ὄνομά Του»[24].

[24] Ματθ. 18, 20.

ΠΗΓΗ: hristospanagia3.blogspot.gr

,

Σχολιάστε

ΚΑΡΠΟΙ ΤΗΣ Θ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ 2

Καρποὶ τῆς Θ. Λειτουργίας [2]

Ἀπόσπασμα ἀπό τό Βιβλίο:
Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  ΚΑΙ ΠΩΣ ΘΑ ΤΗ ΖΗΣΟΥΜΕ

βλ. σχετ.: https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/06/τί-εἶναι-ἡ-θεία-λειτουργία-καὶ-πῶς-θ/

Ο ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ ΓΙΑ ΝΑ ΓΙΝΟΥΜΕ “ΣΥΝ-ΟΔΟΙ” : https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/09/ὁ-πνευματικός-ἀγώνας-γιά-νά-γίνουμε-σ/

Η Θ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΑΛΗΘΙΝΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ
https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/13/ἡ-θ-λειτουργία-ἀληθινὴ-παιδαγωγί/

ΚΑΡΠΟΙ ΤΗΣ Θ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ 1 
https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/16/καρποὶ-τῆς-θ-λειτουργίας/

Καρποί τῆς Θείας Λειτουργίας

Ἡ Θεία Λειτουργία εἶναι ἡ πιό δυνατή προσευχή.

.            Ἡ ἀγάπη πρός τόν Κύριο ὅλων τῶν πιστῶν, πού συν-οδεύουν γιά νά λειτουργηθοῦν καί νά συλλειτουργήσουν μετά τοῦ λειτουργοῦ ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ εἶναι αὐτή, πού τρέφει καί ζωογονεῖ τίς κοινές λειτουργικές προσευχές. Αὐτή ἡ ἀγάπη κάνει τίς κοινές προσευχές παντοδύναμες, καρδιακές καί ὁμόφωνες.
.            Κάνει νά σαλεύεται ὁ τόπος, ὅπου γίνεται ἡ λατρευτική σύν-οδος. Διαβάζουμε στίς Πράξεις: «Καί δεηθέντων αὐτῶν (τῶν ἁγίων Ἀποστόλων καί τῶν πιστῶν) ἐσαλεύθη ὁ τόπος ἐν ᾧ ἦσαν συνηγμένοι». «Τόση εἶναι ἡ δύναμη τῆς ἱκεσίας τοῦ πλήθους. Γι’ αὐτό καί ἐμεῖς μαζευόμαστε ὅλοι ἐδῶ στό ναό, γιά νά τραβήξουμε περισσότερο τό Θεό νά μᾶς λυπηθεῖ… Μέσα ἀπό τό σύνδεσμο τῆς ἀγάπης ἱκετεύουμε τό Θεό νά μᾶς δώσει ὅ,τι τοῦ ζητᾶμε… Γιατί μεγάλη εἶναι ἡ δύναμη τῆς προσευχῆς πού γίνεται στήν ἐκκλησία καί ἀναπέμπεται ὁμόφωνα ἀπό ὅλο τό λαό». Μέ τήν κοινή Λατρεία, τή λατρευτική σύναξη στό μυστήριο τῆς Θείας Εὐχαριστίας φανερώνεται τό σῶμα τῆς Ἐκκλησίας.
.            Ἡ παρουσία τοῦ ἱερέα ὡς λειτουργοῦ τοῦ Ὑψίστου, μεταβάλλει τήν ἁπλή σύναξη σέ λατρευτική σύναξη. Χωρίς τόν ἱερέα ἡ συγκέντρωση τῶν πιστῶν, εἷναι μιά ἁπλή θρησκευτική συγκέντρωση. Μέ τόν ἱερέα ἡ σύναξη γίνεται ἕνα κομμάτι τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ. Διότι ὁ ἱερέας εἶναι «εἰς τύπον Χριστοῦ».
.            Μέ τήν Θεία Λειτουργία πού τελεῖ, φέρνει τόν Κύριο ἀνάμεσα στούς πιστούς σωματικά. Αὐτή ἡ Θεία παρουσία ἀλλοιώνει, μεταμορφώνει καί ἀνυψώνει τήν σύναξη τῶν πιστῶν σέ Ἐκκλησία, σέ Σῶμα Χριστοῦ.
.            Οἱ πιστοί δέν εἶναι πιά ἕνα ἄθροισμα φυσικῶν ἀτόμων, ἀλλά «κάτι ἄλλο», μιά νέα κοινότης, ἕνα Σῶμα, μέ ἀπροσμέτρητες δυνατότητες, τό Σῶμα τοῦ Χριστοῦ.
.             Ὁ Κύριος μᾶς ὑποσχέθηκε ὅτι: «Ἐάν δύο ἀπό σᾶς συμφωνήσουν στή γῆ γιά κάθε πρᾶγμα, πού θά ζητήσουν ἀπό κοινοῦ στήν προσευχή τους, θά γίνει αὐτό σ’ αὐτούς ἀπό τόν Πατέρα μου, πού εἶναι στούς οὐρανούς»[23].
.            Ὑπακούοντας σ’ αὐτήν τήν προτροπή τοῦ Κυρίου οἱ πιστοί συναθροίζονται καί ἀπαρτίζουν τήν Ἐκκλησία, ἕνα Σῶμα, μέ ἀπροσμέτρητες δυνατότητες. Ἡ ἔνταξή τους σ’ αὐτό τό Ἐκκλησιαστικό Σῶμα εἶναι καί ἡ σωτηρία τους.

[23] Ματθ. ιη´ 19.

ΠΗΓΗ: hristospanagia3.blogspot.gr

,

Σχολιάστε

ΚΑΡΠΟΙ ΤΗΣ Θ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ 1

Καρποὶ τῆς Θ. Λειτουργίας [1]

Ἀπόσπασμα ἀπό τό Βιβλίο:
Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  ΚΑΙ ΠΩΣ ΘΑ ΤΗ ΖΗΣΟΥΜΕ

βλ. σχετ.: https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/06/τί-εἶναι-ἡ-θεία-λειτουργία-καὶ-πῶς-θ/

Ο ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ ΓΙΑ ΝΑ ΓΙΝΟΥΜΕ “ΣΥΝ-ΟΔΟΙ” : https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/09/ὁ-πνευματικός-ἀγώνας-γιά-νά-γίνουμε-σ/

Η Θ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΑΛΗΘΙΝΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ
https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/13/ἡ-θ-λειτουργία-ἀληθινὴ-παιδαγωγί/

Καρποί τῆς Θείας Λειτουργίας

2) Συγκροτεῖται ἡ Ἐκκλησία, τό Σῶμα τοῦ Χριστοῦ.[19]

.             Ὁ Κύριος στήν Ἀρχιερατική Του Προσευχή ζητάει γιά ὅλους, ὅσους πιστεύουν σ᾽ Αὐτόν νά εἶναι ἕνα. Νά ζοῦν τή χαρά τῆς ἑνότητας, τῆς ἀγάπης. Ἡ τέλεια αὐτή ἑνότητα ἐπιτυγχάνεται μόνο  ὅταν ζοῦμε μέσα στήν Ἐκκλησία. «Αὐτό εἶναι τό μεγαλύτερο βάθος, ἡ μεγαλύτερη ἔννοια πού ἔχει ἡ Ἐκκλησία. Ἐκεῖ βρίσκεται τό μυστήριο. Νά ἑνωθοῦν ὅλοι σάν ἕνας ἄνθρωπος ἐν Θεῷ» λέει ὁ γέροντας Πορφύριος[20].
.             «Ἡ Ἐκκλησία συγκροτεῖται στόν κόσμο μέ τή Θεία   Εὐχαριστία. Κάθε πιστός πού μετέχει στή Θεία   Εὐχαριστία ἑνώνεται μέ τό σῶμα τοῦ Χριστοῦ, στό Ὁποῖο ἀνήκουν καί οἱ ἄλλοι πιστοί· ὄχι μόνο ὅσοι ζοῦν, ἀλλά καί ὅσοι ἔζησαν στό παρελθόν ἤ θά ζήσουν στό μέλλον»[21].
.             Πλαστήκαμε γιά νά δοξάζουμε, νά λατρεύουμε, νά εὐχαριστοῦμε καί νά εὐγνωμονοῦμε τό Θεό κάθε στιγμή, σέ κάθε τόπο· κυρίως ὅμως νά λειτουργοῦμε καί ταυτόχρονα νά λειτουργούμαστε «ἐν ἐκκλησίαις».

.          Κάποιοι ἀντιδροῦν: Γιατί στήν ἐκκλησία; «Νά προσευχηθῶ μπορῶ καί στό σπίτι μου…
.        – Ἀπατᾶς τόν ἑαυτό σου ἄνθρωπε», λέει ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος. «Νά προσευχηθεῖς στό σπίτι σου εἶναι δυνατό. Ὅμως, νά προσευχηθεῖς, ὅπως προσεύχεσαι στήν Ἐκκλησία εἶναι ἀδύνατο. Στήν Ἐκκλησία ὑπάρχει τό πλῆθος τῶν πατέρων κι ἀναπέμπεται στό Θεό ὁμόφωνη κραυγή ἱκεσίας. Δέν θά γίνεις εἰσακουστός ἀπ’ τό Δεσπότη τόσο πολύ, ὅταν Τόν παρακαλεῖς μοναχός σου, ὅσο ὅταν Τόν παρακαλεῖς ἑνωμένος μέ τούς ἀδελφούς σου. Ἐδῶ ὑπάρχει κάτι περισσότερο, ὅπως ἡ ὁμόνοια κι ἡ συμφωνία κι ὁ σύνδεσμος τῆς ἀγάπης κι οἱ εὐχές τῶν ἱερέων. Γι’ αὐτό τό λόγο στέκονται μπροστά οἱ ἱερεῖς, ὥστε οἱ προσευχές τοῦ πλήθους καθώς εἶναι πιό ἀδύνατες, νά ἑνωθοῦν μέ τίς προσευχές τῶν πιό δυνατῶν καί ν’ ἀνεβοῦν μαζί στόν οὐρανό»[22].

[19] Ἱερομονάχου Γρηγορίου, Ἡ Θ. Λειτουργία, σελ. 27-40.

[20] Γ. Πορφύριος: Βίος καί Λόγοι, σελ.191.

[21] Γ. Μαντζαρίδη: Ἡ ἐμπειρική θεολογία στήν οἰκολογία καί τήν πολιτική, σελ. 53.

[22] Ἁγ Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου, Περί ἀκαταλήπτου Λόγος Γ, SC 28, σελ. 218: «Εὔξασθαι͵ φησί͵ καὶ ἐπὶ τῆς οἰκίας δύναμαι͵ ὁμιλίας δὲ ἀκοῦσαι καὶ διδασκαλίας ἐπὶ τῆς οἰκίας οὐ δυνατόν. Ἀπατᾷς σαυτόν͵ ἄνθρωπε· εὔξασθαι μὲν γὰρ καὶ ἐπὶ τῆς οἰκίας δυνατόν͵ οὕτω δὲ εὔξασθαι ὡς ἐπὶ τῆς ἐκκλησίας ἀδύνατον͵ ὅπου πατέρων πλῆθος τοσοῦτον͵ ὅπου βοὴ πρὸς τὸν Θεὸν ὁμοθυμαδὸν ἀναπέμπεται. Οὐχ οὕτως εἰσακούῃ κατὰ σαυτὸν τὸν Δεσπότην παρακαλῶν ὡς μετὰ τῶν ἀδελφῶν τῶν σῶν. Ἐνταῦθα γάρ ἐστί τι πλέον οἷον ἡ ὁμόνοια καὶ ἡ συμφωνία καὶ τῆς ἀγάπης ὁ σύνδεσμος καὶ αἱ τῶν ἱερέων εὐχαί. Διὰ γὰρ τοῦτο οἱ ἱερεῖς προεστήκασιν͵ ἵνα αἱ τοῦ πλήθους εὐχαὶ ἀσθενέστεραι οὖσαι͵ τῶν δυνατωτέρων τούτων ἐπιλαβόμεναι͵ ὁμοῦ συνανέλθωσιν αὐταῖς εἰς τὸν οὐρανόν».

ΠΗΓΗ: hristospanagia3.blogspot.gr

,

Σχολιάστε

Η Θ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΑΛΗΘΙΝΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ

Ἡ Θ. Λειτουργία ἀποτελεῖ ἀληθινὴ παιδαγωγία τοῦ ἀνθρωπίνου προσώπου.

Ἀπόσπασμα ἀπό τό Βιβλίο:
Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  ΚΑΙ ΠΩΣ ΘΑ ΤΗ ΖΗΣΟΥΜΕ

βλ. σχετ.: https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/06/τί-εἶναι-ἡ-θεία-λειτουργία-καὶ-πῶς-θ/

Ο ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ ΓΙΑ ΝΑ ΓΙΝΟΥΜΕ “ΣΥΝ-ΟΔΟΙ” : https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/09/ὁ-πνευματικός-ἀγώνας-γιά-νά-γίνουμε-σ/

.        Ἡ Θεία   Λειτουργία ἀποτελεῖ ἀληθινή παιδαγωγία τοῦ ἀνθρώ­πινου προσώπου. Ὁ ἄνθρωπος εἶναι πρόσωπο· ὁλοκληρώνεται σάν πρόσωπο, ὅταν ἔχοντας ἀπέναντί του (πρός + ὄψη) κάποιο ἄλλο πρόσωπο κοινωνεῖ ἀληθινά (δηλ. μέ ἀνιδιοτελή ἀγάπη χωρίς ὅρια καί διακρίσεις) μαζί του. Ὁλοκληρώνεται κοινωνώντας, ἐπικοινωνώντας ἀληθινά μέ τόν Θεό καί μέ τόν συνάνθρωπο.
.        Ἡ πραγμάτωση μιᾶς τέτοιου εἴδους ἀληθινῆς κοινωνίας καί ὀντολογικῆς ἀλλαγῆς γίνεται μόνο μέσα στήν Ἐκκλησία. Ἡ ἀληθινή κοινωνία, πού ταυτίζεται μέ τήν τέλεια ἀγάπη βιώνεται στή Λατρεία, στή Λατρευτική Σύναξη τῶν πιστῶν καί μάλιστα στό Μυστήριο τῆς Θείας Εὐχαριστίας. «Ἡ Ἐκκλησία δέν εἶναι συνάθροιση ἀτομικοτήτων ἀλλά κοινωνία προσώπων»[6] , τά ὁποῖα συνδέονται μέσῳ τοῦ Χριστοῦ.
.        Ἡ συνάντηση τοῦ προσωπικοῦ ἀνθρώπου μέ τόν προσωπικό Θεό δέν εἶναι ἁπλή διανοητική θέα, ἤ στοχασμός γιά τό τί εἶναι ὁ Θεός. «Εἶναι ὀντολογική κοινωνία στή Θεία ἐνέργεια, πραγματική μετοχή στή ζωή τῆς σάρκας τοῦ ἀναστημένου Χριστοῦ, πού θεώθηκε καί μᾶς θεοποιεῖ»[7].

.        Ἡ Θεία   Λειτουργία εἶναι τό προσωπικό μας Θαβώρ, ὅπου ὁ φιλανθρωπότατος Θεός ἀπεργάζεται τήν προσωπική μας μεταμόρ­φωση[8].
.        «Ὁ Πανάγαθος Θεός», γράφει ὁ ἅγιος Μάξιμος ὁ Ὁμολογητής, «μᾶς μεταδίδει Θεία   ζωή κάνοντας τόν ἑαυτό Του ἐδώδιμο, ὅπως Αὐτός γνωρίζει… θεώνοντας αὐτούς, πού Τόν τρώγουν, σύμφωνα βέβαια μέ αὐτό πού εἶναι καί λέγεται, ἄρτος ζωῆς καί δυνάμεως»[9].
.        Σέ κάθε Θεία Λειτουργία μέ τήν Θεία Κοινωνία ὁ πιστός: 1) λαμ­βάνει τήν ἄφεση τῶν ἁμαρτιῶν του, 2) ἁγιάζεται ψυχικά καί σωμα­τικά, 3) θεώνεται, 4) ἑνώνεται μέ ὅλους τούς ἄλλους χριστιανούς, πού κοινωνοῦν, σέ ἕνα σῶμα[10].
.        Ὅλα αὐτά βεβαίως προσφέρονται, σέ κάθε Θεία Λειτουργία, ὡς δυνατότητες γιά τόν πιστό. Τό ἄν ὅλα αὐτά θά γίνουν πραγματικότητα ἐξαρτᾶται ἀπό τό πόσο δεκτικός εἶναι ὁ κοινωνών στή Θεία Χάρη δηλαδή πόσο ταπεινός, πόσο μετανοημένος, πόσο κεκαθαρμένος εἶναι.
.        Ἡ δωρεά τοῦ Θεοῦ εἶναι μεγίστη. Ἀνάλογη θά πρέπει νά εἶναι καί ἡ ἀνθρώπινη προσπάθεια γιά νά τήν λάβει ὁ ἄνθρωπος ὅσο γίνεται λιγότερα ἀνάξια.
.        Γράφει ὁ π. Γεράσιμος Μενάγιας: «Τίποτε εἰς τόν κόσμον αὐτόν δέν εἶναι τόσον ὠφέλιμον, ὅσον ἡ Θεία  Μετάληψις. Ὁ αἰώνιος Πατήρ κατέστησε κάτοχον τοῦ θέματος αὐτοῦ τόν Χριστόν καί εἰς τήν διάθεσιν αὐτοῦ ὅλους τούς θείους θησαυρούς. Ἑπομένως ὅτε ὁ Χριστός ἔρχεται εἰς τήν ψυχήν διά τῆς Θείας Κοινωνίας, φέρει μαζί του ἀπείρους θησαυρούς τῆς Χάριτος καί μετά τήν Θείαν Μετάληψιν πᾶς τίς δύναται νά εἴπη ὅτι, ὅλα τά καλά ἦλθον εἰς ἐμέ μαζί μέ τό μυστήριον αὐτό. Ὁ ἅγιος Διονύσιος διδάσκει ὅτι τό μυστήριον τῆς Θείας Εὐχαριστίας, εἶναι τό πλέον δραστήριον μέσον τοῦ ἁγιασμοῦ τῶν ψυχῶν. Διά τῆς Θείας Κοινωνίας ἐλευθερούμεθα ἐκ τῶν συγγνωστῶν ἁμαρτιῶν μας καί προφυλασσόμεθα ἀπό τῶν θανατηφόρων τοιούτων. Τό μυστήριον αὐτό ἀνάπτει εἰς τάς ψυχάς μας τήν Θείαν ἀγάπην. Ὁ Θεός εἶναι ἀγάπη. Εἶναι φωτιά, ἡ ὁποία ἐξαφανίζει ἐκ τῶν καρδιῶν μας πᾶσαν γηίνην κλίσιν καί ἡ φωτιά αὐτή τῆς θεϊκῆς ἀγάπης, πού ἔφερεν ὁ Χριστός μας ἐπί τῆς γῆς, δέν ἐπιδιώκει τίποτε ἄλλο παρά μόνον νά ἴδη φλογιζομένας τάς καρδίας ἡμῶν ἐκ τῆς Θείας ἀγάπης. Ἡ Θεία Κοινωνία μᾶς σύρει τόσον εἰς τήν ἀγάπην, ὥστε μετά τήν ἀποχώρησιν ἡμῶν ἐξ αὐτῆς, νά γινώμεθα τρομεροί εἰς τούς δαίμονας… Εἷς ἅγιος ὠνόμασε τό μυστήριον τοῦτο “ἀγάπην πρό πάσης ἄλλης ἀγάπης”, διότι ἡ δωρεά αὐτή ἔχει ἐντός της ὅλας τάς ἄλλας δωρεάς τοῦ Κυρίου. Δηλαδή τῆς δημιουργίας, τῆς ἀπολυτρώσεως καί τῆς αἰωνίου δόξης. Διότι ἡ Θεία Κοινωνία δέν εἶναι μόνον μία ἀπόδειξις τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ, εἶναι ἀκόμη καί μία ἐγγύησις τῆς ἀπολαύσεως τῆς Βασιλείας τῶν Οὐρανῶν, τήν ὁποίαν, ὡς τονίζει ἡ Ἐκκλησία μας, θέλει νά μᾶς χαρίση. “Ὁ τρώγων μου τήν σάρκα καί πίνων μου τό αἷμα, ἔχει ζωήν αιώνιον”. Τέλος μεταχειρίζεται ἀκόμη καί ἀπειλήν κολάσεως εἰς ἐκεῖνον ὁ ὁποῖος δέν θέλει νά μετάσχη εἰς τό μυστήριον αὐτό. Ὅλαι αὐταί αἱ προκλήσεις, αἱ υποσχέσεις, αἱ ἀπειλαί προέρχονται μόνον ἀπό τήν θερμήν ἐπιθυμίαν, τήν ὁποίαν ἔχει διά νά μᾶς δίδη τόν ἑαυτόν Του κατά τήν Θείαν Κοινωνίαν. Ἀλλά διατί ὁ Χριστός ἐπιθυμεῖ τόσον πολύ νά Τόν λαμβάνωμεν μέ τήν Θείαν Κοινωνίαν; Τοῦτο γίνεται διότι ἡ ἀγάπη ἐπιθυμεῖ καί σκοπόν ἔχει τήν ἕνωσίν μας μετά τῆς Θεότητός Του. Μέ τήν Θείαν Κοινωνίαν ὁ Χριστός ἑνοῦται μετά τῆς ψυχῆς καί ἡ ψυχή καί αὐτή ἑνοῦται μέ τόν Χριστόν. Ἡ δέ ἕνωσις αὐτή εἶναι ἐντελῶς πραγματική.
.        Ὁ Χριστός δέν παρέχεται πουθενά τόσον φιλοστόργως καί τόσον ἀγαπητῶς ὅσον εἰς τό μυστήριον τοῦτο καί δίδεται ὡς τροφή διά νά ἑνωθῇ μετά τῶν καρδιῶν τῶν πιστῶν. Ὁ Χριστός μέ τήν θερμήν ἀγάπην αὐτήν, ἠθέλησε νά ἑνωθῇ τόσον μέ ἡμᾶς, ὥστε ν’ ἀποτελέσωμεν μίαν μόνον ὕπαρξιν μετ’ Αὐτοῦ».

 [6] Πρωτ. Θ. Ζήση, Ἡ Ἐκκλησία, σελ.43, στό: Ἀθανάσιος Γλάρος, Θεία Παιδαγωγία, σελ. 180.

[7] O. Clement, Βασικό διάγραμμα, σελ.107 ,στό: Ἀθανάσιος Γλάρος, Θεία Παιδαγωγία, σελ. 195-6.

[8] …Ἐκεῖ δέν γινόμαστε ἁπλῶς καλλίτεροι ἄνθρωποι ἀλλά ἀλλάζουμε ὑπαρξια­κά, μεταποιούμαστε(=ἐμπλουτιζόμαστε μέ τήν Θεία Χάρη), μεταμορφωνόμαστε. Δέ λέμε ἁπλῶς κάποια λόγια λατρείας ἀλλά «μπαίνουμε» σέ μιά κατάσταση σ’ ἕναν τρόπο ζωῆς.

Δέν κάνουμε, ἀλλά γινόμαστε προσευχή·  δέ λέμε κάποια λόγια, ἀλλά ὅλη ἡ ὕπαρξη καί ἡ ζωή μας γίνεται μιά ἀδιάλειπτη λατρεία.

http://www.blogger.com/blogger.g?blogID=373697368821755033659 Ἅγιος Μάξιμος ὁ Ὁμολογητής, Εἰς τήν προσευχήν τοῦ Πάτερ Ἡμῶν, πρός ἕνα φιλόχριστον – Ἑρμηνεία σύντομος PG 90. (877) «Ζωῆς δε θείας μεταποιεῖται μετάδοσιν, ἐδώδιμον ἑαυτόν ἐργαζόμενος, ὡς οἶδεν αὐτός, καί οἱ παρ᾿ αὐτοῦ τοιαύτην αἴσθησιν ταύτης τῆς βρώσεως, εἰδέναι, κατ᾿ ἐπίγνωσιν ἀληθῶς, ὅτι χρηστός ὁ Κύριος, ποιότητι θείᾳ πρός θέωσιν μετακιρνῶν τούς ἐσθίοντας· οἷα δή σαφῶς ζωῆς καί δυνάμεως ἄρτος καί ὤν καί καλούμενος». 

Σχολιάστε

Ο ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ ΓΙΑ ΝΑ ΓΙΝΟΥΜΕ “ΣΥΝ-ΟΔΟΙ”


Ἀπαραίτητος ὁ προσωπικός πνευματικός ἀγώνας γιά νά γίνουμε σύν-οδοι.

Ἀπόσπασμα ἀπό τό Βιβλίο:
Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  ΚΑΙ ΠΩΣ ΘΑ ΤΗ ΖΗΣΟΥΜΕ

βλ. σχετ.: https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/07/06/τί-εἶναι-ἡ-θεία-λειτουργία-καὶ-πῶς-θ/

.           Συγκεντρούμενοι καί συμπορευόμενοι γιά τήν Θεία  Λειτουργία, κοινωνόντας τόν Χριστό, θά πρέπει νά ἀφήνουμε πίσω μας τά πάθη μας, τήν κακία, τήν ἁμαρτία.
.           «Κανένας ἀπό αὐτούς πού τρώγουν αὐτό τό Πάσχα (τῆς Εὐχαριστίας), ἄς μήν βλέπει πρός τήν Αἴγυπτο, ἀλλά πρός τόν οὐρανό, πρός τήν ἄνω Ἱερουσαλήμ. Γιαυτό ζωσμένος, γιαυτό ὑποδεδεμένος τρῶς· γιά νά μάθεις ὅτι ἀπό τήν στιγμή, πού ἀρχίζεις νά τρώγεις τό Πάσχα, ὀφείλεις νά ἀποδημεῖς καί νά ὁδεύεις»[5] .
.           Ὁ πιστός ὀφείλει νά νεκρωθεῖ ὡς πρός τόν κόσμο, τά πάθη καί τόν παλαιό ἄνθρωπο. Ὁ Χριστιανός εἶναι συσταυρωμένος μέ τόν Χριστό. Δέν φοβᾶται τόν θάνατο. Εἶναι ἀποφασισμένος νά πεθάνει γιά Χάρη τοῦ Χριστοῦ. Δέν ζεῖ γιά τόν ἑαυτό του, ἀλλά γιά τόν Χριστό καί τούς ἀδελφούς τοῦ Χριστοῦ, πού εἶναι καί δικοί του.
.           Ὁ Χριστός εἶναι παρών στήν Θεία  Λειτουργία. Γύρω Του συγκεντρώνει ὅλο τό σύμπαν. Μέ τήν Θεία  Του Πρόνοια καί ἀγάπη μᾶς συσφίγγει μεταξύ μας καί μαζί Του σέ μία ἄρρηκτη ἑνότητα. Εἶναι ὁ Βασιλεύς τῶν ὅλων. Τίποτε τό ἀταιριαστό, τίποτε τό ἐμπαθές, τίποτε τό ἀκάθαρτο δέν μποροῦμε νά φέρουμε μπροστά στό Βασιλέα, καί συνάμα τόσο εὔσπλαχνο Κύριο. Ἡ Αἴγυπτος τῶν παθῶν ὀφείλει νά εἶναι πλέον πολύ μακρυά μας…

Ἡ Θεία  Λειτουργία εἶναι Σύνοδος θεραπευτική.

.           Ἡ σύνοδος ὅλων στήν Ἐκκλησία εἶναι μία θεραπευτική σύνοδος: ἀσκεῖ θεραπεία στίς ψυχές ὅλων τῶν συγκροτούντων τήν ἁγίαν αὐτήν ὁμότροπο συναγωγή. Διαφυλάσσει τήν πνευματική ὑγεία τῶν ὑγειῶν καί θεραπεύει τούς ἁμαρτωλούς.
.           Λέγει ὁ ἱερός Χρυσόστομος: «Ἄν, αὐτός πού πορνεύει καί ὁ ἀλαζόνας καί αὐτός πού ἔχει ὁποιοδήποτε ἐλάττωμα, συνεχῶς εἰσέρχονται στήν Ἐκκλησία, σύντομα θά τό ἀποβάλλουν καί θά  ἐπανέλθουν στήν κατάσταση τῆς πνευματικῆς ὑγείας, ἀφοῦ συνεχῶς θά ἀπολαμβάνουν τήν (σωτήρια) διδασκαλία. Ἐκεῖνος ὅμως, πού ξεχώρισε τόν ἑαυτό του ἀπό τήν σύνοδο αὐτή καί τόν στέρησε ἀπό τήν διδασκαλία τῶν πατέρων, καί ἐγκατέλειψε το ἰατρεῖο, ἀκόμη καί ἄν νομίζει ὅτι εἶναι ὑγιής, σύντομα θά ἀσθενήσει πνευματικά»[6].

[5] Μ 62, 166.

[6] Ὁ πορνεύων ἂν συνεχῶς εἰς τὴν ἐκκλησίαν εἰσίῃ͵ καὶ ὁ ἀλαζὼν͵ καὶ ὁ ὁτιοῦν ἔχων ἐλάττωμα͵ ταχέως αὐτὸ συνεχοῦς ἀπολαύων διδασκαλίας ἀπωθήσεται͵ καὶ πρὸς τὴν ὑγίειαν ἐπανήξει· ὁ μέντοι τῆς συνόδου ταύτης ἑαυτὸν ἀποῤῥήξας͵ καὶ τῆς τῶν πατέρων διδασκαλίας ὑπεξαγαγὼν͵ καὶ τὸ ἰατρεῖον φυγὼν͵ κἂν ὑγιαίνειν δοκῇ͵ ταχέως εἰς ἀῤῥωστίαν πεσεῖται.

  Ἱερομόναχος Σάββας Ἁγιορείτης

«ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  ΚΑΙ ΠΩΣ ΘΑ ΤΗ ΖΗΣΟΥΜΕ»
Σχῆμα μικρό, Σελίδες: 162, Τιμή: 3€,
Παραγγελίες στό τηλέφωνο 6944577885
ἤ στό e- mail: hristospanagia@yahoo.gr  

ΠΗΓΗ: hristospanagia3.blogspot.gr

,

Σχολιάστε

«Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΜΑΣ ΣΥΝΟΔΟ-ΠΟΙΕΙ»

Ὁ Χριστός μᾶς καθιστᾶ συνοδοιπόρους καί ἀδελφούς
-Ἡ Θεία Λειτουργία μᾶς συνοδο-ποιεῖ, μᾶς ἑνοποιεῖ.

Ἀπόσπασμα ἀπό τό Βιβλίο:
Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  ΚΑΙ ΠΩΣ ΘΑ ΤΗ ΖΗΣΟΥΜΕ

Ὁ Χριστός  μᾶς καθιστᾶ συνοδοιπόρους καί ἀδελφούς.

.         Στήν Θεία  Λειτουργία εἶναι παρών, Ἱερουργῶν καί Ἱερουργούμενος ὁ Κύριος. Αὐτός εἶναι «ὁ ἐνεργῶν τά πάντα ἐν πᾶσι». Αὐτός εἶναι, πού μᾶς καθιστᾶ τελικά συν-οδίτες καί συν-οδοιπόρους μεταξύ μας καί μαζί Του, χαριζοντάς μας τήν ἑνότητα τοῦ Πνεύματος. Αὐτός μᾶς χαρίζει μία ψυχή καί μία καρδιά, δωρίζοντάς μας τόν Ἑαυτό Του. Αὐτός μᾶς χορηγεῖ τίς ὁμόθυμες προσευχές. Αὐτός εἶναι καί τό Καινό Ἄσμα πού ψάλλουμε. Αὐτός πάλι εἶναι καί ὁ Καρπός τοῦ ἄσματος. Ἔτσι γινόμαστε ὅλοι ἕνα· οὐρανός καί γῆ, Θεός καί ἄγγελοι καί ἄνθρωποι, Κτίστης καί κτίση σύμπασα.
.         «Μέσα στήν ὁμόνοια σας καί τήν σύμφωνο ἀγάπη σας, ὁ Ἰησοῦς Χριστός ψάλλεται· καί ὁ καθένας σας γίνεσθε μέλος τῆς χορωδίας, ἔτσι ὥστε γινόμενοι σύμφωνοι λόγῳ τῆς ὁμόνοιας, ἀφοῦ πάρετε τό χρῶμα τοῦ Θεοῦ (δηλ. τήν Θεία  Χάρη, τό Ἅγιο Πνεῦμα) , μέ ἑνότητα νά ψάλλετε μέ μία φωνή διά τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ τόν Πατέρα… ἔτσι ὥστε πάντοτε νά μετέχετε τοῦ Θεοῦ». Ἀπό τήν σύν-οδο τῶν πιστῶν Χάρις στόν Χριστό προσφέρεται «μία προσευχή, μία δέηση, ἕνας νοῦς, μία ἐλπίδα μέσα στήν ἀγάπη καί στή χαρά τήν ἄμωμη, πού εἶναι ὁ Ἰησοῦς Χριστός, ἀπό τόν Ὁποῖον τίποτε καλλίτερο δέν ὑπάρχει».

Ἡ Θεία  Λειτουργία μᾶς συνοδο-ποιεῖ,
μᾶς ἑνοποιεῖ.

.         Ἡ Θεία  Λειτουργία εἶναι ἡ ἑνοποιός διαδικασία πού μᾶς ἑνώνει ὅλους, μέ τήν ἐν Χριστῷ ἀγάπη.
.         Εἶναι ἡ γῆ πού καρποφορεῖ τήν ἑνότητα ὅλων καί τήν ἀληθινή ἀγάπη. Χωρίς τήν Θεία  Λειτουργία δέν μποροῦμε ἀληθινά νά γίνουμε ἀδελφοί, συνοδίτες, συνοδοιπόροι, σύμψυχοι, ἑνιαῖο σῶμα, Σῶμα Χριστοῦ.
.         Ὁ πιστός πού μένει μακρυά ἀπό τόν Κυριακάτικο ἐκκλησιασμό[4] αὐτοκαταδικάζεται σέ ὑπαρξιακή μοναξιά. Λιμοκτονεῖ πνευματικά.
.         «Ἐάν κάποιος δέν εἶναι ἐντός τοῦ θυσιαστηρίου, στερεῖται τοῦ ἄρτου τοῦ Θεοῦ», λέγει ὁ ἱερός Ἱγνάτιος ὁ Θεοφόρος. Ἄς προσπαθοῦμε λοιπόν συνεχῶς νά ἔχουμε τήν ἀληθινή ἐν Χριστῷ ἀγάπη, πού μᾶς κάνει συνεπεῖς συν-οδίτες καί λατρευτές τοῦ Κυρίου.
.         Ἄς προσπαθήσουμε μέ ὅλη μας τήν προθυμία «νά συνδεθοῦμε σέ μία ἀγάπη…Προσφέροντας ἔργα ἀγάπης ὁ ἕνας στόν ἄλλο, ὅσο μποροῦμε, ἄς ἀναζητήσουμε τήν ἑνότητα, ἐπιζητώντας τήν ἀγαθή μονάδα, τόν Θεό. Ἡ ἕνωση πολλῶν διαφορετικῶν ἀνθρώπων, δέχεται μιά θεϊκή ἁρμονία καί ἀπό πολυφωνία καί διάσπαση γίνεται συμφωνία μία, πού ἀκολουθεῖ τόν Ἕνα χορηγό καί διδάσκαλο, τό Λόγο·  ἀναπαύεται πάνω στήν ἴδια τήν ἀλήθεια καί λέει «ἀββᾶ ὁ Πατήρ». Αὐτήν τή φωνή, τήν ἀληθινή, τήν ἀγαπάει ὁ Θεός, ὅταν τήν ἀκούει νά βγαίνει πρώτη ἀπό τά στόματα τῶν παιδιῶν Του».

[4]Σύμφωνα μέ τούς ἁγίους Κανόνες τῆς Ἐκκλησίας μας, ὁ Χριστιανός πρέπει νά λειτουργεῖται τουλάχιστον τίς Κυριακές καί τίς μεγάλες ἑορτές. Ἐάν κάποιος χωρίς εὔλογη αἰτία ἀπουσιάσει γιά τρεῖς συνεχόμενες Κυριακές ἀπό τήν Θεία Λειτουργία, ἀφορίζεται. Δηλαδή νεκρώνεται πνευματικά, ὄχι διότι ἡ Ἐκκλησία τόν τιμωρεῖ, ἀλλά διότι ἐκεῖνος στέρησε τήν ψυχή του ἀπό τήν ἀναγκαία γιά τή συντήρησή της τροφή , πού εἶναι ὁ Χριστός, ἡ Θεία Χάρις.

 Ἱερομόναχος Σάββας Ἁγιορείτης
«ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  ΚΑΙ ΠΩΣ ΘΑ ΤΗ ΖΗΣΟΥΜΕ»
Σχῆμα μικρό, Σελίδες: 162, Τιμή: 3€,
Παραγγελίες στό τηλέφωνο 6944577885
ἤ στό e- mail: hristospanagia@yahoo.gr  

ΠΗΓΗ: hristospanagia3.blogspot.gr

,

Σχολιάστε

ΠΑΛΑΙΟΔΙΑΘΗΚΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΛΑΤΡΕΙΑΣ [4] («Γκρεμίζοντας τήν Λατρεία μέ σκόπιμα, κατευθυνόμενα, ἐρασιτεχνικά πειράματα οἱ ὀλοθρευτές τῆς ὀρθοδόξου παραδόσεως μᾶς στεροῦν τήν κοινωνία μέ τόν Κύριό μας Ἰησοῦ Χριστό.»)

Πρωτοπρεσβυτέρου π. Ἰωάννου Φωτοπούλου,
Ἐφημερίου Ἱ. Ν. Ἁγίας Παρασκευῆς Ἀττικῆς

Παλαιοδιαθηκικά στοιχεῖα τῆς ὀρθοδόξου λατρείας

(Εἰσήγηση στὴν Ἡμερίδα, 12.02.2012:
«ΠΑΛΑΙΑ ΔΙΑΘΗΚΗ – Ἀλήθεια καὶ Ψεύδη»)
https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/02/10/παλαιὰ-διαθήκη-ἀλήθεια-καὶ-ψεύδη/ καὶ
https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/01/26/ἡμερὶς-παλαιὰ-διαθήκη-ἀλήθεια-καὶ-ψ/

[4, τελευταῖο]

Α´ Μέρος: ΠΑΛΑΙΟΔΙΑΘΗΚΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΛΑΤΡΕΙΑΣ [1] («Οἱ προτυπώσεις διαποτίζουν τήν λατρεία μας»)

Β´ Μέρος: ΠΑΛΑΙΟΔΙΑΘΗΚΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΛΑΤΡΕΙΑΣ [2] («Τά αὐθαίρετα πειράματα ἀποτελοῦν περιφρόνηση καί ἀσέβεια πρός τήν παράδοση»)

Γ´ Μέρος: ΠΑΛΑΙΟΔΙΑΘΗΚΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΛΑΤΡΕΙΑΣ [3] («Ἡ μετοχή στά ἄχραντα μυστήρια δέν εἶναι ἕνα εὔκολο-fast food- γεῦμα»)

Πάσχα- Πεντηκοστή

.        Δύο Ἑορτές τῆς Ἐκκλησίας μας φέρουν τήν ἴδια ὀνομασία μέ τίς Ἰσραηλιτικές ἑορτές μέ ἄλλο οὐσιαστικώτερο νόημα. Κατά τό Πάσχα οἱ Ἑβραῖοι ἑόρταζαν τό γεγονός τῆς σωτηρίου διαβάσεως τῆς Ἐρυθρᾶς θαλάσσης, ἐνῷ οἱ χριστιανοί ἑορτάζουν τήν Ἀνάστασιν τοῦ Κυρίου διά τῆς ὁποίας διαβήκαμε ἀπό τόν θάνατο στή ζωή. Κατά τήν Πεντηκοστή οἱ Ἑβραῖοι ἑόρταζαν τήν ἑορτή τῶν πρωτογεννημάτων καί τήν παράδοση τοῦ Νόμου στόν Μωϋσῆ  στό ὄρος Σινᾶ, ἐνῷ ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία ἑορτάζει τήν ἐπιφοίτηση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος στούς Ἀποστόλους δηλ. τήν παράδοση στήν Ἐκκλησία τοῦ καινοῦ νόμου τῆς θείας χάριτος.

Εὐχές ὀγδόης καί τεσσαρακοστῆς ἡμέρας

.        Τήν ὀγδόη ἡμέρα ἀπό τήν γέννηση σύμφωνα μέ τήν ἐντολή τοῦ Θεοῦ πρός τόν Ἀβραάμ ( Γεν. ιζ´ 10-14), γινόταν περιτομή στά ἄρρενα τέκνα τῶν Ἑβραίων. Αὐτό ἦταν προτύπωση τοῦ βαπτίσματος, τό ὅποιο ὁ Ἀπ. Παῦλος ὀνομάζει «περιτομήν ἀχειροποίητον» (Κολ. β´ 11-13). «Πεπλήρωκε γάρ ὁ Σωτήρ», λέγει ὁ Ἅγιος Συμεών ὁ Θεσσαλονίκης,  τά τοῦ νόμου ἀντί ἡμῶν καί τῆς νομικῆς δουλείας ἐρρύσατο» (P.G. 155, 209 A). Ὅμως κράτησε ἡ Ἐκκλησία μας τήν τάξη τοῦ παλαιοῦ νόμου νά δίδεται τήν ὀγδόη ἡμέρα τό ὄνομα στό παιδί μέ εἰδική εὐχή, ὅπως ἔγινε καί μέ τόν Κύριό μας καί τόν Τίμιο Πρόδρομο. Καί τήν τεσσαρακοστή ἡμέρα, ὅπως καί κατά τήν παλαιά λατρεία «προσάγεται ὑπό τῆς μητρός τῷ ναῷ καί τοῦτο ὡς δῶρον Θεῷ προσκομίζεται».(Ἅγ. Συμεών P.G. 155, 209 D) «καί τῇ μέν μητρί τήν ἀπό τῆς ἐνηδόνου καί ρυπώδους γεννήσεως κάθαρσιν παρασχών…τό παιδίον εἰς χεῖρας αὐτός λαβών <νῦν ἀπολύεις> ἀναβοᾷ..»(Ὡς ἄνω 212 Α ). Ναί! Κατά τούς Πατέρας ὑπάρχει ἕνα εἶδος ἀκαθαρσίας στή λεχῶνα ἐπειδή ὁ ἐνήδονος τρόπος συλλήψεως τῶν παιδιῶν δέν εἶναι ἐκεῖνος στόν ὁποῖο εὐδοκοῦσε ἀπ’ἀρχῆς ὁ Θεός. Ὅποιος δέν πείθεται λόγῳ φεμινιστικῆς προκαταλήψεως ἀπό τόν ἅγιο Συμεών ἄς πεισθεῖ ἀπό τόν Μ. Βασίλειο : «Τῷ δέ ἐν ἀκαθαρσίᾳ ὄντα τινά ἐγγίζειν τοῖς ἁγίοις καί ἐκ Παλαιᾶς Διαθήκης φοβερώτερον διδασκώμεθα τό κρῖμα. Εἰ δέ πλεῖον τοῦ ἱεροῦ ᾧδε, φοβερώτερον δηλονότι παιδεύσει ἡμᾶς ὁ ἀπόστολος εἰπών· «ὁ ἐσθίων καί πίνων ἀναξίως, κρῖμα ἑαυτῷ ἐσθίει καί πίνει» ( Μ. Βασιλείου Ὅροι κατ’ἐπιτομήν ΕΠΕ 9, σ. 388 ).  Καί ὁ π. Ἀλέξανδρος Σμέμαν  γράφει : «Δέν θά πρέπει κάποιος ἁπλῶς νά βρίσκεται σέ λάθος ἀλλά νά εἶναι μικροπρεπής γιά νά βρίσκει ὅτι αὐτές οἱ εὐχές ἀποτελοῦν «προσβολή», αὐτές πού εἶναι τόσο γεμάτες ἀπό θεϊκή ἀγάπη καί ἐνδιαφέρον γιά τόν ἄνθρωπο, τόσο γεμάτες ἀπό τό μόνο γνήσιο καί ἀληθινά θεϊκό σεβασμό γιά τό ἀνθρώπινο πρόσωπο.  Ἀντί νά ἀκολουθοῦμε τυφλά «αὐτόν τόν κόσμο» στίς φτηνές του ἐπαναστάσεις στό ὄνομα κούφιων δικαιωμάτων, μιᾶς ἀνόητης «ἀξιοπρέπειας» καί μιᾶς μάταιας «εὐτυχίας», ὀφείλουμε νά ξαναβροῦμε καί νά οἰκειοποιηθοῦμε ξανά τό ὅραμα τῆς Ἐκκλησίας γιά τή ζωή» (Ἐξ ὕδατος καί πνεύματος σ. 192).

Λειτουργική γλῶσσα

.      Τελευταῖο  ἀφήσαμε ἕνα πρωταρχικῆς σημασίας στοιχεῖο πού παρελάβαμε ἀπό τήν Παλαιά Διαθήκη, τήν ἀρχαία ἑλληνική μετάφρασή ἀπό τούς Ο´. Ὅλα τά ἀναγνώσματα τῆς Π.Δ., τό Ψαλτήριο, οἱ Ὠδές,μέσα στό ρωμαίϊκο ἀπό τά ἀρχαῖα χριστιανικά χρόνια ὥς σήμερα – καί Θεός φυλάξοι ἕως τέλους- ἀναγινώσκονται ἐπ΄ἐκκλησίας σ΄αὐτήν τήν εὐλογημένη γλῶσσα, ὅπως τελεῖται καί ὅλη ἡ ἀριστοτεχνικά κατά τή γλῶσσα καί τή μουσική δομημένη  λατρεία μας.

Χρήσιμα συμπεράσματα

.        Πολλά ἀκόμη στοιχεῖα τῆς Π.Δ. μποροῦν νά εὑρεθοῦν μέσα στήν ὀρθόδοξη λατρεία μας στά πλαίσια μιᾶς λεπτομεροῦς μελέτης.  Ἐκεῖνο πού πρέπει νά τονισθεῖ εἶναι ὅτι  οἱ Ἅγιοι Πατέρες μέ πόθο μελέτησαν καί ἑρμήνευσαν κείμενα τῆς Π.Δ. Παράλληλα οἰκειοποιήθηκαν καί μετάγγισαν στή λατρεία τοῦ νέου Ἰσραήλ, τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ ὅ,τι ὄμορφο, ὅ,τι ἱεροπρεπές,  ὅ,τι ἁγιαστικό ὅ,τι ὠφέλιμο, ὑπῆρχε στήν παλαιά λατρεία καί ὅ,τι συντελεῖ στήν τάξη καί ἁρμονία τῆς ἐκκλησιαστικῆς-λειτουργικῆς ζωῆς. Ἐκεῖνο πού ἀπομένει σέ μᾶς εἶναι μέ χαρά καί εὐγνωμοσύνη πρός τούς Πατέρας καί εὐχαριστία πρός τόν Θεό, νά κάνουμε δική μας τήν ὀρθόδοξη λατρεία μας νά παραδοθοῦμε στόν Κύριο μέσα ἀπό τή θεία λατρεία χωρίς ὀρθολογιστικές ἐπιφυλάξεις, κομπιάσματα καί φοβίες γιά δῆθεν ἰουδαϊκές ἐπιδράσεις, ἀποκλεισμό ἀπό τή συμμετοχή τῶν λαϊκῶν, ὑποτίμηση τῆς γυναίκας κλπ. Γιά νά γίνει αὐτό  ὀφείλουμε α) νά ἐντρυφήσουμε μέ σεβασμό καί ἀγάπη στήν ἀλήθεια τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, ὅπου ὁ Θεός προσωπικῶς ἐν σκιᾷ ἀποκαλύπτεται καί μᾶς ἀποκαλύπτει ποιά δόξα μᾶς ἔδωσε, ποῦ καταντήσαμε, γιά ποῦ μᾶς προορίζει. β) ὑπακοή στή στοργική μητέρα μας τήν Ἐκκλησία μας, ὑπακοή στούς Ἱερούς Κανόνες στά δοκιμασμένα Τυπικά τῶν ἀκολουθιῶν μας. Τἰποτε περιττό, ἄχρηστο καί ἐλλιπές δέν ὑπάρχει στήν ὀρθόδοξη λατρεία γ) ἐμπιστοσύνη καί πιστότητα στούς ἁγίους Πατέρες, οἱ ὁποῖοι κινούμενοι ἀπό τό Ἅγιο Πνεῦμα δοκίμασαν στό χωνευτῆρι τῆς προσευχῆς τους ὅλα τά θεόσδοτα στοιχεῖα τῆς παλαιᾶς λατρείας, ἐπέλεξαν τά καταλληλότερα, ὀργάνωσαν διά τῶν Τυπικῶν τήν λατρεία καί θεσμοθέτησαν τήν ὑπέροχη λειτουργική τάξη πού ἀπολαμβάνουμε. Αὐτό πρέπει νά ἀποτελέσει καί τό κεντρικότερο σημεῖο τῆς προσοχῆς καί νήψεώς μας.  Ἄνευ τῶν Ἁγίων Πατέρων, τῶν ἔργων καί τῶν λόγων τους, δέν ὑπάρχει Ἐκκλησία, Σύνοδοι, δόγματα, ἱεροί Κανόνες ὀρθόδοξη λατρεία. Οἱ Πατέρες εἶναι ὄχι μόνο τά «μυρίπνοα ἄνθη τοῦ παραδείσου», ἀλλά καί «οἱ ἀκαθαίρετοι πύργοι» τῆς Ἐκκλησίας.

.        Ἐπί τῇ βάσει τῶν ἀνωτέρω πρέπει νά ἀντισταθοῦμε ὅλοι  α) στήν ἀντορθόδοξη λαίλαπα τῆς  λεγομένης μεταπατερικῆς θεολογίας-αἱρέσεως, πού ἰσχυρίζεται ἀναιδῶς ὅτι οἱ Πατέρες καί τά ἔργα τους καλά ἦσαν γιά τόν καιρό τους, ὅμως τώρα χρειαζόμαστε κάτι ἄλλο  καί β) στήν ψευδώνυμη λειτουργική ἀναγέννηση πού σημαινει κατεδάφιση τῆς λειτουργικῆς γλώσσας, τάξεως, τυπικῶν καί τήν διαστρέβλωση τῶν ἀκολουθιῶν. Ἐδῶ θά βάλουμε τή βίγλα μας καί θά προτάξουμε τήν ψυχή μας. Σ’αὐτά πού περνᾶμε ἀληθινό στήριγμα εἶναι ἡ Ἐκκλησία, τῆς ὁποίας συνείδηση άποκτοῦμε διά τῆς Θείας λατρείας. Γκρεμίζοντας τήν λατρεία μέ σκόπιμα, κατευθυνόμενα, ἐρασιτεχνικά πειράματα οἱ ὀλοθρευτές τῆς ὀρθοδόξου παραδόσεως μᾶς στεροῦν τήν ὀντολογική ἐλπίδα μας, τήν κοινωνία μέ τόν Κύριο μας Ἰησοῦ Χριστό.

.        Γιά νά γίνει κατανοητός ὁ πόλεμος κατά τῆς αὐθεντίας τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης πού προκύπτει ἀπό τήν Παράδοση τῆς Ἐκκλησίας καί κατά τῶν Ἱερῶν Κανόνων καί τῆς παραδεδομένης λατρείας μας ἀναφέρω ἕνα παράδειγμα.  Καθηγητής τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης ἀπό τήν Θεσσαλονίκη μιλώντας σέ συνέδριο  μέσω τῆς φράγκικης ψευδοεπιστήμης ἀπέρριψε ὅλο τό ἱστορικό πλαίσιο τῶν βιβλίων τῆς Π.Δ. πού ἀναφέρονται στήν λατρεία καί στήν ἱερωσύνη, ἐμφάνισε μιά ἀταξία στά ἀαρωνική τάξη τῆς ἱερωσύνης γιά νά καταλήξει στό χρήσιμο γιά τούς οἰκουμενιστές συμπέρασμα ὅτι ἡ «Ἐκκλησία» ὡς «ἡ ζωντανή σχέση τῶν ἀνθρώπων μέ τόν Θεό δέν ἐπιδέχεται ὀργάνωση καί θεσμοθέτηση» http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftn12[12].

Ἐπίλογος

Ὁ προφήτης Ἠσαΐας ἀπευθύνεται στήν παλαιά ἐκκλησία τοῦ Ἰσραήλ καί τῆς λέγει : «Πλάτυνε τόν τόπο τῆς σκηνῆς σου, ἔκτεινε τά παραπ­ετάσματά της* πλάτυνέ την καί μή τήν λυπηθεῖς. Μάκρυνε τά σχοινία της καί στερέωσε τούς πασσάλους της.  Ἅπλωσέ την στά δεξιά καί στά ἀριστερά­, διότι οἱ ἀπόγονοί σου θά κληρονομήσουν ἔθνη…»(Ἠσ. νδ´ 1-3).  Ἡ σκηνή εἰκονίζει τόν παλαιό Ἰσραήλ καί τή λατρεία του.  Ἡ πλάτυνση τῆς σκηνῆς τήν Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ προτυπώνει τόν νέο Ἰσραήλ, τήν Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ πού περιλαμβάνει ὅλα τά ἔθνη ἀλλά καί τήν ἐν Χριστῷ λατρεία πού φεύγει ἀπό τή στενότητα καί τά χονδροειδῆ στοιχεῖα τῆς παλαιᾶς λατρείας πού ἦσαν κατάλληλα γιά τόν παλαιό Ἰσραήλ. Δέν γκρεμίζεται ἡ παλαιά σκηνή. Ἁπλώνεται,  ἀνακαινοῦται καί νοηματοδοτεῖται ἐν Χριστῷ ἡ λατρεία της­. Αὐτή εἶναι ἡ λατρεία μας, θεόσδοτη, ἀποστολοπαράδοτη καί πατροπαράδοτη. Ἄς τήν φυλάξουμε ὡς κόρην ὀφθαλμοῦ.


http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref1[1] Ἰουστῖνος, Ἱερώνυμος καί Ἐπιφάνιος ἐν ΦΙΛΙΑ Λειτουργική Τ. Α΄σ. 36.

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref2[2] Π.χ. ΞΕ΄ἀποστ. Κανών : «Εἰ τις κληρικος ἤ λαϊκός εἰσέλθοι εἰς συναγγήν Ἰουδαίων ἤ αἱρετικῶν προσεύξασθαι καί καθαιρείσθω καί ἀφοριζέσθω» καί ΟΑ΄Ἀποστ΄Κανών : «Εἴ τις Χριστιανός ἔλαιον ἀπενέγκοι εἰς ἱερόν ἐθνῶν ἤ εἰς συναγωγήν Ἰουδαίων ἐν ταῖς ἑορταῖς αὐτῶν ἤ λύχνους ἅπτοι, ἀφοριζέσθω».

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref3[3] [3] «Ὁ Ναός…διαιρεῖται εἰς τρία. Ὅτι καί Τριάς ὁ Θεός. Τοῦτο οὖν καί ἡ σκηνή ἐξεικόνιζεν εἰς τρία διηρημένη, καί ὁ τοῦ Σολομῶντος ναός, καθά καί Παῦλος φησί ((P.G.155, 337D

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref4[4] ΑΓΓΕΛΙΚΗ Α. ΤΡΙΒΥΖΑΔΑΚΗ, Ἡ διαμόρφωση τοῦ τέμπλου, ἐν ΘΕΟΔΡΟΜΙΑ, τεύχ 1-3 2002(πρακτικά Α’λειτουργικοῦ συνεδρίου τῆς Ἑταιρείας Ὀρθοδόξων Σπουδῶν) σ. 240-241.

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref5[5] ΞΘ΄Κανών τῆς ΣΤ’Οἰκ. Συνὀδου :«Μή ἐξέστω τινί τῶν ἁπάντων ἐν λαϊκοῖς τελοῦντι ἔνδον ἱεροῦ εἰσιέναι  θυσιαστηρίου».

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref6[6] ΚΥΡΙΛΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ Περί τῆς ἐν Πνεύματι καί Ἀληθείᾳ προσκυνήσεως, Ἐκδοτικός Οἷκος τό Βυζάντιον Θεσσαλονίκη 1999 τ. 3 σ. 102-104 

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref7[7] Ὡς ἄνω σ. 104

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref8[8] Ὡ ἄνω τ. 2 σ. 405

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref9[9] Ὡς ἄνω σ. 423«Μεταρρυηκότων δέ τῶν πραγμάτων νυνί εἰς τό ἄμεινον, ἀσυγκρίτως τοῖς ἐπί ἱερουργίαν διά Χριστοῦ καλουμένοις ἐπιψηφίζονται λαοί, τό ὡς εἶεν ἄξιοι παραφωνοῦντες εὖ μάλα * καί τοῦτο ἐν Ἐκκλησίαις, καθάπερ ἀμέλει  καί οἱ πάλαι, παρά τῇ ἱερᾷ καί θείᾳ σκηνῇ, τάς ἐπί Λευΐταις χειροθεσίας ἔδρων. Πρόδηλον οὖν ὅτι, εἰ μήτε ἐν ἐκκλησίᾳ, μήτε μήν ἐπί λαοῦ χειροτονία γένοιτο, παρά τήν θείαν ἔσται βούλησιν καί ἔξω νόμων τῶν ἱερῶν».

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref10[10] Πρβλ.τήν ἑρμηνεία τῆς ἱερατικῆς εὐλογίας ἀπό τόν Ἅγιο Κύριλλο ὡς ἄνω σ. 410.

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref11[11] Ὡς ἄνω τ. 2 σ. 176 : «Τρυβλία τε καί θυἰσκαι, κύαθοι τε καί σπονδεῖα καί τά δι  ὧν τῆς Ἁγίας τραπέζης ἡ μυστική καί ἱερωτάτη πληροῦται χρεία, οὐ τῶν θείων κειμηλίων τύπος ἄν εἶεν, ὤ τᾶν;»

http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftnref12[12] ΜΙΛΤΙΑΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, Ὁ θεσμός τῆς ἱερωσύνης στήν Παλαιά Διαθήκη ἐν Τό Μυστήριον τῆς Ἱερωσύνης (Πρακτικά Ζ´ Πανελληνίου Λειτουργικοῦ Συμποσίου) σειρά Ποιμαντική Βιβλιοθήκη 12, Κλάδος Ἐκδόσεων τῆς ἐπικοιν. καί μορφ. ὑπηρ. Ἐκκλ. Ἑλλάδος , Ἀθῆναι 2006. 

ΠΗΓΗ: orthros.gr

, , , ,

Σχολιάστε

ΠΑΛΑΙΟΔΙΑΘΗΚΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΛΑΤΡΕΙΑΣ [3] («Ἡ μετοχή στά ἄχραντα μυστήρια δέν εἶναι ἕνα εὔκολο-fast food- γεῦμα»)

Πρωτοπρεσβυτέρου π. Ἰωάννου Φωτοπούλου,
Ἐφημερίου Ἱ. Ν. Ἁγίας Παρασκευῆς Ἀττικῆς

Παλαιοδιαθηκικά στοιχεῖα τῆς ὀρθοδόξου λατρείας

(Εἰσήγηση στὴν Ἡμερίδα, 12.02.2012:
«ΠΑΛΑΙΑ ΔΙΑΘΗΚΗ – Ἀλήθεια καὶ Ψεύδη»)
https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/02/10/παλαιὰ-διαθήκη-ἀλήθεια-καὶ-ψεύδη/ καὶ
https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/01/26/ἡμερὶς-παλαιὰ-διαθήκη-ἀλήθεια-καὶ-ψ/

[3]

Α´ Μέρος: https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/03/28/παλαιοδιαθηκικά-στοιχεῖα-τῆς-ὀρθοδ/
Β´ Μέρος: https://christianvivliografia.wordpress.com/2012/03/28/παλαιοδιαθηκικά-στοιχεῖα-τῆς-ὀρθοδ2/ 

Θεία Λειτουργία-ἅγιο Βῆμα-Ἱερά Σκεύη

 .           Ἐμφανῆ εἶναι τά παλαιοδιαθηκικά στοιχεῖα στήν προετοιμασία καί τέλεση τῆς Θ. Λειτουργίας. Ἄς παρακολουθήσουμε τά βήματα τῶν λειτουργῶν.
.           Ὁ διάκονος, ὁ ἱερεύς καί ὁ ἀρχιερεύς γιά νά λειτουργήσουν ἐνδύονται, ὅπως καί οἱ ἱερεῖς τῆς Π.Δ., τά ἱερά ἄμφια λέγοντας καταλλήλους στίχους ἀπό τούς Ψαλμούς. : «Ἀγαλλιάσεται ἡ ψυχή μου ἐπί τῷ Κυρίῳ…Αἱ χεῖρές σου ἐποίησάν με καί ἔπλασάν με…» κλπ. Εἶναι ἀδιανόητο χωρίς τή στολή τους νά πλησιάσουν τό θυσιαστήριο. Ἐκεῖνοι φοροῦσαν ποδήρεις χιτῶνες, ζῶνες καί κάλυμμα κεφαλῆς καί οἱ ὀρθόδοξοι ἱερεῖς φοροῦν παρόμοια στιχάρια καί ζῶνες. Ὁ ἀρχιερεύς τοῦ νόμου φοροῦσε ποδήρη μέ κωδωνίσκους, κροσσωτό χιτῶνα, ἐπωμίδα, μίτρα πού σαφῶς ἐνθυμίζουν τήν στολή τοῦ ὀρθοδόξου ἀρχιερέως (Ἐξ. Κεφ. κη).
.           Ὁ ὀρθόδοξος λειτουργός  πορευόμενος ἀπό τό διακονικό πρός τόν λουτῆρα καί κυκλώνοντας τό ἱερό θυσιαστήριο νίπτεται λέγοντας μέρος τοῦ Ψαλμοῦ κε΄ 6-12 «νίψομαι ἐν ἀθώοις τά χεῖρας μου καί κυκλώσω τό θυσιαστήριο σου…» πού ἀποτελεῖ ὑπόμνηση σ’αὐτόν τῆς πνευματικῆς καθαρότητος πού ἀπαιτεῖται γιά τή θεία ἱερουργία. Ἀπαραίτητη ἡ νίψη χειρῶν καί ποδῶν καί στούς ἱερεῖς τοῦ Μωσαϊκοῦ νόμου πρίν εἰσέλθουν στή σκηνή τοῦ μαρτυρίου γιά τήν τέλεση τῆς λατρείας.
.           Ἐν συνεχείᾳ ὁ ἱερεύς κατευθύνεται στήν Ἱερά πρόθεση. Καί στόν παλαιό νόμο ὑπῆρχε ἡ πρόθεσις τῶν ἄρτων στά Ἅγια, πού προσεφέροντο στόν Κύριο. Μέ τήν ἁγία Λόγχη ἐξάγει ὁ ἱερεύς ἀπό τό πρόσφορο τόν Ἁμνό, τοῦ ὁποίου προτύπωσις ἦταν ὁ ἐσθιόμενος ἀμνός ἀπό τούς Ἑβραίους πρίν ἀπό τήν ἔξοδο τους ἀπό τήν Αἴγυπτο, ἐνῷ τό αἷμα μέ τό ὁποῖο ἐχρίσθησαν οἱ παραστάδες τῆς οἰκίας τους προτύπωνε τό Τίμιον αἷμα τοῦ Κυρίου πού ἁγιάζει τά αἰσθητήριά μας.
.           Ὅσον ἀφορᾶ στό Ἅγιο Βῆμα μέ τήν Ἁγία Τράπεζα, καί τά γύρω της ἑξαπτέρυγα καί τό ἱερό τέμπλο-καταπέτασμα, τίς λυχνίες καί τό προσφερόμενο θυμίαμα μᾶς παραπέμπουν στά Ἅγια τῶν Ἁγίων στήν Κιβωτό τῆς Διαθήκης καί τά Χερουβείμ δόξης πού κατεσκίαζαν τό ἱλαστήριο, τό καταπέτασμα πού χώριζε τά Ἅγια τῶν Ἁγίων ἀπό τά Ἅγια τήν ἀφή τῶν λυχνιῶν καί τήν προσφορά θυμιάματος ἀπό τόν ἀρχιερέα καί τούς ἱερεῖς τοῦ νόμου.  Ἐδῶ ἀξίζει νά ἀναφέρουμε ὅτι τό θυμίαμα, ὅπως καί στήν Ἐκκλησία μας προσφέρεται πρωΐ καί βράδυ (Ἐξ. λ´ 7-8) ἐνῷ γιά τήν ἀκοίμητη λυχνία μπροστά ἀπό τό καταπέτασμα-ἀντίστοιχη ἑπτάφωτη λυχνία ἔχουμε καί ἐμεῖς ἔξω τοῦ τέμπλου δηλ. τοῦ καταπετάσματος- ἔπρεπε νά χρησιμοποιεῖται καθαρό ἐλαιόλαδο, κάτι πού καί ἐμεῖς ἐπιδιώκουμε νά ἔχουμε στίς κανδῆλες μας (Ἐξ. κζ´, 20-21).
.           Τά σκεύη πού χρησιμοποιοῦνταν κατά τίς θυσίες «τρυβλία τε καί θυίσκαι, κύαθοι καί σπονδεῖα»καί αὐτά μέ τά ὁποῖα ὁλοκληρώνεται ἡ μυστική καί ἱερώτατη χρεία τῆς ἁγ. Τραπέζης δέν εἶναι τύπος τῶν θείων κειμηλίων;»http://www.orthros.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=360%3A2012-03-12-11-35-56&catid=36%3A2010-10-04-06-19-27&Itemid=154&lang=en – _ftn11[11], ἐρωτᾶ ρητορικῶς ὁ Ἅγιος Κύριλλος. Τἀ σκεύη ἐπίσης  ἔπρεπε νά καθιερώνονται, «διαγνίζεσθαι». «Τετήρηται δέ ὁ νόμος καί ἐν ἐκκλησίαις σώζεται», προσθέτει ὁ Ἅγιος Κύριλλος ὑπονοώντας τήν σημερινή λειτουργική πρακτική.
.           Ὅλα βέβαια τά τελούμενα ἔχουν τελείως διαφορετικό νόημα στήν καινή λατρεία τόσο διαφορετικό ὅση διαφορά ἔχει ἡ σκιά ἀπό τήν ἀλήθεια.  Ὁπως λέγει ὁ Ἀπ. Παῦλος ὁ Χριστός, ὁ μόνος Ἀρχιερεύς, ἅπαξ διά τοῦ ἰδίου αἵματος ἐκαθάρισε τήν ἀνθρώπινη φύση καί εἰσῆλθε στά Ἅγια  τῶν Ἁγίων δηλ. στό οὐρανό ἀνοίγοντας τό δρόμο καί σέ ὅλους τούς πιστούς.  Ἡ Ἐκκλησία, ὅπως παρέλαβε ἀπό τούς Ἁγίους Πατέρας, διά τοῦ ἐπισκόπου Ἀρχιερέως -ἐπίσκοπος ὀνομάσθηκε κάποια στιγμή καί ὁ Ἐλιέζερ, υἱός τοῦ Ἀαρών (Ἀριθ. δ´ 16) –καί τῶν ἱερέων κοινωνώντας στή μία θυσία τοῦ Χριστοῦ, προσφέρει τήν Θ. Εὐχαριστία-«αναφορά»ὀνομάζεται, ὅπως καί στόν Μωσαϊκό νόμο- τῆς ὁποίας μετέχουν οἱ πιστοί. Ἔτσι  ἀνοίγει τόν οὐρανό, δίδει τήν πρόγευση τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ. Καί γι’ αὐτό, κατά τά παλαιοδιαθηκικά πρότυπα κλείνει τίς θῦρες ἤ τό καταπέτασμα τοῦ Ἁγίου Βήματος γιά νά διατηρήσει τόν κατά Χριστό φόβο καί εὐλάβεια* τήν ὄχι αὐτονόητη εἴσοδό μας στήν βασιλεία τοῦ Θεοῦ* τήν μυστικότητα τῆς θείας ἱερουργίας, τῆς φρικτῆς μεταβολῆς τῶν τιμίων δώρων σέ Σῶμα καί Αἵμα Χριστοῦ καί γιά νά ὑπενθυμίζει στούς Χριστιανούς νά προσέχουν νά μήν καταπατοῦν τόν Υἱόν τοῦ Θεοῦ καί νά θεωροῦν τόν Αἷμα τοῦ Χριστοῦ κοινό (Ἑβρ. ι´ 29). Διδάσκει ἔτσι σιωπηρῶς ὅτι ἡ μετοχή στά ἄχραντα μυστήρια δέν εἶναι ἕνα εὔκολο-fast food- γεῦμα πού τακτοποιεῖ τήν συνείδησή μας καί μᾶς δίνει ἔτσι πρόχειρα τήν ψευδαίσθηση ἑνότητος μεταξύ μας καί κοινωνίας μέ τόν Θεό. Ἡ μετοχή στά ἄχραντα Μυστήρια προϋποθέτει καί συνεπάγεται ἀδιάλειπτο ἀγῶνα καί διαρκῆ προετοιμασία. Καθόλου δέν σημαίνει μιά ἀνέμελη ἀπόλαυση «τῆς χαρᾶς τῆς ζωῆς», ἐπειδή ὅλα εἶναι «καλά λίαν», οὔτε μιά ἀνέξοδη, δῆθεν εὐχαριστία πρός τόν Θεό γιά τήν τρυφηλή διαγωγή μας.

Ψάλτες

.            Ἀντιστοιχία ὑπάρχει ἐπίσης παλαιᾶς καί καινῆς λατρείας στό θέμα τῶν ψαλτῶν. α) Ἀντιφωνία.  Μετά τήν διάβαση τῆς Ἐρυθρᾶς θαλάσσης ἔψαλλαν ἀντιφωνικά τήν εὐχαριστήρια ὠδή ἀπό τή μιά ὁ Μωϋσῆς καί ἀπό τήν ἄλλη ἡ ἀδελφή του Μαριάμ. Παρόμοια ἔψαλλαν ἀντιφωνικά οἱ ψάλτες τούς ἀναβαθμούς ἱστάμενοι ἀντίκρυ πάνω στίς βαθμίδες τοῦ ναοῦ τῶν Ἱεροσολύμων.»(ἅγιος Νικόδημος, ἑρμηνεία ἀναβαθμῶν) β)  Καθιέρωση. Δέν εἶναι ὁποιοιδήποτε οἱ ψάλλοντες ἀλλά καθιερωμένοι γιά τό διακόνημα τῆς ψαλμωδίας λευΐτες. Γιά παράδειγμα ψαλτωδός ὁρίζεται ἀπό τόν Δαυΐδ ὁ Αἰμάν ἐνῶ δεξιά καί ἀριστερά του ὁ Ἀσάφ καί ὁ Αἰθάν. Ὁρίζονται καί χοροί ψαλτῶν πού ἐκπαιδεύονται στή μουσική ( Α΄ Παραλ. 6, 18-32, 25, 6-7). γ) Προπόρευση. Στόν 67ο Ψαλμό, ἀλλά καί σέ ἄλλα σημεῖα τῆς Π.Δ. διαβάζουμε ὅτι, ὅπως καί σήμερα, προηγοῦνταν οἱ ψάλτες ὁποιασδήποτε λιτανείας. «Προέφθασαν ἄρχοντες ἐχόμενοι ψαλλόντων ἐν μέσῳ νεανίδων τυμπανιστριῶν» (Ψαλ. 67, 26).
.        Παρόμοια στήν Ἐκκλησία μας ὑπάρχει εἰδική τάξη κληρικῶν, οἱ ψάλτες, οἱ ὁποῖοι καί μόνο, σύμφωνα μέ τούς Ἱερούς κανόνες, καί μόνο μέσα ἀπό τά λειτουργικά βιβλία πρέπει νά ψάλλουν κατ᾽ ἀντιφωνίαν στήν Ἐκκλησία καί ὄχι ἅπαντες, ὅπως-ὅπως καί ἀγεληδόν, καθώς συμβαίνει πολλάκις σήμερα. 

, , , ,

Σχολιάστε

«Η ΜΥΣΤΙΚΗ ΑΝΑΓΝΩΣΙΣ ΤΩΝ ΕΥΧΩΝ ΤΗΣ Θ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ» (Εἰσαγωγή)

Ἀρχιμανδρίτου Νικοδήμου
Ἡγουμένου τῆς Ἱ. Μονῆς Χρυσοποδαριτίσσης

 «Ἡ Μυστικὴ Ἀνάγνωσις τῶν Εὐχῶν τῆς Θείας Λειτουργίας»

Ἐκδόσεις «Τῆνος», Ἀθῆναι 2011 

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

.       «Ὁ τρόπος ἀναγνώσεως τῶν εὐχῶν τῆς θείας Λειτουργίας δὲν ἀποτελεῖ παρωνυχίδα, ἀλλ’ ἐκφράζει τὴν θεολογία τῆς λατρείας καὶ τὴν οὐσία τῆς ὅλης πνευματικῆς καὶ ἐκκλησιαστικῆς ζωῆς»[1]. Ὅμως, ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μας, τὸ θέμα αὐτό, ὡς λέγεται, «θὰ μποροῦσε νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ἕνα ἀπὸ τὰ στασιαζόμενα»[2]. Κατὰ συνέπειαν, δύναται νὰ λεχθῇ ὅτι, εἰς τὴν ἐποχήν μας ἡ θεολογία τῆς λατρείας διέρχεται μίαν κρίσιν, τοὐλάχιστον εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν δυνατότητα αὐτῆς νὰ ἐκφρασθῇ.
.       Τὸ ὅλον θέμα προβάλλει ἰδιαιτέρως ἀνησυχητικόν, ἂν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὅτι, κατ’ αὐτάς, γίνονται πολλαὶ καὶ ποικίλαι συζητήσεις ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, ἀλλά, ἐνῶ τὸ θέμα ἔχει προσλάβει εὐρείας διαστάσεις, ἀπουσιάζουν ἀντίστοιχοι συστηματικαὶ μελέται[3]. Βεβαίως, «τὸ ἁγιοπνευματικὸ κριτήριο τῶν ἀληθινὰ ἀγωνιζομένων Ὀρθοδόξων διαθέτει τὴν ἱκανότητα τῆς ὀρθῆς τοποθετήσεως σὲ ὅλα τὰ προβλήματα τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ μας βίου, ἑπομένως καὶ στὸ ζήτημα τοῦ τρόπου ἀναγνώσεως τῶν εὐχῶν»[4].
.         Ὅμως, ποῖοι εἶναι ἀγωνιστικώτεροι τῶν Ἁγίων, τῶν «θεηγόρων» αὐτῶν ὁπλιτῶν τῆς «παρατάξεως Κυρίου»; Ποῖοι εἶναι πειστικώτεροι μάρτυρες καὶ τελειώτεροι κήρυκες, δυνάμενοι «ἐν ἀποδείξει Πνεύματος καὶ δυνάμεως» νὰ ὑπηρετήσουν τὴν χειραγωγίαν τῶν σημερινῶν χριστιανῶν πρὸς ὀρθὴν κατανόησιν καὶ ἀσφαλῆ ἐπίλυσιν τοῦ ἀναφυέντος διλήμματος, ἂν ὄχι οἱ Ἅγιοι;
.      Σπεύδω, λοιπόν, νὰ ἐρευνήσω τὸν τρόπον τῆς ἀναγνώσεως τῶν εὐχῶν, μὲ τὴν συνείδησιν ὅτι ὑπηρετῶ ταπεινῶς τὴν Ἐκκλησίαν. Ἡ διαπραγμάτευσίς μου δὲν θὰ ἀκολουθήσῃ τὴν μέθοδον τοῦ ἐλευθέρου ἐρευνητικοῦ συλλογισμοῦ, ἐφ’ ὅσον τὸ θέμα εἶναι θεολογικὸν – μυσταγωγικὸν καί, ὡς ἐκ τούτου ἀπαιτεῖ θεοφόρον καθοδηγητήν, ἐμπνευσμένον ὑπὸ τοῦ ἁγίου Πνεύματος, ὁποὺ «ἀνακρίνει πάντα, καὶ τὰ βάθη τοῦ Θεοῦ … ἐν πάσῃ σοφίᾳ καὶ φρονήσει (καὶ) ἐν παντὶ λόγῳ καὶ πάσῃ γνώσει…».
.       Ἐξ ἄλλου, ἡμεῖς οἱ χριστιανοὶ εἴμεθα «τῆς ἐξουσίας ἄμοιροι … τῆς λέγειν ἅπερ βουλόμεθα…». Ἔχω πεισθῆ ὅτι ἡ ἀδέσμευτος, δῆθεν ἀντικειμενικὴ κριτικὴ καὶ ἡ ἀπροκατάληπτος διαλεκτικὴ – συλλογιστικὴ διερεύνησις τῶν ἱερῶν τῆς πίστεως εἶναι ἕνα κατασκεύασμα «σαθρόν τε καὶ ὕποπτον εἰς ἀπόδειξιν ἀληθείας», ἐφ’ ὅσον, ὡς γνωστόν, «ἡ διαλεκτικὴ περιέργεια ἴσην ἐφ’ ἑκάτερα τὴν ἰσχὺν ἔχει, πρός τε τὴν τῆς ἀληθείας ἀνατροπὴν καὶ πρὸς τὴν τοῦ ψεύδους κατηγορίαν…»[5].
.      Διὰ τοῦτο καὶ ἡ Πενθέκτη Οἰκουμενικὴ Σύνοδος διὰ τοῦ ιθ΄ κανόνος αὐτῆς, ἐμμέσως πλὴν σαφῶς, συνιστᾷ τὴν Πατερικὴν διδασκαλίαν ὡς μοναδικὸν καταφύγιον πρὸς αὐθεντικὴν ἐπίλυσιν τῶν ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ ἀναφυομένων προβλημάτων.
.       Οἱ Πατέρες, ὁποὺ ἔγραψαν διὰ τὴν θείαν Λειτουργίαν, δὲν ὑπῆρξαν ἁπλῶς καλοὶ γνῶσται τῆς ἱστορίας της, ἀλλ’ ἦσαν ἐκφρασταὶ τῆς αὐτοσυνειδησίας τῆς χριστιανικῆς λατρείας. Ἔτσι, ἠμποροῦσαν, μετὰ πάροδον αἰώνων, νὰ διερμηνεύσουν αὐθεντικῶς τὸ τελετουργικὸν τοῦ Μυστικοῦ Δείπνου ἢ τὴν σκιαγραφίαν, ὑπὸ τῶν ἁγίων Κυρίλλου Ἱεροσολύμων καὶ Ἰουστίνου τοῦ μάρτυρος, τῆς θείας Λειτουργίας.
.       Εἰς τὸν κριτικὸν ὀφθαλμὸν τῆς συγχρόνου θύραθεν ἐπιστήμης, ὅπου ὁ θετικισμὸς ἀναγνωρίζεται ὡς ἡ ἐνδεδειγμένη μεθοδολογικὴ ἀρχή, μία διαπραγμάτευσις ἑνὸς θέματος ὑπὸ τὴν προοπτικήν, ὑπὸ τὸ πρῖσμα τῆς Πατερικῆς σκέψεως, ἴσως νὰ φαίνεται παρωχημένη. Ὅμως, ὅ,τι ἰσχύει διὰ τὴν φυσικὴν ἐπιστήμην, ἐπ’ οὐδενὶ δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ εἰς τὴν σφαῖραν τῆς ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι ζωῆς τῆς Ἐκκλησίας, εἰς τὸν βαθμὸν ὁποὺ παραμένομεν πιστοί.
.      Κατὰ τὴν γνωστὴν πεποίθησιν τῆς Ἐκκλησίας, ὁλόκληρος ἡ ἀποκάλυψις τῆς παρεδόθη ἐξ ἀρχῆς ἀκεραία, ἐνῶ πᾶσα μεταγενεστέρα διατύπωσις εἶναι διασάφησις καὶ ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι εὐρυτέρα ἔκφρασις τῆς μιᾶς καὶ μοναδικῆς ἀρχικῆς διδασκαλίας καὶ ἀντιλήψεως· ἀπολύτως, ὅμως, ἀναγκαία πρὸς περιφρούρησιν αὐτῆς ἐκ τῆς παρανοήσεως καὶ παρερμηνείας.
.      Κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ ἡ θεία Λειτουργία, «αἰώνιον καὶ περίλαμπρον μνημεῖον τῆς ὀρθοδόξου ἀνατολικῆς εὐσεβείας καὶ θρησκευτικότητος, καὶ παραστατικὴ ἔκφρασις τῆς ὀρθοδόξου δογματικῆς διδασκαλίας»[6], ἑρμηνευομένη, σχολιαζομένη, ὑπομνηματιζομένη ὑπὸ τῶν ἁγίων Πατέρων, ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι ἡ ἀρχικὴ ἱεροτελεστία τοῦ Μυστικοῦ Δείπνου, περιφρουρημένη ἀπὸ τὰς ὑπερβολὰς τῆς ἐκκοσμικεύσεως, τοῦ κληρικαλισμοῦ, τῆς ἐθιμοτυπικῆς ἢ κοινωνικῆς ἐκδηλώσεως.
.       Ἡ ὑπὸ τῶν ἁγίων Πατέρων ἐπισκόπησις τῆς θείας Λειτουργίας καὶ ἡ μετ’ αὐτῆς συνυφασμένη καὶ παραδεδομένη λειτουργικὴ τάξις, εἰς τὴν πανορθόδοξον συνείδησιν αἰώνων, ἀντιπροσωπεύει τὴν ὁριστικὴν ἀνάπτυξίν της, τὴν ἐπίτευξιν τῆς μεγαλυτέρας δυνατῆς πληρότητος καὶ ὁλοκληρώσεώς της[7].
.         Ἐφ’ ὅσον, «κατὰ τὴν ὀρθὴν λειτουργιολογικὴν μέθοδον, πρὸς κατανόησιν τῆς ἱστορίας τῆς Λειτουργίας πρέπει τις νὰ ἀφορμᾶται ἐκ μεταγενεστέρων μνημείων καὶ ἐκεῖθεν νὰ ἀνέρχηται βαθμηδὸν ἀναδρομικῶς εἰς τὰς παλαιοτέρας πηγάς, αἵτινες σὺν τῇ ἀναβάσει γίνονται πενιχρότεραι»[8], διὰ τοῦτο καὶ ἡ παροῦσα μελέτη[9] ἄρχεται ἀπὸ τῆς συγχρόνου ἐποχῆς διὰ νὰ καταλήξῃ εἰς τὴν ἑσπέραν τῆς παραδόσεως «τῶν καθ’ ἡμᾶς φρικτῶν μυστηρίων».
.        Ἔτσι, παρέχεται ἡ δυνατότης διαπιστώσεως τῆς πιστότητος τῶν μεταγενεστέρων πρὸς τοὺς προγενεστέρους, πρὸς ἐνίσχυσιν τῆς ἐμπιστοσύνης εἰς τὴν παραδεδομένην λειτουργικὴν τάξιν, ὡς γνησίαν ἔκφρασιν τῆς ἀποστολικῆς λατρείας τῆς ἀρχεγόνου Ἐκκλησίας.

Νικόδημος
ἀρχιμανδρίτης τῆς Ἱ. Μ. Χρυσοποδαριτίσσης


[1]. Γ. Φίλια, «Ὁ τρόπος ἀναγνώσεως τῶν εὐχῶν», Θεολογία 74/1, 114.

[2]. Π. Σκαλτσῆ, «Περὶ τῆς ἀναγνώσεως τῶν εὐχῶν», Θεολογία 80/3, 71.

[3]. Πρβλ. Γ. Φίλια, Τρόπος ἀναγνώσεως εὐχῶν, σ. 71.

[4]. Γ. Φίλια, Ὁ τρόπος ἀναγνώσεως τῶν εὐχῶν, σ. 16.

[5]. Ἁγίου Γρηγορίου Νύσσης, Περὶ ψυχῆς καὶ ἀναστάσεως, κγ΄ (ΒΕΠΕΣ 68, 334).

[6]. Πρβλ. Ἰω. Καρμίρη, Τὰ δογματικὰ καὶ συμβολικὰ μνημεῖα, τ. I, σ. 285.

[7]. Ἔχων πεποίθησιν, ὅτι ἡ Πατερικὴ γραμματεία ἀποτελεῖ τὴν βασικὴν προϋπόθεσιν ἐρεύνης τοῦ προκειμένου ζητήματος, σπανίως ἀναφέρομαι —ὡς θὰ διαπιστώσῃ ὁ ἀναγνώστης— εἰς τὴν χειρόγραφον (ἢ ἔντυπον) εὐχολογιακὴν παράδοσιν, διότι:

α΄) Τὸ ὅλον θέμα, ὡς προελέχθη, εἶναι θεολογικὸν καί, κατὰ συν­έπειαν, ἡ ἀπάντησις ἀναμένεται ὑπὸ τῶν θεοφόρων θεολόγων τῆς Ἐκκλησίας, δηλ. τῶν ἁγίων Πατέρων, καὶ ὄχι ὑπὸ τῶν διαφόρων ἀντιγραφέων (ἢ ἐπιμελητῶν καὶ τυπογράφων) τῶν ἱερατικῶν δέλτων,

β΄) Λόγῳ ἐλλείψεως τῆς ἐπιστημονικῶς ἀναγκαίας κωδικολογικῆς προεργασίας, δὲν ἔχει καταστῆ ἐφικτὴ ἡ συγκριτικὴ ἀξιολόγησις τοῦ συνόλου τῶν χειρογράφων Εὐχολογίων καί, κατ’ ἐπέκτασιν, δὲν ὑπάρχουν αὐστηρῶς καθωρισμένα κριτήρια ἀντιπροσωπευτικῆς ἐπιλογῆς των πρὸς μελέτην. Συνεπῶς, δὲν πληροῦνται εἰσέτι αἱ προϋποθέσεις ἐκπονήσεως μελετῶν, ὁποὺ θὰ ἐξετάζουν μὲ τὴν αὐστηροτέραν ἐπιστημονικὴν ἀκρίβειαν τὰ σχετικὰ δεδομένα, παρέχοντας ἀκολούθως συμπεράσματα ἀκλόνητα,

γ΄) Οἱ κατὰ καιροὺς ἀναφερθέντες εἰς τὴν μαρτυρίαν τῶν χειρογράφων εὐχολογίων ἐρευνηταὶ (π.χ. R. Bornert, Δ. Μωραΐτης, R. Taft, κ.ἄ) ὁμολογοῦν ὅτι τὰ ἐν λόγῳ χειρόγραφα ἐπιβεβαιώνουν τὴν μυστικὴν ἀνάγνωσιν τῶν εὐχῶν.

[8]. Π. Μπρατσιώτου, Ἡ Ἀποκάλυψις τοῦ Ἰωάννου, σ. 52, σημ. 2.

[9]. Ἡ παροῦσα μελέτη, ἐκδιδομένη τῇ εὐγενῇ χορηγίᾳ τῆς εὐσεβοῦς κυρίας Σταματίας Χρυσοφάκη, ἀποτελεῖ ἀνασύνθεσιν παλαιοτέρων συναφῶν ἄρθρων τοῦ γράφοντος. 

, , , , ,

Σχολιάστε