Ἀρχεῖο κατηγορίας "ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ"

«ΕΧΟΥΜΕ ΕΠΙΤΡΕΨΕΙ νὰ κυβερνοῦν τὴν πατρίδα μας συμπολίτες μας ποὺ ἀρνοῦνται, παρακάμπτουν ἢ ἀπροκάλυπτα χλευάζουν κάθε μεταφυσικὴ πίστη-ἐμπιστοσύνη-προσδοκία ἐλευθερίας: “Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΠΑΤΕΙΤΑΙ ΘΑΝΑΤῼ»

Στὰ οὐσιώδη ἀναλφάβητοι

τοῦ Χρήστου Γιανναρᾶ,
ἐφημ. «Καθημερινή», 28.04.2019

.                   Πρὶν δεκαπέντε μέρες, οἱ Γάλλοι εἶδαν μὲ φρίκη νὰ καίγεται, μπροστὰ στὰ μάτια τους, ὁ μεγαλειώδης καὶ ἐμβληματικὸς καθεδρικὸς τῆς Παναγίας τῶν Παρισίων. Φρικιοῦσαν, ἀλλὰ ἦταν καὶ φανερὰ δυσχερέστατο νὰ ἐξηγήσουν τὴν ἀξία καὶ τὴ σημασία ποὺ εἶχε, γιὰ τὸν κάθε Γάλλο καὶ γιὰ τὴ Γαλλία, αὐτὸς ὁ ναός.
.                   Ἔμοιαζε ἡ ἀμηχανία τους μὲ αὐτὴ τῶν Ἑλλήνων, ὅταν μιλᾶμε γιὰ τὸν Παρθενώνα: Καυχόμαστε γι’ αὐτόν, ἀλλά, ἂν ἑξαιρέσουμε μετρημένους στὰ δάχτυλα συμπατριῶτες μας, δὲν ξέρουμε νὰ δικαιολογήσουμε τὸν παγκόσμιο θαυμασμὸ γι’ αὐτὸ τὸ ἐρείπιο.
.                   «Χάσαμε κάτι ἀπὸ τὴν ὕπαρξή μας, ἀπὸ τὸ πεπρωμένο μας», εἶπε παρακάμπτοντας τὴν αἰτιολόγηση ὁ πρόεδρος Μακρόν. Ξέρουμε ὅτι οἱ Γάλλοι εἶναι μία κοινωνία ποὺ κάποτε (σὲ συγκεκριμένες συγκυρίες) ἐπέλεξε νὰ αὐτοχαρακτηριστεῖ ἐπισήμως «ἀθεϊστική». Ἡ Παναγία τῶν Παρισίων (ἡ Notre Dame, ποὺ θὰ πεῖ «ἡ κυρά μας – ἡ ἀφέντρα μας») εἶναι ὁ καθεδρικὸς ναὸς τῆς χριστιανικῆς Ἐκκλησίας στὴν πόλη – πῶς καὶ γιατί ἀνήκει στὸ «εἶναι» τῶν Γάλλων, στὴ συλλογική τους ὕπαρξη τὴ συγκροτημένη σὲ κράτος «ἀθεϊστικό»;
.                   «Ἡ Notre Dame εἶναι ἡ ἱστορία μας, εἶναι ἡ λογοτεχνία μας, εἶναι τὸ φαντασιακό μας», πρόσθεσε ὁ Μακρόν. Θὰ ἔμοιαζε συνεπέστερο καὶ ἀκριβέστερο νὰ πεῖ: εἶναι ἡ πολιτισμικὴ μήτρα ποὺ μᾶς γέννησε καὶ ποὺ τὴν ἀρνηθήκαμε, ὄχι ἀδικαιολόγητα. Χτίσαμε ἄλλον πολιτισμό, ἄλλον τρόπο βίου, ἄλλη νοο-τροπία, φορέσαμε γυαλιὰ ποὺ δὲν ἀναγνωρίζουν σὲ τί μᾶς ἀφορᾶ τὸ ἀρχιτεκτόνημα τῆς Notre Dame: Βλέπουμε φιοριτούρα, ἐκεῖ ποὺ οἱ τεχνίτες τῆς πέτρας ἀποτύπωναν δοξολογία, θαυμάζουμε αἰσθητικὴ καὶ μεγαλοπρέπεια προσπερνώντας τὸν ἔρωτα ποὺ γέννησε τὸ κάλλος. Θὰ ξαναχτίσουμε τὴ Notre Dame μὲ τὴν τεχνολογία μας, ποὺ ἐπιτρέπει ἐντυπωσιακὲς ἀπομιμήσεις, ἀφοῦ ὅλος ὁ πολιτισμός μας σήμερα θεμελιώνεται στὶς ἐντυπώσεις, ὄχι στὸν ρεαλισμὸ τῶν σχέσεων. Θὰ τὴν ξαναχτίσουμε, γιατί τὸ «μνημεῖο» ἐξακολουθεῖ νὰ ἐντυπωσιάζει δεκατρία ἑκατομμύρια ἐπισκέπτες, κάθε χρόνο, μὲ εἰσιτήριο.
.                   Δὲν ἔχουμε μαστόρους, τὴν ψυχὴ τῆς Τέχνης, ἀλλὰ ἔχουμε λεφτὰ καὶ μηχανὲς ποὺ κατασκευάζουν, ἀπεριόριστα, ρεπλίκες.
.                   Κάτι ἀνάλογο συμβαίνει μὲ τὸν Παρθενώνα καὶ τὰ γλυπτά του: Κόπτονται καὶ ἐκλιπαροῦν οἱ πρόεδροι τῆς κωμικῆς μας Δημοκρατίας, πρωθυπουργοί, ὑπουργοὶ «πολιτισμοῦ», ὁ ἕνας μετὰ τὸν ἄλλον, στὸ θλιβερό μας Ἑλλαδιστάν, ἱκετεύουν οἶκτο ἀπὸ τοὺς λωποδύτες: Νὰ μᾶς ἐπιστρέψουν τὰ κλεμμένα γλυπτὰ τοῦ Παρθενώνα, γιὰ νὰ εἰσπράττει εἰσιτήρια, ὄχι τὸ Βρετανικῆς λωποδυσίας Μουσεῖο, ἀλλὰ ἡ ἑλβετικῆς ὠφελιμοθηρίας τερατόμορφη «αἰσθητική» τοῦ δικοῦ μας μουσείου. Δὲν ἔχουμε νὰ ἐπιδείξουμε οὔτε κἂν εὐτελεῖς ρεπλίκες δημοκρατίας, ἀπηχήματα «πόλεως» (αὐτοδιαχειριζόμενων κοινοτήτων), κοινωνικοῦ ἀθλήματος θεσμοὺς – τίποτα. Εἰσιτήρια θέλουμε, «παρά», γιὰ νὰ διαιωνίζουμε τὴν πολιτικὴ διαφθορά μας.
.                   Παναγία τῶν Παρισίων, Παρθενώνας καὶ τρίτο κορύφωμα ἐπίκαιρης ὑποκρισίας: ὁ κρατικὸς ἑορτασμὸς τοῦ Πάσχα. Ἔχουμε ἐπιτρέψει μὲ τὴν ψῆφο μας νὰ κυβερνοῦν τὴν πατρίδα μας (νὰ διαχειρίζονται ἐξουσιαστικὰ τὴ γλώσσα, τὴν ἱστορικὴ συνείδηση, τὶς συλλογικὲς στοχεύσεις) συμπολίτες μας ποὺ ἀρνοῦνται, παρακάμπτουν ἢ ἀπροκάλυπτα χλευάζουν κάθε μεταφυσικὴ πίστη-ἐμπιστοσύνη-προσδοκία ἐλευθερίας ἀπὸ τὴν ἀναγκαιότητα. Ἄνθρωποι ἀναλφάβητοι στὰ οὐσιώδη τοῦ πολιτισμοῦ, δὲν ὑποψιάστηκαν ποτὲ ποιὰ μεταφυσικὴ γέννησε τὸν Παρθενώνα, τὴν Τραγωδία, τὴ Δημοκρατία, καὶ ποιὰ μεταφυσικὴ γέννησε τὴν Ἁγιά-Σοφιά, τὴν εὐχαριστιακὴ δραματουργία, τὴν αὐτοδιαχειριζόμενη κοινότητα.
.                   Ὁλόκληρο τὸ πολιτικό μας φάσμα, ἀπὸ ἄκρη σὲ ἄκρη, συναινεῖ ἀνενδοίαστα στὴν ἀργία τῶν ἡμερῶν τοῦ Πάσχα, πλαισιώνει θεατρινίστικα καὶ κωμικὰ φανφαρόνικες περιφορὲς τοῦ ἐπιταφίου ἢ τὴ φιέστα τῶν βαρελότων τῆς Ἀνάστασης. Ἀλλὰ δὲν μπορεῖ νὰ ψελλίσει οὔτε κὰν ἐρώτημα γιὰ αἰτία καὶ σκοπὸ τῆς ὕπαρξης καὶ τῶν ὑπαρκτῶν, δὲν μπορεῖ νὰ διακρίνει στὴν Τέχνη ἴχνη αὐτῆς τῆς πάλης – λογαριάζει τὴν Τέχνη μόνο σὰν αἰσθητικὴ (καταναλωτικὴ) ἀπόλαυση ἢ ἔμμεσα διδακτικὴ χρησιμοθηρία.
.                   Καὶ αὐτὴ ἡ καταθλιπτικὴ «μεταφυσικὴ ἀγραμματοσύνη» δὲν εἶναι ἐπακολούθημα μόνον τοῦ πρωτογονισμοῦ ποὺ συνεπάγεται ἡ μανιακὴ δίψα γιὰ ἐξουσία. Εἶναι γνώρισμα τῆς συνολικῆς κοινωνικῆς παρακμῆς μας, τοῦ ἀτομοκεντρισμοῦ, τοῦ ἀμοραλισμοῦ, τῆς ἀκοινωνησίας ποὺ αὐτονόητα κυριαρχεῖ σὲ κάθε παραμικρὴ πτυχὴ τῆς ἐλεεινῆς ἀνοργανωσιᾶς μας.
.                   Ἀκόμα καὶ τὸ ἐκκλησιαστικὸ γεγονός, ἐνορία καὶ ἐπισκοπή, ἀφορᾶ καὶ ἀποβλέπει, ὄχι στὸ πεδίο τῆς ὕπαρξης, ἀλλὰ ἀποκλειστικὰ στὸ πεδίο τῆς συμπεριφορᾶς.
.                   Ἀπολυτοποιημένη καὶ πνιγερή, ἡ κυριαρχία τοῦ κηρύγματος, δηλαδὴ τῆς ἠθικολογίας καὶ τοῦ διδακτισμοῦ. Τὸ ἐκκλησιαστικὸ γεγονὸς στὴ σημερινὴ Ἑλλάδα δὲν εἶναι κοινωνούμενη μετοχὴ σὲ «σῶμα» σχέσεων ἀγαπητικῆς ἀμοιβαιότητας. Εἶναι ἡ ὀργανωμένη, μὲ διδακτικὴ ποδηγεσία, ἰδεολογικὴ ὁμογνωμία καὶ χρήσιμη ὀρθοπραξία. Ὅλα εἶναι κήρυγμα, καταιγισμὸς προπαγάνδας καὶ παραινέσεων – προφορικὸ ἔντυπο, ραδιοτηλεοπτικὸ κήρυγμα. Ἡ πρόσβαση στὴν ἀλήθεια μόνο διανοητικὴ καὶ συναισθηματική, δηλαδὴ ἀτομοκεντρική, ἡ «σωτηρία» στεγανὰ νομικὴ-δικανική, ἀπόλυτα ἐγωκεντρική.
.                   Κρυμμένο κάτω ἀπὸ τὴ στάχτη τοῦ διδακτισμοῦ, τὸ πασχάλιο ἄγγελμα: «Ὁ θάνατος πατεῖται θανάτῳ»: Ἡ ἀποκρυπτογράφηση δὲν ὑποτάσσεται στὴ λογικὴ τοῦ κηρύγματος.

 

ΠΗΓΗ: kathimerini.gr

Διαφημίσεις

Σχολιάστε

«ΗΡΧΙΣΕ ΜΕΓΑΛῌ καὶ ΒΡΟΝΤΩΔΕΙ τῇ ΦΩΝῌ ΝΑ ΨΑΛΛῌ τὸ “ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ”»

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗ
«ΣΤΗΝ ΑΓΙ-ΑΝΑΣΤΑΣΑ»
Ἀποσπάσματα
«ΑΠΑΝΤΑ», τόμ. Δεύτερος
Κριτικὴ ἔκδοση: Ν. Δ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΠΟΥΛΟΣ
ἐκδ. « ΔΟΜΟΣ», Ἀθήνα 1982
σελ. 343-362

.             […] Ὁ ἱερεὺς ἔβαλεν εὐλογητὸν εἰς τὸ ὕπαιθρον, φορέσας μαῦρον ἐπιτραχήλι, καὶ ἤρχισε ν᾽ ἀναγινώσκῃ τὴν παννυχίδα καὶ τὸ Κύματι θαλάσσης, ὅλα διαβαστά. Εἶτα ἀνάψας ἐντὸς τοῦ θυμιατοῦ μοσχολίβανον, ἐθυμίασε τοὺς παρεστῶτας ὅλους, καὶ ποιήσας ἀπόλυσιν, ἔβγαλε τὸ μαῦρον ἐπιτραχήλι, ἐφόρεσεν ἄλλο ἰόχρουν μεταξωτὸν καὶ λευκὸν φαιλόνιον (ὅλα αὐτὰ τὰ ἐξήγαγεν ἀπὸ τὸ δισάκκιον τὸ περικλεῖον τὰ ἱερά του), καὶ ἀνάψας λαμπάδα, στραφεὶς πρὸς τὸν λαόν, ἤρχισε νὰ ψάλλῃ μελῳδικῶς τὸ Δεῦτε λάβετε φῶς, μεθ᾽ ὃ ἔψαλε, Τὴν Ἀνάστασίν σου, Χριστὲ Σωτήρ.
.             Καὶ ἀφοῦ ἤναψαν τὰς λαμπάδας ὅλοι, ἀναγνοὺς τὸ Εὐαγγέλιον, καὶ δοξάσας τὴν Ἁγίαν Τριάδα, ἤρχισε μεγάλῃ καὶ βροντώδει τῇ φωνῇ νὰ ψάλλῃ τὸ Χριστὸς ἀνέστη, ἀντιψάλλοντος καὶ τοῦ υἱοῦ του, παιδίου δωδεκαετοῦς, ὅστις τὸν εἶχε συνοδεύσει ὡς συλλειτουργὸς εἰς τὴν ἐκδρομήν. Ὡραία δὲ καὶ γλυκεῖα ἦτο ἡ σκηνή, ἐντὸς τοῦ ἐρειπίου ἐκείνου, τοῦ μεγαλομαρμάρου καὶ ἐπιβλητικοῦ εἰς τὴν ὄψιν, ἀγλαϊζομένου ἀπὸ τὸ τρέμον, ὑπὸ τὴν πνοὴν τῆς αὔρας τῆς νυκτερινῆς, φῶς πεντήκοντα λαμπάδων, σκηνὴ φωτεινὴ καὶ σκιερά, διαυγὴς καὶ μυστηριώδης, ἐν μέσῳ γιγαντιαίων δρυῶν ὑψουσῶν ὑπερηφάνους τοὺς εἰς διαδήματα κορυφουμένους κραταιοὺς κλῶνας, μὲ τὰ φρίσσοντα φύλλα μαρμαίροντα ὡς χρυσαῖ φολίδες, ὑπὸ τὴν λαμπηδόνα τῶν πυρσῶν, μὲ σκιὰς καὶ σκοτεινὰ κενὰ ἐν μέσῳ τῶν κλάδων, ὅπου ἐφαντάζετό τις ἐλλοχεύοντα ἀόρατα πνεύματα, ὑπάρξαντα πάλαι ποτέ, Δρυάδες εὔσωμοι καὶ Ὀρεστιάδες ραδιναί, ἐλευθέρως ἀνάσσουσαι ἀνὰ τοὺς πυκνοὺς δρυμῶνας, καὶ σήμερον μεταμορφωθεῖσαι εἰς νυκτερινὰ τελώνια, καὶ μὴ τολμῶσαι νὰ προβάλωσιν εἰς τὸ φῶς τῶν ἀναστασίμων λαμπάδων· ἀναθαρρήσασαι πρὸς καιρὸν ἐκ τῆς φυγαδεύσεως τοῦ χριστιανικοῦ Θεοῦ ἀπὸ τοῦ καλλιμαρμάρου ἱδρύματος, καὶ τώρα μετὰ θάμβους βλέπουσαι τὴν ἀναζωπύρησιν τῶν πασχαλίων πυρσῶν καὶ ὀσφραινόμεναι τὴν ὀσμὴν τοῦ χριστιανικοῦ μοσχολιβάνου εἰς τὰ βάθη τοῦ δρυμῶνος.

[…]

.             Δύο τῶν αἰπόλων ἔσπευσαν νὰ φορτώσωσι τὰ ἱερά, ὡς καὶ τὰ καλάθια τῶν ποιμενίδων τὰ περικλείοντα ἑορτάσιμά τινα ἐφόδια, εἰς πέντε ἢ ἓξ ὀνάρια, ὁ ἱερεὺς ἐπέβη εἰς τὸ ἕβδομον, καὶ οἱ ἄλλοι πεζοί, οἱ μὲν κρατοῦντες τὰς λαμπάδας των ἀναμμένας, μὲ τὴν ἀριστεράν, προσπαθοῦντες, μὲ τὴν δεξιάν, νὰ σκεπάσωσι τὴν λαμπὴν ἀπὸ τῆς πνοῆς τῆς ἀπογείου αὔρας, οἱ δὲ ἀνάψαντες μικρὰ φαναράκια, χρήσιμα εἰς τοὺς αἰπόλους διὰ τοὺς νυκτερινοὺς ἐπαυλισμοὺς καὶ τοὺς ἀμολγοὺς τῶν αἰγῶν των, ἐξεκίνησαν κατερχόμενοι πρὸς βορρᾶν, εἶτα ἐστράφησαν ἀνατολικώτερον, βαίνοντες διὰ κακοτοπιᾶς ἐφ᾽ ἧς δὲν θ᾽ ἀντεῖχον ἄλλοι πόδες παρὰ τοὺς ἰδικούς των, ἐλαφρὰ πατοῦντες μὲ τὰ τσαρούχια τὰ περιβάλλοντα τοὺς εὐκινήτους πόδας των, βιάζοντες τὰ γαϊδουράκια νὰ τρέχωσι, σύροντες μᾶλλον αὐτὰ εἰς τὸν δρόμον, τοποθετούμενοι ἐξ ἀριστερῶν ὡς ἔμψυχα δίκρανα, πρὸς ὑποστήριξιν τῶν φορτωμένων ὑποζυγίων εἰς τὰ κρημνωδέστερα μέρη. Δύο ἢ τρεῖς αὐτῶν, μὲ τὰς κάπας των, ἤρχοντο τελευταῖοι, μετὰ συριγμῶν καὶ ἀκατανοήτων μονοσυλλάβων, ἄγοντες τὰ αἰπόλιά των, μὲ τὰ μικρὰ ἐρίφια διὰ χαριεστάτων σκιρτημάτων τρέχοντα παρὰ τὰς μητέρας των, βελάζοντα ἐρωτηματικῶς, εἰς ἃ αἱ αἶγες ἀπήντων ἀορίστως, μὴ ἔχουσαι πῶς νὰ ἐξηγήσωσι τὴν ἀσυνήθη νυκτοπορίαν. Ἡ σελήνη εἶχεν ἀνατείλει πρὸ τοῦ μεσονυκτίου, καὶ ὁ δίσκος της, ὑπέρυθρος ὀλίγον, πότε ἐφαίνετο ὄπισθεν τῶν κορυφῶν ὑψηλῶν δένδρων, πότε ἐκρύπτετο, κατὰ τοὺς ἑλιγμοὺς τῆς πορείας, ὄπισθεν τοῦ βουνοῦ. Καὶ οἱ θάμνοι ἐσείοντο πανταχοῦ ὅθεν διέβαινεν ἡ πομπή, καὶ τὰ ἔντομα ἐξεγείροντο παράωρα ἐκ τοῦ ὕπνου των, καί τινα μυιγάρια ἐξορμῶντα ἐπέτων φαιδρῶς περὶ τὰς ἀνημμένας λαμπάδας, ὑποβοΐζοντα, καίοντα τὰς μικκύλας πτέρυγάς των ἢ καταστρέφοντα μετὰ τελευταίου βόμβου τὴν ἐφήμερον ὕπαρξίν των εἰς τὴν πρόσψαυσιν τῆς φλογός. Καὶ τὰ νυκτοπούλια ἔφευγον φοβισμένα ἀπὸ σχοῖνον εἰς κόμαρον, ἀπὸ αἱμασιὰν εἰς δένδρον, προσθέτοντα τὸν ἐλαφρὸν θροῦν τῶν πτερύγων των εἰς τὸ ἁβρὸν ἐναρμόνιον φύσημα τῆς αὔρας τῆς ὀρθρίας. Καὶ ἡ ἀγραμπελιὰ ἡ χιονανθής, ἡ λευκάζουσα καὶ μυροβολοῦσα εἰς τοὺς φράκτας, λευχείμων μυροφόρος ἑορτάζουσα τὴν Ἀνάστασιν, καὶ ὁ κισσὸς καὶ τὸ ἁγιόκλημα, πλόκαμοι τῆς Ἀνοίξεως ἐξαπλούσης τὴν μυροβόλον κόμην της ἀνὰ τοὺς ἀγρούς, διέχυνον ζωηροτέραν ἐν τῇ νυκτὶ τὴν εὐωδίαν των εἰς τὸν ἀέρα. Καὶ ἡ ἀργυρᾶ ἀμμόκονις τῶν ἄστρων ὠλιγόστευεν ἐπάνω, καθ᾽ ὅσον ὑψοῦτο ἡ σελήνη, καὶ ἡ ἀηδὼν ἠκούετο μινυρίζουσα βαθιὰ εἰς τὸν μυχὸν τοῦ δάσους, καὶ ὁ γκιώνης μὴ δυνάμενος νὰ διαγωνισθῇ πρὸς τὴν λιγυρὰν ἀδελφήν του, ἔπαυσε πρὸς καιρὸν τὸ θρηνῶδες ᾆσμά του.

* * *

.             Εἶχαν κατέλθει ἤδη πολὺ βαθιά, κάτω εἰς τὸ ρεῦμα, καὶ ἀντικρύ των ἔβλεπον μακρὰν τὸ πέλαγος, κυανῆν ὀθόνην, ἀμυδρῶς ἐπαργυρουμένην ἀπὸ τὰς ἀκτῖνας τῆς σελήνης. Ἠκούσθη δὲ μετ᾽ ὀλίγον βαθὺς παφλασμὸς ὡς χειμάρρου καταφερομένου μετὰ δούπου ἀπὸ τῶν βράχων, κρότος συνεχής, ἰσχυρός, μονότονος. Ἦτο τὸ ρεῦμα τῆς Παναγίας τῆς Δομάν, ἀπὸ τῶν ὑδάτων τοῦ ὁποίου εἴκοσι νερόμυλοι ὑδρεύοντο τὸ πάλαι καὶ πολλαὶ ἑκατοντάδες στρέμματα κήπων μὲ κλιμακωτὰς αἱμασιὰς ἐπιαίνοντο ἀπὸ τὸ δροσερὸν νᾶμά του. Ἐκεῖ ἀντικρύ, προέκυπτεν ἐπ᾽ ἄκρας τῆς θαλάσσης τὸ παλαιὸν φρούριον, τὸ ὁποῖον ἦτό ποτε κατοικία ἀνθρώπων, πρὶν γίνῃ γλαυκῶν φωλεὰ καὶ λάρων ὁρμητήριον. Εἰς τὸ ἀκένωτον ρεῦμα τῆς Παναγίας τῆς Δομὰν ὠφείλετο ἡ εὐδοκίμησις πάσης φυτείας καὶ πάσης βλαστήσεως κατὰ τοὺς παλαιοὺς ἐκείνους χρόνους.
.             Ἦτο ἤδη ὣς δύο μετὰ τὰ μεσάνυκτα, ὅταν ὁ παπ᾽ Ἀγγελὴς καὶ οἱ αἰπόλοι του ἔφθασαν εἰς τὴν Παναγίαν τὴν Δομάν. Τὸ μικρὸν ἐξωκκλήσιον ἦτο κτισμένον ὑπὸ συστάδα πελωρίων δένδρων, περιβαλλόμενον γραφικῶς ὑπ᾽ αὐτῶν, σκεπαζόμενον φιλοστόργως ἀπὸ τοὺς κλῶνάς των. Ὁ ναΐσκος ἦτο πενιχρός, ἀλλὰ διετηρεῖτο καὶ ἦτο λειτουργήσιμος.

[…]

.             Περὶ τὸ λυκαυγές, ἔληξεν ἡ λειτουργία, καὶ ὁ οὐρανὸς πορφυρίζων ἐκεῖ πρὸς ἀνατολὰς ἔσμιγε μὲ τὴν θάλασσαν κυανῆν ἁπλουμένην κάτω, ἡ δὲ σελήνη ὠχρίασε καὶ τὰ ὀλίγα ἄστρα ἀνὰ ἓν ἔσβηναν τρέμοντα εἰς τὸν αἰθέρα. Καὶ ἡ Ἠὼς ἀνέτειλε μὲ ὅλην τὴν πορφυρᾶν αἴγλην καλλωπίζουσα μὲ γλυκὺ ἐρύθημα βουνά, κοιλάδας καὶ δάση. Ἐφάνη δὲ τότε, ἀποβαλοῦσα τὴν μυστηριώδη τῆς νυκτὸς περιβολήν, ἐν ὅλῃ τῇ καλλονῇ της, ἡ μαγευτικὴ θέσις τῆς Παναγίας Δομάν. Δεξιὰ τὸ ὑψηλόν, βραχῶδες καὶ τεμνόμενον ἀπὸ εὐθαλεῖς χαράδρας βουνόν, τὸ ἀπολῆγον εἰς τὴν κρημνώδη ἀκτὴν τοῦ Κουρούπη. Ἀριστερὰ λόφοι, κοιλάδες, καὶ δάση γραφικῶς ἐναλλάσσονται εἰς τὸ βλέμμα. Ἀντικρὺ ὁ γυμνὸς καὶ ἄγριον μεγαλεῖον ἀποπνέων βράχος τοῦ Κάστρου, μὲ τὰ δύο πρὸ αὐτοῦ πετρώδη νησίδια, καὶ πέραν πέλαγος ἀχανές, φωσφορίζον εἰς τὰς πρώτας ἀκτῖνας τοῦ ὑποφώσκοντος ἡλίου· καὶ εἰς τὸ βάθος τοῦ ὁρίζοντος, πρὸς βορρᾶν ἡ Χαλκιδικὴ μὲ τοὺς τρεῖς λαιμούς της, ὑπὲρ οὓς ἐξέχει ὡς βαθμὶς κεραυνωθείσης τιτανείου κλίμακος πρὸς ἀνάβασιν εἰς τὸν οὐρανόν, ὁ λευκόφαιος κῶνος τοῦ Ἄθω μὲ τὴν κορυφὴν εἰς τὰ σύννεφα· πρὸς δυσμὰς τὸ Πήλιον μὲ τὰς ἀναριθμήτους κοιλάδας του καὶ μὲ τὴν θεσπεσίαν του βλάστην, καὶ πέραν αὐτοῦ ἡ κορυφὴ τοῦ Κισσάβου, ὡς κεφαλὴ ἐμπηγμένη ἐπὶ κορμοῦ ξένου. Καὶ τὸ ρεῦμα τῆς Παναγίας Δομὰν δὲν κατεφέρετο πλέον ὡς πρὶν μετὰ βαθέος παφλασμοῦ εἰς τὴν βραχώδη κοιλάδα, ἀλλ᾽ ἅμα τῇ ἀνατολῇ τῆς ἡμέρας τὸ νερὸν ἔρρεε μορμυρίζον, μαλακῶς κυλιόμενον ἐπάνω εἰς τὰ βρύα καὶ εἰς τὰ ἀγριοσέλινα, διότι ἐξύπνησαν τῆς ἡμέρας οἱ πολλοὶ καὶ προσφιλεῖς κρότοι.
.             Τέλος ἐφάνη τοῦ ἡλίου ἡ πρώτη ἀκτίς, καὶ ἀνέθορεν ἀπὸ τῆς θαλάσσης μία πυρίνη παμφαὴς γραμμὴ τοῦ πανεκλάμπρου φωστῆρος. Καὶ τὴν ἰδίαν στιγμὴν ἠκούσθη πρώτη μεγάλη κ᾽ ἐπιβλητικὴ φωνή, ὁ κλαγγασμὸς τοῦ ἀετοῦ, χαιρετίσαντος τὴν ἀνατολὴν τοῦ ἡλίου ἐπάνω εἰς τὸ βουνόν, ἀπὸ τῆς ἀφθάστου καὶ ἀπατήτου ἐπὶ τῶν ἀπορρώγων βράχων καλιᾶς του. Καὶ δευτέρα χαιρετιστήριος φωνὴ ἠκούσθη ὁ κρωγμὸς τοῦ ἱέρακος ἐπάνω εἰς τὸ βουνόν, εἰς μίαν ὑψηλὴν χαράδραν τοῦ ἰλιγγιώδους βουνοῦ τοῦ Κουρούπη, ἐκεῖ ἐπάνω. Καὶ τρίτη φωνὴ κλιμακηδὸν ἐχαιρέτισε τὸ παμφαὲς ἄστρον τῆς ἡμέρας, ὁ τιτυβισμὸς τῆς πέρδικος καὶ τῆς τρυγόνος εἰς τὸ μεσοϋψὲς τῆς κοιλάδος. Καὶ τελευταία ἀμέσως ἐχαιρέτισε διὰ τοῦ μινυρισμοῦ της τὴν ἀνατολὴν τοῦ ἡλίου ἡ γλυκεῖα χελιδών, ἡ ἐπανευροῦσα κ᾽ ἐφέτος τὴν φωλεάν της ἄθικτον εἰς τὰ ἱερὰ σκηνώματα, εἰς τὸν οἶκον τοῦ Κυρίου, ὡς καὶ εἰς τὰ καλύβια τῶν χωρικῶν, καὶ εἰς τὰς οἰκίας τῶν ἀγαθῶν ἀνδρῶν τῆς πόλεως. Καὶ ἀκροτελεύτιοι δειλοὶ μινυρισμοὶ ἠκούσθησαν τῶν μικρῶν στρουθίων ἐπὶ τῶν θάμνων, ὧν τὸ ἕν, μόλις ὑποψελλίζον, ἵστατο ἀποφασιστικῶς προσκολλημένον μὲ τοὺς λεπτοὺς πόδας του ἐπὶ τοῦ κλαδίου, ἐνῷ τὸ ἄλλο, ψάλλον πρὸς αὐτὸ τὸν ἔρωτά του, ἐπέτα ὁλόγυρά του, ἵστατο πρὸς στιγμὴν ἐπὶ τοῦ κλαδίου, ὥρμα πρὸς αὐτό, τὸ ἐφίλει, τὸ παρεκάλει, κελαδοῦν, ἐκλιπαροῦν καὶ πάλιν κελαδοῦν.
.             Τότε καὶ τὰ κατσικάκια, αἰσθανθέντα τὸ θάλπος τῆς ἡμέρας, ἤρχισαν τὰ σκιρτήματά των, εὐφραινόμενα εἰς τὴν ἐπαφὴν τοῦ χόρτου, προσπαίζοντα περὶ τὰς μητέρας των, ὑποβάλλοντα τὸ μικκύλον ρύγχος εἰς τὸν μαστόν ― καὶ δὲν ἤξευρον, ὅτι ἡ λεπὶς τοῦ σφαγέως ἔστιλβε καὶ αὐτὴ πρὸς τὸν ἀνατέλλοντα ἥλιον…

* * *

Ἐκεῖ, ὑπὸ τὰ ὑψηλὰ δένδρα τῶν ὁποίων οἱ κλῶνοι, μὲ βόμβυκας καὶ μὲ θυσάνους τριχοειδῶν φύλλων κοσμούμενοι, ἐσείοντο ὑπὸ τῆς πρωινῆς αὔρας, ἄνω τοῦ ρεύματος, τοῦ κυλίοντος μετὰ ψιθύρου τὸ διαυγὲς νᾶμά του κάτω εἰς τὴν κοιλάδα, ἐκάθισαν ἡδονικῶς ὅλοι οἱ βοσκοὶ μὲ τὰς ποιμενίδας καὶ τὰς βοσκοπούλας των, στρώσαντες ἀφθόνους πτέρεις καὶ παχείας φυλλάδας, καὶ ἤρχισαν νὰ διαμελίζωσι τὰ εὐωδιάζοντα ἐπὶ τῆς σούβλας ἀρνία καὶ τὰ ἐρίφια. Ἔφαγον καὶ ηὐφράνθησαν ὅλοι […]

 

,

Σχολιάστε

EΛΛΗΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΨΗΦΙΟΠΟΙΟΥΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΓΓΡΑΦΑ ΣΤΗ ΜΟΝΗ τοῦ ΣΙΝΑ

λληνες πιστήμονες ψηφιοποιον ρχαῖα γγραφα στ μον το Σιν

.           Στὴν Ἱερὰ Μονὴ τῆς Ἁγίας Αἰκατερίνης τοῦ Σινᾶ, στὴν Αἴγυπτο, μία ὁμάδα ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα φωτογραφίζει χιλιάδες εὐαίσθητα χειρόγραφα, ἀνάμεσά τους ρισμένα π τ πι πρώιμα ντίγραφα τν εαγγελίων, χρησιμοποιώντας μία πολύπλοκη διαδικασία ποὺ περιλαμβάνει τὴ λήψη εἰκόνων σὲ κόκκινο, πράσινο καὶ κυανὸ φῶς καὶ τὴ συγχώνευσή τους μὲ λογισμικὸ ἠλεκτρονικοῦ ὑπολογιστῆ προκειμένου νὰ δημιουργηθεῖ μία μοναδικὴ ὑψηλῆς ποιότητας ἔγχρωμη εἰκόνα.
.             Ἂν καὶ ἡ μονὴ ἔχει ἐπιβιώσει πολλῶν πολέμων στὴ μακραίωνη ἱστορία της, βρίσκεται σὲ μία περιοχὴ ὅπου ἰσλαμιστὲς μαχητὲς ἔχουν καταστρέψει ἀναρίθμητα τεχνουργήματα καὶ ἔγγραφα στὴ Συρία καὶ στὸ Ἰράκ. Οἱ χριστιανικὲς ἐκκλησίες τῆς Αἰγύπτου ἔχουν τεθεῖ ἐπίσης στὸ στόχαστρο ἀπὸ τοὺς ἰσλαμιστὲς στὸ τραχὺ καὶ ἀραιοκατοικημένο βόρειο Σινά, ἀναφέρει τὸ ΑΠΕ-ΜΠΕ.
.             «Ἡ Ἱερὰ Μονὴ τοῦ ὄρους Σινᾶ -ποὺ εἶναι τμῆμα τῆς ἀνατολικῆς ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας- βρίσκεται στὸ ἀσφαλέστερο νότιο μισό τῆς χερσονήσου τοῦ Σινᾶ. Ἀλλὰ τὸ 2017, τὸ Ἰσλαμικὸ Κράτος ἀνέλαβε τὴν εὐθύνη γιὰ ἐπίθεση σὲ κοντινὸ στὴ μονὴ σημεῖο ἐλέγχου τῆς αἰγυπτιακῆς ἀστυνομίας, κατὰ τὴν ὁποία ἕνας ἀστυνομικὸς σκοτώθηκε. Ἡ ἀναταραχὴ ποὺ ἐπικρατεῖ στοὺς καιροὺς μας ἀπαιτεῖ μία γρήγορη ὁλοκλήρωση αὐτοῦ τοῦ προγράμματος», λέει ὁ καθηγούμενος τῆς μονῆς καὶ ἀρχιεπίσκοπος Σινᾶ Δαμιανὸς στὸ Reuters μέσῳ μηνύματος ἠλεκτρονικοῦ ταχυδρομείου.
.             Σύμφωνα μὲ τὸ ΑΠΕ-ΜΠΕ, ὁ σκοπὸς εἶναι νὰ δημιουργηθεῖ τὸ πρῶτο ψηφιακὸ ἀρχεῖο ὅλων τῶν 4.500 χειρογράφων της βιβλιοθήκης, ξεκινώντας ἀπὸ περίπου 1.100 στὴ συριακὴ καὶ ἀραβικὴ γλώσσα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἰδιαίτερα σπάνια. Ἡ ἐργασία αὐτὴ μπορεῖ νὰ πάρει περισσότερα ἀπὸ δέκα χρόνια, χρησιμοποιώντας ψηφιακὲς κάμερες καὶ σειρὲς ἠλεκτρονικῶν ὑπολογιστῶν μαζὶ μὲ πολύπλοκες βάσεις στήριξης ποὺ ἔχουν σχεδιαστεῖ γιὰ νὰ ὑποστηρίξουν πιὸ εὐαίσθητα χειρόγραφα.

 

 

,

Σχολιάστε

ΔΕΝ ΕIΝΑΙ ΜOΝΟN Ο ΕΛΓΙΝ ΚΛEΦΤΗΣ

Δν εναι μόνον λγιν κλέφτης

ἐφημ. «Δημοκρατία»,
16.04.2019

.             Ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας Πρ. Παυλόπουλος ἀναφέρθηκε σὲ ὁμιλία του στὸ αἴτημα γιὰ τὴν ἐπιστροφὴ τῶν Γλυπτῶν τοῦ Παρθενώνα, ποὺ ἔκλεψε ὁ Ἐλγιν ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Ἡ ὁμιλία τοῦ Προέδρου τῆς Δημοκρατίας ἔγινε στὸ πλαίσιο τῆς διεθνοῦς ἡμερίδας «Ἐπανένωση τῶν Γλυπτῶν τοῦ Παρθενώνα».
.             Αὐτὴ ἡ ἡμερίδα, σύμφωνα μὲ τὸν κ. Παυλόπουλο, «ἐντάσσεται στὸ πλαίσιο ἑνὸς μεγάλου καὶ δίκαιου ἀγώνα μὲ παγκόσμιες διαστάσεις, ἤτοι τοῦ ἀγώνα γιὰ τὴν ἀποκατάσταση τοῦ ἀναμφισβήτητα πιὸ ἐμβληματικοῦ Μνημείου τῆς Παγκόσμιας Πολιτιστικῆς Κληρονομιᾶς, τοῦ Παρθενώνα».
.             Ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας στὴν ὁμιλία του τόνισε ἐπίσης ὅτι «ὁ ἀγώνας αὐτὸς δὲν ἀφορᾶ μόνο τὴν Ἑλλάδα καὶ τὴν ἱστορικὴ καὶ πολιτιστική της κληρονομιά, ἀφορᾶ τὸν πολιτισμό, ἐν γένει, δοθέντος ὅτι, κατ᾽ ἀποτέλεσμα, ἡ δικαίωσή του θὰ εἶναι ἔμπρακτη ἐπιβεβαίωση τῆς ἔννοιας τοῦ πολιτισμοῦ ὡς κορυφαίου ἐπιτεύγματος τοῦ ἀνθρώπινου πνεύματος».
.             Τὸ σκεπτικό τοῦ Προέδρου τῆς Δημοκρατίας εἶναι μὲν ὀρθό, ἀλλὰ δὲν ἔκλεψε μόνο ὁ Ἔλγιν ἀρχαιότητες τεράστιας ἱστορικῆς, ἐθνικῆς καὶ καλλιτεχνικῆς ἀξίας ἀπὸ τὸν τόπο μας. Τὸ Μουσεῖο τοῦ Λούβρου εἶναι γεμάτο μὲ ἑλληνικὲς ἀρχαιότητες (μὲ τὴ «διασημότερη» ὅλων τὴν Ἀφροδίτη τῆς Μήλου).
.             Τὸ Βατικανό, ἡ Ρώμη, ἡ Βενετία ἄκμασαν καὶ ἀναπτύχθηκαν πολιτισμικὰ καὶ οἰκονομικὰ ἀπὸ τὸ μεγάλο πλιάτσικο ποὺ ἔκαναν οἱ Σταυροφόροι στὴν Κωνσταντινούπολη τὸ 1204. Ἡ Γλυπτοθήκη τοῦ Μονάχου ἔχει δεκάδες ἑλληνικὲς ἀρχαιότητες (μερικὲς ἀπὸ αὐτὲς ὁ Κοῦρος τοῦ Μονάχου [540 π.Χ.], ὁ Κοῦρος τῆς Τενέας [560 π.Χ.] καὶ τὰ γλυπτὰ τοῦ Ναοῦ τῆς Ἀφαίας, στὴν Αἴγινα [510-480 π.Χ.]).
.             Ἂν τὸ ἑλληνικὸ κράτος ἐπικεντρώνει σὲ ἕναν μόνο στόχο, ἀμελώντας νὰ κάνει ἔστω μνεία ἢ ἐπίσημη κίνηση γιὰ τὸν ἐπαναπατρισμὸ καὶ τῶν ἄλλων… κλοπιμαίων, τότε εἶναι σὰν νὰ στέλνει τὸ μήνυμα στὴ διεθνῆ κοινότητα ὅτι ἐμεῖς θέλουμε μόνο ὅσα βούτηξε ὁ Ἔλγιν καὶ καλῶς πλιατσικολόγησαν ὅλοι οἱ ἄλλοι (Βενετσιάνοι, Γερμανοί, Γάλλοι κ.α.) τοὺς θησαυρούς μας.
.             Νὰ τὰ ζητήσουμε ὅλα καὶ νὰ μὴ σταματήσουμε ποτὲ νὰ προσπαθοῦμε καὶ νὰ ἐπιμένουμε.

βλ. σχετ.: 1204: Η ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΙΑ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ! «Ἀντὶ νὰ πλήξουν τὴν ἡμισέληνο βεβήλωσαν τὸν Σταυρό!» (Γ. Ν. Παπαθανασόπουλος)

,

Σχολιάστε

ΑΘΑΝΑΤΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

Ἀθάνατη ἑλληνικὴ γλῶσσα

Τοῦ περιοδ. «Ο ΣΩΤΗΡ»

.             Στὶς 9 Φεβρουαρίου γιορτάσθηκε «γιὰ μόλις δεύτερη φορὰ ἡ “Παγκόσμια Ἡμέρα Ἑλληνικῆς Γλώσσας”, ἡ ὁποία καθιερώθηκε τὸ 2017 μὲ κοινὴ ἀπόφαση τῶν ὑπουργῶν Ἐσωτερικῶν, Ἐξωτερικῶν καὶ Παιδείας, Ἔρευνας καὶ Θρησκευμάτων.
.             Τὰ Ἑλληνικὰ εἶναι ἡ ἐπίσημη γλῶσσα τῆς Ἑλλάδας καὶ τῆς Κύπρου, καθὼς καὶ μία ἀπὸ τὶς 23 ἐπίσημες γλῶσσες τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἕνωσης. Παράλληλα, εἶναι ἐπίσημα ἀναγνωρισμένη μειονοτικὴ γλῶσσα στὴν Ἀλβανία, τὴν Ἀρμενία, τὴν Ἰταλία, τὴν Οὑγγαρία, τὴ Ρουμανία, τὴν Οὐκρανία καὶ τὴν Τουρκία» («in.gr» 9-2-2019).
.             Ὅπως γράφει ὁ κ. Ἰωάννης Καζάζης, πρόεδρος Δ.Σ. τοῦ «Κέντρου Ἑλληνικῆς Γλώσσας» καὶ καθηγητὴς τοῦ ΑΠΘ, «τὴν ἑλληνικὴ γλῶσσα ἀξίζει κανεὶς καὶ νὰ τὴ μάθει καὶ νὰ τὴν ἀγαπήσει. Γιὰ τὶς ἀρετές της, ἀλλὰ κυρίως διότι ἔχει ἐκφράσει ἕναν μεγάλο πολιτισμό, ὁ ὁποῖος στὴν ἀρχὴ τῆς μακρᾶς διάρκειάς του διαμόρφωσε καὶ κωδικοποίησε τὴν πρώτη καὶ καταστατικὴ στρώση τοῦ ἀνώτερου λεξιλογίου καὶ τοῦ ἐννοιολογίου τοῦ δυτικοῦ πολιτισμοῦ καὶ ποὺ δὲν ἔπαψε ἔκτοτε, σὲ ὅλη τὴν ἱστορικὴ συνέχειά του, νὰ ζυμώνεται μὲ τὶς μεγάλες ἱστορικὲς στιγμὲς τῆς Ἀνατολῆς καὶ τῆς Δύσης. Ἀξίζει ὄντως νὰ τιμᾶται μιὰ γλῶσσα πολύτιμη ὡς παρακαταθήκη γιὰ τὴ Δύση καὶ ἀναντικατάστατη ὡς θεμέλιο γιὰ τὴν ἐθνικὴ ταυτότητα τοῦ Ἑλληνισμοῦ» («Καθημερινὴ» 9-2-2019).
.             Πάνω στὸ ἴδιο θέμα εἶχε γράψει πρὸ καιροῦ ἡ ἐφημερίδα «Ἑστία» ὅτι πολλὰ στελέχη τῆς ἑλληνικῆς κυβερνήσεως «ἔχουν κατ᾿ ἐπανάληψη ἀπαξιώσει τὰ Ἀρχαῖα Ἑλληνικά, συντασσόμενα μὲ τὴν ἄποψη ὅτι πρόκειται γιὰ “νεκρὴ” γλῶσσα.
.             Τὴν ἴδια ὥρα τὰ Ἀρχαῖα Ἑλληνικὰ διδάσκονται σὲ σχεδὸν 30 εὐρωπαϊκὲς χῶρες, ἀπὸ τὴν Πορτογαλία ἕως τὴν Ρωσσικὴ Ὁμοσπονδία καὶ ἀπὸ τὴν Ἀγγλία ἕως τὴν Ἰταλία. Τὰ πρωτεῖα κατέχει ἡ Ἰταλία, μὲ τὰ Ἀρχαῖα Ἑλληνικὰ νὰ διδάσκονται σὲ 783 κλασσικὰ λύκεια κατανεμημένα σὲ ὅλη τὴν χώρα, στὰ ὁποῖα φοιτοῦν περισσότεροι ἀπὸ 320 χιλιάδες μαθητές. Τὰ Ἀρχαῖα διδάσκονται καὶ στὶς πέντε τάξεις τῶν κλασσικῶν λυκείων, περίπου πέντε ὧρες ἀνὰ ἑβδομάδα. (…)
.             Πέραν τῆς χρηστικῆς ἀξίας τῆς γλώσσας, ἀδιαμφισβήτητο γεγο­νὸς ἀποτελεῖ ὅτι ἡ ἑλληνικὴ γραμματεία, ἀρχαία καὶ νέα, ἔχει νὰ ἐπιδείξει ἀριστουργήματα, ποὺ ἡ διδασκαλία τους βελτιώνει τὸν ἄνθρωπο κάθε χώρας ὡς πολίτη τοῦ κόσμου».
.             Πάμπολλα ἐπιχειρήματα ἐπιστημόνων διεθνοῦς κύρους εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπαρι­θμήσει κάθε σοβαρὸς μελετητὴς τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας γιὰ τὴν ὠφελιμότητα τῆς σπουδῆς της. Καὶ ἐνῶ σὲ παγκόσμια κλίμακα ἐπεκτείνεται συνεχῶς ἡ ἀναγνώριση τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας ὡς κορυφαίου παράγοντα τοῦ ἀνθρώπινου πολιτισμοῦ, ἐδῶ στὴν κοιτίδα της ἀπὸ πολλοὺς περιφρονεῖται καὶ ἀπό μερικοὺς κακοποιεῖται. Ἐπιτέλους πότε θὰ ξυπνήσουμε ὡς λαὸς καὶ θὰ ἀπαιτήσουμε ἀπὸ τοὺς ἄρχοντές μας τόν σεβασμὸ καὶ τὴν καλλιέργεια τῆς παν­άρχαιας αὐτῆς ἐθνικῆς κληρονομιᾶς; Ἡ εὐθύνη ὅλων μας ἀπέναντι στὶς ἐρχόμενες γενιὲς εἶναι τεράστια!

ΣΧ. «ΧΡ. ΒΙΒΛΙΟΓΡ.»: Μεγαλύτερη εἶναι ἡ εὐθύνη τῆς Ἐκκλησίας, ὄχι ὡς Διοικήσεως ἀλλὰ ὡς μελῶν μὲ συνείδηση. Καὶ ἰδιαιτέρως τῶν ἐπιπόλαιων καὶ ἐν τέλει ἀνευθύνων κληρικῶν, ποὺ ἐπηρεασμένοι ἀπὸ ἰδεολογίες ἐρωτοτροποῦν μὲ τὴν ἀντικατάσταση τῶν λειτουργικῶν κειμένων ἀπὸ μεταφρασμένα στὰ νέα ἐλληνικά.Καὶ τελοῦν ἀκολουθίες καὶ Θ. Λειτουργίες διαβάζοντας εὐχὲς στὰ νέα ἑλληνικά!

, , ,

Σχολιάστε

«ΤΟ ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟ ΜΟΙΡΟΛΟΪ ΓΙΑΤΡΕΥΕΙ ΤΗΝ ΨΥΧΗ»

μερικανς μουσικολόγος:
Τ
πειρώτικο μοιρολόϊ εναι παρηγορι γι τν ψυχ

06.12.2018

.             Ὁ συγγραφέας μίλησε στὸ Ὠδεῖο Ἀθηνῶν γιὰ τὸ βιβλίο του πάνω στὴν «ἀρχαιότερη ζωντανὴ δημώδη μουσικὴ τῆς Εὐρώπης» «Ἠπειρώτικο τραγούδι. Ὁδοιπορικὸ στὴν ἀρχαιότερη ζωντανὴ δημώδη μουσικὴ τῆς Εὐρώπης» εἶναι ὁ τίτλος τοῦ βιβλίου τοῦ Κρίστοφερ Κὶνγκ (Christopher C. King) ποὺ κυκλοφόρησε αὐτὲς τὶς ἡμέρες ἀπὸ τὶς ἐκδόσεις “Δῶμα”. Ὁ συγγραφέας μίλησε γιὰ τὸ βιβλίο του στὸ Ὠδεῖο Ἀθηνῶν (4/12), συζητώντας μὲ τοὺς ἐκδότες.
.             Ἀμερικανὸς μουσικολόγος, μουσικὸς παραγωγός, συγγραφέας καὶ ἐπιμελητὴς ἤχου ἱστορικῶν μουσικῶν ἔργων, ὁ Κὶνγκ ζεῖ τὰ τελευταῖα χρόνια κατὰ διαστήματα στὴ Βίτσα Ζαγορίου καὶ ἔχει ἐπιδοθεῖ στὴ συστηματικὴ μελέτη καὶ καταγραφὴ τῶν ἠπειρώτικων μοιρολογιῶν.
.             Τὸ παραδοσιακὸ τραγούδι, ὅπως παρατήρησε, μεταξὺ ἄλλων, στὸ Ὠδεῖο Ἀθηνῶν ὁ Κίνγκ, εἶναι ὁ τρόπος ποὺ ἔχει ὁ βοσκὸς ἀπὸ τὴ μία πλευρὰ γιὰ νὰ ἐλέγχει τὰ ζῶα του καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλη γιὰ νὰ προσφέρει ἠρεμία στοὺς ἀνθρώπους. Τὸ παραδοσιακὸ τραγούδι τῆς Ἠπείρου ἔχει ὀρχηστρικὸ χαρακτήρα καὶ τὸ ἠπειρώτικο μοιρολόι ἐπιδιώκει νὰ ἀνακουφίσει τὴν καρδιὰ ἀπὸ τὸ βάρος τῆς ἀπώλειας, ἀποτελώντας θεμελιώδη θεραπεία γιὰ τὸ πένθος – πρόκειται γιὰ μία μεταρσιωμένη μελαγχολία. Τὸ τραγούδι καὶ ἡ μουσικὴ γενικότερα στὰ χωριὰ τῆς Ἠπείρου δὲν εἶναι διασκέδαση, ἀλλὰ συμμετοχὴ σὲ μία διαδικασία κοινῆς θεραπείας, μία ἴαση ποὺ εἶναι τόσο ἀναγκαία ὅσο καὶ τὸ γάλα τῆς μάνας. […]
.               Τί ἦταν ἐκεῖνο ποὺ ἔκανε τὸν Κὶνγκ νὰ ἐπικεντρώσει τὴν προσοχή του στὰ χωριὰ τῆς Ἠπείρου καὶ ὄχι σὲ ἄλλες ἀγροτικὲς κοινότητες στὴν Ἑλλάδα ἢ στὸ ἐξωτερικό; Ἡ ἠπειρώτικη δημοτικὴ μουσική, ξεκαθάρισε ὁ ὁμιλητής, εἶναι σημαντικὴ λόγῳ τῆς παλαιότητάς της. Ἐπιπροσθέτως, ἔμεινε ἀνόθευτη ἀπὸ ὀθωμανικὲς ἐπιρροές, ἴσως λόγῳ τῆς ἀπομόνωσης, στὴν ὁποία ἔζησε ὁ τόπος ἐπὶ δεκαετίες – ἴσως καὶ λόγῳ τῆς ἀνεξαρτησίας καὶ τῆς ὑπερηφάνειας τῶν κατοίκων του.
.             Προτοῦ ἀσχοληθεῖ μὲ τὸ ἠπειρώτικο μοιρολόι ὁ Κὶνγκ μελέτησε τὴ μουσικὴ τῶν μαύρων του ἀμερικανικοῦ Νότου ἐνῶ ξέρει πολὺ καλὰ καὶ τὴ μουσικὴ τῶν τσιγγάνων. […] Τὸ ἠπειρώτικο παραδοσιακὸ τραγούδι προϋποθέτει παρόμοιες κοινωνικὲς συνθῆκες. Κλείνοντας, ὁ Κὶνγκ εἶπε ὅτι δυσκολεύεται νὰ ἐπικοινωνήσει μὲ μουσικὴ ποὺ ἔχει γραφεῖ μετὰ τὴ δεκαετία τοῦ 1940. Ἴσως ἐπειδὴ ἡ μουσική, τὴν ὁποία ἔχουμε συνηθίσει νὰ ἀκοῦμε, ἔχει σκοπὸ νὰ ψυχαγωγήσει. πρωταρχική, στόσο, λειτουργία τς μουσικς, λόγος γι τν ποο ρχισαν κάποτε ο νθρωποι ν τραγουδον κα ν χορεύουν, ταν ν βρον να γιατρικ γι τς πληγς τς ψυχς, κάτι ξ σου παραίτητο μ τν έρα κα τν τροφή. Σταδιακὰ βέβαια ἡ μουσικὴ ἔπαψε νὰ ἔχει αὐτὴ τὴ λειτουργία καὶ τὰ εὔθραυστα πολιτισμικὰ οἰκοσυστήματα ἐντὸς τῶν ὁποίων ἐπιτελοῦσε τὸ ἰαματικό της ἔργο καταστράφηκαν.
.           Μὲ ἐξαίρεση μία ἀπόμερη γωνιὰ τῆς Ἑλλάδας, στὶς ἐσχατιὲς τῆς Εὐρώπης – τὴν Ἤπειρο. Ἐδῶ, σὰν ἀπὸ θαῦμα, ὅπως γράφει καὶ στὸ βιβλίο τοῦ ὁ Κίνγκ, κρατήθηκε ζωντανὸς ἕνας πανάρχαιος τρόπος ζωῆς ποὺ ἐπέτρεψε στὴ μουσικὴ νὰ διατηρήσει τὸν θεραπευτικό της ρόλο. Καὶ ἡ ἔρευνα τοῦ Ἀμερικανοῦ μελετητῆ εἶναι μία ξενάγηση σὲ αὐτὸν τὸν σκληρὸ ἀλλὰ καὶ μαγικὸ τόπο, ὅπου ἡ μουσικὴ γίνεται ἕνα μὲ τὴν ποίηση, τὸν χορὸ καὶ τὴ γιορτή. Ὁ Κὶνγκ γράφει γιὰ τὴν ἱστορία τῆς Ἠπείρου καὶ τὸ μεγαλεῖο τοῦ τοπίου, γιὰ τὰ πανηγύρια, τὰ τσίπουρα καὶ τοὺς τσιγγάνους ὀργανοπαῖχτες, γιὰ τὰ συλλογικὰ βιώματα καὶ τὶς κοινὲς ἀναμνήσεις. Καὶ ἡ μουσικὴ μεταμορφώνεται στὶς σελίδες του σὲ θρῆνο, σὲ νανούρισμα καὶ σὲ παρηγοριά.
[…]

ΠΗΓΗ: protothema.gr (ἀπὸ ΑΠΕ-ΜΠΕ)

 

 

,

Σχολιάστε

«MΙΑ ΓΛΩΣΣΑ ΒΑΘΙΑ ΣΑΝ ΘΑΛΑΣΣΑ»

 

«Μιὰ γλῶσσα βαθιὰ σὰν θάλασσα»

τοῦ περιοδ. «Ο ΣΩΤΗΡ»

.               Τὰ λόγια ποὺ ἀκολουθοῦν – ἐγκώμιο τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας – ἀκούσθηκαν ἀπὸ τὸ ἐπισημότερο βῆμα τοῦ ἔθνους μας, αὐτὸ τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων. Καὶ δὲν ἀκούσθηκαν ἀπὸ Ἕλληνα· ἀπὸ μιὰ φοιτήτρια ἀπὸ τὸ μακρινὸ Κίεβο ἐκφωνήθηκαν. Μιὰ κοπέλα, ποὺ θέλησε νὰ γνωρίσει τὸν θησαυρὸ τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας καί, μαγεμένη ἀπὸ αὐτόν, ἐξέφρασε ἀπὸ τὸ βῆμα αὐτό, μεταξὺ ἄλλων, τὰ παρακάτω:
.               «Θυμᾶμαι ὅτι κάποιος μοῦ εἶπε: ‘‘Κάνεις λάθος (σ.σ. ἐννοεῖ στὴν ἐπιλογή της νὰ διαλέξει ὡς γλώσσα ἐκμάθησης τὴν Ἑλληνική)… εἶναι μιὰ δύσκολη γλώσσα… καὶ ἂν τυχὸν καταφέρεις νὰ τὴ μάθεις, δὲν θὰ μπορέσεις νὰ βρεῖς δουλειά” (σ.σ. ὡς μεταφράστρια, ὅπως τὸ ἤθελε). Ἀκουγόταν σὰν πρόκληση. Δὲν σᾶς κρύβω, ἦταν τὸ πρῶτο καὶ καλύτερο λάθος ποὺ εἶχα διαπράξει στὴ ζωή μου. Ἤδη ἀγάπησα τὴν ἑλληνικὴ γλῶσσα ἀπὸ τὸ πρῶτο μάθημα. Τὴν ἀγάπησα γιὰ τὴν ψυχή της, τὸν πλοῦτο της, γιὰ τὴν ὀμορφιὰ καὶ τὴν ἐκφραστικότητά της. Καὶ ξέρετε κάτι; Ἀνακάλυψα πὼς μόνον οἱ ἄνθρωποι μὲ ἐκλεκτὸ γοῦστο μπαίνουν στὴ διαδικασία νὰ μάθουν μιὰ τόσο μοναδικὴ ξένη γλῶσσα, ὅπως εἶναι τὰ Ἑλληνικά, μιὰ γλῶσσα βαθιὰ σὰν θάλασσα ποὺ σὲ καλεῖ νὰ μπεῖς στὰ βαθιὰ νερά της. Καὶ μπαίνεις, καὶ μαθαίνεις νὰ κολυμπᾶς μέσα στὰ κύματα. Μαζὶ μὲ τὴ γλῶσσα ἀγάπησα καὶ τοὺς ἀνθρώπους».
.               Πρόκειται γιὰ τὴ μεταπτυχιακὴ φοιτήτρια Μαρίνα Ντμιτρουσένκο, μαθηματικό, ἡ ὁποία παρακολούθησε τὸ πρόγραμμα Θερινῶν Ὑποτροφιῶν Ἑλληνικῶν Σπουδῶν τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, πρόγραμμα ποὺ λειτουργεῖ ἐδῶ καὶ 30 χρόνια καὶ φιλοξενεῖ φοιτητὲς ξένων πανεπιστημίων, προκειμένου νὰ τοὺς φέρει σὲ ἐπαφὴ καὶ γνωριμία μὲ τὰ ἑλληνικὰ γράμματα, σπουδὲς καὶ πολιτισμό. Κατὰ τὸ φετινὸ πρόγραμμα, ἐκτὸς ἀπὸ τὴν ἐκμάθηση τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας οἱ ξένοι φοιτητὲς μπόρεσαν νὰ ἀκούσουν διαλέξεις μὲ θέματα ποὺ ἀφοροῦσαν στὸν ἀρχαῖο ἑλληνικὸ πολιτισμό, τὴν ἑλληνικὴ ἱστορία, τὴ λογοτεχνία, τὴν Κύπρο, τὴ Μακεδονία κ.ἄ.
.               Τί νὰ σχολιάσει κανεὶς ἀπὸ τὸ «ποίημα» ποὺ ἐκφώνησε ἡ νεαρὴ Οὐκρανὴ φοιτήτρια γιὰ τὴν ἑλληνικὴ γλώσσα; Καὶ εἶναι κρίμα ποὺ οἱ Ἕλληνες μαθητὲς δὲν εἶναι σὲ θέση νὰ καταλαβαίνουν τὴ γλώσσα τοῦ Βιζυηνοῦ καὶ τοῦ Παπαδιαμάντη, τὴ γλῶσσα τῆς λατρείας τῆς Ἐκκλησίας μας. Αὐτὴ τὴ γλῶσσα, ποὺ εἶναι «βαθιὰ σὰν θάλασσα», ποὺ μπορεῖ νὰ ἐκφράζει νοήματα τόσο λεπτὰ καὶ ἐξευγενισμένα, σὰν τὸν ἦχο ἀπὸ τὸν φλοῖσβο τοῦ κύματος στὴν ἀκρογιαλιά, καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλη τόσο δυνατὰ καὶ μὲ πάθος φορτισμένα, σὰν τὸν ρόχθο τῶν κυμάτων πάνω στὰ βράχια…
.               Ἀλλὰ μήπως πρέπει νὰ πᾶμε στὸ Κίεβο ἢ ἀκόμη καὶ σ᾿ αὐτὸ τὸ Κονγκὸ τῆς Ἀφρικῆς γιὰ νὰ μᾶς μάθουν ἐκεῖ «τὴν ψυχή, τὸν πλοῦτο, τὴν ὀμορφιὰ καὶ τὴν ἐκφραστικότητα» τῆς γλώσσας μας; Καθόλου παράξενο κι αὐτό, μὲ τὶς ἐδῶ ἐπιλογὲς τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας γιὰ τὴν Α΄βάθμια καὶ Β΄βάθμια ἐκπαίδευση.

 

Σχολιάστε