ΟΙ ΣΥΜΜΑΧΟΙ ΜΑΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΑ (Γ. Ν. Παπαθανασόπουλος)

Οἱ σύμμαχοί μας διαχρονικὰ

Τοῦ Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου

 .                  Μὲ τὴν εὐκαιρία τῆς 201ης ἐπετείου ἀπὸ τὴν ἔναρξη τοῦ Ἀγώνα τῆς Παλιγγενεσίας καὶ τῶν ἑκατὸ ἐτῶν ἀπὸ τὴν τραγωδία τῆς γενοκτονίας τῶν Ἑλλήνων τῆς Μικρᾶς Ἀσίας εἶναι διδακτικὸ νὰ γνωρίζουμε τὴ διαχρονικὴ σχέση τῆς Ἑλλάδας μὲ τὶς μεγάλες δυνάμεις τῆς κάθε ἐποχῆς.
.                  Κατὰ τὴν Ἐπανάσταση τοῦ 1821 οἱ τρεῖς συμμαχικὲς δυνάμεις (Ἀγγλία, Γαλλία, Ρωσία) θέλανε μίαν Ἑλλάδα μικρὴ καὶ ἐξαρτημένη ἀπὸ τὸν Σουλτάνο καὶ ἀπὸ αὐτές. Ὁ Καποδίστριας ἀγωνίστηκε καὶ πέτυχε νὰ ἐπεκτείνει τὰ ὁρισμένα ἀπὸ τοὺς συμμάχους σύνορα τῆς Ἑλλάδος καὶ νὰ εἶναι ἀνεξάρτητη ἀπὸ τὸν Σουλτάνο. Ἡ ἀξιοπρέπεια, ποὺ ἔδειξε ἔναντι τῶν ἰσχυρῶν τῆς τότε ἐποχῆς, καὶ ἡ ἀντίστασή του πρὸς τὰ σχέδιά τους, τὸν ἔφεραν σὲ σύγκρουση μαζί τους. Καὶ αὐτοὶ τὸν ἐξουδετέρωσαν… Μὲ τὴν βοήθεια  Ἑλλήνων ἐπέβαλαν ἡγεμόνα ἀλλοεθνῆ καὶ ἀλλόδοξο σὲ ἕνα αὐταρχικὸ καθεστώς. Οἱ τότε προσπάθειες τῶν Σαμίων καὶ τῶν Κρητῶν νὰπεριληφθοῦν στὴν ἐλεύθερη Ἑλλάδα πνίγηκαν μὲ τὴ βία.
.                  Οἱ Σύμμαχοι ἤθελαν μίαν ἀδύναμη χριστιανικὴ Ἑλλάδα καὶ μίαν ἰσχυρὴ μουσουλμανικὴ Τουρκία. Αὐτὰ ἀπὸ τὸν 18ο αἰώνα. Γράφει ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Σλαβινίου καὶΧερσῶνος Εὐγένιος Βούλγαρης στοὺς «Στοχασμούς» του τὸ 1771,  ὅτι οἱ Γραικοὶ παίρνουν τὸ μέρος τῶν Χριστιανῶν Βασιλέων, κάθε φορὰ ποὺ αὐτοὶ κάμουν πολέμους ἐναντίον τῶν Ὀθωμανῶν γιὰ τρεῖς λόγους: Πρῶτον ἀπὸ τὴν θλίψη καὶ τὴν ἀγανάκτησή τους ἀπὸ τὴ βαριὰ καὶ ἀνυπόφορη τυραννία, δεύτερον ἀπὸ τὴν ἐλπίδα ἀποκαταστάσεως τῆς ἐλευθερίας τοῦ Γένους καὶ τρίτον ἀπὸ τὴν ζέση τῆς πίστης τους στὸν Χριστό. Ἀλλά, ὁ Βούλγαρης σημειώνει, οἱ Γραικοὶ βλέπουν ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐλπίσουν στὸ ἑξῆς νὰ δοῦν βοήθεια γιὰ τὴν ἐλευθερία τους: «Ἐπειδὴ τώρα (Σημ. μετὰ τοὺς ρωσοτουρκικοὺς πολέμους) ἔφεξε στοὺς Ἕλληνες μία ἐλπίδα οἱ Δυνάμεις τῆς Εὐρώπης ἀντὶ νὰ προθυμοποιηθοῦν καὶ νὰ ἁπλώσουν σὲ αὐτοὺς χέρι βοηθείας καὶ νὰ τοὺς ἐλευθερώσουν, φάνηκαν τρόπον τινὰ ζηλότυποι στὴν ἐλευθερία τους. Καὶ ὅποιο χέρι ἁπλώθηκε νὰ τοὺςἐλευθερώσει, τὸ ἐμπόδισαν…».
.                  Ἡ ἔναντι τῆς Τουρκίας συμπεριφορὰ τῶν χριστιανικῶν συμμαχικῶν δυνάμεων κάνει τοὺς ἡγεμόνες της, ἀπὸ τοὺς Σουλτάνους  ἕως τὸν Ἐρντογκάν, νὰ σκέπτονται, ὅπως γράφει μὲ θαυμαστὴ ἀκρίβεια ὁ Βούλγαρης: «Τὰ χρησμολογήματα τοῦ Μωάμεθ πληροφοροῦν τοὺς Τούρκους ὅτι αὐτοὶ εἶναι τὸ ἔθνος τὸ θεοφιλὲς καὶ ἐκλεκτό. Τὸ μόνο ἔθνος, τὸ ὁποῖο ὁ Θεὸς διόρισε νὰ κυβερνήσει ὅλο τὸν κόσμο και… δὲν εἶναι δυνατὸ νὰ καταργηθεῖ ἔστω καὶ ἂν συμφωνήσουν ὅλες οἱ δυνάμεις τῶν βασιλίσκων τῆς Εὐρώπης…Τὸ βασίλειό τους θὰ μείνει ἀκέραιο ἕως τὸ τέλος τοῦ αἰῶνος, θὰ ἀπολαύσει δόξα καὶ δύναμη καὶ θὰ ὑποτάξει ὅλους τοὺς χριστιανούς. Ὡς Τοῦρκοι πρεσβεύουν τὸ δόγμα ὅτι ὑπάρχει μία ἰσχυρὴ εἱμαρμένη, ἡ ὁποία κρατάει δεμένους τοὺς Χριστιανοὺς Βασιλεῖς, τοὺς σφίγγει καὶ τοὺς κρατᾶ στὰ ὅριά τους… Ὡς Τοῦρκοι εἶναι ἐκ συστήματος ἄσπονδοι ἐχθροί τοῦ Χριστιανισμοῦ…».
.                  Πιὸ αὐστηρὸς πρὸς τοὺς Εὐρωπαίους συμμάχους εἶναι ὁ Γάλλος πολιτικὸς καὶ ἱστορικὸς Ἐντουὰρ Μπινιόν. Τὸ 1823 κυκλοφόρησε τὸ ἔργο του «Οἱ κυβερνήσεις καὶ οἱ λαοὶ ἀπὸτὸ 1815 ἕως τὸ τέλος τοῦ 1822». Τὸ βιβλίο μεταφράστηκε στὰ ἑλληνικὰ ἀπὸ τὸν ἱστορικὸ καὶ πρωθυπουργὸ ἐπὶ κυβερνήτου Καποδίστρια Νικολάου Σπηλιάδη. Στὸ βιβλίο αὐτὸ ὁ Μπινιὸν χαρακτηρίζει τὴν ἔναντι τῆς Ἑλλάδος πολιτικὴ τῆς  Ἀγγλίας καὶ τῆς Αὐστρίας  «ἐπονείδιστη», ἐπειδὴ εὐνοοῦσαν τὸν ὄλεθρο τῆς Ἑλλάδος. Ὁ Μπινιὸν διερωτᾶται μήπως γιὰ τὶς χριστιανικὲς δυνάμεις τῆς Δύσης ἰσχύει ἐκεῖνο ποὺ ἔγραψε ὁ Πετράρχης τὸ 1354: «Οἱ Τοῦρκοι εἶναι βέβαια ἐχθροί. Ἀλλὰ οἱ Ἕλληνες εἶναι αἱρετικοὶ καὶ γι’ αὐτὸ χειρότεροι ἀπὸ τοὺς ἐχθρούς. Ἑπομένως εἶναι προτιμότερο νὰ κατέχουν τὰ ἐδάφη οἱ Τοῦρκοι, παρὰ νὰ τὰ ἐλευθερώσουμε γιὰ τοὺς Ἕλληνες…». (Περισσότερα γιὰ τὸ θέμα εἰς βιβλίο Γ. Ν. Παπαθανασόπουλου «Κιβωτὸς πατριδογνωσίας – Μορφὲς τοῦ 1821», Ἔκδ. Τῆνος, Ἀθήνα, 2021).
.                  Ἑκατὸ χρόνια μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσή τους οἱ Ἕλληνες, σὲ  συνεννόηση μὲ τοὺς στὸν Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο συμμάχους τους, ἀπελευθερώνουν μέρος τῶν Ἑλλήνων στὴ ΜικρὰἈσία. Τὰ ὅσα συνέβησαν ἐκεῖ περιγράφει γλαφυρὰ ὁ Χρ. Ἐμ. Ἀγγελομάτης στὸν πρόλογο τῆς α΄ἔκδοσης τοῦ ἐξαιρετικοῦ βιβλίου – συγγράμματός του «Χρονικὸν μεγάλης τραγωδίας (Τὸ ἔπος τῆς Μικρᾶς Ἀσίας), Βρ. Ἀκαδημίας Ἀθηνῶν, Ἔκδ. Βιβλ. Ἑστίας, 1962):
.                  «Ὁ ἑλληνικὸς στρατὸς δὲν ἡττήθη εἰς τὴν Μικρασίαν. Ὁ ἑλληνικὸς στρατὸςἔκαμεν ὅ, τι κανεὶς ἄλλος στρατὸς δὲν θὰ ἠμποροῦσε νὰ κάμη. Ἔμεινε νικητὴς ἐπὶ τρία ὁλόκληρα χρόνια, μαχόμενος συνεχῶς, ἐναντίον ἑνὸς ἀδιαλείπτως ἐπιτιθεμένου ἐχθροῦ, μαχόμενος ἐναντίον τῶν στερήσεων, τῶν κακουχιῶν, ἀνεπαρκῶς ἐφοδιασμένος, ἀνεπαρκῶς τροφοδοτούμενος, ἐνῶ αἱ σύμμαχοι χριστιανικαὶ Δυνάμεις μὲ κάθε τρόπον καὶ εἰς κάθε ὥραν ἐφωδίαζαν τὸν ἀντίπαλόν του. Εἰς τὸ τέλος, ὅταν κάθε προσπάθεια κατεβλήθη ἀπὸ τὰς χριστιανικὰς δυνάμεις νὰ τὸν πείσουν ὅτι δὲν ἐπρόκειτο νὰ μείνη εἰς τὴν Μικρασίαν, ὅταν μὲ κάθε μέσον ἐνίσχυσαν τοὺς τούρκους, συναγωνιζόμενοι εἰς τουρκοφιλίαν, ὅταν ἡ ἑλληνικὴ διχόνοια, ἐβοήθησε καὶ αὐτὴ τὸν ἐχθρόν, εἰςἴσην μοίραν ποὺ τὸν ἐβοήθησαν αἱ χριστιανικαὶ δυνάμεις, τότε ἔφθασε καὶ τὸ τέλος τῆς ἑλληνικῆς Μικρασίας. Ὅμως ὁ ἑλληνικὸς στρατὸς δὲν ἐνικήθη. Ἔφθασεν εἰς ἕνα εἶδος ἀπεργίας, διότι ἀπηλπίσθη ἀπὸ τοὺς πάντας καὶ τὰ πάντα καὶ διότι ἐπιστευσεν εἰς τὰ λόγια τῆς προπαγάνδας».
.                  Στὸ βιβλίο τους «Μικρασιατικὴ καταστροφὴ – 50 ἐρωτήματα καὶ ἀπαντήσεις» (Ἔκδ. Πατάκη), οἱ καθηγητὲς Ἄγγελος Συρίγος καὶ Εὐάνθης Χατζηβασιλείου κάνουν συγκεκριμένη τὴν ἔναντι τῶν Ἑλλήνων στάση τῶν συμμάχων τους κατὰ τὴ Μικρασιατικὴ ἐκστρατεία. Γιὰ τὴ συμπεριφορὰ τῶν Γάλλων ἀναφέρουν ὅτι ἦσαν οἱ πρῶτοι ποὺ ἄρχισαν ἐπαφὲς μὲ τὸν Κεμὰλ καὶτὸν Μάιο τοῦ 1920 ὑπέγραψαν μαζί του συμφωνία, μὲ τὴν ὁποία ἀναγνώριζαν ντὲ φάκτο τὴν κεμαλικὴ κυβέρνηση καὶ ἔδωσαν τὸν βαρὺ γαλλικὸ ὁπλισμὸ στὰ κεμαλικὰ στρατεύματα, «παραβιάζοντας τὶς στοιχειώδεις ἀρχὲς συμμαχικῶν ὑποχρεώσεων ἔναντι τῆς Ἑλλάδος».
.                 Ὡς πρὸς τοὺς Ἰταλοὺς οἱ δύο καθηγητὲς σημειώνουν ὅτι «υἱοθέτησαν ἐντελῶς ἀνθελληνικὴ στάση, ἐπιτρέποντας στὸ κίνημα τοῦ Κεμὰλ νὰ στρατολογεῖ ἄνδρες καὶ νὰ συγκροτεῖ μονάδες στὰ ἐδάφη τῆς Μικρᾶς Ἀσίας ποὺ κατεῖχαν». Παράλληλα, ἀπὸ τὸν Ὀκτώβριο τοῦ 1921 γαλλικὰ καὶ ἰταλικὰ πλοῖα ἄρχισαν νὰ μεταφέρουν στὰ λιμάνια τῆς Μερσίνας καὶ τῆς Ἀττάλειας, ποὺπροστατεύονταν ἀπὸ τὴ Γαλλία καὶ τὴν Ἰταλία ἀντιστοίχως, πολεμικὸ ὑλικὸ πρὸς τὸν Κεμάλ.
.               Ὡς πρὸς τοὺς Βρετανοὺς στὸ βιβλίο τους οἱ κ.κ. Συρίγος καὶ Χατζηβασιλείου ἐπισημαίνουν ὅτι τὸ Λονδίνο προέκρινε τὴ λύση τοῦ εἰρηνικοῦ διακανονισμοῦ μὲ τοὺς Τούρκους, εἰς βάρος τῆς διευθετήσεως τῶν Σεβρῶν καὶ κατ’ ἐπέκταση εἰς βάρος τῶν ἑλληνικῶν συμφερόντων. Καὶἐπιλέγουν ὅτι ἡ Βρετανία ἔδωσε μίαν ἄτυπη ὑποστήριξη στὴν ἑλληνικὴ πλευρά, χωρὶς αὐτὴ νὰ συνοδεύεται μὲ οὐσιαστικὴ καί, κυρίως, στρατιωτικὴ βοήθεια.
.              Συμπερασματικά, στὰ διακόσια περίπου χρόνια ἐλευθέρου βίου ἐξακολουθοῦν νὰ δεσπόζουν στὴν Ἑλλάδα ἡ μεταξύ μας ἐθνοκτόνα διχόνοια, τὸ δυσβάσταχτο χρέος ἀπὸ δάνεια καὶ ἡ ἀνεύθυνηἐναπόθεση στοὺς συμμάχους μας ἐλπίδων, ποὺ συνήθως δὲν  ὑλοποιοῦνται.-

  1. Σχολιάστε

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...

%d ἱστολόγοι ἔχουν δηλώσει ὅτι αὐτὸ τοὺς ἀρέσει: