Ο ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ καὶ ἡ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ (Γ. Ν. Παπαθανασόπουλος)

Ὁ Πατριάρχης Βαρθολομαῖος καὶ ἡ Ἐκκλησία τῆς Κύπρου

Τοῦ Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου

.         Στὴν ἐπιστολή του πρὸς τὴν Ἐκκλησία τῆς Κύπρου, μὲ τὴν εὐκαιρία τῆς θρονικῆς Της ἑορτῆς, τὴν ὁποία ἀνέγνωσε τὴν 11η Ἰουνίου 2019 κατὰ τὴ Συνοδικὴ Θεία Λειτουργία ὁ Μητροπολίτης Γαλλίας κ. Ἐμμανουήλ, ὁ κ. Βαρθολομαῖος διατείνεται ὅτι τὸ Πατριαρχεῖο τῆς Κωνσταντινούπολης διασώζει ΣΗΜΕΡΑ τὸ αὐτοκέφαλο τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου, χωρὶς ΟΥΔΕΙΣ νὰ γνωρίζει ὅτι κινδυνεύει. Οὔτε ὁ Ἀρχιεπίσκοπος καὶ οἱ Ἀρχιερεῖς τῆς Κυπριακῆς Ἐκκλησίας…
.         Ὡς πρὸς τὸ ἄλλο ἐκ μέρους του γραφὲν ὅτι τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο διέσωσε τὸ Αὐτοκέφαλό της, ἀντίθετα θὰ ἔπρεπε νὰ ζητήσει συγγνώμη ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία τῆς Κύπρου γιὰ τὶς πληγὲς ποὺ τῆς ἔχει ἐπιφέρει τὸ Πατριαρχεῖο τῆς Κωνσταντινούπολης καὶ ὁ ἴδιος προσωπικά. Ὑπενθυμίζονται περιπτώσεις ἀπὸ τὴν ἐκκλησιαστικὴ ἱστορία προσφυγῆς τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου ΟΧΙ στὸν Πατριάρχη τῆς Κωνσταντινούπολης, ἀλλὰ στὸν Αὐτοκράτορα καὶ στὸν Πατριάρχη Ἀλεξανδρείας καὶ ἄλλες μὴ ἀδελφικῆς στάσεως τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἔναντι τῆς Κυπριακῆς Ἐκκλησίας.
.         Μετὰ τὴν ἐπικύρωση τοῦ Αὐτοκεφάλου τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου ἀπὸ τὴν Γ΄ Οἰκουμενικὴ Σύνοδο τὸ Πατριαρχεῖο Ἀντιοχείας ἀποπειράθηκε νὰ τὴν ὑποτάξει. Στὴν κρίσιμη ἐκείνη ὥρα ὁ Κωνσταντίας Ἀνθέμιος προσέφυγε ΟΧΙ στὸν Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, ἀλλὰ στὸν ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑ Ζήνωνα, ἀπὸ τὸν ὁποῖο ζήτησε νὰ ἐπικυρώσει τὸ αὐτοκέφαλο τῆς Κυπριακῆς Ἐκκλησίας, πράγμα ποὺ αὐτὸς ἔκανε. Ἔδωσε διαταγὴ νὰ συνέλθει ἡ Σύνοδος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κωνσταντινουπόλεως, γιὰ νὰ ἀναγνωρίσει τὰ δίκαια τῆς Κυπριακῆς Ἐκκλησίας καὶ νὰ ἐπαναβεβαιώσει τὸ αὐτοκέφαλο Αὐτῆς. Στὴ συνέχεια ὁ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑΣ ἐπικύρωσε τὴ συνοδικὴ ἀπόφαση καὶ παραχώρησε στὸν προκαθήμενο τῆς Κυπριακῆς Ἐκκλησίας τὰ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΚΑ προνόμια: νὰ φέρει πορφυρὸ μανδύα στὶς ἐπίσημες τελετές, νὰ κρατεῖ αὐτοκρατορικὸ σκῆπτρο ἀντὶ ποιμαντορικῆς ράβδου καὶ νὰ ὑπογράφει μὲ κιννάβαρη (ἐρυθρὸ μελάνι). (Βλ. σχ. Χρ. Τσαουσάνη «Θέματα τῆς Κυπριακῆς Ἐκκλησιαστικῆς Ἱστορίας», Λευκωσία, 1993, σελ. 65-66).
.         Ἡ δεύτερη περίπτωση εἶναι ἡ ἐπιστολὴ – ἀναφορὰ τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Κύπρου Νεοφύτου πρὸς τὸν αὐτοκράτορα τῆς Νικαίας Ἰωάννη Γ΄ Δούκα Βατάτζη (1222-1254), στὴν ὁποία τοῦ καταγγέλλει ἐπεμβάσεις τοῦ Πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως Γερμανοῦ Β΄ στὰ ἐκκλησιαστικὰ πράγματα τῆς Κύπρου. Τοῦ γράφει: «Ὁ δὲ μακαρίτης (Σημ. γρ. Διάβαζε μακαριώτατος) αὐθέντης καὶ δεσπότης ὁ οἰκουμενικὸς οὐκ οἶδα ὀπόθεν κινούμενος οὐκ ἐᾶ ἡμᾶς τοῦ ἠρεμεῖν, ἀλλὰ καθ’ ἑκάστην διαταράττει ἡμᾶς καὶ πάντα τὸν λαὸν διὰ γραμμάτων αὐτοῦ καὶ οἶδεν ἡ ἁγία βασιλεία σου, ὅτι ὁ θρόνος οὗτος ὁ μαθητῶν καὶ ἀποστόλων Χριστοῦ κορυφάρχων Βαρνάβα οὐχ ὑπόκειται τῷ οἰκουμενικῷ, ἀλλὰ τῆς ἁγίας βασιλείας προχείρισίς ἐστιν καὶ αὐτοκέφαλος. Κἀγὼ δὲ ὁ δοῦλος καὶ εὐχέτης σου ἔλαβον τὴν προχείρισιν παρὰ τοῦ τρισμάκαρος ἐκείνου ὀρθοδόξου αὐθέντου καὶ βασιλέως (Σημ. γρ. Ἐννοεῖ τὸν Θεόδωρο Α΄ Λάσκαρη)…Ὁ δὲ δεσπότης καὶ μακαριώτατος οἰκουμενικὸς παραδέχεται γραφὰς τῶν ἐξ ἡμῶν κανονικῶς θλιβομένων καὶ συχνογραφὰς καὶ ὁρισμοὺς καθ’ ἡμῶν ἀκρίτως πρὸς τὴν χώραν ἐκπέμπειν καὶ διαταράττειν τὴν νῆσον ἅπασαν». («Νέος Ἑλληνομνήμων», Τόμος 14ος, τεῦχος Α΄ – 31 Μαρτίου 1917, σελ. 42 – 43. – Ὑπογρ. γρ.).
.         Ἡ τρίτη περίπτωση ἦταν στὶς ἀρχὲς τοῦ 17ου αἰώνα, ὅταν ἡ Ἐκκλησία τῆς Κύπρου ἦταν σὲ πολὺ ἄσχημη κατάσταση λόγῳ προστριβῶν τοῦ καθαιρεθέντος Ἀρχιεπισκόπου Ἀθανασίου Α΄ μὲ τὸν Ἀρχιεπίσκοπο Βενιαμίν. Κληρικοὶ καὶ λαϊκοὶ προσέτρεξαν ΟΧΙ στὸν Οἰκουμενικὸ Πατριάρχη, ἀλλὰ στὸν Πατριάρχη – τότε – Ἀλεξανδρείας Κύριλλο Γ΄ Λούκαρη (1601-1621). Τοῦ ἔγραψαν: «Βοήθησον, ἐλέησον, χεῖρα ὄρεξον καὶ τῆς κατεχούσης τυραννίδος τὰς ἡμετέρας ψυχὰς ἁπάλλαξον, δύνασαι γάρ». Ὁ Κύριλλος ἀνταποκρίθηκε στὶς ἐκκλήσεις τους, πῆγε στὴν Κύπρο καὶ μετὰ πολὺν πνευματικὸ ἀγώνα ἐπέφερε τὴν εἰρήνη στὴν Κυπριακὴ Ἐκκλησία. (Ἀνδρέα Μιτσίδη «Ἡ Ἐκκλησία τῆς Κύπρου ἐπὶ Τουρκοκρατίας», Ἔκδ. Ἱδρύματος Ἀρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄, Λευκωσία, 2012, σελ. 29-30).
.         Οἱ ὑπόλοιπες περιπτώσεις εἶναι πρόσφατες. Δία λόγους προφανεῖς τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο σιώπησε κατὰ τὸν ἀγώνα τῶν Κυπρίων νὰ ἀπελευθερωθεῖ ἡ Μεγαλόνησος καὶ νὰ ἑνωθεῖ ὁ Κυπριακὸς Ἑλληνισμὸς μὲ τὴν Μητέρα Ἑλλάδα. «Δὲν ἀναμιγνυόμαστε σὲ πολιτικὰ ζητήματα», ἦταν τὸ ἐπιχείρημά τους.
.         Τὴν ἴδια οὐδετερότητα τήρησε τὸ Φανάρι κατὰ τὴν κρίση στὴν Ἐκκλησία τῆς Κύπρου τὸ 1973, ὅταν οἱ τρεῖς Μητροπολίτες καθαίρεσαν τὸν Ἀρχιεπίσκοπο καὶ Πρόεδρο τῆς Κυπριακῆς Δημοκρατίας ἀείμνηστο Μακάριο καὶ αὐτὸς συγκάλεσε Μείζονα Σύνοδο. Τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο ΔΕΝ ΣΥΜΜΕΤΕΣΧΕ σὲ αὐτὴν καὶ ὁ Πατριάρχης Δημήτριος ἀπέφυγε νὰ ἀπαντήσει ἐπὶ τῆς οὐσίας σὲ ἐρωτήσεις δημοσιογράφων καὶ δὲν πῆρε θέση στὸ ζήτημα: «Δὲν ἔχομεν εἰσέτι ἐπισήμους πληροφορίας, ὥστε νὰ σχηματίσωμεν ὀρθὴν εἰκόνα τῶν πραγμάτων. Τὸ Πατριαρχεῖον μας ἐδῶ πάντοτε μόνον κατόπιν ἐπισήμων πληροφοριῶν ἐκφέρει τὴν γνώμην του… Ἐξ ἄλλου γνωρίζετε ὅτι τὸ διοικητικὸν σύστημα εἰς τὴν Ὀρθόδοξον ἀνὰ τὸν κόσμον Ἐκκλησίαν εἶναι σύστημα ὁμοσπονδιακόν, δηλ. κάθε τοπικὴ Ἐκκλησία εἶναι ἀνεξάρτητος ὡς πρὸς τὰ ἐσωτερικά της καὶ καμμία ἄλλη δὲν ἐπεμβαίνει εἰς τὰ ἐσωτερικά τῆς διοικήσεως αὐτῆς. Ἡμεῖς δὲν δυνάμεθα νὰ ἐπέμβωμεν εἰς τὰ ἐσωτερικά τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου, διότι εἶναι Ἐκκλησία αὐτοκέφαλος…». (Ἀνδρ. Μιτσίδου «Ἡ ἐν Κύπρῳ Ἐκκλησιαστικὴ κρίσις (3 Μαΐου – 14 Ἰουλίου 1973», Λευκωσία 1973 σελ. 18-19).
.         Τὸ 2000, ὅταν ἀπαγγέλθηκαν κατηγορίες κατὰ τοῦ Μητροπολίτου Λεμεσοῦ Ἀθανασίου, ὑπῆρξε ἡ ἀνάγκη νὰ συγκληθεῖ Συνοδικὸ Δικαστήριο γιὰ Ἀρχιερεῖς. Προϋπόθεση αὐτοῦ εἶναι νὰ παρίστανται τουλάχιστον 13. Ἡ Ἐκκλησία τῆς Κύπρου δὲν διέθετε τόσους Ἀρχιερεῖς καί, παρὰ τὶς ἀντιρρήσεις τοῦ κ. Βαρθολομαίου, συνεκλήθη Μείζων Σύνοδος, ὑπὸ τὴν προεδρία τοῦ ἀείμνηστου Πατριάρχου Ἀλεξανδρείας Πέτρου καὶ τὴ συμμετοχὴ τοῦ Πατριάρχου Ἀντιοχείας Ἰγνατίου καὶ ἔξι Μητροπολιτῶν ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Αὐτὴ ἐκτέλεσε τὰ καθήκοντα Συνοδικοῦ Δικαστηρίου.
.         Ὁ Πατριάρχης κ Βαρθολομαῖος ἀναμίχθηκε τὸ 2006 στὰ ἐσωτερικά τῆς Κυπριακῆς Ἐκκλησίας, στὴν κρίση ποὺ ὑπῆρξε ἕνεκα τῆς ἀσθένειας ἀπὸ ἀλτσχάϊμερ τοῦ μακαριστοῦ Ἀρχιεπισκόπου Χρυσοστόμου. Δὲν εἶπε στοὺς τρεῖς προστρέξαντας στὸ Φανάρι Μητροπολίτες τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου, αὐτὸ ποὺ δήλωσε ὁ προκάτοχός του Δημήτριος, ὅτι δὲν ἐπεμβαίνει στὰ ἐσωτερικά της.
.         Στὴν Ἱερὰ Σύνοδο τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου οἱ ἔξι ἀρχιερεῖς ἦσαν κατὰ τῆς ἐπεμβάσεως τοῦ Φαναρίου στὰ ἐσωτερικά Της καὶ οἱ τρεῖς ὑπέρ. Τελικὰ ἀποφάσισαν νὰ ἀποσταλεῖ στὸ Φανάρι ἐπιστολὴ μὲ τὴν ὁποία νὰ ζητεῖται ἡ σύγκληση μείζονος Συνόδου ἐκ 13 Ἀρχιερέων, ὥστε οἱ ἐννέα Κύπριοι Ἀρχιερεῖς νὰ διατηροῦν τὴν πλειονοψηφία, ἔναντι τῶν ἐκτός τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου Ἀρχιερέων. Τὴν ἀπόφασή τους ὑποστήριξε ὁ Πατριάρχης Ἀντιοχείας Ἰγνάτιος, μὲ τὸ ἐπιχείρημα ὅτι θίγεται τὸ αὐτοκέφαλο τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου ἂν σὲ μία διευρυμένη Σύνοδο οἱ Ἀρχιερεῖς Αὐτῆς δὲν διαθέτουν τὴν πλειοψηφία. Ὁ κ. Βαρθολομαῖος δὲν ἀκολούθησε τὴν ἀπόφαση τῆς Κυπριακῆς Συνόδου καὶ τὴν ἄποψη τοῦ Ἀντιοχείας. Συνεκάλεσε στὴ Γενεύη (Σημ. Προφανῶς λόγῳ τῶν Κυπρίων Ἱεραρχῶν δὲν θέλησε ἢ δὲν μποροῦσε νὰ τὴν συγκαλέσει στὴν Κωνσταντινούπολη) ὑπὸ τὴν προεδρία του διευρυμένη Σύνοδο ἐξ 22 Ἀρχιερέων, στὴν ὁποία ὁ ἴδιος διέθετε τὴν πλειονοψηφία. Οἱ ἔξι Ἀρχιερεῖς τῆς Κυπριακῆς Συνόδου ἐνημέρωσαν σχετικὰ τὸν Πρόεδρο τῆς Κυπριακῆς Δημοκρατίας Τάσσο Παπαδόπουλο, ὁ ὁποῖος σὲ τηλεφωνικὴ ἐπικοινωνία ποὺ εἶχε μὲ τὸν Πατριάρχη κ. Βαρθολομαῖο ἀπὸ τὴ Βιέννη ποὺ βρισκόταν, τοῦ διεμήνυσε ὅτι γιὰ τὴν Κυπριακὴ Δημοκρατία ὁποιαδήποτε ἐνέργειά του, ποὺ θίγει τὸ Αὐτοκέφαλό της Κυπριακῆς Ἐκκλησίας δὲν γίνεται ἀποδεκτή. Τελικὰ στὴ Γενεύη πέρασε ἡ πρόταση τοῦ κ. Βαρθολομαίου νὰ ἀπαλλαγεῖ τῶν καθηκόντων του ὁ ἀσθενῶν Ἀρχιεπίσκοπος ἀλλά, λόγῶ τῆς σθεναρῆς ἀντίστασης τῆς Κυπριακῆς πλευρᾶς ὑπὲρ τοῦ αὐτοκεφάλου της, δὲν πέρασε ἡ πρότασή του τὴν ἀρχιεπισκοπικὴ τοποτηρητεία νὰ ἀναλάβει τριμελὴς ἐπιτροπή, ποὺ νὰ διεξαγάγει καὶ τὴν ἐκλογὴ τοῦ Ἀρχιεπισκόπου. Ἐπεκράτησε ἡ ἄποψη τῆς πλειοψηφίας τῆς Κυπριακῆς Συνόδου, ὅτι πρέπει νὰ τηρηθεῖ τὸ Καταστατικό τῆς Αὐτοκεφάλου Κυπριακῆς Ἐκκλησίας, μὲ βάση τὸ ὁποῖο ὁ ἔχων τὰ πρεσβεῖα Μητροπολίτης Πάφου ἀναλαμβάνει Τοποτηρητής. Ἂν περνοῦσε ἡ πρόταση τοῦ κ. Βαρθολομαίου θὰ παραβιαζόταν εὐθέως τὸ Αὐτοκέφαλό της.
.         Μετὰ τὶς πικρὲς ἐμπειρίες ἀπὸ τὸ Φανάρι καὶ γιὰ νὰ μὴν ὑπάρχει ἡ ἀνάγκη νὰ ἀπευθύνονται σὲ αὐτὸ καὶ σὲ ἄλλα Πατριαρχεῖα καὶ Αὐτοκέφαλες Ἐκκλησίες γιὰ μείζονα ζητήματα, στὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦνται τουλάχιστον 13 Ἀρχιερεῖς, ὁ σημερινὸς Ἀρχιεπίσκοπος Κύπρου Χρυσόστομος καὶ ἡ περὶ αὐτὸν Σύνοδος δημιούργησαν νέες Μητροπόλεις καὶ Ἐπισκοπές. Σήμερα στὴν Ἐκκλησία τῆς Κύπρου ὑπάρχουν 18 Ἀρχιερεῖς: ὁ Ἀρχιεπίσκοπος, δέκα Μητροπολίτες καὶ ἑπτὰ Ἐπίσκοποι.
.         Σημειώνεται ὅτι ἡ ἀπὸ 820 λέξεις «εὐχετήρια» πατριαρχικὴ ἐπιστολὴ ἔχει περίπου ἑκατὸν ὀγδόντα λέξεις – εὐχὲς πρὸς τὴν Ἐκκλησία τῆς Κύπρου. Οἱ ὑπόλοιπες εἶναι ἕνας ἀλαζονικὸς προσβλητικὸς λόγος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχη, χωρὶς μάλιστα ποτὲ ἡ Ἐκκλησία τῆς Κύπρου νὰ τὸν ἔχει προκαλέσει.-

Διαφημίσεις

,

  1. Σχολιάστε

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...

%d ἱστολόγοι ἔχουν δηλώσει ὅτι αὐτὸ τοὺς ἀρέσει: