ΤΟ ΦΑΝΑΡΙ ΣΥΜΒΙΒΑΣΤΗΚΕ, Η ΠΑΝΟΡΘΟΔΟΞΗ ΘΑ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΘΕΙ-1 (Γ. Ν. Παπαθανασόπουλος)

Τὸ Φανάρι συμβιβάστηκε, ἡ Πανορθόδοξη θὰ πραγματοποιηθεῖ*
Α´

Τοῦ Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου

.         Τὸ Φανάρι συμβιβάστηκε σὲ πολλὰ ζητήματα μπρὸς στὶς ἀπαιτήσεις τῆς Μόσχας καὶ ἄλλων Ἐκκλησιῶν κατὰ τὴ συνάντηση τῶν Προκαθημένων τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν στὸ Σαμπεζὶ τῆς Γενεύης, ἀπὸ 21 ἕως 28 Ἰανουαρίου 2016. Ὁ Πατριάρχης κ. Βαρθολομαῖος ἔχει πάντως τὴν ἱκανοποίηση ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν του πραγματοποιεῖται ἡ Πανορθόδοξη Σύνοδος.
.         Ὁ Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως ὑποχώρησε στὸν τόπο διεξαγωγῆς τῆς Πανορθοδόξου. Στὴν ἀρχὴ ἦταν ἀνένδοτος ὅτι θὰ εἶναι ἡ Κωνσταντινούπολη, ἡ ἕδρα του. Εἶχε ὁρίσει καὶ ὡς τόπο, τὸν ἱερὸ ναὸ τῆς Ἁγίας Εἰρήνης, ὁ ὁποῖος οὐδέποτε μετατράπηκε σὲ τζαμὶ καὶ σ’ αὐτὸν συνῆλθε ἡ Β΄ Οἰκουμενικὴ Σύνοδος. Τουλάχιστον τρεῖς Ἐκκλησίες (Ἀντιοχείας, Ρωσίας καὶ Σερβίας) δήλωσαν ὅτι ἂν ἡ Σύνοδος διεξαχθεῖ στὴν Πόλη, οἱ Ἐκκλησίες τους δὲν θὰ συμμετάσχουν. Οἱ δύο πρῶτες μὲ τὴν αἰτιολογία πὼς οἱ χῶρες τους βρίσκονται σὲ ἐμπόλεμη κατάσταση μὲ τὴν Τουρκία καὶ ἡ Σερβία μὲ τὸ αἰτιολογικὸ ὅτι δὲν μπορεῖ σὲ μία Χριστιανικὴ Σύνοδο στὴ θέση τοῦ Αὐτοκράτορος νὰ εἶναι ὁ Κεμὰλ ἢ/καὶ ἡ τουρκικὴ σημαία. Ὁ κ. Βαρθολομαῖος μπρὸς στὸ ἀδιέξοδο καὶ τὴν ἀπειλή, νὰ μὴν γίνει ἡ Σύνοδος, ὑποχώρησε.
.         Διὰ κοινῆς συμφωνίας ὁρίστηκε ὡς τόπος διεξαγωγῆς ἡ Κρήτη καὶ ἡ ἐκεῖ Ὀρθόδοξος Ἀκαδημία, καὶ ὡς χρόνος ἀπὸ τὴν 16η ἕως τὴν 27η Ἰουνίου 2016. Φυσικὰ τὸ συγκεκριμένο κτίριο δὲν ἔχει καμία σχέση μὲ τὸ Ναὸ τῆς Ἁγίας Εἰρήνης στὴν Πόλη, οὔτε οἱ ὑποδομὲς γιὰ τὴ διεξαγωγὴ καὶ τὴ φιλοξενία εἶναι ἄριστες. Τὸ θετικὸ γιὰ τὸ λαό μας εἶναι ὅτι διεξάγεται π λληνικο δάφους.
.         Ὡς πρὸς τὴ συμμετοχὴ τῶν Προκαθημένων, ὁ Πατριάρχης κ. Βαρθολομαῖος πάλιν ἐνώπιον τοῦ κινδύνου νὰ μὴν διεξαχθεῖ ἡ Πανορθόδοξη ὑποχώρησε καὶ ἀναγνώρισε ὡς Προκαθήμενο τῆς Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας Τσεχίας καὶ Σλοβακίας τὸν νεαρὸ καὶ φιλόδοξο Μητροπολίτη Πρέσοβ Ραστισλάβ. Ὑπενθυμίζεται ὅτι πρὸ πέντε μόλις μηνῶν τὸ Φανάρι σὲ ἐπιστολή του πρὸς τὴν Ἱερὰ Σύνοδο τῆς Ἐκκλησίας Τσεχίας καὶ Σλοβακίας εἶχε διαμηνύσει σὲ αὐστηρότατο ὕφος ὅτι αὐτὴ καὶ ἡ κληρικολαϊκὴ συνέλευση τῆς ἐν λόγῳ Ἐκκλησίας «συναισθανόμεναι τὸν ὄλεθρον εἰς τὸν ὁποῖον ὁδηγεῖται τὸ σκάφος τῆς τοπικῆς ταύτης Ἐκκλησίας ἐπαναξιολογήσωσι τὸ ὅλον θέμα ὑπὸ τὴν προοπτικήν τῆς ἀκυρώσεως τῆς ὅπως ποτὲ γενομένης ἀντικανονικῆς καὶ μὴ ἀναγνωριζόμενης πανορθοδόξως ἐκλογῆς τοῦ Μητροπολίτου κ. Ραστισλὰβ ὡς προκαθημένου αὐτῆς…». Στὶς 14 Ἰανουαρίου 2014 ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος στὸ Φανάρι «ἀπεφάσισε ὁμοφώνως ὅπως, πρὸς ἀποκατάστασιν τῆς ἑνότητος, ἀναγνωρισθῆ ὡς Προκαθήμενος τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας Τσεχίας καὶ Σλοβακίας ὁ Μητροπολίτης Πρέσοβ κ. Ραστισλάβ…». Καλά, γιατί δὲν τὸ σκεφτόταν νωρίτερα;…
.         Λέγεται ἐπίσης ὅτι ὑπῆρξε ἕνα μορατόριουμ μεταξὺ τῶν Πατριαρχείων Ἀντιοχείας καὶ Ἱεροσολύμων γιὰ τὸ θέμα τῆς Μητροπόλεως στὸ Κατάρ, ἀλλὰ ἀκόμη αὐτὸ δὲν ἔληξε. Ἀπόδειξη ὅτι στὴ Θεία Λειτουργία στὸ Σαμπεζὶ συμμετέσχον οἱ Πρωθιεράρχες ἢ ἀντιπρόσωποί τους ἀπὸ ὅλες τὶς Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες πλὴν αὐτῆς τῆς Ἀντιοχείας. Ἐπίσης οἱ ἀντιπρόσωποι τῆς Ἀντιοχείας δὲν ὑπέγραψαν τὸν Κανονισμὸ ὀργανώσεως καὶ λειτουργίας τῆς Συνόδου… Ἐνδιαφέρον παρουσιάζει ἡ στάση τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, τῆς ὁποίας ἡ Ἱεραρχία συνεδριάζει τὴν ἑβδομάδα τῆς Τυρινῆς, γιὰ νὰ ἀποφασίσει περὶ τοῦ πρακτέου καὶ τῆς σύνθεσης τῆς ἀντιπροσωπείας της στὴν Πανορθόδοξη. Ὅπως εἶναι γνωστὸ οἱ σχέσεις Βαρθολομαίου καὶ Ἱερωνύμου βρίσκονται στὸ χείριστο σημεῖο καὶ ὁ Ἀρχιεπίσκοπος τῆς Ἑλλαδικῆς Ἐκκλησίας δὲν μετέβη στὴ Γενεύη γιὰ τὴ σύσκεψη τῶν Προκαθημένων.
.         Σοβαρὲς εἶναι οἱ ὑποχωρήσεις τοῦ Φαναρίου στὸν Κανονισμὸ ὀργανώσεως καὶ λειτουργίας τῆς Συνόδου. Σοβαρότερη τροποποίηση τοῦ κειμένου ποὺ κατέθεσε πρὸς ἔγκριση τὸ Φανάρι στὴν Ἑκάλη τῆς Ἀττικῆς τὸν περασμένο Δεκέμβριο καὶ δὲν ἔγινε ἀποδεκτὸ εἶναι στὸ ἄρθρο 4 καὶ στὴν προεδρία τῆς Συνόδου. Τὸ Φανάρι πρότεινε τὸ ἑξῆς κείμενο:
«Ἡ προεδρία τῶν ἐργασιῶν τῆς Συνόδου ἀσκεῖται:
α´. Ὑπὸ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου, κατὰ κανόνα ἐκκλησιαστικὸν καὶ κατὰ τὰ ἐν τῇ ἐκκλησιαστικῇ πράξει πανορθοδόξως καθιερωμένα, περιστοιχιζόμενος ὑπὸ τῶν Προκαθημένων πασῶν τῶν κατὰ τόπους Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν, κατὰ τὴν τάξιν τῶν Ἱερῶν Διπτύχων».
.         Στὸ ἐν λόγῳ κείμενο μετὰ τὴ συνάντηση τῶν Προκαθημένων στὴ Γενεύη ἀφαιρέθηκε ὅ,τι θύμιζε παπικὴ νοοτροπία καὶ ἔγινε ὡς ἑξῆς:
« Ἡ προεδρία τῶν ἐργασιῶν τῆς Συνόδου ἀσκεῖται: Ὑπὸ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου. Οἱ Προκαθήμενοι τῶν ἄλλων κατὰ τόπους Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν παρακάθηνται ἑκατέρωθεν, κατὰ τὴν τάξιν τῶν Ἱερῶν Διπτύχων τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου».
.         Στὴν ἴδια ἀντίληψη τῆς ἀπάλειψης κάθε πειρασμοῦ παπικῆς νοοτροπίας ἀφαιρέθηκαν ἀπὸ τὸ ἄρθρο 5 αἱ παράγραφοι ϛ´ καὶ η´. Ἡ ϛ´ ἀνέφερε: «Ὁ Πρόεδρος ἐγγυᾶται τὴν πιστὴν τήρησιν καὶ τὴν ὀρθὴν ἐφαρμογὴν τῶν ἀρχῶν τοῦ παρόντος Κανονισμοῦ διὰ τὴν εὔρυθμον καὶ κατὰ κανόνα ἐκκλησιαστικὴν πορείαν τῶν ἐργασιῶν». Καὶ ἡ η´ παράγραφος, ἡ ὁποία ἐπίσης ἀφαιρέθηκε, ἔγραφε: « Ὁ Πρόεδρος ἀσκεῖ πᾶσαν ἄλλην ἁρμοδιότητα παρεχομένην αὐτῷ ὑπὸ τῶν ἱερῶν κανόνων».
.         Στὸ ἴδιο πνεῦμα τῆς ἀποτροπῆς παπικῶν τάσεων ἄλλαξε στὸ ἄρθρο 6 ἡ πρόταση τοῦ Φαναρίου περὶ τῆς Γραμματείας. Αὐτὴ ἦταν:
«Ἡ Γραμματεία τῆς Συνόδου εἶναι διορθόδοξος, ἤτοι:
α. Τῇ προτάσει τοῦ Οἰκουμενικοῦ Παριάρχου καὶ τῇ συναινέσει τῶν Προκαθημένων τῶν αὐτοκεφάλων Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν μετέχουν εἰς αὐτὴν εἷς ἀρχιερεὺς ἐξ ἑκάστης ἀντιπροσωπείας, ὡς ἐπίσης καὶ ὁ Προϊστάμενος τῆς Γραμματείας ἐπὶ τῆς Προπαρασκευῆς τῆς Συνόδου…».
.         Μετὰ τὴ συνέλευση τῶν Προκαθημένων στὸ Σαμπεζι ἡ ἐν λόγῳ παράγραφος τοῦ ἄρθρου 6 ἔγινε:
«Ἡ Γραμματεία τῆς Συνόδου εἶναι πανορθόδοξος καὶ πολυμελής, ἤτοι: 1. Συγκροτεῖται ἐξ ἑνὸς ἀρχιερέως ἐξ ἑκάστης ἀντιπροσωπείας, ὡς ἐπίσης καὶ ἀπὸ τὸν Γραμματέα ἐπὶ τῆς προπαρασκευῆς τῆς Συνόδου…».
.         Στὸ ἄρθρο 10, περὶ τῆς συμμετοχῆς τῶν μελῶν τῆς Συνόδου στὶς συζητήσεις, ἡ πρόταση τοῦ Φαναρίου ἔδινε τὸν ἴδιο χρόνο στοὺς Προκαθημένους καὶ στὰ ὑπόλοιπα μέλη τῆς ἀντιπροσωπείας τους. Αὐτὸς στὸ Σαμπεζὶ διπλασιάστηκε.
.         Στὸ ἄρθρο 12, τὸ ὁποῖο ἀναφέρεται στὰ ζητήματα τῆς ψηφοφορίας καὶ τῆς ἔγκρισης τῶν κειμένων, ἀφαιρέθηκαν ἀπὸ τὴν πρόταση τοῦ Φαναρίου ὁλόκληρες οἱ δ´ καὶ ε´ παράγραφοι, οἱ ὁποῖες ἔγραφαν:
δ. «Ἐὰν ἡ πλειονοψηφία τῶν μελῶν τῆς ἀντιπροσωπείας αὐτοκεφάλου τινὸς Ἐκκλησίας τηρήσῃ ἀδιάλλακτον ἀρνητικὴν θέσιν εἰς ἓν κείμενον θὰ ἠδύνατο νὰ τεθῇ ὑπὸ ἀμφισβήτησιν ἡ ὁμόφωνος ἀποδοχὴ αὐτοῦ, διὸ καὶ ἡ ἀξιολόγησις τῆς διαφωνίας εἶναι πλέον καὶ ζήτημα τῆς Συνόδου, ἡ ὁποία δύναται νὰ ἐφαρμόση τὴν συμβιβαστικὴν ἀρχὴν τῆς συναινέσεως (consensus) διὰ τὴν ἀποδοχὴν τοῦ κειμένου» καὶ
«ε. Κατὰ τὰς ψηφοφορίας αἱ ἀποχαὶ ἢ ἡ λευκὴ ψῆφος τῶν μελῶν ἐπὶ διαδικαστικῶν προσωπικῶν ἢ ἄλλων ζητημάτων προσμετροῦνται εἰς τὴν πλειοψηφοῦσαν πρότασιν». Παράλογο ἀλλὰ ἔτσι εἶχε προταθεῖ ἀπὸ τὸ Φανάρι…
.         Στὸ ἄρθρο 14 καὶ στὴ συμμετοχὴ Παρατηρητῶν ἄλλων Χριστιανικῶν Ἐκκλησιῶν καὶ Ὁμολογιῶν ἀπαλείφθηκε ἡ πρόταση τοῦ Φαναρίου αὐτοὶ νὰ ἐνημερώνονται ἀπὸ τὴ Γραμματεία τῆς Συνόδου γιὰ τὶς συζητήσεις τῶν θεμάτων τῆς Συνόδου «μετὰ δικαιώματος διὰ τὴν ὑποβολὴν παρατηρήσεων εἰς τὴν Γραμματείαν»!
.         Ὡς πρὸς τὴν ἐνημέρωση τοῦ Τύπου ἄλλαξε τελείως ἡ πρόταση τοῦ Φαναρίου, πάντα στὸ πνεῦμα νὰ ἀποφευχθοῦν οἱ ὑπερεξουσίες τοῦ Πατριάρχου τῆς Κωνσταντινούπολης. Ἡ πρόταση ἔγραφε: «Ἀποφάσει τοῦ Προέδρου τῇ συμφώνῳ γνώμῃ τῶν λοιπῶν Προκαθημένων τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν συγκροτεῖται πενταμελὴς Ἐπιτροπὴ ἐκ τῶν μελῶν τῆς Συνόδου, ἥτις θὰ πληροφορῇ τὰ Μέσα Γενικῆς Ἐνημερώσεως περὶ τῶν διεξαγομένων ἐργασιῶν τῆς Συνόδου…». Αὐτὴ μετατράπηκε στὴν ἀκόλουθη: «Τῇ ἀποφάσει τοῦ Προέδρου καὶ τῇ συναινέσει τῶν ἄλλων Προκαθημένων τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν συγκροτεῖται μία δεκατετραμελὴς Συνοδικὴ Ἐπιτροπή, δι’ ἑνὸς μέλους ἐξ ἑκάστης αὐτοκεφάλου Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, ἐπικουρουμένη ὑπὸ καταλλήλων εἰδικῶν συμβούλων, διὰ τὴν τακτικὴν ἐνημέρωσιν τῶν Μέσων Μαζικῆς Ἐνημερώσεως περὶ τῆς πορείας τῆς Συνόδου…».
.         Ὑπάρχουν καὶ ἄλλα σημεῖα στὴν πρόταση τοῦ Φαναρίου περὶ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Συνόδου, ποὺ ἄλλαξαν. Τὸ Φανάρι ἀποδέχθηκε ὅλες τὶς προταθεῖσες διορθώσεις, προκειμένου νὰ ὑλοποιηθεῖ τὸ «χρέος καὶ τὸ προνόμιον» τοῦ κ. Βαρθολομαίου περὶ τῆς συγκλήσεως τῆς Συνόδου.

* Θὰ ἀκολουθήσει τὸ Β´ μέρος, μὲ σχολιασμὸ τῆς θεματολογίας καὶ τοῦ περιεχομένου τῶν τελικῶν κειμένων ποὺ θὰ συζητηθοῦν στὴ Σύνοδο.  

  1. Σχολιάστε

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google+. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...

%d ἱστολόγοι ἔχουν δηλώσει ὅτι αὐτὸ τοὺς ἀρέσει: