ΛΑΘΗ ΣΤΗΝ ΓΛΩΣΣΑ

Λάθη στ χρήση τς γλώσσας

Μπατσιόλας Κωνσταντῖνος

.           Λάθη ὅλοι κάνουμε στὴ χρήση τῆς γλώσσας…εἰδικὰ στὸν προφορικὸ λόγο…. Αὐτὸ ὅμως δὲν σημαίνει ὅτι δὲν μποροῦμε νὰ βελτιώσουμε τὴν ἔκφρασή μας καὶ νὰ ἐλαχιστοποιήσουμε τὰ λάθη μας…
.                    Φιλοδοξία τοῦ παρόντος ἄρθρου εἶναι νὰ παρουσιάσουμε μερικὰ λάθη ποὺ κάνουμε στὴ χρήση ὁρισμένων λέξεων…

  1. Κατ’ ἀρχὰς & κατ’ ἀρχήν : «κατ’ ἀρχὰς» εἶναι τὸ σωστό, κι ὄχι «κατ’ ἀρχήν», ὅταν θέλουμε νὰ ποῦμε «ἀρχικά, ἐν πρώτοις, πρῶτα πρῶτα». Tὸ «κατ’ ἀρχὴν» σημαίνει «στὰ βασικὰ σημεῖα» (π.χ. ψηφίστηκε τὸ νομοσχέδιο κατ’ ἀρχήν).

Καὶ συμπληρώνουμε γιὰ τὴ χρήση τῆς ἴδιας λέξης :
ἀπαρχῆς = ἀπὸ τὴν ἀρχή,
ἐξ ἀρχῆς =ἀπὸ τὴν ἀρχὴ
ἐξ ὑπαρχῆς =ἀπὸ τότε ποὺ ὑπάρχει κάτι
ἐπὶ τῆς ἀρχῆς =κατ’ ἀρχὴν ὡς σύνολο
εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς =ἀπὸ τὴν πρώτη κιόλας στιγμὴ

  1. γκύπτω & ἐνσκήπτω: συχνὰ οἱ δημοσιογράφοι προκειμένου νὰ ἐντυπωσιάσουν μπερδεύουν τὴ χρήση αὐτῶν τῶν δύο λέξεων. «Ἐγκύπτω» σημαίνει «ἀσχολοῦμαι μὲ κάτι μὲ ἰδιαίτερο ζῆλο» (π.χ. Ὅταν ἦταν φοιτητὴς ἐνέκυψε στὴ μελέτη τῆς βυζαντινῆς ἱστορίας), ἐνῶ «ἐνσκήπτω» σημαίνει «ἐμφανίζομαι αἰφνιδιαστικὰ καὶ πλήττω –γιὰ δυσμενῆ φαινόμενα» (π.χ. δριμὺ ψύχος ἐνέσκηψε στὴν πόλη μας).

  2. γένεση & γέννηση: γένεση εἶναι ἡ δημιουργία, ἐνῶ ἡ γέννηση εἶναι ἡ πράξη καὶ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς γέννησης. Ἔτσι, μποροῦμε νὰ ποῦμε ἀφ᾽ ενὸς «ἡ γένεση τοῦ σύμπαντος» καὶ ἀφ᾽ ἑτέρου «ἡ ἡμερομηνία γέννησης ἑνὸς ἀνθρώπου».

  3. ἄμεσα & ἀμέσως: Τὰ δύο αὐτὰ ἐπιρρήματα ἔχουν διαφορετικὴ σημασία. Τὸ «ἄμεσα» εἶναι τροπικὸ ἐπίρρημα καὶ σημαίνει «χωρὶς νὰ μεσολαβήσει κάποιος ἢ κάτι», ἐνῶ τὸ «ἀμέσως» εἶναι χρονικὸ ἐπίρρημα καὶ σημαίνει «τώρα, γρήγορα».

  4. ἁπλὰ & ἁπλῶς: Τὸ ἐπίρρημα «ἁπλὰ» σημαίνει «μὲ ἁπλὸ τρόπο, μὲ ἁπλότητα», ἐνῶ τὸ «ἁπλῶς» σημαίνει «μόνον». Παραδείγματα: α) Μιλάει πολὺ ἁπλὰ καὶ ἔτσι γίνεται κατανοητὸς ἀπὸ ὅλους β) χρειάζεσαι ἁπλῶς ἕνα πιστοποιητικὸ ἀπὸ τὴν ἐφορία γιὰ νὰ μπορέσεις νὰ κάνεις τὴν αἴτηση γιὰ τὸ ἐπίδομα.

  5. ἐξασθενίζω & ἐξασθενῶ: Τὸ «ἐξασθενίζω» σημαίνει «κάνω κάποιον ἢ κάτι ἀσθενέστερο, ἐλαττώνω τὴ δύναμή του, ἀποδυναμώνω κάποιον, ἐνῶ τὸ «ἐξασθενῶ» σημαίνει «χάνω τὶς δυνάμεις μου, ἀποδυναμώνομαι, γίνομαι ἀδύναμος».

  6. κατατρέχω & κατατρύχω: «κατατρέχω» σημαίνει «καταδιώκω, προσπαθῶ νὰ βλάψω κάποιον», ἐνῶ τὸ «κατατρύχω» ἔχει τὴ σημασία ὅτι βασανίζω, καταπονῶ, ταλαιπωρῶ, τυραννῶ κάποιον.

  7. τέλεια & τελείως: τὸ ἐπίρρημα «τέλεια» σημαίνει «ἔξοχα, θαυμάσια» (περάσαμε τέλεια στὴ σχολικὴ ἐκδρομή), ἐνῶ τὸ «τελείως» σημαίνει «ἐντελῶς» (π.χ. εἶναι τελείως ἀδιάφορος γιὰ τὰ προβλήματα τοῦ κόσμου)

  8. ἀνακαλύπτω/ἀνακάλυψη & ἐφευρίσκω/ἐφεύρεση: «ἀνακαλύπτω» σημάνει ὅτι βρίσκω κάτι ποὺ ὑπῆρχε ἀλλὰ ἀγνοοῦσα τὴν ὕπαρξή του (π.χ. Ἡ ἀνακάλυψη τῆς Ἀμερικῆς). Ἐφευρίσκω σημαίνει ὅτι ἐπινοῶ κάτι καινούργιο, βρίσκω κάτι ποὺ δὲν ὑπῆρχε (π.χ. ἡ ἐφεύρεση τῆς τηλεόρασης)

  9. Ἰδιαίτερα & ἰδιαιτέρως: τὰ δύο αὐτὰ ἐπιρρήματα ἔχουν διαφορετικὴ σημασία. «Ἰδιαίτερα» σημαίνει «κυρίως, κατ’ ἐξοχὴν» (π.χ. Ὅλοι οἱ μαθητὲς ἐντυπωσιάστηκαν ἀπὸ τὰ ἐκθέματα τοῦ μουσείου, ἰδιαίτερα μὲ τὸ ἄγαλμα τοῦ θεοῦ Διονύσου ). Τὸ «ἰδιαιτέρως» σημαίνει «χωρὶς τὴν παρουσία ἄλλων, κατ’ ἰδίαν» (π.χ. Ὁ δάσκαλός μου ζήτησε νὰ μιλήσουμε ἰδιαιτέρως στὸ γραφεῖο του γιὰ τὸ θέμα ποὺ εἶχε προκύψει στὴν τάξη)

ΠΗΓΗ: aganargyroi.gr (ἀπὸ polispost.com)

  1. Σχολιάστε

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google+. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...

%d ἱστολόγοι ἔχουν δηλώσει ὅτι αὐτὸ τοὺς ἀρέσει: