ΨΥΧΙΚΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ καὶ ΕΓΩΙΣΜΟΣ

Οἱ ψυχικές ἀσθένειες

 Ἀρχιμ. Σάββας Ἁγιορείτης

.               Ὁ Ὅσιος Γέροντας Πορφύριος δίδασκε ὅτι: «ἡ θρησκεία μας εἶναι ἀγάπη, εἶναι ἔρωτας, εἶναι ἐνθουσιασμός, εἶναι τρέλα»[144]. Ὅλα αὐτά τά ζητάει ὁ κάθε ἄνθρωπος. «Εἶναι ἀπαίτηση τῆς ψυχῆς μας ἡ ἀπόκτησή τους»[145] τόνιζε. Ἄν ἀγνοήσει κανείς αὐτήν «τήν ἀπαίτηση» τῆς ψυχῆς του γιά τόν Θεῖο Ἔρωτα, τήν ἔνθεη τρέλα, αὐτός παραμένει ἀθεράπευτος, ψυχικά ἄρρωστος, «ψυχοπαθής»[146], μέ τήν πατερική ἔννοια τοῦ ὅρου, γεμάτος «ψυχολογικά» προβλήματα.
.              «Τό κύριον αἴτιον τῆς κατάθλιψης, τῆς νωθρότητος, τῆς ἀκηδίας, τῆς τεμπελιᾶς καί γενικά τῶν λεγόμενων «ψυχολογικῶν προβλημάτων εἶναι», σύμφωνα μέ τόν Ὅσιο, «ὁ μεγάλος ἐγωισμός»[147] καί τά διάφορα δαιμόνια τῆς λύπης, τῆς ἀκηδίας κ.λ.π. Ὁ Ἅγιος Γέροντας, ὅλα τά λεγόμενα «ψυχολογικά», τά ἀποκαλοῦσε «πειρασμικά»[148], δηλ. δαιμονικά. Εἶναι ἀποτελέσματα δαιμονικῶν ἐνεργειῶν, δαιμονικῶν ἐπηρρειῶν, τίς ὁποῖες βέβαια «ἐγκολπώνεται» ὁ ἄνθρωπος, μέ τήν ἐλεύθερη συγκατάθεση τοῦ αὐτεξουσίου του. (βλ. σχετ.: O π. ΠΟΡΦΥΡΙΟΣ ΟΜΙΛΕΙ ΠΕΡΙ ΤΗΣ “ΚΑΤΑΘΛΙΨΕΩΣ” («Ἐμεῖς λέμε σατανικὴ ἐνέργεια, λέμε ἀκηδία, λέμε λογισμοί, ὁ διάβολος τῆς ἀκηδίας…»)

.             Οἱ «λεγόμενοι ψυχίατροι», ὅπως ἀποκαλοῦσε ὁ Ὅσιος τούς ψυχιάτρους, γιά νά μήν χρησιμοποιοῦν «τή λέξη» διάβολος (ὁ ὁποῖος κάνει τόν ἄνθρωπο νά φέρεται ἐγωιστικά), ἔχουν ἐφεύρει, παρατηροῦσε ὁ Ἅγιος, ἄλλες λέξεις, ὅπως ἀνασφάλεια κ.λ.π[149].
.             Ὁ πνευματικά ὑγιής πιστεύει σωστά, σύμφωνα μέ ὀρθόδοξα δόγματα. Πιστεύει σωστά στήν Ἁγία Τριάδα, στόν Χριστό, ἀκόμη καί σέ ὅ,τι ἔχει σχέση μέ τόν διάβολο καί τίς ἐνέργειές του. «Ἄμα βγάλεις τόν διάβολο», ἔλεγε χαριτωμένα ὁ Ὅσιος, «πᾶνε ὅλα τῆς θρησκείας μας»[150]. Ἡ ψυχιατρική ὕπουλα πολεμᾶ τήν ὀρθή πίστη, διότι δέν παραδέχεται τήν ὕπαρξη τοῦ διαβόλου. Ὁ θεοδίδακτος Ἅγιος Γέροντας γνώριζε πάρα πολλά γύρω ἀπό αὐτά τά λεγόμενα «ψυχολογικά» καί τούς «λεγόμενους ψυχιάτρους»[151].
.               «Οἱ ψυχικὲς ἀσθένειες», δίδασκε ὁ Ὅσιος γέροντας Πορφύριος, «εἶναι οἱ πιὸ εὔκολες νὰ θεραπευθοῦν. Ἂν ὅλα τὰ συναισθήματά σου τὰ στρέψεις πρὸς τὸ Ἅγιο Πνεῦμα, ἁγιάζονται. Μὲ τὴν ἴδια δύναμη ὁ ἅγιος θεραπεύει κι ὁ κακὸς σκοτώνει. Νά! (Ἁπλώνει τὰ χέρια ὁ Γέροντας καὶ σφίγγει τοὺς μῦς). Ὁ ἕνας γυμνάζει τὸ σῶμα του καὶ εἶναι δυνατός. Μπορεῖ νὰ βοηθήσει τὸν ἀδύνατο, ἂν εἶναι καλός. Κι ἂν εἶναι κακὸς μπορεῖ νὰ τὸν σκοτώσει. Κατάλαβες; Γι’ αὐτὰ μιλᾶνε κι αὐτοὶ οἱ γιόγκι. Λένε: «Ἅμα θέλεις, τὸ κάνεις. Δυνάμωσε τὴν θέλησή σου». Μιλᾶνε ἀνθρώπινα ὅμως. Στηρίζονται στὶς ἀνθρώπινες δυνάμεις. Δυναμώνουν τὴν θέληση, φορτσάρονται, καὶ κάποια στιγμὴ σπάζουν καὶ ἀνισορροποῦν. Ἐνῶ ἐδῶ ὁ τρόπος ποὺ διδάσκει ἡ πίστη μας νὰ ἐξαγιάζεσαι εἶναι ὁ φυσικός.
.               Ἔτσι ὅπως ταιριάζει στὸν ἄνθρωπο, κατὰ τὴν φύση του. Εἶναι ὅλα γραμμένα στὴν Ἁγία Γραφή, ἀλλὰ δὲν τὰ καταλαβαίνουμε. Πρέπει νὰ μάθουμε νὰ καταλαβαίνουμε τὴν Ἁγία Γραφή. Οἱ ψυχικὲς ἀσθένειες θεραπεύονται μὲ τὸ θρησκευτικὸ συναίσθημα. Οἱ περισσότεροι σοῦ λένε: «Κανεὶς δὲν μὲ θέλει, εἶμαι ἄχρηστος, δὲν μὲ καταλαβαίνουν, δὲν μὲ ἀγαπᾶνε». Εἶναι ἀπὸ τὸν ἐγωισμό.  Ὅταν στραφεῖς πρὸς τὸν Θεὸ δὲν ζητᾶς τίποτα, δὲν εἶσαι ἀνικανοποίητος ἄνθρωπος. Εἶσαι μὲ ὅλα εὐχαριστημένος καὶ μὲ ὅλους. Ἀγαπᾶς τοὺς ἄλλους, εἶσαι εὐχάριστος»[152].

.              Γιὰ τοὺς ψυχιάτρους ἔλεγε: «Κάτι ἐξιχνιάζουν οἱ ψυχίατροι· νομίζουν. Ἀλλὰ ἐκεῖ ποὺ ἐξηγοῦν, ἐκεῖ μπερδεύονται. Μοῦ ἔλεγε ἕνας γιατρός πὼς εἶναι ἄπιστος καὶ τοῦ εἶπα: Ἐσὺ εἶσαι πολὺ πιστός.  Ὅταν σὲ πιάνουν τὰ μπερδέματά σου, ἀρχίζεις καὶ ὀρθολογίζεις. Καὶ μοῦ εἶπε πὼς ἔχω δίκιο, δὲν τὸ εἶχε σκεφθεῖ. Κι ἔτσι εἶναι. Δὲν μποροῦν νὰ καταλάβουν. Δὲν μπορῶ νὰ σοῦ τὸ διατυπώσω, ἀλλὰ νά, ἔχεις τὴν ἄλφα ἀντίδραση, ποὺ προβλέπει ὁ ψυχίατρος. Πέφτει ὅμως λίγη ἀδρεναλίνη περισσότερη, ἐνεργεῖς ἀλλιῶς.
— Δὲν μπορεῖτε νὰ μοῦ μάθετε καμία τέχνη νὰ τῆς ξεφεύγω τῆς ἀδρεναλίνης ἢ ὅποιας ἄλλης ὁρμόνης ἢ οὐσίας;
—  Ἔ, αὐτὸ θέλει ἁγιότητα. Μὲ τὴν ἁγιότητα τῆς ξεφεύγεις.  Ὅταν ἔχεις ἁγιότητα, μπορεῖ νὰ σοῦ πεῖ κάποιος τὰ χειρότερα λόγια. Μένεις ἀπαθής. Ὄχι ὅμως ἀπάθεια μ’ ἀνθρώπινη θέληση ἢ περιφρόνηση, δηλαδὴ νὰ θυμώνεις μέσα σου καὶ νὰ σφίγγεσαι. Ἀπάθεια, ἀγαπώντας τὸν ἄλλο. Τότε πέφτει ὁ θυμός του καὶ ἀνταποκρίνεται στὴν ἀγάπη σου. Εἶναι δύναμη. Μπορεῖ νὰ φέρει ἀντίδραση ὁ ἄλλος καὶ στὸν ἅγιο. Ἀλλὰ γιὰ λίγο. Μετὰ ἀφοπλίζεται»[153].

Ὁ ἐγωισμός καί ἡ θεραπεία τῶν ψυχολογικῶν προβλημάτων.

  .               Ὁ ἐγωισμός, τό ἀντίθετο τῆς ταπείνωσης, φαίνεται ἀπό τό ὅτι ὁ ἄνθρωπος, πού εἶναι κυριευμένος ἀπό αὐτόν δέν θέλει νά βγεῖ ἀπό τό θέλημα του, δέν δέχεται ἐντολές, ὑποδείξεις, δέν κάνει ὑπακοή. Ἔχει βαθειά, μεγάλη ἰδέα γιά τόν ἑαυτό του καί γι’ αὐτό δέν ἀποβάλλει εὔκολα τίς ἰδέες του καί τίς ἐπιθυμίες του.
.               «Αὐτοί οἱ καταθλιπτικοί», δίδασκε ὁ Ἅγιος Γέροντας Πορφύριος, «καί ὅλοι αὐτοί, πού ἔχουνε ἀντιδραστικά μέσα τους καί βασανίζονται· τό βλέπουνε ὅτι, ὅταν τοῦ πεῖς κάτι γιά νά κόψει τό θέλημά του, ἐκεῖ πέρα, σέ βουτάει, ἀντιδρᾶ· κατάλαβες;»[154]. Αὐτοί πού ἔχουν κατάθλιψη καί ἀντίδραση, ἔχουν ἐγωισμό καί ἐπιτίθενται ἐναντίον ἐκείνου πού τούς «κόβει» τό θέλημα.
.               Ὅποιος δέν κόβει διά τῆς ὑπακοῆς τό θέλημά του, ἀλλά κάνει ὅ,τι θέλει, αὐτός ζεῖ μέσα στό κακό πνεῦμα καί βασανίζεται.
.                Ἔλεγε ὁ Ὅσιος Γέροντας σ’ ἕναν τέτοιον «θεληματάρη» ὑποτακτικό – ἀνυπότακτο, πού ἔπασχε καί ἀπό κατάθλιψη:
.               «Κάνεις… ὅ,τι θέλεις καί ἔτσι ἰσχυροποιήθηκε τό θέλημά σου καί ζεῖς μέσα στό κακό πνεύμα καί βασανίζεσαι»[155]. Ὅταν ὁ ἄνθρωπος κάνει τό θέλημά του μπαίνει στήν κυριαρχία τοῦ πονηροῦ καί βασανίζεται. Ἡ ὑπακοή λυτρώνει τόν ἄνθρωπο ἀπό τήν κυριαρχία τοῦ πονηροῦ πνεύματος ἐπάνω του.
.               «Τί θά πεῖ ἄγχος, νεῦρα, ψυχασθένειες;» ἐρωτοῦσε ὁ π. Πορφύριος. Καί ἀπαντοῦσε: «Ἐγώ πιστεύω ὅτι ὑπάρχει διάβολος σ’ ὅλα αὐτά. Δέν ὑποτασσόμεθα στόν Χριστό μέ ἀγάπη. Μπαίνει ὁ διάβολος καί μᾶς ἀνακατεύει»[156].
.               Αὐτά βέβαια (τά πάθη καί οἱ δαίμονες) δέν ἀπομακρύνονται μέ χάπια οὔτε μέ ἡλεκτροσόκ, ἀλλά μέ τό μυστήριο τῆς Γενικῆς Ἐξομολόγησης. Ὁ ἄνθρωπος θά πρέπει νά ἐξομολογηθεῖ μέ εἰλικρίνεια τά ἁμαρτήματα ὅλης του τῆς ζωῆς, τά κύρια γεγονότα πού τήν σημάδεψαν, καθώς καί τό πῶς ἐκεῖνος τά ἀντιμετώπισε, ὅπως δίδασκε ὁ θεοφώτιστος Ὅσιος Γέροντας Πορφύριος[157]. Θά πρέπει ἐπίσης νά κάνει ἀσκητική καί μυστηριακή ζωή συνεχῶς, ἔτσι ὥστε νά ἀποκτήσει τόν Θεῖο Ἔρωτα καί τήν ἀνιδιοτελῆ ἀγάπη. Τότε ἡ θεραπεία ἀπό ὅλα τά λεγόμενα ψυχολογικά εἶναι μόνιμη.

βλ. σχετ.: Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΓΕΡΟΝΤΑ ΠΟΡΦΥΡΙΟ (νέο βιβλίο)

[144] Βίος καί Λόγοι, Ζ΄, σελ. 205.

[145] Ὅ.π. σελ. 205.

[146] Πατερική θεολογία, σελ. 22-25.

[147] Συνομιλία γιά τήν κατάθλιψη, σελ. 12.

[148] Ὅ.π.  σελ. 12

[149] Ὅ.π.  σελ. 16.

[150] Ὅ.π.  σελ. 16.

[151] Ὅ.π. σελ. 13.

[152] Ἀπὸ τὸ βιβλίο τῆς Ἄννας Κωστάκου “Συνομιλώντας μὲ τὸν Γέροντα Πορφύριο“

[153] Ἀπὸ τὸ βιβλίο τῆς Ἄννας Κωστάκου “Συνομιλώντας μὲ τὸν Γέροντα Πορφύριο“

[154] Συνομιλία γιά τήν κατάθλιψη, σελ. 17.

[155] Συνομιλία γιά τήν κατάθλιψη, σελ. 17.

[156] Γέροντος Πορφυρίου Ἱερομονάχου, Ἀνθολόγιο Συμβουλῶν, Ἔκδοσις Ἡ Μεταμόρφωσις τοῦ Σωτῆρος, Μήλεσι, ἔκδ.7η, 2008.

[157] Βίος καί Λόγοι Ζ΄, σελ. 370.

ΠΗΓΗ: hristospanagia3.blogspot.gr

,

  1. Σχολιάστε

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google+. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...

%d ἱστολόγοι ἔχουν δηλώσει ὅτι αὐτὸ τοὺς ἀρέσει: