ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΑΣ «ΑΝΑΔΥΕΤΑΙ» ΤΟ ΕΛΛΗΝΟΡΘΟΔΟΞΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ

Στν καρδι τς νατολίας «ναδύεται» τ λληνορθόδοξο Βυζάντιο

ΝΙΚΟΣ ΧΕΙΛΑΔΑΚΗΣ
Δημοσιογράφος- Συγγραφέας-Τουρκολόγος

Hartis-Mnizos1.                 Τὰ τελευταῖα χρόνια μία ἐμφανὴς «ἀγωνία», (γιὰ μᾶς εὐκολονόητη), τῶν Τούρκων νὰ πιστοποιήσουν καὶ νὰ ἀποδείξουν τό… βυζαντινὸ παρελθὸν τῆς χώρας τους, ἀλλὰ σὲ πολλὲς περιπτώσεις καὶ τῶν… ἰδίων καὶ νὰ φέρουν στὴν ἐπιφάνεια τὴν χαμένη Ρωμιοσύνη, (Βυζάντιο), τῆς Μικρᾶς Ἀσίας, ἔχει ἀρχίσει καὶ φέρνει καταπληκτικὰ ἀποτελέσματα. Τὰ ἀποτελέσματα αὐτὰ σὲ πολλὲς περιπτώσεις ἐκπλήσσουν ἀκόμα καὶ τοὺς ἰδίους, ἀφήνουν ἄναυδη τὴν κοινὴ γνώμη στὴν γειτονικὴ χώρα, ἀλλὰ δυστυχῶς ἐδῶ στὴν Ἑλλάδα, τὴν μόνη φυσικὴ κληρονόμο τῆς Ρωμιοσύνης τῆς Μικρᾶς Ἀσίας, δὲν ἔχουν ἀκόμα τύχει τῆς ἀπαιτούμενης προσοχῆς καὶ δημοσιότητας.
.               Ἔτσι, μὲ ἐντυπωσιακοὺς τίτλους δύο τουρκικὲς ἐφημερίδες ἡ Milliyet καὶ ἡ Hurriyet ἀνήγγειλαν ὅτι οἱ Τοῦρκοι ἀνακάλυψαν μία ὁλόκληρη (!!!), χαμένη βυζαντινὴ πόλη ἡ ὁποία ἦταν πρωτεύουσα ἐπαρχίας καὶ ἐπισκοπικὸ κέντρο μὲ μία μεγάλη βυζαντινὴ ἐκκλησία ποὺ ἦταν ἀφιερωμένη στὴν ἁγία Σοφία. Ἡ πολιτεία αὐτή, οἱ ἀνασκαφὲς γιὰ τὴν ἀνεύρεση τῆς ὁποίας εἶχαν ἀρχίσει ἐδῶ καὶ χρόνια, βρίσκεται δυτικά τῆς Ἄγκυρας καὶ οἱ Τοῦρκοι ἀνέφεραν τὸ ὄνομά της ποὺ εἶναι Mnizos. Ἡ ἀλήθεια εἶναι ὅτι σύμφωνα μὲ τὸν Γεώργιο Κλεάνθη Σκαλιέρη καὶ τὸ βιβλίο του, «Λαοὶ καὶ Φυλὲς τῆς Μικρᾶς Ἀσίας», πρόκειται γιὰ τὴν βυζαντινὴ πόλη Μείζου ἢ Μνίζου, γνωστὴ καὶ ὡς Ἁγιάς, ἀνήκει στὸ βιλαέτιο τῆς Ἄγκυρας, εἶναι δῆμος, πρωτεύουσα ἐπαρχίας ἀποτελούμενη ἀπὸ 62 ἐνορίες ὑπαγόμενες στὴν κεντρικὴ μητρόπολη.
.                 Ἡ χαμένη αὐτὴ βυζαντινὴ πολιτεία μὲ τὴν ἐκκλησία τῆς ἁγίας Σοφίας, ὅπως ἀναφέρουν οἱ Τοῦρκοι, ἀνακαλύφθηκε δυτικὰ τῆς Ἄγκυρας στὴν ἐπαρχία Gudul καὶ ὑπάγεται στὸν τουρκικὸ δῆμο Caga. Σύμφωνα μὲ δηλώσεις τοῦ διευθυντῆ τοῦ «Μουσείου Πολιτισμῶν Ἀνατολίας», Melih Arslan, ἡ πόλη αὐτὴ ἔγινε γνωστὴ μετὰ τὸ 400 μ. Χ., δηλαδὴ τὸν πέμπτο αἰώνα καὶ εἶχε γίνει ἕνα μεγάλο θρησκευτικὸ κέντρο τῆς περιοχῆς τὴν περίοδο ποὺ ὁ χριστιανισμὸς εἶχε ἐπικρατήσει σὲ ὅλη τὴν Μικρὰ Ἀσία. Οἱ ἀνασκαφὲς ἔφεραν στὸ φῶς τῆς δημοσιότητας κάποια κτίρια τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, τὰ ἐρείπια τοῦ ναοῦ τῆς Ἁγίας Σοφίας, ἀπὸ τὰ ὁποῖα ἐξακριβώθηκε καὶ ἡ ταυτότητα τῆς βυζαντινῆς πόλης Μείζου, καθὼς καὶ ρωμαϊκὰ λουτρά. Ἡ ἀξία τοῦ ναοῦ, ὅπως τονίστηκε ἀπὸ τὶς τουρκικὲς ἀρχές, εἶναι ὅτι ἀποτελεῖ ἄριστο δεῖγμα βυζαντινῆς ἐκκλησιαστικῆς ἀρχιτεκτονικῆς. Ὅπως δήλωσε ὁ Melih Arslan, οἱ ἐργασίες συνεχίζονται γιὰ τὴν ἀνακάλυψη καὶ ἄλλων κτισμάτων τοῦ ἱστορικοῦ αὐτοῦ χριστιανικοῦ κέντρου τῆς κεντρικῆς Μικρᾶς Ἀσίας.
Ereipia-Mnizos1.         Στὶς ἀνασκαφὲς ποὺ γίνονται στὴν περιοχὴ κοντὰ στὴν ἐθνικὴ ὁδὸ περίπου 500 μέτρα ἀπὸ τὸν δρόμο Ayas – Beypazari, ἐποπτεύουν τρεῖς κρατικοὶ ἀρχαιολόγοι καὶ ἀπασχολοῦν ἀρκετοὺς ἐργάτες. Τὸ ἐντυπωσιακὸ εἶναι, ὅπως ἀνακοινώθηκε, ὅτι ἡ ἐκκλησία τῆς ἁγίας Σοφίας εἶναι μετὰ τρούλου, σὲ σχῆμα ὀβάλ, μὲ μικρότερους τρούλους πέριξ του κεντρικοῦ θόλου ποὺ φυσικὰ ἔχουν καταρρεύσει. Τὸ κτίσμα εἶναι πολὺ μεγάλο γιὰ τὰ δεδομένα τῆς ἐποχῆς καὶ τὸ συνολικὸ συγκρότημα τῶν κτισμάτων τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ κέντρου ὑπολογίστηκε ὅτι φτάνουν τὰ 3.600 τετραγωνικὰ μέτρα. Ἡ ἐκκλησία βρισκόταν στὸ κέντρο τῆς πόλης, ὅπως δείχνουν οἱ μέχρι τώρα ἀνασκαφὲς καὶ δέσποζε στὴν περιοχή. Θεωρεῖται ὅτι ἦταν μία ἀπὸ τὶς 5 μεγάλες ἐπισκοπὲς τῆς περιοχῆς τῆς κεντρικῆς Μικρᾶς Ἀσίας κατὰ τὴν βυζαντινὴ περίοδο. Ἐντυπωσιακὸ εἶναι ἐπίσης ὅτι ὁ ἐπικεφαλῆς τῆς ὁμάδας τῶν Τούρκων ἀρχαιολόγων, Umut Alagoz, δήλωσε στὴν τουρκικὴ ἐφημερίδα Milliyet ὅτι σὲ δεύτερη φάση θὰ ἐπιδιωχθεῖ ἡ ἀναστήλωση καὶ ἀνακατασκευὴ τῆς ἐκκλησιᾶς μὲ τὴν φιλοδοξία ἡ περιοχὴ νὰ καταστεῖ μεγάλο κέντρο θρησκευτικοῦ τουρισμοῦ, καθὼς ὁ ναὸς ἀποτελεῖ ἕνα σπάνιο πρωτοβυζαντινὸ δεῖγμα τοῦ πέμπτου αἰώνα.
.               Ἀπὸ ἱστορικὲς πηγὲς εἶναι γνωστὸ πὼς ἡ πόλη Μείζου ἦταν γεωγραφικὸ κέντρο καὶ δέσποζε στὴν ὁδὸ ποὺ συνέδεε τὴν Κωνσταντινούπολη μὲ τὴν Περσία καὶ τὴν Ταρσό, στὰ παράλια τῆς νότιας Μικρᾶς Ἀσίας. Ἡ ἐμφάνιση καὶ ραγδαία ἀνάπτυξη τῆς πόλη ἄρχισε μετὰ τὴν διάσπαση τῆς ρωμαϊκῆς αὐτοκρατορίας καὶ τὴν ἀνακήρυξη τῆς Νικομήδειας σὰν μία ἀπὸ τὶς τέσσερις νέες πρωτεύουσες τῆς διασπασμένης αὐτοκρατορίας. Μετὰ τὸ κτίσιμο τῆς Κωνσταντινούπολης καὶ τὴν ἀνάδειξη τῆς Ἀνατολικῆς Ρωμαϊκῆς Αὐτοκρατορίας, ἡ σημασία της ἀνέβηκε ἀκόμα περισσότερο σὰν γεωγραφικὸ σταυροδρόμι τῆς κεντρικῆς Μικρᾶς Ἀσίας. Οἱ προσκυνητὲς ποὺ ξεκινοῦσαν ἀπὸ τὴν Κωνσταντινούπολη γιὰ τὰ Ἱεροσόλυμα ἔκαναν μία σημαντικὴ στάση στὴν πόλη αὐτή, ποὺ ἦταν ἤδη μεγάλο χριστιανικὸ θρησκευτικὸ κέντρο. Ἀλλὰ καὶ στοὺς ἑπόμενους αἰῶνες, μέχρι τὴν ἐμφάνιση τῶν Ἀράβων καὶ στὴν συνέχεια τῶν Ὀθωμανῶν, ἡ Ἐπισκοπὴ τῆς Μνίζου ἢ Ἁγιᾶς ἔπαιξε μεγάλο ρόλο σὰν ἕνας «φάρος» τῆς ἑλληνοορθοδοξίας σὲ ὅλη τὴν περιοχή.

ΝΙΚΟΣ ΧΕΙΛΑΔΑΚΗΣ
Δημοσιογράφος- Συγγραφέας-Τουρκολόγος

ΠΗΓΗ: nikosxeiladakis.gr

  1. Σχολιάστε

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...

%d ἱστολόγοι ἔχουν δηλώσει ὅτι αὐτὸ τοὺς ἀρέσει: